Gisteravond heb ik weer de hele avond zitten kijken; ik heb gezien hoe Petr Yan Merab Dvalishvili heel uitgekiend en langzaam kapot maakte en ik heb gezien hoe Alexander Volkanovski korte metten maakte met Movsar Evloev. Kortom: ik ben een groot liefhebber van mixed martial arts, ook wel bekend onder de afkorting mma. Wat een feest dus dat Barry Smit met Pro een roman schreef over een mma-vechter.
Lau Pronk is een mma-vechter die bijna met vechterspensioen gaat. Hij wil echter eindigen met een positief record, dus met meer gewonnen dan verloren partijen. De lezer volgt de harde weg vol toewijding richting zijn gevechten en hoopt net als Lau dat hij zijn carrière op een positieve manier kan afsluiten. Maar de jaren beginnen te tellen, en buiten de harde sport is het leven ook niet altijd even makkelijk.
Uitleggerig Was ik geen mma-fan geweest, dan had ik hier ongetwijfeld geen voldoende aan kwijt gekund. Het draait in dit boek echt alleen maar om het vechten en om de zaken rondom de gevechten. Lau heeft wel een privéleven maar dat is totaal ondergeschikt aan zijn leven als vechter. Pro lijkt vooral geschreven om mensen naar deze sport toe te trekken, niet per se om een goed, diepgaand verhaal te schrijven.
Het eerste deel van dit boek is dan ook nogal uitleggerig. Verschillende termen uit de sport worden geïntroduceerd en Smit probeert heel hard om de regels van de sport uit te leggen en om uit te leggen waar de sport nu precies op neerkomt, namelijk om je tegenstander uit te schakelen door deze te verwurgen of knock-out te slaan. Voor een liefhebber als ik weinig inspirerende literatuur.
Verademing En toch, ondanks al deze mankementen kon ik toch behoorlijk genieten van Pro. Het was een verademing om te lezen over de levens van mensen uit de arbeidersklasse; in dit boek lezen we alleen maar over harde werkers, bijvoorbeeld de vader van Lau, die ziek is geworden van werken bij Tata Steel maar toch met trots terugkijkt op zijn loopbaan.
Lau heeft dat werkethos absoluut geërfd van zijn vader. Met een enorme overgave houdt Lau zich met zijn sport bezig en daar schuilt een grote schoonheid in. Voor buitenstaanders zijn mma-vechters een stel Neanderthalers die elkaar op de meest lompe wijze bewusteloos slaan, maar Smit weet heel goed te tonen waarom er ‘arts’ in de naam van de sport staat.
Bewust Smit laat bovendien heel mooi zien hoe Laus houding ten opzichte van de sport ook zijn gehele levenshouding bepaalt. Lau is helemaal geen domme Neanderthaler, nee, dit is iemand die in aanloop naar een wedstrijd nadenkt over welke technieken hij moet inzetten om zijn tegenstander te vloeren, net zoals hij in het leven bewust nadenkt over de keuzes die hij maakt.
Pro is geen geweldig boek, maar voor een mma-fan als ik was het heel fijn om eens iets over een van mijn favoriete sporten te lezen. Of iedere lezer van dit boek nu aangestoken wordt met het mma-virus betwijfel ik, maar voor mij was het een feest van herkenning.