زبان و تفکر مقالات زبان‌شناسی

by محمدرضا باطنی

مجموعه مقالات زبان شناسی

Genres: Linguistics

232 pages, Paperback

First published January 1, 1999

Reviews

[Chadi Raheb]

چاپ این کتاب برمیگرده به سال ۷۳. یعنی اگه اشتباه نکنم اوایل ورود زبانشناسی به ایران به شکل اکادمیک. با وجود بی تمایلی شدیدم به خوندن کتابها و مقالات به زبان فارسی اما این سومین کتاب علمی فارسی ای بود که باهاش ارتباط برقرار کردم و اصلا خسته م نکرد.( اولیش ترجمه فارسی زبان آدم اثر آقای بکرتون و دومیش مبانی زبانشناسی آقای نجفی بوده) و با وجود آشنا بودنم به تقریبا اکثر مباحثی که آقای باطنی توی مقالاتش بهش اشاره کرده اما خوندنش باز هم لذت داشت. چون دیدم توی جامعه محدود و بسته ای مثل ایران که این بسته بودن فکر حتا توی زمینه علمی هم نفوذ داره, این آدم در اون زمان با ذهن باز و بیطرف همه چیز رو همونطور که هست نقد کرده و حتا پیشنهاداتی برای اصلاح داده. و این لذتبخش بود برام. نگارش کتاب هم روان و خوشخوان بود.

نکته ناراحت کننده هم این بود که مشکلاتی که نویسنده بهش اشاره کرده بعد از گذشت ۲۵ سال هنوز به قوت خودشون باقی هستن که باز هم ریشه ش برمیکرده به تعصبات علمی اساتید و عقل کل های عزیز و مسایل اشتباه فرهنگی. آیا روزی این مشکلات حل یا اصلاح خواهند شد؟ حدس خوش بینانه ی من "بله" هست و زمانی که پیش بینی میکنم حدود هفتصد-هشتصد سال آینده

[محمد یوسفی‌شیرازی]

نوشته‌های این مجموعه، به‌جز دو مقالۀ «پیشنهادهایی دربارۀ تقویت و گسترش زبان فارسی» و «هم‌معنایی و چندمعنایی در واژه‌های فارسی»، همه پیش از چاپ‌شدن در قالب کتاب، در مجله‌های گوناگون منتشر شده بوده است. باطنی در این کتاب موضوع‌هایی را در معرفی اصول زبان‌شناسی جدید و شاخه‌های مختلف آن (اعم از روان‌شناسی زبان، آموزش زبان خارجی، معنی‌شناسی، آواشناسی) پیش کشیده و با بیانی شفاف و عالمانه به واکاوی آن‌ها پرداخته است. مطلب‌های به‌میان‌آمده بااینکه دوسه دهه‌ای از زمان نوشته‌شدنشان می‌گذرد و قدری کهنه شده، هنوز در زمینه‌هایی تازگی دارد و از نکته‌های خواندنی خالی نیست.

سیاهۀ مقاله‌ها به این قرار است:
ـ زبان‌شناسی نوین؛
ـ زبان و زبان‌شناسی؛
ـ پیشنهادهایی دربارۀ تقویت و گسترش زبان فارسی؛
ـ رابطۀ خط و زبان؛
ـ پدیده‌های قرضی در زبان فارسی؛
ـ زبان به‌عنوان دستگاهی از علائم؛
ـ روان‌شناسی زبان؛
ـ رابطۀ زبان و تفکر؛
ـ یادگیری و رشد زبان در کودک؛
ـ زبان‌شناسی و تدریس زبان‌های خارجی؛
ـ مقایسۀ بعضی از خصوصیات ساختمانی زبان فارسی و انگلیسی؛
ـ مقایسۀ اجمالی دستگاه صوتی فارسی و انگلیسی؛
ـ نسبیت در زبان؛
ـ رادیو و تلویزیون: دو قیّم زبان فارسی؛
ـ آموزش زبان خارجه در سطح دانشگاه؛
ـ هم‌معنایی و چندمعنایی در واژه‌های فارسی.

[Melika Tavangari]

سه شنبه ۱۵ مهر سال ۴
کتاب سال‌ها پیش نوشته شده است. مجموعه ایست از مقالات مختلف در حوزه های مختلف زبانشناسی اعم از مقایسه‌ها و پیشنهاد راهکارهایی برای وضع موجود در حدود سی سال پیش.
جالب است که با گذشت این همه سال، هنوز که هنوزِ هم خیلی از مسائل به همان شکل باقی مانده‌اند مانند آموزش زبان فارسی در مدارس و آموزش و پرورش.
کتاب برای خواننده‌ای که اطلاعاتی از زبان‌شناسی ندارد میتواند مقدمه خوبی باشد، در غیر اینصورت مطالب تکرار مکررات و کهنه است.

[Ali Mazari]

کتابی بسیار خواندنی است. علاوه‌بر اطلاعات مفیدِ بسیار، از قلم پاکیزه و گیرای مرحوم باطنی هم خیلی لذت بردم.

[mohsen pourramezani]

کتاب شامل چند مقاله از محمدرضا باطنی با موضوع زبانشناسی است
کتاب خیلی خوبی بود
(1349) تنها مشکلش قدیمی بودن زمان نگارش مقاله ها بود
با این حال نشان می‌داد که برخی از مشکلاتِ آموزش زبان با گذر بیش از چهل سال هنوز حل نشده باقی مانده است
http://choobalef.blogfa.com/post/206

[Maryam]

کتاب خوبیه و آقای باطنی به خوبی تونستن دید جدید و منتقدانه شون رو در نهایت اختصار توضیح بدن.
منتها متاسفانه ایشون بعضی وقت ها با لحن متعصبانه با مباحث علمی برخورد می کنن.
جالبه که خودشون هم به این مسئله اذعان کرده ن.

[Mostafa Azizi]

یکی از معایب کتاب‌های علمی قدیمی بودن آن است اما این موضوع در مورد این کتاب از محاسن آن است زیرا نشان می‌دهد که دکتر باطنی چه مشکلاتی را در زبان فارسی و شیوه‌ی نگارش آن از سال‌ها پیش مورد بررسی قرار داده بودند مشکلاتی که متاسفانه به جای رفع شدن عمیق‌تر نیز شده‌اند. برای تمام کسانی که به مباحث عمومی زبان‌شناسی و زبان فارسی به تو خاص علاقه دارند خواندن این کتاب را توصیه می‌کنم. هرچند کتاب به زبان ساده نوشته شده است اما برای اهل فن نیز سودمند است و برخی مقالات کاملا تخصصی هستند.
خواندن این کتاب برای کسانی که می‌خواهند زبان دوم بیاموزند بسیار مفید است زیر در چند مقاله در مورد تفاوت‌های زبانی به‌ویژه تفاوت فارسی و انگلیسی صحبت می‌شود که می‌تواند برای نوآموزان زبان دوم بسیار مفید باشد.

[محمدرضا اقبالی]

مقاله های خوبی داره!
واسه دونستن یه سری شاخه های زبان ش ناسی خوبه
هر چند نیاز به آپدیت داره و مقاله های جدیدی رو میطلبه!