در روز 5 مارس سال 1953، ژوزف استالین پیشوای اتحاد جماهیر شوروی سابق درگذشت. حیات سیاسی او به عنوان خودکامه ای که بر زندگی میلیون ها انسان استیلا داشت طی چند دهه مورد تجزیه و تحلیل و موشکافی قرار گرفته است. اما حدس و گمان و حتی جدال درباره آخرین روزهای زندگی او همچنان ادامه دارد. آیا استالین پس از خونریزی مغزی به دلایل طبیعی جان باخت یا چون قصد هدایت اتحاد جماهیر شوروی به سوی جنگی نافرخنده را داشت توسط اطرافیانش به قتل رسید؟ خاطرات لوزگاچف از وقایع آن شب، رادزینسکی را درباره علت واقعی خونریزی مغزی و مرگ استالین به شک انداخت. محافظ استالین تایید کرد که آن شب نه خود استالین بلکه خروستالف، سرمحافظ استالین بود که دستور آزادباش را داده بود. لوزگاچف گفت: "اگر استالین بود به طعنه از محافظان می پرسید: "می خواهید به رختخواب بروید؟" و چنان به ما خیره می شد که ما جرات نمی کردیم بگوییم بله! بنابراین ما از شنیدن دستور خروستالف حسابی شاد شدیم و بدون آنکه به آن فکر کنیم به رختخواب رفتیم." صبح روز بعد استالین تا دیروقت از اتاقش خارج نشد. محافظان به تدریج نگران حال او شدند، اما هیچکدام جرات نداشتند به اتاق او بروند. آنها حق نداشتند مزاحم استالین شوند مگر آنکه او شخصا آنها را فرابخواند.
4 star آوتوخانوف، که مدرس تاریخ روسیه و قفقاز هست در این اثر به بررسی وضعیت سیاسی حاکم بر شوروی از سال ۱۹۴۵ ( بعد از پایان جنگ) تا سال۱۹۵۳ زمان مرگ استالین می پردارد نویسنده، اشاره کوتاهی به نحوه به قدرت رسیدن او و دوران مبارزه اش در انقلاب ۱۹۱۷ می کند اما بیشتر این اثر، به بررسی و معرفی ابعاد سیاسی و شخصیتی چند شخصیت بسیار مهم و تاثیر گذار در تاریخ روسیه در نیمه اول قرن بیستم می پردازد افرادی چون، استالین، لاورنتی بریا( فرد مخوف رییس دستگاه اطلاعاتی)، مالنکوف، ، میگویان، خروشچف و ژنرال بولگانین
نویسنده با ارایه مدارک و تحلیل تاریخی سعی در اثبات این مطلب دارد که گروه ۴ نفره فوق چند ماه قبل از مرگ استالین، چون نگران تصفیه اعضای مجمع عمومی حزب بودند، پیش دستی کرده و با انجام اقداماتی مثل پرونده سازی برای پزشکان استالین و وزیر بهداری و همچنین برای رئیس دفترش باسکربیشف این افراد مورد اعتماد را از او دور کرده و با عدم احضار پزشک بر بالین استالین اسباب مرگ او را فراهم آوردند
اگرچه علت مرگ سکته مغزی اعلام شد اما این گروه ۴ نفره بودند که اطرافیان استالین و پزشکان را از او دور کردند و مسبب مرگ او شدند این اثر، روایتی روان و جذاب از دوران زندگی دیکتاتور شوروی است نویسنده در بخش هایی به اخلاق و روحیات خاص او و کیش شخصیتی که برای استالین ایجاد کرده بودند اشاراتی می کند که بسیار جالب توجه است
اگر حتا نیمی از گفته های مولف با استناد به اسناد درست و عین حقیقت باشند، باید به حال بشریتی که چنین اشخاصی را تربیت نموده و این چنین توانستهاند حکمرانی کنند، زار زار گریست.