Het gestolde land: Een economische geschiedenis van België

by Erik Buyst, Kristof Smeyers

Ooit was België een van de economische grootmachten die de moderne wereld beheersten. In een eeuw tijd is er echter heel wat veranderd. Twee wereldoorlogen, ettelijke crisissen en technologische revoluties later is België een klein Europees land met een tanende industrie. Het land worstelt met de uitdagingen van de toekomst. Staat de Belgische economie stil?

Om die vraag goed te beantwoorden, moet je het verhaal van de afgelopen eeuw vertellen. Erik Buyst en Kristof Smeyers tonen in Het gestolde land hoe politici, werkgevers en gewone werknemers hebben gereageerd op de grote en kleine schokken van de geschiedenis. Ze beschrijven ook wat die Belgische economie kenmerkt. De Belgische economie, die sowieso al kreupel uit de Eerste Wereldoorlog kwam, werd steeds meer bepaald door trauma’s uit het verleden, inkapselwoede en immobilisme. Danst België al honderd jaar op een slappe koord?

336 pages, Paperback

Published August 1, 2016

Reviews

[Pieter · Rating 5 out of 5]

"Poor little Belgium", zo werd het genoemd na WO I. Klein, ja. Maar arm, allesbehalve! Het liep een eeuw voorop in de kolen- en staalsector en had de eerste spoorwegen van het Europese vasteland. Maar na WO I bleef het vasthouden aan de goudstandaard en na WO II werden de Waalse steenkoolmijnen en staalindustrie te lang ondersteund. Multinationale ondernemingen vonden vlotter hun weg richting Vlaanderen dat zonder vakbondsleiders als Renard een rustiger ondernemingsklimaat had. De kwetsbaarheid voor de globalisering zou Vlaanderen pas later parten spelen met faillissementen als Renault, Ford,... De bankensector zou later ook op zijn grondvesten daveren. Vanaf de jaren zeventig zou er onvoldoende geld zijn om het sociale compromis af te kopen, al meenden Verhofstadt I en II dat geld geen beperking was.

Het veld anno 2015 ligt er niet bepaald fraai bij. Besparingen gaan voorbij aan de nood aan binnenlandse koopkracht, de euro kreunt onder interne divergentie, de overheidsschuld loopt op gezien de begroting niet in evenwicht komt, belangrijke overheidsinvesteringen (infrastructuur) blijven uit, de lage rente moedigt te weinig ondernemers aan om een te investeren. Wie vindt de sleutel naar een hoopvolle economische toekomst?

[Brecht Rogissart · Rating 3 out of 5]

Ik ben begonnen aan een review die uiteindelijk 5.5K woorden lang is geworden. Los over de limiet die ik hier krijg. Mensen die mijn lange samenvatting alsnog willen lezen, DM. Voor de rest, dit is basically mijn bescheiden eindoordeel:

“De Belgische mentaliteit is dan ook niet langer die van een hemelbestormer of van een imperiumbouwer. Het stollingsproces heeft de economische geestdrift van het land afgekoeld. Belgen zijn geen marktconquistadores of chauvinisten, maar ‘meesters van de gezelligheid’.” (p. 483) Zo sluiten Buyst & Smeyers hun standaardwerk over Belgische economische geschiedenis af. Het is meteen ook de beste samenvatting van hun povere theoretisering: Voor Wereldoorlog I waren de Belgen innovators, daarna zijn we gaan ‘stollen’ in institutioneel immobilisme. Toch zou dat niet mogen. Als open economie is constante aanpassing immers van elementair belang: “Op een geglobaliseerde markt is gezapigheid geen optie.” (p. 14) Dat het specifiek woord ‘imperiumbouwer’ hier gebruikt wordt als een soort nostalgisch verlies, zegt ook genoeg over het koloniale perspectief, die helaas nauwelijks aanwezig is. Omwille van dit alles drie en geen vijf sterren.

Toch raad ik dit boek aan. De drie sterren zijn verdiend omwille van hun brede en rijke selectie en beschrijving van de Belgische geschiedenis, onmisbaar leesvoer voor iemand geïnteresseerd in dit onderwerp. Ik heb veel bijgeleerd.

[Klaas · Rating 4 out of 5]

Erg informatief, aanrader voor degenen die wat meer inzicht zouden willen hebben in de Belgische economie en de politiek doorheen de geschiedenis van ons landje.