Andreas Burnier, metselaar van de wereld

by Elisabeth Lockhorn

Schrijver en criminoloog Andreas Burnier / Ronnie Dessaur (1931-2002) was een leven lang ontheemd, hetgeen zijn weerslag vond in indringende romans als Een tevreden lach, De litteraire salon, Het jongensuur en in talrijke essays en lezingen. Als Joods kind werd zij in de oorlog in zestien verschillende onderduikgezinnen geplaatst. Als 'transgender avant la lettre' worstelde zij met haar identiteit. Als feministe weigerde zij mannenhaat en gebrek aan ambitie als deugden te aanvaarden. Als wetenschapper waagde ze het te vloeken in de Kerk der Rede. Wat Reve betekende voor de mannelijke homoseksueel, betekende Andreas Burnier voor de vrouwelijke. Toen de euthanasiewet in de maak was, die door heel vooruitstrevend Nederland werd omhelsd, wees zij in een fel pamflet op de gevaren ervan en bepleitte zij andere vormen van omgang met stervenden. In een tijd dat de ziel werd afgeschaft had zij de euvele moed het over de ziel te hebben.

Genres: Nonfiction, Queer

543 pages, Paperback

Published November 1, 2015

Reviews

[Maartje J. · Rating 4 out of 5]

Het is een best boek om te lezen, het vraagt tijd en aandacht. Ik las het boek als challenge voor de NFLC2022. Voor deze challenge maak ik kennis met boeken en onderwerpen die anders niet zo snel op mijn pad komen. Ik vond het een interessant boek. Je maakt als lezer kennis met Andreas Burnier, zijn levensverhaal, de blijvende invloed van jeugdervaringen, feminisme en andere onderwerpen uit de Nederlandse geschiedenis. Boeiend en interessant en net aan de goede kant van veel. Prettige en plezierige schrijfstijl.

[Remco Sleiderink · Rating 5 out of 5]

5+. Fascinerende biografie die boeit van begin tot einde (en dat voor een dikke pil van 500 pagina’s). Andreas Burnier lijkt niet iemand die je echt kunt begrijpen maar in dit boek wordt een dappere poging ondernomen een beeld te schetsen van de diepe indruk die deze persoon maakte op de mensen in haar omgeving, welke drijfveren er achter haar literaire en wetenschappelijke werk schuilgaan en wat de invloed ervan is geweest. De meerstemmigheid in dit boek - met tal van getuigenissen, soms ook tegenstrijdig - past goed bij de veelzijdige persoon Burnier. Heel bijzonder is dat Burnier tijdens haar leven heel vaak is getransformeerd naar een telkens andere persoonlijkheid of identiteit, en tegelijk ook veel met zich mee bleef dragen, niet in de laatste plaats de littekens van het gevaarlijke leven als Joodse onderduiker (als kind). Heel knap hoe de auteur van deze biografie erin is geslaagd al die werelden die belangrijk zijn geweest voor Burnier ook recht te doen: het vooroorlogse jodendom in Nederland, de antroposofie, de emancipatie van homo’s, vrouwen en Joden, de literaire en vooral ook intellectuele polemieken, de zoektocht naar troost in religie… Daardoor veel bijgeleerd en zin gekregen me verder te verdiepen in het veelzijdige literaire oeuvre van Burnier (de debuutroman Een tevreden lach uit 1965 was alvast een vijfsterrer voor mij). Knap ook dat de toon kritisch blijft en dit boek geen heiligverklaring is geworden. Het kleinmenselijke van Andreas Burnier cq Ronnie Dessaur krijgt volop aandacht en dat ontroert.

[Chrétien Breukers · Rating 4 out of 5]

Voorbeeldige biografie van een groot auteur. Het leven van Andreas Burnier helemaal goed weergegeven en - niet onbelangrijk - in verband gebracht met haar oeuvre. Waarom verschijnen er niet meer van dit soort voorbeeldige biografieën? Waarom moet W.F. Hermans het doen met het gedram van Otterspeer en Gerard Reve met het detailgeneuk van Nop Maas? Wij weten het niet en wij hopen tegen beter weten in op verbetering.

[Lotte Belice · Rating 4 out of 5]

Drie sterren voor het boek. Het is gefragmenteerd en niet een heel prettig leesbaar geheel. Vier sterren voor het uitstekende onderzoek en een goed beeld van de complexe en intrigerende Burnier.

[Rein · Rating 5 out of 5]

Voortreffelijke biografie over de homoseksuele, feministische en joodse schrijfster die diep nadacht over de wereld, waarin ze leefde. Omdat ze in haar jonge jaren zestien keer van onderduikadres wisselde, moest ze in haar leven steeds een nieuw huis metselen. Ze was niet blij met haar vrouw-zijn maar liever een man geweest, ze verbond zich met het feminisme maar sloot mannen niet buiten, verzette zich tegen liberale opvattingen over euthanasie en probeerde haar Joodse identiteit te vergeten. Pas later in haar leven kwam ze terug bij haar Joodse wortels. Elisabeth Lockhorn schetst haar ontwikkeling vooral aan de hand van recensies over haar romans, die ze autofictie noemt. Het tumultueuze leven van Burnier geeft een mooi beeld van de naoorlogse Nederlandse cultuurgeschiedenis.

[Scarlett Hamers · Rating 4 out of 5]

Goed geschreven biografie die niet alleen goed inzicht geeft in de complexe en bijzondere persoon die Burnier was maar waarin de tijdgeest goed beschrijft . Hier en daar erg gedetailleerd met veel names dropping maar dat is inherent aan volledig willen zijn . Aanrader

[Simon van der Lugt · Rating 4 out of 5]

Heel goed

[Adriana · Rating 5 out of 5]

Amazing book about amazing woman!

[Nathalie · Rating 4 out of 5]

Zeer uitgebreid (misschien tè voor iemand die maar 1 boek van haar heeft gelezen) maar wat een boeiende schrijver. Biografie is goed geschreven

[Anneke · Rating 4 out of 5]

Behalve dat Andreas Burnier sowieso een intrigerende persoon was, is dit boek een gedegen biografie, met ook veel historische context rondom alle ontwikkelingen die zij doorliep.