M.E.B. 100 Temel Eser Listesinde yer alan, Tahir Alangu’nun Anadolu masallarından derlediği Billur Köşk’teki masalların hepsini okumadıysak da, birini, üçünü, beşini mutlaka dinlemişizdir büyüklerimizden. Bir sultan, bir şehzade, neci olursa olsun bir genç vardır o masallarda. Büyük sorunlarla uğraşır, devlerle, perilerle boğuşur, sonunda ulaşır muradına. İstanbul Padişahının kızı, Yemen Padişahının oğluyla didişir, erkek gibi yetiştirilen sultan sonunda devlerin ilenciyle şehzade olur, Alicengiz oyununu öğrenen genç darı olur, kendisini yemek isteyen ustası tavuk olunca da bir sansara dönüşür alt eder onu, öyle sabırlıdır ki bir genç kız, sabır taşını bile çatlatır...
Birbirinden güzel on dört masalın yer aldığı kitabın sonunda, Alangu’nun bir açıklama yazısı ve masalda geçen kimi sözcüklerin açıklandığı Küçük Sözlük de yer alıyor.
(İstanbul, 1915 - İstanbul, 1973). Eğitimci, edebiyat tarihçisi ve halkbilimi araştırmacısı. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü ’nü bitirdi (1943). Köy enstitülerinde, liselerde edebiyat öğretmenliği yaptı, bazı yüksek okullarda ders verdi. Üniversite öğrenciliğinden itibaren halkbilimiyle ilgilendi, özel olarak masallar üzerinde çalıştı. Boğaziçi Üniversitesi Folklor Kulübü’nde verdiği seminerler 1970 sonrasında yetişen halkbilimciler üzerinde etkili oldu. Türkiye Folklor Elkitabı (1983), Alangu’nun halkbilimi ders notlarının ve yazılarının derlenmesiyle oluşturulmuş dikkate değer bir çalışmadır. Billur Köşk Masalları (1961), Keloğlan Masalları (1967) ve Kediler Padişahı (2009) onun yeniden kaleme alınmış, bilgilendirici yazılarla sunulmuş masal kitaplarıdır. Alangu’nun Türk edebiyatıyla ilgili çalışmaları da var: Cumhuriyetten Sonra Hikâye ve Roman (I-III, 1959-1965), Ömer Seyfettin. Bir Ülkücü Yazarın Romanı (1968) ve VIII. Yüzyıldan Günümüze 100 Ünlü Türk Eseri (I-II, 1974).
Masalların çoğu çok güzel, ve tanınan, dolaşımda kalmış masallar. "Kahveci Güzeli" masalı özgün derlemede olduğu halde Alangu tarafından "uygun" bulunmadığı için dışarıda kalmış. Çocuklar için hazırlanmış bir kitap için bunun kabul edilebilir olduğu düşünülebilir, ama işte, bu durumda da "Kahveci Güzeli"ni okuyamıyorum, ve "Billur Köşk" derlemesinin tamamını da okumuş olmuyorum. Bu masalın içeriğinden haberim yok, lakin tam da "uygun" görülmeyen masalların toplumsal hafızayı koruma fonksiyonu en güçlü olanlar olduğunu biliyorum, bunun özellikle tabu kalan, kolay konuşulamayan şeyleri aktarma rolü olduğuna dair örnekler var. Alangu'nun yapmış olduğu şey de işte, toplumsal hafızaya böyle bir müdahale, bir tahrifat, ve elimde değil, rahatsız oluyorum bundan. Neyse, bu eksik ve tuhaflık dışında güzel bir kitap diyebilirim.
Tarihte birçok yerde anlatılagelmiş, kitaplara konu olmuş, dilden dile yayılmış Billur Köşk Masalları yazar tarafından derlenip bir araya getirilmiş. Kendisinin ekleme - çıkarma yaptığı, masalları dilimize ve kültürümüze uyarladığı görülüyor kitabın sonundaki açıklayıcı kısmında. İçerisinde 14 masal var yalnız Mercan Kız, Kahveci Güzeli'nin çıkarılıp yerine yazar tarafından kaleme alınmasından oluşmuş.
Masallar ve efsaneler hep ilgimi çekmiştir. Başından sonuna dek sürükleyiciydi, merak ederek okudum. Okuması keyifliydi. Yer yer manasız bulduğum, gereksiz uzatılan yerler oldu ama pek önemsemeyip devam ettim. Fakat çocuklar için uygun olduğunu düşünmüyorum tıpkı Binbir Gece Masalları gibi. İçinde onları üzebilecek veya korkutabilecek hikâyeler, şiddet içeren anlatımlar mevcut.
Bir de resimlerden bahsetmek istiyorum. Mustafa Delioğlu'nun çizimlerini daha önce farklı kitaplarda görüp çok sevmiştim. Fakat buradaki resimleri, bahsedilen hikâye ile ilgisiz ve anlamsız buldum. Ayrıca korkunçtular.
* İçindeki masallar:
Billur Köşk ile Elmas Gemi Helvacı Güzeli Ağlayan Nar ile Gülen Ayva Muradına Eren Dilber Muradına Ermeyen Dilber Tasa Kuşu Zümrüdüanka Kuşu İğci Baba Hırsız ile Yankesici Sefa ile Cefa Alicengiz Oyunu Saka Güzeli Karayılan Mercan Kız
"Hayvanın alacası dışında, insanın alacası içindedir."
"Her küpün bir kulbu olur tutarsın, her işin bir yolu yordamı olur, güder gidersin."
Billur Köşk Masalları Uzun zamandır Türk Masalları'nı okumak istiyordum, iyi bir başlangıç oldu benim için😀
11+ 10/🔟
🐎Tahir Alangu, bizler için Anadolu Türk Masalları' nı derlemiş ve 3 kitaba ayrıştırmış. Billur Köşk Masalları da bunlardan birisi. İsmi de şahane, değil mi? 😊
Bunlar benim yıllar önce okuduğum Melek Çe imzalı Uçan Halı Serisinde duyduğum; tanıştığım karakterler, terimlerdi.
Orijinali okumak da ayrı bir zevk verdi heyecan uyandırdı bende😇
İlk 3 Masalı okuduğumda kafam karıştı. Çünkü bazı doğaüstü olaylar vardı. Tabii ki hepsi de doğaüstü lakin bunlar daha fazla ayrı örneğin: Hanım Sultan babasına annesi tarafından erkek olarak tanıtılır ve şehzade olarak büyütülür. Sünnet vakti geldiğindeyse kaçar ve başına türlü olaylar gelir. Ülkesine geri döndüğünde ise bir erkektir🤨
🌟 Ama diğer masallara bayıldım! ❤️ Özellikle de Zümrüdüanka Kuşu, Muradına Eren Dilber vb.
Mutlaka okuyun, okutun bu masalları. 💯Ortaokuldan itibaren okunabilir.
Herkesin kitaplığında bulunması gereken, büyük emeklerle derlenen bu masallar kültürel zenginliğimizin, sözlü edebiyatımızın en güzel ürünü ve oldukça akıcı.Herkesin okumasını tavsiye ediyorum.