Στον εικοστό τόμος της έκδοσης της "Ιστορίας του Ευρωπαϊκού Πνεύματος" από "Το Βήμα", ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος επικεντρώνεται σε δύο πεδία: στους Ιταλούς και τους Έλληνες ποιητές των αρχών του 19ου αιώνα, καθώς και στους συνθέτες της ίδιας εποχής στην Ιταλία, τη Γερμανία και την Αυστρία. Κυρίαρχες μορφές στο πρώτο πεδίο, είναι ο Ούγκο Φόσκολο, ο Αλεσσάντρο Μαντζόνι, ο Ανδρέας Κάλβος και ο Διονύσιος Σολωμός. Μέσα από τις σελίδες αυτού του τόμου, ο αναγνώστης δεν ανιχνεύει μόνον το έργο των μεγάλων αυτών δημιουργών, αλλά και συναντά μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα εφαρμογή της κοινωνιολογίας του πνεύματος στην ανάλυση που χτίζει βήμα βήμα ο Κανελλόπουλος, δείχνοντας τους δεσμούς και τις αλληλεπιδράσεις ανάμεσα στην ποίηση και την εθνική και πολιτική ολοκλήρωση στην Ελλάδα και την Ιταλία. Επίσης, μέσα από τον Κερουμπίνι, τον Ροσσίνι, και τον Βέμπερ, ανατέμνει το έργο μεγάλων συνθετών και την εξέλιξη της όπερας, ενώ στη μουσική του Σούμπερτ, ιδίως στο Κουαρτέτο εγχόρδων "Ο θάνατος και η Κόρη" ή στην "Ημιτελή" και τη "Μεγάλη Συμφωνία", συναντά κάποια από τα κορυφαία επιτεύγματα του ανθρώπινου πνεύματος. Έργα αθάνατα, που υπερέβησαν κατά πολύ την εποχή τους.
Περιέχονται τα κεφάλαια: - Ο Ούγκο Φόσκολο - Ο Ιωάννης Καποδίστριας - Ο Διονύσιος Σολωμός και ο Ανδρέας Κάλβος - Οι "Τελευταίες επιστολές του Ιάκωβου Όρτις" - "Οι τάφοι" - "Οι Ωδές" - Οι "Ελεύθεροι πολιορκημένοι" - Ο θάνατος του Σανταρόζα στη Σφακτηρία - Αλεσσάντρο Μαντζόνι - Ο Κερουμπίνι - Η ζωή και το έργο του Ροσσίνι - Ο Κάρλ Μαρία φον Βέμπερ - Ο Σούμπερτ - Η "Ημιτελής" και η "Μεγάλη Συμφωνία"
Έλληνας πολιτικός, φιλόσοφος και ακαδημαϊκός. Ανέλαβε για δύο σύντομες θητείες την προεδρία ελληνικών κυβερνήσεων το 1945 και το 1967. Η παρουσία του στη νεοελληνική γραμματεία και φιλοσοφία και η ταυτόχρονη ενασχόλησή του με την πολιτική τον ανέδειξε ως ιδιαίτερο φαινόμενο του σύγχρονου ελληνικού πολιτικού βίου ενώ η μετριοπάθεια, η αυτοκριτική του διάθεση και το ήθος του συνέτειναν, ειδικότερα μετά τη Μεταπολίτευση, στην απόδοση του τίτλου του «Νέστορα» της ελληνικής πολιτικής από ένα ευρύ φάσμα ανθρώπων.