Кветка пажоўклая

by Міхась Зарэцкі

478 pages, Paperback

First published January 1, 2010

About the author

Беларускі празаік, драматург, перакладчык, крытык.
Пачынальнік рамантычнага кірунку ў беларускай савецкай прозе, пісьменнік-наватар, Міхась Зарэцкі ўзбагаціў беларускую літаратуру новымі ідэямі, вобразамі, прыкметна-пашырыў жанрава-стылёвыя, выяўленчыя магчымасці літаратуры

Reviews

[Ihar Kudraŭcaŭ · Rating 4 out of 5]

Апошнім часам мне падабаецца творчасць беларускіх пісьменнікаў дваццатых гадоў дваццатага стагоддзя. Мне здаецца, гэта быў часа, калі прынамсі маладыя пісьменнікі былі поўнымі надзеяў. Усё жыццё зламалася, і яны шчыра верылі ў надыход новага жыцця. Гэта ўжо пасля, калі большасць зразумела, што пайшлі неяк не туды, да і шчырыя творы пісаць стала небяспечна, тыя кнігі чытаць ужо няма жадання.
І здаецца мне, што захапіўся я творамі Гарэцкага, раннім Чорным, Зарэцкім таму, што той час быў вельмі падобны на цяперашні. Стары лад ламаецца, а новы здаецца будзе ну зусім іншым, не такім як нынешні. І ня важна, што тады гэта было ў межах краіны, а цяпер у межах усяго свету. І можа зноў мы пойдзем крыху не туды…
І менавіта праз гэта весьмі цікава чытаць пра вялікія надзеі на камунізм, таму што часам адчуваеш тое ж самае цяпер. Хіба што замест камунізму цяпер іншыя ідэі.

І ў апавяданні “Кветка пажоўклая” апісваецца ўжо смутак па таму часу рамантызма, бо стала відавочна, што надзеі на лепшае на спраўдзіліся. Думаю, што і Зарэцкі ўжо часткова быў кветкай пажоўклай, бо праз год пасля напісання апавядання, звольніўся с камісарскай пасады. Мне цалкам зразумелы іх смутак…

-Не, я дык люблю сходкі. Асабліва, калі вялікія, дзе многа людзей, дзе ў булівым уздыме выяўляецца агульная згода, дзе чалавек разбаўляецца ў масе, губляе сябе, забываецца на сваё асабістае і жыве, поўніцца гэтым агульным уздымам. Там неяк робішся смелым, адважным, пазбаўляешся ўсякіх сумненняў, усякай жудасці жыццёвай.
Яна троху змаўчала, падумала.
-Калісь было многа такіх пекных хвілінак. Цяпер не тое, цяпер неяк шэрае ўсё. Нудна часам…

-А дрэнна аднаму, цяжка. Думкі розныя, пустата… Моцы няма, бо моц толькі ў грамадзе, калі так зліешся з усімі, калі гарыш захапленнем магутным. Эх, было калісь!..

Так. Кветка пажоўклая. І таму адляцела, адпала ад дрэва жыцця, зволіла месца здароваму, свежаму.
І нямала было такіх кветак, што прыцягнуліся к сонцу Кастрычніка, што закрасавалі ў ім цветам жывым, пышнадзейным.
Але глыбока ўраслі карані ў атрутна-гнілую глебу, набраклую лёкам смяртэльным.
І не вытрымалі палкага сонца.
Пажоўклі…