De zoetzure smaak van dromen

by Sun Li

De zoetzure smaak van dromen van Sun Li (1980) beschrijft het familieverhaal achter een Chinees restaurant. De ouders van Sun Li komen in 1980 naar Nederland, met lege zakken en vijf kinderen. Zij openen een Chinees restaurant in Friesland en het hele gezin helpt mee, maar tegelijkertijd worden Sun en haar broer en zussen aangemoedigd om goed hun best te doen op school. Hoewel de ouders blij zijn met het succes van hun kinderen, zadelt het ze ook op met een probleem: wie neemt later het restaurant over?

De zoetzure smaak van dromen toont een gezin dat Chinees was toen het in Nederland aankwam, maar dat in de loop van tijd, net als de Nederlands-Chinese keuken, is versmolten met de Nederlandse cultuur. In haar persoonlijke, vaak tragikomische en ontroerende verhaal legt Sun Li Nederlandse cultuurgeschiedenis vast: doordat hoogopgeleide immigrantenkinderen andere loopbanen dan hun ouders kunnen kiezen, komt er een einde aan het tijdperk dat elk Nederlands dorp zijn eigen Chinese familierestaurant heeft.

Genres: Nonfiction

256 pages, Paperback

First published September 5, 2016

About the author

Sun Li (1980) werd geboren in Hong Kong en groeide op in het noorden van Nederland. Ze studeerde aan de universiteit van Groningen en die van Durham, en werkt als consultant. De zoetzure smaak van dromen is haar debuut. Daarnaast schreef ze mee aan Bedtijdverhalen voor rebelse meisjes, het Chin. Ind. Rest. kookboek en het theaterstuk Happy in Holland.

Reviews

[Jiayi Zeng · Rating 4 out of 5]

Ik kreeg er maar honger van! En ik moest lachen van herkenbaarheid. Het eindigde met een traantje.

[Leesdame · Rating 5 out of 5]

Sun Li schrijft met humor en veel details. Maar er is ook ruimte voor gevoelige onderwerpen, zoals haar vader die ziek wordt en het durven maken van je eigen keuzes, ook al willen je ouders liever dat je in het restaurant blijft. Het viel me ook op hoe belangrijk eten in hun leven was. Lekker eten, de tijd nemen voor eten en vooral het eten delen. Dat was in Nederlandse gezinnen toch anders… Zo viel het Sun Li op dat ze als kind altijd weggestuurd werd net voor het eten als ze bij een vriendinnetje was, terwijl ze juist zo nieuwsgierig was naar aardappelen, vlees en groente.

Lees verder op mijn blog :)

[Dorien Herder · Rating 5 out of 5]

Dit boek verdient het om veel gelezen te worden! Prachtig en ontroerend kijkje achter de voordeur van een Chinees restaurant op het Friese platteland

[Leo · Rating 4 out of 5]

Fijn geschreven autobiografisch boek, boeiend om eens te lezen vanuit het perspectief van iemand die in een typische Chinees-ind familie restaurant opgroeide. Sun Li weet haar familie levendig neer te zetten en weet ook af en toe beschouwend te wezen over Chinese geschiedenis en Nederlandse maatschappijleer zonder dat het teveel afleid van het persoonlijke. Aanrader!

[Sonia VM · Rating 3 out of 5]

Ik kwam nooit echt in het verhaal, weinig structuur, springt van de hak op de tak, bleef met een wrang gevoel zitten, hard levensverhaal.

[Rui Jun · Rating 4 out of 5]

Het is een mooi geschreven boek, ik lees meestal de achterkant van het boek niet omdat ik mij graag wil laten verrassen waarover het gaat. Het blijkt dat het haar eigen levensverhaal is.
Daardoor was is wel door de war aangezien Sun eerst schreef over haar kindertijd toen ze 5 was en daarna begon over haar man. Er is niet echt een chronologische volgorde wat het soms verwarrend maakt van hoe oud Sun nou precies is als ze schrijft. Het gaat dan terug naar haar tienertijd en dat ze studeerde tot dat ze trouwt. Er zijn veel details benoemd en ze stelt zich enorm kwetsbaar op wat heel mooi is.

Ook is het voor mij enorm herkenbaar hoe ze is opgegroeid in een Chinees Indisch restaurant, hoe het was om daar te wonen en te werken. Maar ook dat ze uit Friesland komt, een dorpje! Ben enorm benieuwd welke dat is haha, en ook dat ze naar Chinatown in Amsterdam ging om naar de toko te gaan. Ook het studeren in Groningen!

Onwijs leuk om te lezen en interessant wat ze deed en dacht. Daarnaast is er veel details geschreven over bepaalde gerechten en medicijnen, de helft van het boek gaat over eten en hoe je het klaar maakt of wat erin zit. Maar ze schrijft ook een stukje over geschiedenis waar bepaalde dingen vandaan komen.

Het is ook een verouderd boek zoals oude taal die nu niet meer gebruikt word zoals ‘blank’ inplaats van wit. Alleen haar moeder benoemde haar man ‘witte geest en wit’. Ik vond het ook naar hoe ze de vrouwen in Amsterdam bij de red light district omschreef. Of dat ze over racistische momenten schreef maar het woord racisme niet gebruikte. Dat vond ik wel jammer, het word soms kort benoemd hier en daar.

Op het eind staan er ook wat recepten die zijn benoemd in het boek. Ik weet niet onder welke categorie ik dit boek kan zetten, non fictie maar ook geschiedenis en recept/kook boek?

Ben enorm benieuwd naar Sun Li’s nieuwste boek ❤️ Ze kan mooi schrijven en gun haar nog veel meer boeken.

[Puck · Rating 3 out of 5]

Soms was mijn familie een onverteerbare maaltijd die zich zwaar in mijn onderbuik roerde, zuur in de mond was, te pittig om te verteren of te licht om mijn honger te stillen, maar ik wist dat ik zonder die maaltijd de wereld niet in had gekund. Wie zou ik zijn onder mijn familie?

De zoetzure smaak van dromen is een mooi, intrigerend en openhartig boek: deels een biografie, deels een kookboek vol ingrediënten en recepten, deels een historische reflectie op China en Nederland gedurende de 20ste eeuw.

Sun Li geeft ons een inkijkje in het runnen van een Chinees-Indisch restaurant; een typisch Nederlands fenomeen dat tegenwoordig steeds minder voorkomt. Tijdens het lezen begrijp je waarom: niet alleen droomden Sun's ouders er nooit van om een restaurant te runnen (dus hun kinderen delen dit verlangen ook niet), maar het werk zelf is ontzettend zwaar. Terwijl het water me in de mond liep vanwege de smakelijke beschrijvingen van de gerechten, zag ik ook steeds Sun's familie in mijn hoofd in de keuken staan te zwoegen.

Het is jammer dat het boek vooral Sun's persoonlijke verhaal vertelt - ik werd nieuwsgierig naar de ervaringen van haar oudere broer en zussen - maar het werd me tijdens het lezen ook duidelijk dat het gezamelijke verhaal pas later ontstond. "Er was geen ruimte om een gezin te zijn of tijd voor onszelf te hebben. Het restaurant, daar ging het om." Alleen een (permanent) vertrek zorgt ervoor dat je je als individu kan ontplooien.

Een aanrader voor geïnteresseerden in een (ondergewaardeerd) stukje Nederlandse immigratie-geschiedenis, rijk van smaak en historie.

[Hans van der Veeke · Rating 2 out of 5]

Het boek is eigenlijk een combinatie van een puberdagboek, een kookboek en een geschiedenisboek.
Het is leuk om te lezen hoe het toegaat bij een Chinees restaurant. Het is hard werken daar en dat had ik me nooit zo gerealiseerd. En het lijkt ook geen vetpot te zijn. Ik zit nu met hele andere ogen bij een afhaalchinees. Ook de beschrijvingen van het eten doet mij het water in de mond lopen. Het is alleen jammer dat ik het nooit zo ervaar als ik Chinees haal. Een ander interessant deel om te lezen hoe de Chinese familiecultuur in elkaar zit. Ze schrijft dat mooi op. En dan te bedenken dat dit eigenlijk maar een generatie geleden is.

Waar ik wat moeite mee had was het ongestructureerd springen in de tijd. Dat kostte me soms toch even tijd om te schakelen. En op twee derde van het boek wordt het een soort van chronologisch verslag van het sterven haar vader. Het is net alsof ze puntsgewijs nog even de rest van haar biografie wil aanvullen. Leuk voor haar maar met literatuur heeft het weinig meer te maken. Het is niet boeiend voor mij en het wordt ook niet boeiend gemaakt.
Dus al met al wil ik niet meer dan twee sterren voor geven. Aardig boek, maar niet bijzonder.

[Grada (BoekenTrol) · Rating 4 out of 5]

Het boek wist me te boeien van begin tot einde. Door de onopgesmukte manier van schrijven, de beelden die de woorden bij me opriepen. Maar ook door het feit dat het boek zich afspeelt in mijn provincie. Welk dorp/welke kleine stad zou bedoeld worden? Het is een redelijk irrelevante vraag, maar wel een die van tijd tot tijd weer in mijn hoofd oppopte terwijl ik aan het lezen was.
De verhoudingen binnen het gezin, de manier waarop gedacht werd over meewerken in het restaurant, de vanzelfsprekendheid die het moeilijk maakt ertegen in te gaan. De gloriedagen, de mindere tijden, het boek raakt me.

Het gaat in dit geval over een Chinees restaurant, maar het had net zo goed over de tijd kunnen gaan waarin mijn (schoon)ouders opgroeiden als kinderen van slager, kruidenier en visser. In die gezinnen speelden zich (met betrekking tot meewerken in de winkel of op de boot) dezelfde taferelen af.

[Johan D'Haenen · Rating 5 out of 5]

Dit is een mooi boek, oprecht, eerlijk en waar... o, zo waar en herkenbaar, zeker voor iemand als ik die mezelf er heel persoonlijk bij betrokken voel, om de eenvoudige reden dat ik met een Chinese getrouwd ben in China en mijn vrouw dan naar België gebracht heb.
Ik herken alles wat in het boek beschreven wordt in haar, de cultuurshock, de culturele verschillen, het onbegrip, het verzet... maar ook het verlangen, de wil om het goed te doen, om te slagen, er te komen...
Alle westerlingen die voortdurend bezig zijn over "die vreemdelingen, die immigranten die zich maar moeten integreren" zouden twee keer moeten nadenken voor ze zoiets zeggen... Hoe dikwijls heb ik uit de mond van mijn vrouw niet moeten horen: "This is cultural difference..."
En ja, voor Chinezen draait alles om familie en om eten... en terecht.

[Sacha · Rating 4 out of 5]

Autobiografisch verhaal over een Chinees Nederlandse meid die in de jaren ‘90 en ‘00 de kloof moet zien te overbruggen tussen de cultuur thuis en die op school en in het studentenleven. Ze schetst een kil beeld van haar familie maar kan, naarmate ze ouder wordt en meer over de jeugd van haar ouders leert, toch met mededogen naar hen kijken.

Eerst lijkt het verhaal wat eendimensionaal. Veel aandacht voor het eten en het restaurant. Maar gaandeweg komen er lagen bij: ziekte, vriendjes, de genezende kracht van vriendschap, je weg vinden in een studie, ervaringen met racisme. Het wordt al met al een boeiend boek en je leeft echt met haar mee.

[Marike · Rating 4 out of 5]

Mooie coming-of-age roman (waargebeurd) van een vrouw die als baby uit China in Nederland is komen wonen waar haar ouders een Chinees restaurant begonnen. Gaf een mooi inkijkje in haar wereld. Soms ging het boek wat heen en weer. Vond zelf de beschrijvingen van het eten wel erg uitgebreid en vooral de expliciere beschrijvingen van het bereiden van vlees en vis konden mij als vegetarier niet zo bekoren ;-) Al met al door de psychologische kant van het boek een boek dat ik zeker aanraad.

[Lesley · Rating 3 out of 5]

(Kobo plus)

‘We verloren delen van onze werelden die door de scheuren en gaten van onze woordenschatten glipten.’

‘De enige toegang tot het verleden wordt gegeven via eten. (…) Ik ben erachter gekomen dat eten zo belangrijk is in mijn familie omdat het de plaats inneemt van onuitgesproken woorden. (…) Fan vertelt dat de baby zijn eerste woordje heeft gezegd. ‘Eten.’ De baby slaat blij met zijn lepel op het tafelblad.’

[Lonneke · Rating 4 out of 5]

In dit boek beschrijft Sun Li hoe het voor haar was om op te groeien in een klein dorp in Friesland waar haar ouders een Chinees restaurant hebben. Het was geen makkelijke jeugd voor haar en haar boek heeft soms iets tragikomisch. Aan het begin moest ik even inkomen maar daarna raakte ik echt geboeid door het verhaal. Mooi boek!

[Margriet · Rating 5 out of 5]

Wat een hartverwarmend boek! Opgroeien in een Chinees restaurant in een Fries dorpje in de jaren negentig: je ziet, ruikt en proeft het. Ik heb bewondering voor de eerlijke en integere manier waarop Sun Li de dilemma's van een migrantengezin neerzet. Ik ben het helemaal met de flaptekst eens dat Sun Li 'een stukje Nederlandse cultuurgeschiedenis vast[legt]'.

[Michelle · Rating 5 out of 5]

Prachtig geschreven. Een mooie verhaal over opgroeien in twee culturen. Door het gebruik va beeldspraak werden veel zaken zeer herkenbaar. Soms verdrietig maar soms ook grappig. Voor een ieder wiens ouders een beter bestaan voor hun kinderen willen op opbouwen of hebben opgebouwd.

[Veerle · Rating 3 out of 5]

Gaat over de schrijvers haar eigen ervaring als dochter van ouder met een Chinees restaurant in Nederland. De kleine details als Chinese immigrant in de Nederlandse cultuur.

Interessant en grappig geschreven maar wel erg hak op de tak.

[Victorvanr · Rating 4 out of 5]

Het ChinIndRest is een zoete herinnering uit mijn jeugd en ik mis ze. Dit is een prachtig verhaal van hoe het was en waarom het niet meer zo is. Een aanrader.

[Kees-Jan · Rating 3 out of 5]

Als wij Nederlanders worden beschreven door nieuwkomers, zijn wij best een eigenaardig volkje.
Met als hoogtepunt de drie pannetjes verdriet op tafel. Geweldig omschreven en oh zo herkenbaar.

[Peter · Rating 3 out of 5]

Ha, mooi dit. Zie de hele tijd de Tong Fang in Zuidwolde voor me. Hele week al zin in babi pangang.

[Simone Retro · Rating 3 out of 5]

Interessant boek dat naar mijn smaak wat uitgebreider en diepgaander had gemogen.

[Jean-Paul Keulen · Rating 4 out of 5]

Mooi autobiografisch inkijkje in de wereld van een Chinees gezin dat in Friesland een restaurant runt, geschreven door de rebelse jongste dochter.

[Paul · Rating 3 out of 5]

Blij dat het uit is. Het begon niet slecht en was een goede beschrijving hoe het er aan toe gaat bij families die een chinees restaurant openhouden. Maar langzamerhand werd het een opsomming en een puberverhaal, dat beter beschreven werd.

[Lija · Rating 4 out of 5]

Mooi, deels herkenbaar verhaal. Humoristisch geschreven, leest makkelijk weg. Het boek had dikker mogen zijn van mij :)

[Fatima · Rating 2 out of 5]

boek ging alle kanten op van dagboek, geschiedenisles, kookboek, observaties tot kritiek op chinese/nl samenleving. in het begin vond ik het leuk om te lezen, als 2de gen. kind met een migrantachtergrond herkende ik genoeg. ergens in het midden draaide het verhaal een beetje, van kind af ging allea opeens in een sneltreinvaart door de resterende leven van de hoofdpersoon. van de hak op de tak.

Al met al zitten er veel mooie stukjes in, veel kunnen markeren. Maar ik had graag gezien dat het boek wat minder chaotisch was.