Төрийн шагналт зохиолууд III

by Эмхэтгэсэн Г.Отгончимэг

Монгол улсад төрт ёс тогтоод 808 жил болж байна. Их эзэн Чингис хааны цадиг түүх болсон “Монголын нууц товчоо” бүтээгдээд олон зууныг өртөөлөн бидэнд өвлөгдөн иржээ. Түүх, уран бүтээл хоёр бие биенээсээ “ургадаг”. Төр ёс хийгээд уран зохиолын ийм их баялаг түүхтэй улс орон цөөн буй заа. Бид ч бас их түүхийг бүтээх, түгээн дэлгэрүүлэх, ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэн үлдээх учиртай.
БНМАУ-ын Сайд нарын зөвлөлийн 1945 оны 2-р сарын 7-ны тогтоолоор маршал Чойбалсангийн нэрэмжит шагналыг бий болгож, 1962 оны 7-р сарын 7-ны Сайд нарын зөвлөлийн 362-р тогтоолоор Төрийн шагнал болгон нэрийг нь өөрчилж байжээ.
Анх 1946 онд эрдэмтэн судлаач, зохиолч Ш.Нацагдоржийн бүтээл “Д.Сүхбаатарын намтар” түүхэн зохиолд Төрийн шагнал олгож байсан бол сүүлд 2013 онд яруу найрагч Ц.Бавуудорж “Монголын их амар амгалан” шүлгээрээ Төрийн шагнал хүртсэн байна.
Их монгол 808, Уран зохиолд төрийн шагнал олгож эхэлсний 68 жилийн ойн босгон дээр бид Монголын зохиолчдын хороотой хамтран энэхүү гурван боть бүтээлээ уншигч олондоо өргөн барьж байна. Эмхэтгэлийг бүтээхдээ бид нэр заасан бүтээлийг бараг бүгдийг нь багтааж томоохон роман, жүжгийн зохиолыг хэсэгчлэн орууллаа.
“Хөх манхан тэнгэрийг эзэгнэнхэн төрлөө” гэж бардамнан, Д.Пүрэвдорж найрагчийн “Сэгс цагаан богд”-д айлчилж, Ш.Сүрэнжавын “Ерэн баатарын хөшөө”-нд сэтгэлээ өргөж, С,Эрдэнийн “Малын хөлийн тоос”-той, П.Пүрэвсүрэнгийн “Их тээлийн даваа”-гаар давж, Ус уухын заяандаа баярлаж, Ц.Бавуудоржийн “Монголын их амар амгалан”-гийн орондоо энхжин жаргаж суух хувьтай төрсөн ард түмэн билээ.
Ийнхүү Монголын уран зохиолын сор болсон, төр түмэндээ үнэлэгдсэн бүтээлүүд үе үеийн уншигчдын сэтгэл зүрхэнд бадамлан гэрэлтсээр орших болтугай.

413 pages, Hardcover

Published September 9, 2015

Reviews

[Uyanga Ganchuluun · Rating 4 out of 5]

Монголын сор болсон зохиолчдын төрийн шагнал хүртсэн шилдэг зохиолуудыг эмхэтгэн хүргэсэн нь сайшаалтай. Тэртээх дунд сургуульд уншиж байсан зохиолуудаа сэргээн унших, тухайн үед балчир ухаанаар завдаж ойлгоогүй зүйлсээ дахин уншихад шинэлэг сайхан байсан. Зарим роман тууж бүрэн эхээрээ ороогүй нь нэг талдаа харамсмаар ч зохиолыг бүрэн эхээр нь олж унших эрмэлзлийг хүргэж чадсан давуу талтай. Мундаг зохиолчдын авьяас чадварыг бишрэн уншиж, монгол хэлний яруу тансагийг мэдрэн суусан бөгөөд энэ дундаас Д.Мягмар гуайн бүтээлүүдийг анхлан уншиж үзэхдээ зохиолын агуулга, бичлэгийн ур чадварыг миний хувьд ихээхэн таалж үнэлсэн.

[Nasandelger A · Rating 3 out of 5]

Зохиол бүтээлүүд бүрэн эхээрээ бус товчлол эсвэл өрнөлдөө хүрээд өндөрлөж байгаа нь номыг барин тавин уншихад нөлөөлөв.

[Sapphire Anu · Rating 5 out of 5]

Гадаадын олон зохиолыг уншихаасаа өмнө эх орныхоо сор болсон, төрийн шагналт зохиолуудыг заавал нэг уншаарай.

[Zoljargal Enkhbat · Rating 5 out of 5]

Монголынхаа уран яруу үгсээр дайлуулсаар байгаад дууслаа. Үнэхээр сайхан байлаа.