What do you think?
Rate this book
Der Chinese des Schmerzes
German
254 pages, Hardcover
First published January 1, 1983
11 people are currently reading
261 people want to read
About the author
Peter Handke
301 books1,172 followersPeter Handke (* 6. Dezember 1942 in Griffen, Kärnten) ist ein österreichischer Schriftsteller und Übersetzer.
Peter Handke is an Avant-garde Austrian novelist and playwright. His body of work has been awarded numerous literary prizes, including the Nobel Prize in Literature in 2019. He has also collaborated with German director Wim Wenders, writing the script for The Wrong Move and co-writing the screenplay for Wings of Desire.
Peter Handke is an Avant-garde Austrian novelist and playwright. His body of work has been awarded numerous literary prizes, including the Nobel Prize in Literature in 2019. He has also collaborated with German director Wim Wenders, writing the script for The Wrong Move and co-writing the screenplay for Wings of Desire.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 41 reviews
October 2, 2016
Peter Handke (n. 1942)
Há mais de vinte e cinco anos que não lia nenhum livro do consagrado escritor austríaco Peter Handke (n. 1942).
No final dos anos de 1980 o meu fascínio pelo cinema suplantava a paixão pela literatura. O cinema alemão estava no topo das minhas preferências, com destaque para o realizador Wim Wenders (1945) com dois dos seus primeiros filmes mais emblemáticos: A Angústia do Guarda-Redes no Momento do Penálti e o Movimento em Falso.
A particularidade em ambos os filmes era o nome de Peter Handke; no primeiro escreve o argumento com base no seu romance, no segundo escreve apenas o argumento cinematográfico. Desse encanto pela obra literária de Peter Handke convém destacar além de ” A Angústia do Guarda-Redes no Momento do Penálti” (1970), os seus dois romances ” Uma Breve Carta para um Longo Adeus” (1972) e ” A Hora da Sensação Verdadeira” (1975).
Peter Handke subdivide ”O Chinês da Dor” em três capítulos: 1 O observador é afastado, 2 O observador intervém e 3 ”O observador procura uma testemunha e um Epílogo.
O narrador é Andreas Loser um professor de línguas clássicas numa escola em Lehen, subúrbio a norte de Salzburg, que há algum tempo não dá aulas. ”Fui despedido, ou estou de licença, com atestado médico, ou temporariamente liberto do meu trabalho? Só sei o seguinte: para a minha situação actual não há expressão específica. “Está tudo em suspenso”, digo a mim próprio.” (Pág. 13).
Loser separado da mulher e do filho vive sozinho no seu apartamento e um dia quando vai a pé para uma casa em Monchsberg com o intuito de jogar a sua sessão mensal de cartas, vê o desenho de uma cruz suástica pintada no tronco de uma árvore, e um acontecimento dramático acontece, numa redefinição irracional sobre a violência e o remorso.
”O Chinês da Dor” tem uma escrita extremamente detalhada e descritiva, num enredo pouco linear, por vezes labiríntico, decorrente dos "pensamentos" introspectivos de Andreas Loser, o que implica uma leitura atenta e a releitura, múltiplas interpretações e disponibilidade total do leitor.
Peter Handke eterno candidato a receber o Prémio Nobel da Literatura - o seu recente apoio à actuação do sérvio Slobodan Milošević na Guerra da Jugoslávia afastou-o em definitivo dessa possível consagração.
August 8, 2022
Personally, I think Peter Handke is a poor choice for the Nobel Prize, not because of his politics, but because of what in him, I believe, makes his politics possible. Not that I’m an expert in Handke; I’ve dabbled off and on over the past 20 years, but either I’ve read the wrong titles (most of his 70s novels, a few early plays, Across, Repetition, The Afternoon of a Writer) or else I just don’t—or only rarely—see the appeal. So many times I’ve read a passage and felt at the end that apparently understated yet portentous tolling, as if upon saying something profound he’d methodically rung a bell to call us to worship. And so many times I’ve thought “Huh? What’s the occasion?” 20 years back, of course, I figured it was me. I kept reading Handke, off and on, because I felt surely he’d resound eventually. And yes, because, as the Nobel committee points out, his prose is impressive (but—to me, at least—not often revelatory, and corseted by its excessive rigour). He’s been called the last of the modernists, and that may be true, but that line has been diluted; contrast Beckett, who surely met and rose above more death-defying stylistic challenges than Handke ever did. But to some extent that’s beside the point, or at least the point I’m making. Am I disgusted that the Nobel committee gave a prize to a genocide apologist? Not in theory. In theory, I guess it’s entirely possible a writer could write with heart and verve and fire and still be deluded or blind or self-righteous politically speaking. But Handke? I find him cold, insipid, an empty vessel—I always have done. And it’s that quality—or lack of qualities—that I guess may be behind his beliefs.
As to Across, it’s where I gave up, tuned out, decided he and I just weren’t compatible.
As to Across, it’s where I gave up, tuned out, decided he and I just weren’t compatible.
January 31, 2020
Cuando se anunciaron los nombres de los ganadores del Premio Nobel de Literatura 2018 y 2019, Olga Tokarczuc y Peter Handke, volví a reconocer mis enormes lagunas como lector; a Olga ni siquiera la ubicaba en este mundo, y del austriaco Handke, tenía recuerdos muy vagos de haber leído algo sobre él, aunque estaba seguro que no había leído nada escrito por el vituperado autor.
Como aún no logro hacerme de algún libro de Olga -no los he visto en mis correrías literarias- y los de Peter ya se encuentran a la mano, en diciembre me inicié en su literatura con un título que me atrajo por sus resonancias futboleras; “El miedo del portero al penalti”, que simplemente, la verdad, de bote pronto, lo abominé, lo odié y me prometí no volver a tocar un libro del Nobel 2019.
Más pronto cae un hablador que un cojo. Metido en la lectura de libros sobre el duelo que provoca la pérdida de un ser querido, me enteré que Handke había escrito “Desgracia improbable”, donde profundiza en su memoria para ordenar los recuerdos sobre su madre, fallecida pocas semanas antes de iniciar la escritura, por una sobredosis de narcóticos.
“Desgracia improbable” es autoficción; una parte verdad, la otra, imaginación del autor, puesta en juego para construir la historia, y reconozco que la prosa, la mirada atenta, la minuciosidad para describir pequeños detalles, su modo de contar sus “recuerdos”, me subyugaron. El marcador se igualaba a uno. Se me abrían oportunidades para conocer mejor al Nobel.
La lectura de “El chino del dolor” fue compleja. Creo que nunca había rayado tanto una novela. El libro, publicado por Alfaguara, quedó todo señalado y lleno de anotaciones. Leia, subrayaba, reflexionaba, escribía; la pregunta que me giraba en la cabeza era: ¿qué fregados estoy leyendo? No me rendí, primero, por necio; segundo, porque era una novela corta de apenas 124 páginas; y tercero, porque la prosa de Handke es hermosa, poética, descriptiva.
La novela se divide en tres partes y un epílogo. “El observador es distraído” está lleno de imágenes formadas por palabras, que forman frases, pero sin una historia aparente, hasta que el protagonista, Andreas Loser, que además es el narrador, nos platica como revolcó a un desconocido en la calle. La segunda parte, “El observador interviene”, nos narra como, camino a un juego de cartas, Andreas se topa con un nazi que anda pintarrajeando las paredes con la cruz gamada, y en un impulso -inesperado para el lector-, decide apedrearlo, con graves consecuencias, para después, dirigirse a la casa donde tiene lugar la jugada, en la cual lanza una pregunta, que produce una atractiva narración a varias voces. En “El observador busca testigo”, Loser, atribulado por la culpa, mantiene un encuentro sexual con una mujer, que le hace ver y sentir que su cuerpo y su mente irradian descontento. Después se encuentra con un amigo, que le ofrece el mismo diagnóstico, por lo que va a buscar a su hijo para contarle todo, buscando desahogo. El epílogo es, de nuevo, palabras, frases, imágenes. Prosa bella, concienzuda, meticulosa, reflexiva, que deja tu mente flotar, vagando por un mundo quimérico, narcótico.
Se resume más o menos fácil, pero la lectura de “El chino del dolor” no lo fue. Mi temprana y arriesgada conclusión es que Peter Handke no es lectura para todos, ni todos los momento son adecuados para leerlo. Tengo que aprender. Disfruté su prosa, me dejé llevar por las palabras; admiré el detalle de sus descripciones; pero batallé para discernir donde estaba la historia que contaba, escondida detrás de palabras, de frases, que construían imágenes, pero que me escondían el relato. No sé si habrá más Peter Handke en mi futuro. Por ahí tengo más de sus libros. Veremos.
April 7, 2010
was dipping into my 1988 notebooks over Easter and came across this:
Across: very grim, the housing estate where he lives (a village outside Salzburg), the screams of a child at night, the last bus disgorging a lone passenger. The fog coming off the peat bogs, the canal towpath where he rips down political signs and advertisements .
and later, my notebook says: beginning to affect me deeply, its relentlessnes, its black nights full of cries, snow, dogs; fog and black mountain fills your head, there seems no other landscape. Handke makes it clear it is man made, an option we took somewhere along the line, creating our own pressure, locking up violence within.. a cliff is a 'flashing guillotine', a swan's groaning wings in the moonlight
later still: the news is too horrible, four boys are killed in Austria at the exact spot where Handke has set his novel (Untersburg)
Don't know what I meant by 'it is man made' but i was v. young: 33.
Across: very grim, the housing estate where he lives (a village outside Salzburg), the screams of a child at night, the last bus disgorging a lone passenger. The fog coming off the peat bogs, the canal towpath where he rips down political signs and advertisements .
and later, my notebook says: beginning to affect me deeply, its relentlessnes, its black nights full of cries, snow, dogs; fog and black mountain fills your head, there seems no other landscape. Handke makes it clear it is man made, an option we took somewhere along the line, creating our own pressure, locking up violence within.. a cliff is a 'flashing guillotine', a swan's groaning wings in the moonlight
later still: the news is too horrible, four boys are killed in Austria at the exact spot where Handke has set his novel (Untersburg)
Don't know what I meant by 'it is man made' but i was v. young: 33.
January 9, 2020
Um fio condutor propositadamente labiríntico que obriga a reler muitas passagens e que acaba por não favorecer um enredo em si simples. O livro vale pela mestria com que Handke consegue descrever todos os sentidos de forma a espelhar os diferentes estados de espírito da personagem. Um livro existencialista, lembrando por vezes Camus na essência da história, mas sempre oposto à simplicidade da narração.
June 13, 2012
Andreas Loser teaches classical languages and is obsessed with thresholds. He is a contemplative intellectual, reclusive, emotionally distant from his family (from whom he is separated), hesitant to commit himself to relationships, and in the habit of examining his every move before he makes it. He quotes Virgil. And yet, on an otherwise unremarkable evening while walking to his regularly scheduled card game, he notices a swastika spray painted on the trunk of a tree, finds the offender in the act of defacement, kills him, and dumps the body off the side of a cliff. After this his engagement with life and the act of living is greatly enhanced. A less controlled aspect of his personality emerges. He becomes by turns impulsive, moody, unreliable and deceptive, and the reader begins to wonder if perhaps the act of murder has somehow completed him as a human being. Loser's narrative is crammed with descriptive detail. With long lavish sentences and close attention to geography and to the natural world, Handke eloquently evokes life in small town Austria and in the rural borderlands near the German frontier. A self-conscious story narrated by a sophisticated man who seems well acquainted with himself, and yet who has no idea what he is capable of.
October 22, 2016
Third time reading this one and each time I've had a different reaction. European literature and American literature are vastly different, venus and mars different, so when I've been in a comparative literature mindset, I find Handke's works absorbing and astonishing and think Across is an existential masterpiece. But when I'm in a more American mindset, like now, I consider how the inciting incident - the discovery of the freshly painted swastika and the chasing down and killing of the perpetrator - doesn't happen until nearly halfway through the novel and it was a struggle to keep reading through all the meandering and lush descriptive writing to reach, finally, the riveting point, the threshold, the why are we reading this, and in this mindset what I think is cut the novel by three-fourths and it is a great kafka-esque story, otherwise, a lot of wasted words obscuring the good bits.
April 7, 2021
I read Slow Homecoming while I was working on a photography thesis and that book made me convinced that I loved Peter Handke, because it combined a beautiful, understated compassion (and almost Romantic prose) with hardcore spacial theory in a way that I’d never come across before or since. So this year I wanted to do a season of Handke reading to shore up that knowledge. And instead I’ve found time and time again that he’s essentially doing genre and prose exercises that feel way more like literary theory—and not particularly compelling literary theory—than they do works that transcend themselves.
Across is no exception, but what I liked about it was that the theory and the prose aligned—not in a way I particularly enjoyed, but at least in a way that honoured the subject matter. Andreas Loser is a cipher whose life is a series of capitulations, until it isn’t. And the form of the book reflects that—the opening section, which is (I think) intentionally repetitive and essentially meaningless, the middle section, which is heated and violent, and the final third, which is a long meditation on the morality of action, felt closely bound to the character’s journey from observer to participant, in a way that didn’t feel at all contrived. It was good, even if it wasn’t really my thing.
Across is no exception, but what I liked about it was that the theory and the prose aligned—not in a way I particularly enjoyed, but at least in a way that honoured the subject matter. Andreas Loser is a cipher whose life is a series of capitulations, until it isn’t. And the form of the book reflects that—the opening section, which is (I think) intentionally repetitive and essentially meaningless, the middle section, which is heated and violent, and the final third, which is a long meditation on the morality of action, felt closely bound to the character’s journey from observer to participant, in a way that didn’t feel at all contrived. It was good, even if it wasn’t really my thing.
February 19, 2020
Ik heb de laatste tijd vrij veel van Handke gelezen, en genoot meestal van zijn eigenzinnige ongrijpbaarheid en poëtische suggestiviteit. Maar "De Chinees van de smart" was voor mij nog ongrijpbaarder en raadselachtiger dan de andere mij bekende Handkes. Aanvankelijk kon ik er geen chocola van maken. Zo ergens op de helft wou ik dus niet meer verder. Maar ja, al googelend vond ik een recensie in "Die Zeit" die veel voor mij verhelderde. Mede daardoor begon ik te beseffen dat ik te gehaast en met te weinig aandacht aan het lezen was. Bovendien begon mij op te vallen dat dit boek weliswaar meer brabbelende en voor mij onbegrijpelijke orakeltaal bevatte dan andere mij bekende Handkes, maar dat sommige zinnen toch wel weer bloedmooi waren als je er maar de tijd voor nam. Dus las ik toch door, maar nu veel langzamer en aandachtiger, en vaak pauzerend en soms terugbladerend. En nu ben ik alsnog helemaal tevreden.
Hoofdpersoon is een docent oude talen en archeoloog, die zich afgewend heeft van werk, gezin en wereld. "Loser" is zijn naam, wat je dan niet op zijn Engels moet uitspreken, maar - aldus tenminste Loser zelf- moet opvatten als verwijzing naar oud- Duitse woorden voor luisteren en horen. Vaak duidt hij zichzelf bovendien aan als "de beschouwer". Kijken en luisteren is met andere woorden de kern van zijn wezen, zoals ook het aandachtig opdelven van archeologische verborgenheden uit diepe aardlagen, of het horen van verloren betekenissen in de oude woorden. Ook is hij een kenner van de klassieke, in moderne tijden vergeten drempelsymboliek: de drempel of grens als mystieke markering van de overgang tussen levenssferen, zoals tussen leven en dood, of tussen de profane aardse wereld en de wereld van het heilige (een drempel of grens die in sommige mythen of initiatieriten de overgang markeert tussen leven, dood en wedergeboorte), of tussen waken en slapen, of tussen de wereld van onbewuste associaties en de wereld van de ratio. Allemaal pre-logische zaken die hun betekenis hebben verloren in onze al te homogene, chaotische en kleurloze wereld, aldus Loser. Maar hijzelf kan er, als archeoloog, nog wel over mijmeren, en is ook extra gevoelig als anderen ineens verbaal leeglopen over de symboliek van de drempel of over andere schaarse momenten van betekenisvolle mythische volheid in de verder zo lege wereld.
Dat alles lijkt mooi en romantisch. Maar toch, er is iets scheef in Losers blik, iets fout in zijn gehoor. Er is een soort van innerlijke leegte en gedempt gevoel van gemis, dat tussen de regels van zijn cryptische zinnen door steeds voelbaarder wordt. Op enig moment zegt hij daar zelf over: "Iets bleef uit, en zonder dat iets was het zich wenden tot welk ding dan ook telkens niet meer dan een voorbarige beweging. Voorbarig zijnde, verloor het toewenden echter alle grond: het ding hield op een ding van de wereld te zijn. 'Iets blijft uit' wilde zeggen: er was plaats in mij, maar die werd niet bezet. Ik wachtte niet op wat uitbleef: ik kon er niet op wachten - ik mocht er niet op wachten. Er was alleen die lege plaats in mij - en het niet opgevuld zijn ervan heette verdriet". Mooie zinnen, als je ze tenminste met aandacht leest. Des te pregnanter is dat Loser dit zegt niet lang na een volkomen gratuite, bijna impulsief- toevallige moord op een neo-Nazi. Extra bevreemdend is bovenden dat zelfs die heftige daad zijn innerlijke leegte niet vult met bijvoorbeeld wroeging of wanhoop of met na-sidderende haat tegen de neo- Nazi die hij net heeft omgebracht. Er is alleen leegte, en onbestemd verdriet, en het gedempt deprimerende besef dat geen enkel geluid of beeld van de wereld zinvol resoneert in zijn innerlijk. Vroeg in het boek zegt Loser dat hij ergens wel beseft dat hij elke dag mee moet doen in werk en gezinsleven: "Pas op zo'n manier doet zich voor mij, nu en dan, zo iets als een wereldomtrek voor". Maar die "wereldomtrek" is er alleen maar "nu en dan", en nu hij zich helemaal onthecht heeft van alles heeft Losers wereld kennelijk nauwelijks omtrekken meer....
Die innerlijke leegte, die vormloosheid van Losers wereld, en de daaraan gepaarde ongearticuleerde maar alles doordrenkende innerlijke crisis, wordt door Handke mooi voelbaar gemaakt. Dat doet hij niet door Loser expliciete uitspraken over zijn innerlijke crisis in de mond te leggen, maar door ons mee te voeren met hoe Loser naar de wereld kijkt, en ons de onsamenhangende werelden voor te zetten zoals Loser die ziet. Tegelijk laat hij ons ook meeleven met Losers bewondering voor Vergilius "Georgica": Loser bewonder dat gedicht zo omdat daarin de alledaagse voorwerpen en natuurverschijnselen nog in een soort oorspronkelijk licht tot schijnen konden komen en vanuit een soort zingevend bezield verband werden bezien. "Op deze voorwerpen heeft de gerechtigheid, misschien, voordat ze zich uit de wereld terugtrok, haar omtrekken achtergelaten", mijmert Loser. Zelfs zegt hij: "Terwijl ik opkeek kwam juist ergens vandaan een auto de kanaalbrug opdraaien, en dank zij de verzen van Vergilius was zijn glans van een bijzonder blauw". Maar dat soort momenten van bijzondere glans zijn zeldzaam: Vergilius' "gerechtigheid" lijkt kortom voorgoed verdwenen, en ook de gehoopte "achtergelaten omtrekken" daarvan lijkt Loser minder en minder te kunnen zien.
Niet voor niets mijmert Loser over "het zwarte gat en de oneindigheid zelf" van een wereld zonder goden, waarin de mens helemaal alleen is en geen enkel richtpunt meer heeft. En niet voor niets zegt hij: Dat alleen ik, de mens, was, met het richtpunt dood, leek even evident als ondenkbaar. Er ontbrak daarbij iets, maar geen Christus, en geen goden, en geen onsterfelijke ziel, maar iets lijfelijks: een zintuig, en wel het beslissende, zonder hetwelk windsuizen en trolleybussen onvolledig blijven". Want zelfs simpele trolleybussen zijn voor Loser volkomen betekenisloos: hij ziet ze wel, maar hem ontbreekt het zintuig voor echt ervaren en gewaarworden, dus het zintuig of het waarnemingsvermogen dat de dingen betekenis geeft. Iets later preciseert hij dat nog: "Hoe zou ik toch preciezer het zintuig kunnen omschrijven waarvan ik het gemis zo voelde? - Voor deze eenheid van gewaarwording en verbeeldingskracht (het is vooral dat waardoor het wordt bepaald) bestaat misschien alleen in het Grieks maar het goede werkwoord: dit heeft als eerste betekenis slechts 'zien' of 'opmerken'; en toch spelen daar ook de betekenissen 'wit', 'helder', 'schittering', 'glans' in mee. Iets in mij hunkerde gewoonweg naar dit lichtschijnen, dat nog meer is dan beschouwen in welke vorm ook. Ik zal altijd naar die vorm van schouwen blijven verlangen, die in het Grieks 'leukein' heet". Prachtig, naar mijn smaak: een kijken dat veel meer is dan kijken omdat het door verbeelding wordt gevoed, een schouwen dat veel meer is dan schouwen omdat het tegelijk licht schijnen op de dingen is, een gewaarwording die de dingen niet alleen opmerkt maar in nieuwe schoonheid herschept...…. DAT is wat Loser mist en DAT is waar hij met elke blik op de wereld vergeefs naar snakt. Daarin gesterkt door het vermoeden dat Vergilius dit in "Georgica" mogelijk nog wel kon, maar gefnuikt door het besef dat hijzelf dat in het geheel niet kan. Ook niet nu hij zich afgewend heeft van werk, familie en de versimpelende conventies.
Aanvankelijk dacht ik dat dit puur een roman was over het gemis van "leukein", dus over het ontbreken van een schouwende blik die door zijn verbeeldingskracht de dingen nieuwe glans en betekenis geeft. Maar toen ik aandachtiger en oplettender ging lezen merkte ik dat het ook een roman is waarin die schouwende blik alsnog, heel tastend en voorzichtig, tot stand komt. Dat gebeurt in passages waarin Loser een soort rudimentair contact herkrijgt met werk en familie, en daarmee weer een soort nieuwe grond vindt zonder zijn vervreemding geheel te verliezen. Of in de suggestieve passages waarin Loser zich opnieuw doopt in een door Vergilius bezongen rivier: een soort initiatierite van dood en wedergeboorte, lijkt het wel, en wellicht een van die drempelervaringen waarover Loser al langer mijmert. Ook significant zijn volgens mij de scenes waarin hij met veel geduld wacht op het aanschouwen van nieuwe betekenissen, terwijl hij - hoe symbolisch- aandachtig verwijlt op een brug die onbekende, nog te exploreren oevers verbindt.
Maar het ontwaken van Losers schouwende blik gebeurt naar mijn smaak nog veel overtuigender in passages die inderdaad barsten van Losers uit vervreemding gepuurde verbeeldingskracht: een verbeeldingskracht die zijn blik weer vrijmaakt voor nieuwe onconventionele beelden en betekenissen, waardoor hij de dingen volgens mij met zijn blik een originele nieuwe glans geeft. Bijvoorbeeld: "Navenant klein is immers ook het vliegveld; als was het geen deel van de stad, maar buitenpost in een kolonie. De berken voor de hal waren sneeuwwit, en bij een lariks beschilderde het lichtgevende groen van de jonge spruiten de boom als met piepkleine exotische vogeltjes. De van steenblokken gemetselde raket op het voorplein werd daaronder op het gazon herhaald door een eender gevormde, nog niet ontloken krokusbloem, waarvan het violet startklaar door de zilvergrijze schutbladen heen kwam". Of de volgende, wel heel aparte natuurbeschrijving: "Tussendoor was het zo stil geweest, dat in de bergen de watervallen zich lieten horen. Later bruiste van het ene eind van de vlakte naar het andere een eigenaardig sonore melodie: in de halfslaap - die eigenlijk een bijzonder soort wakker- zijn was- gaven de afzonderlijke geluiden op elkaar antwoord en werden daardoor tonen. Op een treinsignaal antwoordde het bolderen van een stalen rooster onder rollende banden. Het bolderen werd overgenomen door een blaffende hond. Het hondengeblaf werd een toon door het erop volgende bomenruisen, dat op zijn beurt overging in het alles in zich opnemende ruisen van een korte regenbui. Goed beschouwd ging het niet om een melodie, maar om een zich tot in het oneindige voortzettend leidmotief. Elk nieuw geluid dat erbij kwam speelde het gegeven motief, dit daarmee versterkend, verder. Elk ding dat een geluidtoon gaf, werd als het ware in de verbeelding buikig en ging vibreren, tot instrument veredeld. Het waren vooral tokkel- , slag-, en blaasinstrumenten die klonken, met een sporadische, maar nauwkeurig bemeten gestreken toon daartussen, als van een dichtvriezend bergmeer. Het regengeruis werd ritmisch gemaakt door een vibrafoon- achtig klokken diep onder het wegdek, dat uit de cirkelronde openingen van het rioolputdeksel kwam". Het Duitse woord voor "verbeeldingskracht" is "Einbildungskraft", en sommige denkers vatten dat woord letterlijk op als het vermogen om allerlei ogenschijnlijk heterogene fenomenen te verzamelen of te bundelen in één krachtig samengebald beeld: "Ein- Bild- ungskraft". Welnu, precies dat samenballende vermogen demonstreert Handke volgens mij hier, en ook elders in "De Chinees van de smart", op een naar mijn smaak inspirerend originele wijze. Steeds gaat het dan om "beelden" waarin andere betekenissamenhangen ontstaan dan in conventionele of logische betogen: "beelden" waarin iets wordt samengebald zonder dat je logisch of helder in taal kunt parafraseren wat dit "iets" is. En precies dat maakt Handkes "beelden" en :"Einbildungskraft" voor mij zo fascinerend.
Op veel pagina's is "De Chinees van de smart" een roman vol van pregnant en origineel beschreven gemis. Maar later merkte ik dat hij bovendien ook goed is gevuld met voorbeelden van onconventionele vormen van gewaarwording en samenballende verbeeldingskracht: bijvoorbeeld natuurbeschrijvingen zoals boven geciteerd, maar ook allerlei ongrijpbaar fraaie beschouwingen over drempelervaringen, grenservaringen, en miskende schoonheid. Naast gemis van echte gewaarwording evoceert Handke dus ook de nodige origineel verwoorde gewaarwording, in suggestieve raadselachtige beelden. En vooral daarom vond ik deze, naar mijn smaak soms vrij irritant- orakelende roman, uiteindelijk toch weer helemaal oké.
Hoofdpersoon is een docent oude talen en archeoloog, die zich afgewend heeft van werk, gezin en wereld. "Loser" is zijn naam, wat je dan niet op zijn Engels moet uitspreken, maar - aldus tenminste Loser zelf- moet opvatten als verwijzing naar oud- Duitse woorden voor luisteren en horen. Vaak duidt hij zichzelf bovendien aan als "de beschouwer". Kijken en luisteren is met andere woorden de kern van zijn wezen, zoals ook het aandachtig opdelven van archeologische verborgenheden uit diepe aardlagen, of het horen van verloren betekenissen in de oude woorden. Ook is hij een kenner van de klassieke, in moderne tijden vergeten drempelsymboliek: de drempel of grens als mystieke markering van de overgang tussen levenssferen, zoals tussen leven en dood, of tussen de profane aardse wereld en de wereld van het heilige (een drempel of grens die in sommige mythen of initiatieriten de overgang markeert tussen leven, dood en wedergeboorte), of tussen waken en slapen, of tussen de wereld van onbewuste associaties en de wereld van de ratio. Allemaal pre-logische zaken die hun betekenis hebben verloren in onze al te homogene, chaotische en kleurloze wereld, aldus Loser. Maar hijzelf kan er, als archeoloog, nog wel over mijmeren, en is ook extra gevoelig als anderen ineens verbaal leeglopen over de symboliek van de drempel of over andere schaarse momenten van betekenisvolle mythische volheid in de verder zo lege wereld.
Dat alles lijkt mooi en romantisch. Maar toch, er is iets scheef in Losers blik, iets fout in zijn gehoor. Er is een soort van innerlijke leegte en gedempt gevoel van gemis, dat tussen de regels van zijn cryptische zinnen door steeds voelbaarder wordt. Op enig moment zegt hij daar zelf over: "Iets bleef uit, en zonder dat iets was het zich wenden tot welk ding dan ook telkens niet meer dan een voorbarige beweging. Voorbarig zijnde, verloor het toewenden echter alle grond: het ding hield op een ding van de wereld te zijn. 'Iets blijft uit' wilde zeggen: er was plaats in mij, maar die werd niet bezet. Ik wachtte niet op wat uitbleef: ik kon er niet op wachten - ik mocht er niet op wachten. Er was alleen die lege plaats in mij - en het niet opgevuld zijn ervan heette verdriet". Mooie zinnen, als je ze tenminste met aandacht leest. Des te pregnanter is dat Loser dit zegt niet lang na een volkomen gratuite, bijna impulsief- toevallige moord op een neo-Nazi. Extra bevreemdend is bovenden dat zelfs die heftige daad zijn innerlijke leegte niet vult met bijvoorbeeld wroeging of wanhoop of met na-sidderende haat tegen de neo- Nazi die hij net heeft omgebracht. Er is alleen leegte, en onbestemd verdriet, en het gedempt deprimerende besef dat geen enkel geluid of beeld van de wereld zinvol resoneert in zijn innerlijk. Vroeg in het boek zegt Loser dat hij ergens wel beseft dat hij elke dag mee moet doen in werk en gezinsleven: "Pas op zo'n manier doet zich voor mij, nu en dan, zo iets als een wereldomtrek voor". Maar die "wereldomtrek" is er alleen maar "nu en dan", en nu hij zich helemaal onthecht heeft van alles heeft Losers wereld kennelijk nauwelijks omtrekken meer....
Die innerlijke leegte, die vormloosheid van Losers wereld, en de daaraan gepaarde ongearticuleerde maar alles doordrenkende innerlijke crisis, wordt door Handke mooi voelbaar gemaakt. Dat doet hij niet door Loser expliciete uitspraken over zijn innerlijke crisis in de mond te leggen, maar door ons mee te voeren met hoe Loser naar de wereld kijkt, en ons de onsamenhangende werelden voor te zetten zoals Loser die ziet. Tegelijk laat hij ons ook meeleven met Losers bewondering voor Vergilius "Georgica": Loser bewonder dat gedicht zo omdat daarin de alledaagse voorwerpen en natuurverschijnselen nog in een soort oorspronkelijk licht tot schijnen konden komen en vanuit een soort zingevend bezield verband werden bezien. "Op deze voorwerpen heeft de gerechtigheid, misschien, voordat ze zich uit de wereld terugtrok, haar omtrekken achtergelaten", mijmert Loser. Zelfs zegt hij: "Terwijl ik opkeek kwam juist ergens vandaan een auto de kanaalbrug opdraaien, en dank zij de verzen van Vergilius was zijn glans van een bijzonder blauw". Maar dat soort momenten van bijzondere glans zijn zeldzaam: Vergilius' "gerechtigheid" lijkt kortom voorgoed verdwenen, en ook de gehoopte "achtergelaten omtrekken" daarvan lijkt Loser minder en minder te kunnen zien.
Niet voor niets mijmert Loser over "het zwarte gat en de oneindigheid zelf" van een wereld zonder goden, waarin de mens helemaal alleen is en geen enkel richtpunt meer heeft. En niet voor niets zegt hij: Dat alleen ik, de mens, was, met het richtpunt dood, leek even evident als ondenkbaar. Er ontbrak daarbij iets, maar geen Christus, en geen goden, en geen onsterfelijke ziel, maar iets lijfelijks: een zintuig, en wel het beslissende, zonder hetwelk windsuizen en trolleybussen onvolledig blijven". Want zelfs simpele trolleybussen zijn voor Loser volkomen betekenisloos: hij ziet ze wel, maar hem ontbreekt het zintuig voor echt ervaren en gewaarworden, dus het zintuig of het waarnemingsvermogen dat de dingen betekenis geeft. Iets later preciseert hij dat nog: "Hoe zou ik toch preciezer het zintuig kunnen omschrijven waarvan ik het gemis zo voelde? - Voor deze eenheid van gewaarwording en verbeeldingskracht (het is vooral dat waardoor het wordt bepaald) bestaat misschien alleen in het Grieks maar het goede werkwoord: dit heeft als eerste betekenis slechts 'zien' of 'opmerken'; en toch spelen daar ook de betekenissen 'wit', 'helder', 'schittering', 'glans' in mee. Iets in mij hunkerde gewoonweg naar dit lichtschijnen, dat nog meer is dan beschouwen in welke vorm ook. Ik zal altijd naar die vorm van schouwen blijven verlangen, die in het Grieks 'leukein' heet". Prachtig, naar mijn smaak: een kijken dat veel meer is dan kijken omdat het door verbeelding wordt gevoed, een schouwen dat veel meer is dan schouwen omdat het tegelijk licht schijnen op de dingen is, een gewaarwording die de dingen niet alleen opmerkt maar in nieuwe schoonheid herschept...…. DAT is wat Loser mist en DAT is waar hij met elke blik op de wereld vergeefs naar snakt. Daarin gesterkt door het vermoeden dat Vergilius dit in "Georgica" mogelijk nog wel kon, maar gefnuikt door het besef dat hijzelf dat in het geheel niet kan. Ook niet nu hij zich afgewend heeft van werk, familie en de versimpelende conventies.
Aanvankelijk dacht ik dat dit puur een roman was over het gemis van "leukein", dus over het ontbreken van een schouwende blik die door zijn verbeeldingskracht de dingen nieuwe glans en betekenis geeft. Maar toen ik aandachtiger en oplettender ging lezen merkte ik dat het ook een roman is waarin die schouwende blik alsnog, heel tastend en voorzichtig, tot stand komt. Dat gebeurt in passages waarin Loser een soort rudimentair contact herkrijgt met werk en familie, en daarmee weer een soort nieuwe grond vindt zonder zijn vervreemding geheel te verliezen. Of in de suggestieve passages waarin Loser zich opnieuw doopt in een door Vergilius bezongen rivier: een soort initiatierite van dood en wedergeboorte, lijkt het wel, en wellicht een van die drempelervaringen waarover Loser al langer mijmert. Ook significant zijn volgens mij de scenes waarin hij met veel geduld wacht op het aanschouwen van nieuwe betekenissen, terwijl hij - hoe symbolisch- aandachtig verwijlt op een brug die onbekende, nog te exploreren oevers verbindt.
Maar het ontwaken van Losers schouwende blik gebeurt naar mijn smaak nog veel overtuigender in passages die inderdaad barsten van Losers uit vervreemding gepuurde verbeeldingskracht: een verbeeldingskracht die zijn blik weer vrijmaakt voor nieuwe onconventionele beelden en betekenissen, waardoor hij de dingen volgens mij met zijn blik een originele nieuwe glans geeft. Bijvoorbeeld: "Navenant klein is immers ook het vliegveld; als was het geen deel van de stad, maar buitenpost in een kolonie. De berken voor de hal waren sneeuwwit, en bij een lariks beschilderde het lichtgevende groen van de jonge spruiten de boom als met piepkleine exotische vogeltjes. De van steenblokken gemetselde raket op het voorplein werd daaronder op het gazon herhaald door een eender gevormde, nog niet ontloken krokusbloem, waarvan het violet startklaar door de zilvergrijze schutbladen heen kwam". Of de volgende, wel heel aparte natuurbeschrijving: "Tussendoor was het zo stil geweest, dat in de bergen de watervallen zich lieten horen. Later bruiste van het ene eind van de vlakte naar het andere een eigenaardig sonore melodie: in de halfslaap - die eigenlijk een bijzonder soort wakker- zijn was- gaven de afzonderlijke geluiden op elkaar antwoord en werden daardoor tonen. Op een treinsignaal antwoordde het bolderen van een stalen rooster onder rollende banden. Het bolderen werd overgenomen door een blaffende hond. Het hondengeblaf werd een toon door het erop volgende bomenruisen, dat op zijn beurt overging in het alles in zich opnemende ruisen van een korte regenbui. Goed beschouwd ging het niet om een melodie, maar om een zich tot in het oneindige voortzettend leidmotief. Elk nieuw geluid dat erbij kwam speelde het gegeven motief, dit daarmee versterkend, verder. Elk ding dat een geluidtoon gaf, werd als het ware in de verbeelding buikig en ging vibreren, tot instrument veredeld. Het waren vooral tokkel- , slag-, en blaasinstrumenten die klonken, met een sporadische, maar nauwkeurig bemeten gestreken toon daartussen, als van een dichtvriezend bergmeer. Het regengeruis werd ritmisch gemaakt door een vibrafoon- achtig klokken diep onder het wegdek, dat uit de cirkelronde openingen van het rioolputdeksel kwam". Het Duitse woord voor "verbeeldingskracht" is "Einbildungskraft", en sommige denkers vatten dat woord letterlijk op als het vermogen om allerlei ogenschijnlijk heterogene fenomenen te verzamelen of te bundelen in één krachtig samengebald beeld: "Ein- Bild- ungskraft". Welnu, precies dat samenballende vermogen demonstreert Handke volgens mij hier, en ook elders in "De Chinees van de smart", op een naar mijn smaak inspirerend originele wijze. Steeds gaat het dan om "beelden" waarin andere betekenissamenhangen ontstaan dan in conventionele of logische betogen: "beelden" waarin iets wordt samengebald zonder dat je logisch of helder in taal kunt parafraseren wat dit "iets" is. En precies dat maakt Handkes "beelden" en :"Einbildungskraft" voor mij zo fascinerend.
Op veel pagina's is "De Chinees van de smart" een roman vol van pregnant en origineel beschreven gemis. Maar later merkte ik dat hij bovendien ook goed is gevuld met voorbeelden van onconventionele vormen van gewaarwording en samenballende verbeeldingskracht: bijvoorbeeld natuurbeschrijvingen zoals boven geciteerd, maar ook allerlei ongrijpbaar fraaie beschouwingen over drempelervaringen, grenservaringen, en miskende schoonheid. Naast gemis van echte gewaarwording evoceert Handke dus ook de nodige origineel verwoorde gewaarwording, in suggestieve raadselachtige beelden. En vooral daarom vond ik deze, naar mijn smaak soms vrij irritant- orakelende roman, uiteindelijk toch weer helemaal oké.
June 9, 2025
"En la consciencia habitual, los umbrales significan, por tanto: traspaso de un ámbito a otro. Quizás seamos menos conscientes del hecho de que el umbral en si es un ámbito o, mejor dicho, un lugar propio de prueba o refugio... La antigua palabra " pórtico". ¿No muestra el umbral como morada, como ámbito especial?
October 27, 2025
My favourite Handke I’ve read in a while, some of his most hypnotic prose. And also one of his most conventionally “exciting” novels — it’s about murder! But it’s also about lichen and rocks and trees, as most Handke is at some level. Is there a revolutionary self-recognition in committing an act of murder? Maybe, maybe not
Read
December 8, 2023So I didn’t know this about Peter Handke but he’s the screenwriter of several of Wim Wenders’s movies including The Skies Over Berlin. That’s really interesting and this novel is quite similar in a lot of ways to how that film creates city voids of isolation, meandering, emptiness and other similar qualities. The title refers to the narrator approaching an open doorway in both literal reality and in a metaphor for the space between good and evil or more so right and wrong and being presented with a passageway. This reflection suggestions that the doorway is not a one-way trip and also not an inexorable moment. This is interesting because the trajectory of so many novels is the focus on inexorable choices.
For this novel, he thinks back on two scenes of violence in his life. One, he decides was a more or less equal footing with the other person, and while not exactly self-defense, it was more or less in balance. The second he decides that he is squarely responsible. This leads him to discover or pursue how to process choices like these and still exist in the world the way he does is by chasing down the responsible party for a graffiti swastika he finds near his house.
So all this is fine and interesting, but here’s something else I learned about Peter Handke. He’s often or was often a front-runner for the Nobel prize (and still could be) but he made a choice in the early 2000s to not only attend, but euologize the funeral of war-criminal and genocidal dictator Slobodan Milosevic. So I guess this book 20 years earlier gives him the framework to reflect on that choice.
For this novel, he thinks back on two scenes of violence in his life. One, he decides was a more or less equal footing with the other person, and while not exactly self-defense, it was more or less in balance. The second he decides that he is squarely responsible. This leads him to discover or pursue how to process choices like these and still exist in the world the way he does is by chasing down the responsible party for a graffiti swastika he finds near his house.
So all this is fine and interesting, but here’s something else I learned about Peter Handke. He’s often or was often a front-runner for the Nobel prize (and still could be) but he made a choice in the early 2000s to not only attend, but euologize the funeral of war-criminal and genocidal dictator Slobodan Milosevic. So I guess this book 20 years earlier gives him the framework to reflect on that choice.
May 27, 2016
This is a beautiful book that I reviewed many years ago on Amazon, but I guess teh review is now gone. All I can say is that Handke's prose is always astonishing in its clarity, richness, and insight and leaves the reader feeling as if they have undergone a kind of zen like experience. This novel was a major influence on my novels The Architect and The Mountain, which both involve a sort of transformation or liberation through an act of violence or antipathy, but in the case of Across this leads to a state of freedom and enlightenment, while in my novels the revelations always turn out to be illusory - a common theme in my work - and whatever transcendence the protagonist thinks he has experienced leads to a tragic outcome. In Across the main character, an expert in "Thresholds" unable to really cross a certain "threshold" in life, kills a neo-Nazi in a fit of sudden rage, after which he goes through a kind of quest for self discovery that ultimately leads to what appears to be a state of enlightenment - or at least ecstasy. What is particularly unsettling is that the murder of the Nazi is never mentioned after it happens and the main character seems to feel no remorse. So this automatically echoes the work of Camus and maybe even Bataille in the treatment of moral transcendence. But what amazes me most is the breathtaking moon-landing use of the language and for that Handke is a true master!
December 6, 2022
Para hablar de Handke me robaré algunas ideas; así de osada y críptica es su compleja prosa, que me dejó patidifuso. Por una parte, parafrasearé a Elvira Navarro, quien dice que su literatura (la de Handke) “opera sobre el tiempo, sobre la duración, contrayéndola o dilatándola”; una construcción tan compleja que parece que nos narra episodios larguísimos cuando, en realidad, es sólo un momento lo que describe, y viceversa, puede concretar vastos periodos en una sola frase. Maestría pura.
Navarro continúa, ahora citando a Alejandro Gándara, quien dice (en palabras de Navarro) que “La confianza en la razón, en el progreso y en los avances científicos y técnicos se vino abajo tras haberse puesto todo al servicio de la masacre y la barbarie [en la Guerra Mundial]; en consecuencia, mejor que el hombre se callara y hablase el mundo, y esa es la operación que Handke lleva a cabo. La renuncia a la acción, a la trama, no está al servicio de la expresión de una subjetividad, sino del ir al encuentro de lo otro, de lo que aún es posible”.
Sirvan estas palabras para invitar a aquellos lectores que rehúyan de la trama facilona, de la prosa convencional, y se acerquen a un verdadero “facedor de entuertos” literarios.
Navarro continúa, ahora citando a Alejandro Gándara, quien dice (en palabras de Navarro) que “La confianza en la razón, en el progreso y en los avances científicos y técnicos se vino abajo tras haberse puesto todo al servicio de la masacre y la barbarie [en la Guerra Mundial]; en consecuencia, mejor que el hombre se callara y hablase el mundo, y esa es la operación que Handke lleva a cabo. La renuncia a la acción, a la trama, no está al servicio de la expresión de una subjetividad, sino del ir al encuentro de lo otro, de lo que aún es posible”.
Sirvan estas palabras para invitar a aquellos lectores que rehúyan de la trama facilona, de la prosa convencional, y se acerquen a un verdadero “facedor de entuertos” literarios.
February 1, 2023
I remember old stairs and stone retaining walls, I remember the heights of houses and nearness to highways/aqueduct/thin river. I remember cards with a collection of indicative men. I remember a beloved family seen not often enough / not even as often as they would allow. Unbelievably accurate: the assignment of black-blue cover; torpid the rest, or still, or cold.
October 21, 2020
Es realmente notable como un libro tan pequeño puede llegar a ser tan tedioso. Un libro lleno de descripciones sin ton ni son, una narración que no emociona, un personaje sin sentido, lineal y plano. Un libro mediocre en el amplio sentido de la palabra.
November 23, 2020
No pasa de ser una serie de reflexiones y descripciones excesivamente detalladas de paisajes y situaciones ordinarias. No voy a negar que una serie de ellas son alucinantes, pero se pierden en lo agobiante de la historia total.
December 21, 2022
Beautiful writing, with stylistic changes to indicate the mental state of the protagonist. The story itself wasn't very engaging.
March 19, 2026
«Todo está en suspenso», me digo a mí mismo. Hace algunos días derribé a una persona en plena calle. Paseando una tarde por la travesía Getreide, que por cierto parecía menos transitada de lo habitual, fui adelantado por un hombre que me empujó e inmediatamente se dirigió hacia un escaparate, de manera que los dos chocamos. Pero la verdad es que no fue un choque, puesto que yo hubiese podido evitarlo. Más bien le di un empujón premeditado, aunque tampoco fue un simple empujón, sino en realidad casi un golpe, un impulso repentino y, por consiguiente, en el fondo, tampoco a propósito. El hombre se tambaleó, cayéndose al suelo con un extraño y casi inaudible grito de dolor, y luego volvió a levantarse inmediatamente sin que yo ni siquiera le hubiese tendido la mano. Pero estando aún en el suelo miró a su atacante rápidamente a los ojos, como si hubiera comprendido. Luego desapareció en el acto por una bocacalle.
February 28, 2025
Heute wie damals hochbrisant – durch das eigene Handeln die Umwelt zu verändern und sich dadurch als Mensch als wirksames Wesen zu bestätigen. Gehört dazu auch das Recht, einen anderen Menschen zu töten? Einen schlechten Menschen zu töten? Diese zentrale Frage, die sich auf den Roman Schuld und Sühne von M. Dostojewski bezieht, ist eine schwierige moralische Herausforderung. Im Buch wird diese Frage verpackt in lange, fragmentarische und assoziative Betrachtungen der Umwelt und der Gegenstände um einen herum, um die „Leere“ der Hauptfigur zu erfüllen. Sehr treffend gewählt ist das Motiv der Schwelle – etwas, das überwunden werden muss, schwer zu überwinden ist, aber auch nicht ignoriert werden kann: Wie kann man vom inaktiven Seher zum selbstbestimmten Täter werden? – Obwohl der Roman nicht lang ist, ist er nur für Leser mit langem Atem interessant.
July 29, 2021
"El Chino del Dolor" cuenta unos días en la vida de Andreas Loser, un profesor de lenguas muertas, quien vive en la ciudad de Salzburgo, separado de su familia.
Honestamente, no sé si sea que la literatura americana, e iberoamericana sean tan diferentes a la Alemana, y ésa sea la razón por la que no le encontré a ésta historia un objetivo, per se.
Está bellamente escrito, pero es excesivamente descriptivo, y se podría decir que casi todo el libro es un monólogo, lo cual resulta muy cansado de leer.
En lo personal, no lo disfruté, pero me dejó en claro a lo que se referían mis maestros de literatura cuando me decían que la narración necesita también del diálogo, para no hacerlo aburrido.
Honestamente, no sé si sea que la literatura americana, e iberoamericana sean tan diferentes a la Alemana, y ésa sea la razón por la que no le encontré a ésta historia un objetivo, per se.
Está bellamente escrito, pero es excesivamente descriptivo, y se podría decir que casi todo el libro es un monólogo, lo cual resulta muy cansado de leer.
En lo personal, no lo disfruté, pero me dejó en claro a lo que se referían mis maestros de literatura cuando me decían que la narración necesita también del diálogo, para no hacerlo aburrido.
July 18, 2020
I did have some pleasure reading it. But I was expecting more from a nobel prize. I don't feel that the book has any interesting narrative or deeper meanings, besides the labyrinth structure used to make a confusing book. Anyways, everything is allowed in literature and this is a personal view, I just don't think it was any better than any book from a random author....
To be fair, this was the only book that I read from this author, maybe I will love the other books ;)
To be fair, this was the only book that I read from this author, maybe I will love the other books ;)
June 28, 2023
(2,5)
Es la primera obra que leo de este autor y me cuesta entender cómo puede escribir tan bien y narrar tan mal. Pese a que se trata de una novela breve, he estado a punto de abandonarla en un par de ocasiones por la falta de acción y mi nula conexión con su protagonista. Sin embargo, debo reconocer a Handke una descomunal habilidad en el uso de las palabras para acercarse a la naturaleza, logrando auténticas sinestesias con su descripción del paisaje.
Es la primera obra que leo de este autor y me cuesta entender cómo puede escribir tan bien y narrar tan mal. Pese a que se trata de una novela breve, he estado a punto de abandonarla en un par de ocasiones por la falta de acción y mi nula conexión con su protagonista. Sin embargo, debo reconocer a Handke una descomunal habilidad en el uso de las palabras para acercarse a la naturaleza, logrando auténticas sinestesias con su descripción del paisaje.
November 8, 2025
This was the first work I’ve read by Peter Handke, so I didn’t quite know what to expect. This slim volume tackles existential themes, similar to Camus’ The Stranger or even works by Kafka. It has some lovely moments, but I confess the prose made it slower going than I would have liked. Sometimes, thick—almost floral—prose digests easily; sometimes, it makes for a slog. I enjoyed parts of this book quite a bit, but others fell flat for me. I’ll have to mull whether to try another Handke work.
June 7, 2025
Handke non è per me. Non sono abbastanza paziente per seguire le puntigliose descrizioni, osservazioni. Poesie in una veste di prosa. Ed anche qui, un omicidio, così come una frase secondaria, che non sembra avere alcun senso, impatto, conseguenza.
October 24, 2019
One of Handkes better, a few moments of magic between the lengthy dry descriptions. However, someone needs to catch that criminal.
March 1, 2020
The book was beautifully written but I am not sure what the point of the book was. A man kills someone and there doesn’t seem to be any consequences.
April 21, 2020
I honestly did not enjoy this book. I felt spaced most of the time and it took me very long to finish. I think I am not used to this type of narrative or I did not identify with the author.
May 30, 2020
Está curiosona y no entendí muy bien lo que el autor quiso hacer. Tal vez merezca una segunda lectura más atenta...
March 30, 2022
Kierkegaard in Repetition. Virgil in Across.
Displaying 1 - 30 of 41 reviews