Bontebrug

by Jonah Falke

Robert komt uit de Achterhoek – schuurfeesten, brommers, eindeloze luchten. Nu studeert hij aan de kunstacademie onder de hoede van schildergod Josef Swartz. Robert moet kiezen: tussen de populieren van zijn geboortegrond en de lichtjes van de stad; tussen een onbezorgd leven en tomeloze ambitie; tussen een langeafstandsrelatie met de mooie Brona en de minnares van zijn mentor.

207 pages, Paperback

First published April 6, 2016

About the author

Jonah Falke (1991) is schrijver, kunstenaar, journalist, documentairemaker en columnist voor onder meer Vrij Nederland , de Volkskrant , VPRO Nooit meer slapen en Het Financieele Dagblad. Eerder publiceerde hij de romans Bontebrug (2016) en De mooiste vrouw van de wereld (2019). In 2022 verscheen zijn non-fictieboek Van armoede en won hij een Mercur voor de Reportage van het Jaar. In 2023 verscheen De geschiedenis van mijn sok.

Reviews

[Jesse Lammendam · Rating 3 out of 5]

Ik koos dit boek omdat ik op de achterkant las dat de schrijver uit een klein plaatsje komt waar ik toevallig bijna geboren ben (het dorpje ernaast). Net als de schrijver ben ik later naar de Randstad verhuisd. Het is grappig om te lezen hoe de schrijver de Randstad tegenover de Achterhoek zet – dat is heel herkenbaar.

De verhaallijn en alles wat er gebeurt zijn vlot geschreven, wat het boek goed leesbaar maakt. Sommige delen hadden van mij weggelaten mogen worden, maar dat vergeef ik de schrijver.

Van het boek krijg ik spontaan zin om te schilderen, terwijl ik helemaal niet kan schilderen.

Verder heb ik weinig te melden, want anders ga ik me nogal pretentieus voelen.

[Arina · Rating 4 out of 5]

"'He, Harrie, dat bier is al twee jaar over de datum, joh.'
'Dan had je maar eerder moeten kome'n, Robert!'
Als ik terugkeer zal ik drinken met de mannen op wie ik steeds meer zal lijken. Ze zullen me steeds vragen of ik dat verhaal over dat meisje op de Dam nog eens wil vertellen."

[Jeroen Schwartz · Rating 4 out of 5]

Sturm und Drang op zijn Achterhoeks! Wat een goed debuut van veelkunner Jonah Falke. Zelden zoveel vertwijfeling en bravoure in een boek verpakt gezien. Falke schrijft zonder omwegen, daadkrachtig maar toch fantasierijk en kunstzinnig over dat rare dorp achter mijn geboortedorp - maar het boek gaat over veel meer dan over het dorpsleven en het platteland. Het is Joe Speedboat en Giphart en de Zwarte Cross ineen: over opgroeien, je hoofd stoten, dromen, verwachtingen en over afkomst. ,,Wat doen de anderen?''
Toegegeven, er gebeurt wel erg veel in en om de verteller - aan seks en drugs en dood, al valt gelukkig ook de navenante leegte van het grootse en meeslepelende leven tussen de regels door te ontwaren - en hier en daar vind ik het boek wat te smeuig maar gelikt wordt het nergens. Het is prachtig hoe het 'avontuur' halverwege een tint donkerder wordt en de (puberale) joligheid wranger en wanger proeft - een interessante, intelligente dimensie in Bontebrug. Puik, heel puik! Halve ster erbij uit streekgebonden chauvinisme.

[Rudolf · Rating 3 out of 5]

Prachtig werelden versmolten. En er is een referentie naar vader Abraham. Een ster er bij !

[Cleo Misset · Rating 4 out of 5]

De simpele werkelijkheid die Jonah schetst is een zeer rustige omgeving. Ik kan me soms niet herkennen in de rustige manier waarop hij de tijd aan zich voorbij laat gaan. Ik genoot en haatte het leven waarin ik mij bevond. Ik ben het niet eens met de quote op de cover. De strijd wordt voor hem, door de verloop der dingen gestreden. Ik voel me veilig in zijn wereld.

[Diego Anthoons · Rating 4 out of 5]

In maart 2017 opende Dogs & Faces, de eerste solotentoonstelling met schilderwerk van Jonah Falke in Amsterdam. Op de cover van Falkes debuutroman Bontebrug vinden we zijn werk ‘Iris and Dennis’ terug, waarop een hondachtige figuur achterom kijkt. Het werk past perfect bij het thema van het boek: de spanning tussen achterom kijken en vooruit lopen.

Centraal in de roman staat de jonge Robert, die samen met zijn vrienden Bertje en Mohammed een vrijwel zorgeloze jeugd gekend heeft in het kleine dorpje Bontebrug in de Achterhoek, Falkes geboortedorp. Maar Robert is ambitieus en trekt naar de Rietveld Academie in Amsterdam voor een opleiding tot kunstschilder, waar hij na verloop van tijd de kans krijgt om samen met zijn hoofddocent en schilder met gevestigde naam Josef Dietz te exposeren. Robert komt na een aangrijpende gebeurtenis in Bontebrug voor een belangrijke beslissing te staan: kiest hij voor het platteland of de stad, voor schuurfeesten en het dorpscafé of voor vernissages, voor rust en kalmte of voor zijn grenzeloze ambitie? En dan is er ook nog de liefde, misschien nog wel Roberts grootste bron van twijfel. De thema’s die aan bod komen in deze roman zijn klassiek, maar daarom niet minder aantrekkelijk, net als de cruciale vraag waar deze roman uiteindelijk toch een antwoord probeert op te geven: waar wil ik met mijn leven heen?

Bontebrug bevat duidelijk veel van Falkes eigen leefwereld, zoals wel vaker het geval is bij literaire debuten. Hij is oorspronkelijk afkomstig uit Bontebrug, en ging uiteindelijk studeren aan de kunstacademie in Enschede. Daar ontstond de basis voor zijn debuutroman in de vorm van zijn scriptie, waarna men hem aanraadde om er zeker verder aan te blijven werken. Vandaag woont Falke in Amsterdam, maar is hij nog geregeld terug te vinden in Bontebrug, waar hij in het huis van zijn ouders een atelier heeft.

Hoewel Falke zelf niet zo houdt van het woord ‘multitalent’ lijkt het woord wel op zijn lijf geschreven. Schilderen, zingen en nu ook schrijven: hij kan het. Dat Falke schrijftalent heeft, is in deze roman overduidelijk. Zijn schrijfstijl is vrij rechttoe rechtaan en in combinatie met de korte en telkens mooi afgeronde hoofdstukken, die geregeld de vorm van anekdotes hebben, wordt Bontebrug zo een heuse pageturner. Toch tovert Falke geregeld verrassende beelden en vergelijkingen op papier: “Ik probeer de diepte aan de oppervlakte te zoeken. Maar dit leven voelt zo ondiep als een plas regen op straat. Volgende week is gelukkig de opening van de expositie, hopelijk blijf ik drijven.” Daarnaast spat ook het zuivere vertelplezier van de pagina’s. Falke heeft het talent om de lezer voor het overgrote deel van het boek bijna tegelijkertijd te raken én te laten lachen.

Bontebrug is een klassiek maar uitermate goed verteld verhaal over levensbepalende keuzes maken. Het is een debuutroman die kan tellen, en vol verwachting doet uitkijken naar Falkes volgende literaire worp.