Ιερείς και προφήτες: Η παραγωγή και η διαχείριση του δόγματος στο πρώιμο χριστιανισμό

by Δημήτρης Ι. Κυρτάτας

Για τους προφήτες των πρώτων χριστιανικών κοινοτήτων δεν είμαστε καλά πληροφορημένοι. Ο Ιησούς αναγγέλλει την επικείμενη έλευσή τους στα Ευαγγέλια, και ήδη στις Πράξεις των αποστόλων, εμφανίζονται οι πρώτοι προφήτες. Σκόρπιες μαρτυρίες κάνουν λόγο για τον ηγετικό τους ρόλο και για το σεβασμό με τον οποίο τους περιέβαλλαν οι πιστοί της δεύτερης και της τρίτης γενεάς. Στη δράση τους αναφέρονται περιστασιακά ακόμα και εθνικοί συγγραφείς. Η μεταγενέστερη χριστιανική παράδοση δεν προσπάθησε να αποσιωπήσει την ύπαρξή τους και δεν αμφισβήτησε τη σημασία τους. Ωστόσο καμιά σοβαρή εξήγηση δεν δόθηκε στην αρχαιότητα για την εκτόπισή τους από την ηγεσία του χριστιανικού κινήματος και για την οριστική τους εξαφάνιση από τις ορθόδοξες εκκλησίες γύρω στα τέλη του δεύτερου αιώνα. Ακόμα και σήμερα, οι υποθέσεις που διατυπώνονται παρουσιάζουν πολλά κενά - κυρίως επειδή δεν αντιμετωπίζουν το ζήτημα σφαιρικά.
Στις μελέτες που περιλαμβάνονται στον τόμο αυτόν ασχολούμαι με τους προφήτες και το προφητικό φαινόμενο στον κόσμο των πρώτων χριστιανών. Εξετάζω όλες τις σημαντικότερες μαρτυρίες για την παρουσία προφητών, καθώς και τις λιγοστές πληροφορίες για την πνευματική τους παραγωγή. Οφείλω να υπογραμμίσω ωστόσο ότι το βιβλίο αυτό δεν είναι αποτέλεσμα κεντρικού σχεδιασμού. Κάθε μελέτη γράφτηκε αυτοτελώς, με σκοπό να διερευνήσει μια ιδιαίτερη πλευρά του ζητήματος. [...]
(από την εισαγωγή του συγγραφέα)

236 pages, Paperback

First published March 1, 2000

About the author

Ο Δημήτρης Ι. Κυρτάτας (English: Dimitris J. Kyrtatas) είναι Καθηγητής Ύστερης Αρχαιότητας στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Σπούδασε στη Θεσσαλονίκη και στη Μεγάλη Βρετανία, όπου εκπόνησε διδακτορική διατριβή στο Brunel University και πραγματοποίησε μεταδιδακτορική έρευνα στο King’s College London. Δίδαξε αρχαία ιστορία στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και έχει ασχοληθεί με την κοινωνική ιστορία της ελληνικής αρχαιότητας και την ιστορία του πρώιμου χριστιανισμού. Είναι συγγραφέας πολυάριθμων άρθρων και βιβλίων, ενώ έχει επιμεληθεί συλλογικούς τόμους και οργανώσει επιστημονικά συνέδρια. Υπήρξε συνεργάτης των περιοδικών «Ο Πολίτης», «Σύγχρονα Θέματα», «Νήσος Άνδρος» και «Book’s Journal». Έχει ιδρύσει και προεδρεύσει στο «Κέντρο Πολιτικού Προβληματισμού Μιχάλης Παπαγιαννάκης» και είναι μέλος διαφόρων πολιτιστικών και επιστημονικών οργανισμών. Τα έργα του εξετάζουν ζητήματα ηθικής, εξουσίας, παιδείας και θρησκείας στον αρχαίο κόσμο.

Reviews

[Ελευθέριος Κεραμίδας · Rating 4 out of 5]

Πολύ ενδιαφέρουσα ανάλυση κάποιων πτυχών της διαδικασίας μέσω της οποίας έγινε η μετάβαση από την Εκκλησία όπως περιγράφεται στην Καινή Διαθήκη (σε κάποιο βαθμό κοινότητα ισότιμων αδελφών και με τη Δευτέρα Παρουσία να θεωρείται άμεση) στην Εκκλησία όπως την ξέρουμε εμείς (ιεραρχική και με τη Δευτέρα Παρουσία να αναμένεται "κάποια στιγμή στο μέλλον")

Αρνητικό στοιχείο αποτελεί πως το βιβλίο αποτελεί συρραφή επιστημονικών δημοσιεύσεων του συγγραφέα, οπότε όλα τα βιβλία με τέτοια δομή επαναλαμβάνει ορισμένες πληροφορίες ξανά και ξανά (το επισημαίνει κι ο ίδιος ο συγγραφέας στον πρόλογο). Επίσης, σχεδόν το μισό έχει ένα κάνει με την Αποκάλυψη, η οποία αποτελεί μεν κύριο ερευνητικό ενδιαφέρον του Κυρτάτα, δεν έχει όμως κεντρική θέση στο ζήτημα που πραγματεύεται.