در حوزه باستانشناسي، در نيمقرن اخير، کشفهايي صورتگرفته ولوحهايي قرائت شده که گوشههايي از تاريخ ماد را تا حدي روشن ساخته است. دياکونوف، مولف تاريخ ماد، با توجه به اين که مادها پيش از دوران هخامنشيان بر بخش وسيعي از ايران حکومت ميکردند، به گرد آوردن مدارک و استاد جديد و تنظيم و تدوين و نقد آنها و نيز تطبيق مطالب تاريخي کنوني با همان مدارک پرداخته است و چون وي، علاوه بر تخصص در تاريخ خاور باستاني، متخصص فقهاللغه و دانشمند زبانشناس بود از اسناد و مدارک مستقيما بهره گرفت و بدينسان بر جنبه تحقيقي کتاب افزود و آنرا گرانقدر کرد. در اين کتاب مهمترين مراحل تاريخ ماد قديم-از آغاز تشکيل طبقات در جامعه مزبور تا تاسيس امپراتوري بزرگ ماد و سپس، بعد از استقرار حکومت پارس، ظهور سلطنت «ماد-آتروپاتن» (پايان قرن ششم قبل از ميلاد)-به ياري مدارک و مطالب آثار مکتوب روشن شده است.
Игорь Михайлович Дьяконов — советский и российский историк-востоковед, лингвист, специалист по шумерскому языку, сравнительно-исторической грамматике афразийских языков, древним письменностям, истории Древнего Востока.
عزیزانِ من و دوستانِ گرانقدر، درست است که این کتاب از معروفترین کتبِ مربوط به تاریخِ « ماد» است... اما خواهشاً، پیش از خواندنِ این کتاب مطالعاتِ تاریخیِ بسیار داشته باشید، تا اسیرِ تحریفاتِ این کتاب نشوید، تحریف هایی که بسیار زیرکانه در این کتاب وارد شده است این آقای « ایگور میخائیل میخائیلوویچ دربه دریانووف » ، منبعِ کتابش از « هرودوت » یونانی است... که همانطور که میدانید، « هرودوت »یک ضدِ ایرانیِ عقده ای و تحریفگر است من این کتاب را با دقت مطالعه کردم و برایِ اولین بار در تاریخ، ایراد ها و تحریفاتِ این کتاب را درآوردم، اما متأسفانه، گوشِ هیچکس بدهکار نیست و گویا از این تحریف ها استقبال نیز میکنند دو مثال از این کتاب برایِ شما بزرگواران مینویسم، تا دوستان گرامی بیشتر نسبت به اینگونه تحریف ها آگاهی کسب کنند، همین که جوانانِ سرزمینم آگاه شوند برایِ من کافیست ------------------------------------------------------------------------------ مثال اول) در صفحه 318 این کتاب و در خیلی از صفحات دیگر،، این آقا یا بهتر است بگویم این «آغا»، اصرار دارد که بگوید نامِ « هوخشتره »،، « کیاکسار » بوده است ... این مورخ به تقلید از « هرودوت » این نام را بر روی « هوخشتره »گذاشته است.. و جالب است که« کیاکسار » را به عنوانِ نامِ اصلی به کار برده و در پرانتز نوشته است «هوخشتره»!! که عجیب و بی معنیست... « هرودوت » دروغگو، نامِ « هوخشتره » را گذاشته بود « کیاکسارِس » ... و جالبتر اینجاست که « کیاکسارِس » اصلا معنی هم ندارد... ولی در کل « کیاکسارها » کسانی بودند که، به دلیلِ ضعفی که در حکومت و قدرت داشتند، محکوم به باج دادن به دولت ها و سرزمین هایِ نیرومند، بودند... حال این نویسنده با این نام گذاریِ زیرکانه و البته خیانتکارانه، قصد دارد تا نشان دهد که « هوخشتره » به آشوری ها که پادشاهشان« سارگون » بوده است، باج میداده است... بسیار مسخره و بیشتر به یک جوکِ تاریخی شباهت دارد مثال دوم ) در فصل پنجم و در صفحه 319 از این کتاب، جدولی به چشم میخورد که در این جدول نوشته شده است، عربستان به ایران باج و خراج نمیداده است و در کنارش نوشته شده به دلیل اینکه : روابطِ ایران و عربستان مبتنی بر پیمان هایی بوده است... من نمیدانم، یکی نبوده به این مردکِ نادان و دروغ گو.. بگوید که ، اصلاً عربستان در آن دوره از تاریخ، اندازۀ سوسکِ فاضلاب ارزش نداشته و ندارد، چه برسد به اینکه مبتنی بر شرایط هم باشد... و همچنین این جمله ای که بکار برده مبنی بر اینکه، عربستان به ایران باج و خراج نمیداد... باز هم مغلطه ای بسیار زشت و احمقانه است.. از آنجا که کاملاً درست است که اعرابِ وحشی و بیابانگردِ عربستان خراج و مالیات نمیدادند ولی به روابطِ بینِ ایران و بیابان هایِ سرشار از شتر و سوسمار، عربستان ارتباطی نداشته است.. از آن جهت که بیابانِ عربستان و اعرابِ راهزن و بی تمدن ، اصلاً دولتِ ثابتی نداشتند.. ایران از چه دولتی و چه حکومتی، باج و مالیات میگرفته است؟ در بیابان بروند و در خیمه های کثیف از آنها مالیات بگیرند!!؟؟ و مهمتر از همه این است که، اگر تاریخِ ایرانِ باستان و نقشه هایِ ایران در آن دوره از تاریخ را مشاهده کرده باشید، کاملاً مشخص است که تمامِ سرزمین های اطراف در نقشه تحتِ سلطۀ ایران است به جز عربستان... حتی در نقشه میبینیم که یمن به عنوان سرزمین خودمختار است ولی باز زیرِ سلطۀ ایران و در نقشۀ ایران است، اما عربستان در نقشه جزوِ ایران به شمار نمیرفت.. چراکه ایرانی ها عربستان و مردم عربستان را حیوان و بی ارزش میدانستند و وجودِ عربستان را در نقشۀ سرزمینِ ایران، به قول امروزی ها، نوعی افتِ کلاس قلمداد میکردند.. و اگر به نقشه هایِ آن دوران دقت کنید، عربستان به صورتِ بیابانی کشیده شده که چندین خیمه در آن نقاشی شده و وسط آن نوشته شده، «بیابان عربستان» و از اعراب فقط و فقط در پاسداری از مرزهای جنوب ایران و در حاشیه دریا استفاده میشد... چراکه اعرابِ عربستان 90 درصد شغل اصلیشان غارت و راهزنی در گردنه ها، و دزدی از بازرگان هایی بود که برای تجارت معمولاً از بغداد و شام وخوزستان به سمتِ مکه و بلعکس میرفتند البته همین مسائل بعد ها باعث شد تا عقده هایِ روانیِ اعرابِ سوسمار خور در زمانِ تجاوز به ایران فوران کند و انتقامِ این ذلیل شدن و سخیف شمردنشان از جانب ایرانی ها ...را از آنها بگیرند امیدوارم این توضیحات مفید بوده باشه «پیروز باشید و ایرانی»
از مقدمه کتاب: سیر تحولات تاریخ جوامع ایرانی موضوعی است که بخصوص در ادوار اخیر مورد علاقه جوانان جوینده بوده است و بسیار بوده و هستند کسانیکه با ولع در جستجوی منابعی درباره تحولات اجتماعی این سرزمین به هر کهنه کتاب و جزوه و رساله روی آورده اند تا شاید مطلبی ولو اندک به دست آورند. مع الاسف تاکنون کتابی که بتواند این تشنگی را فرونشاند، نه در زبان فارسی و عربی و نه به زبانهای اروپایی تدوین نیافته است. به عبارت دیگر تاریخ تحولات اجتماعی ایران، هنوز مورد بررسی علمی قرار نگرفته است. در سالهای اخیر تنی چند از پژوهندگان، مطالبی بر اساس کلیات و فرضیات رایج، تدوین و کتابهایی انتشار داده اند؛ گرچه خالی از فوایدی نیست ولی به روشن شدن تاریخ باستانی ایران و شناخت بنیان های اقتصادی-اجتماعی آن کمکی نمی کند و حتی از نظر اشاعه فرضیات نادرست متضمن نیازهایی نیز هست. ولی زیانی که از جانب اینگونه آثار ممکن است متوجه تحقیقات ایرانشناسی بشود، بسیار ناچیز است؛ بعلاوه می توان اطمینان داشت که اشاعه دهندگان ایرانی این نوع نظریه ها، از حسن نیت برخوردار بوده اند و به آنها جز اشتباه نسبت دیگری نمی توان داد
این کتاب ترجمهی فصل ۳ (ماد) از جلد دوم تاریخ کمبریجه که دو مقاله هم بهش ضمیمه شده. از زمان دیاکونف تا حالا خیلی چیزها دربارهی ماد و تمدن میانرودان نوشته شده اما این کتاب همچنان یکی از خوبهاست. ترجمهش خوبه ولی شلختهس. یعنی میفهمیش ولی متوجه نمیشی! من از روی متن انگلیسی خیلی سادهتر تونستم متوجه بشم ولی اگر انگلیستون خوب نیست، همین ترجمه هم کفایت میکنه.
اگر تازه میخواین با مادها آشنا بشین سراغ این کتاب نیاین! منبع اصلی دیاکونوف برای نوشتن این کتاب هرودوته که خب تکلیفش مشخصه! اطلاعات این کتاب امروز با اکتشافات جدید باستان شناسی خیلیش زیر سواله و کتاب از نظر محتوایی غلط خیلی زیاد داره. برای دوره خودش خوب بوده مسلما، اما امروز خیلی از محتویات کتاب خلافشون با یافته های جدید ثابت شده خوندن این کتاب به عنوان یه اثر کلاسیک تاریخ کشورمون خوبه، اون هم برای کسایی که قبلا خوب تاریخ خوندن و میتونن بین اطلاعات درست و منسوخ این کتاب فرق بذارن
- دیاکونوف یکی از ایران شناسان دوران اتحاد شوروی ست و این اثر تحقیقی او در مورد تاریخ و جغرافیای قبایل ماد، چگونگی حکومت آنان در غرب و شمال غربی ایران و نحوه ی اداره ی سرزمین ها و جنگ و صلح مادها با امپراطوری های همسایه چون عیلام، آشور، سکاییان و غیره، به راستی همه جانبه است..
One of the fruitful books to get some information about the history of Azerbaijan. Although the Iranian translator has not excluded prejudice, digging the facts of the historical events mentioned in the book can guide the reader about the backbone of today's Azerbijan and Azerbaijanians. It exhibits that Medes had once created a great civilization in the region and now, Azerbajianian Turks are the inheritors of it.
مورخين و شرق شناسان شوروي سابق و از جمله دياكونف ، پژوهش هاي وسيعشان در حوزه اي از كمونيسم مانند كار و اثرات آن،مالكيت و چگونگي زمين داري (همچون مراتب فئوداليته يا روابط رعايا و ارباب ها در يك جامعه بزرگ) تعريف مي شود.در اين حيطه هاي بحث، بسياري از مناسبات ديگر كه البته اقتصادي نيست ولي پژوهشگران بدان نيازمندند كمرنگ مي شود. در كنار اين عيب و البته دلبستگي آن ها به غرب و هرودوتش تا شرق و ايرانش كتاب هاي منتشره از سوي اين خاورشناسان منبعي قابل اطمينان براي پژوهش درباره روزگار باستان تواند بود
این اثر پژوهشگر تاریخ اتحاد شوروی، میخایلویچ دیاکف، در اواسط دهه ی چهل خورشیدی توسط کریم کشاورز ترجمه شد و با وجودی که مطابق سنت زمان، نویسنده اش (دیاکف) متهم می شد که روش تاریخ پژوهی او از اعتقادات مارکسیستی گرفته شده، و به ویژه مترجم آن هم که پیش از آن از نامداران حزب توده بود، در مجموع برآورد خوبی از کتاب نشد.
به شخصه کتابی است بسیار غنی و جالب مخصوصا اگر بدون سانسور اون رو بدست بیارید ضمنا بخش مرتبط به سقوط شهر نینوا و پایان کار امپراتوری آشور خیلی جالبه حتما بخونید