Eski Zağra müftüsü Hüseyin Râci Efendinin 93 Harbi olarak bilinen 1877-1878 Osmanlı - Rus Savaşı esnasında tuttuğu hatıralardan oluşan Tarihçe-i Vaka-i Zağra, masum bir topluluğa reva görülen zulmün birinci elden kayda geçirilmiş belgesi niteliğindedir. Büyük Türk şairi Yahya Kemal Beyatlı "Bu kitap, vatan edebiyâtında en samîmî, yüksek bir şâheserdir..." der ve devamında acı bir hakikâti işaret eder: Onun için de okunmaz... Gerçekten de 1970li yıllarda 1001 Temel Eser kapsamında yayımlanan kitap, hak ettiği ilginin çok cüzi bir kısmına mazhar olur. Yayınevimiz bu önemli tarihî vesikayı Türk okuyucusuna sunmaktan gurur duyar.
Bu bir tarih anlatısı; o zor zamanlarda yaşamış, tüm eziyetlere tanıklık etmiş, acıları yaşamış bir kişinin anıları. Çok kolay okunan bir kitap değil ama öğrenilmesi gereken bir tarih, bilinmesi gereken bir tarih..
“Osmanlı askeri Kızanlık'a geçerken, Yahudiler ekmek ve sularla asâkir-i şâhâneyi karşılamış ve güzelce hizmet eyleyerek sadâkat göstermişlerdi. Bulgarların ise kin ve gazapları yüzlerinden belli olmaktaydı.”
“Ehl-i ticaret hür ü âzâdedir Ehl-i maʼâşın gözü ferdâdedir.
Aylık alanlar ki gözü açtır Alsa da yüz bin yine muhtaçtır”