What do you think?
Rate this book
Mensen zonder uitstraling
De stuurloze hoofdpersoon van 'Mensen zonder uitstraling' leeft in de schaduw van haar moeder, een ontevreden actrice. Haar vader is hoofd van een psychiatrische inrichting. Psychopaten en depressieven raadt hij aan hun bezigheden in afgepaste tijdsblokken in te delen, zodat ze meer controle krijgen over hun bestaan. Zijn eigen dochter geeft hij hetzelfde advies, zodat haar leven weer ‘behapbaar’ wordt. Dat woord gebruikt hij graag. Dan overlijdt plotseling haar moeder en blijven vader en dochter met zijn tweeën over. Elke avond speelt vader patience op zijn computer en eet hij staande aan het aanrecht een pak magnetronpannekoeken. Zij houdt zich op met pyromanen, pedofielen, garagehouders, schrijvers en masseurs en probeert krampachtig iets van haar leven te maken. In droogkomische stijl schetst Posthuma een caleidoscopisch portret van een gemankeerde familie – normale mensen in een absurd universum, of andersom.
173 pages, Paperback
First published January 1, 2016
40 people are currently reading
1684 people want to read
About the author
Jente Posthuma
7 books98 followersJente Posthuma is schrijver en freelance journalist. Ze schreef onder andere voor De Groene Amsterdammer, nrc.next, de Volkskrant en Mister Motley. Haar korte verhalen verschenen in de Revisor, Das Magazin, Torpedo Magazine en nrc.next. In 2012 won ze de A.L. Snijdersprijs voor het beste zeer korte verhaal. Met A.L. Snijders, Tommy Wieringa, Carel Helder en Elsje de Wijn speelde ze drie literaire theatervoorstellingen in De Kleine Komedie in Amsterdam. Haar debuut 'Mensen zonder uitstraling' verschijnt in augustus 2016 bij uitgeverij Atlas Contact. Ze woont en werkt in Amsterdam.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 176 reviews
August 21, 2025
Women in translation month is always interesting, and mostly furnished by @scribepub. Thank you!
A Dutch translation which follows close attention to an unnamed quirky young woman grappling with the death of her unusual and flamboyant mother, and a distant yet loving and quietly loyal father. It is one of those low key monotone stories that still sparkles with a realness, beating with that ‘there’s not a lot happening here’ vibe. I also consider this book to be on the exterior one of those books about nothing, but on further inspection it is really so much more.
I absolutely adored Jente Posthuma’s previous novel What I’d Rather Not Think About so I knew this would suit me as well. The father’s position in this story is a staunch man, a psychiatrist whose mantra is stick to routine, routine will allow you to live your life, it is the absolute key to mental health. I see this as being completely emotionally distant, but conversely I did see the glimmer of the love he had for his troubled daughter.
Pleasurable yet sad is this woman’s journey while navigating who she is among her family, herself and her place in the world and the ever present undercurrent of grief. She’s most introspective while relocating to Paris to write, we learn a lot about her there while she does everything but put pen to paper.
Highly recommended - and like the author’s previous novel, it is small. A quick yet mighty literary read.
A Dutch translation which follows close attention to an unnamed quirky young woman grappling with the death of her unusual and flamboyant mother, and a distant yet loving and quietly loyal father. It is one of those low key monotone stories that still sparkles with a realness, beating with that ‘there’s not a lot happening here’ vibe. I also consider this book to be on the exterior one of those books about nothing, but on further inspection it is really so much more.
I absolutely adored Jente Posthuma’s previous novel What I’d Rather Not Think About so I knew this would suit me as well. The father’s position in this story is a staunch man, a psychiatrist whose mantra is stick to routine, routine will allow you to live your life, it is the absolute key to mental health. I see this as being completely emotionally distant, but conversely I did see the glimmer of the love he had for his troubled daughter.
Pleasurable yet sad is this woman’s journey while navigating who she is among her family, herself and her place in the world and the ever present undercurrent of grief. She’s most introspective while relocating to Paris to write, we learn a lot about her there while she does everything but put pen to paper.
Highly recommended - and like the author’s previous novel, it is small. A quick yet mighty literary read.
October 3, 2017
Jente Posthuma heeft literatuurwetenschap gestudeerd. Ze heeft interviews geschreven voor een krant en een tijdschrift. Er zijn korte verhalen van haar gepubliceerd, en voor een heel kort verhaal is ze bekroond met de A.L. Snijdersprijs. Dat heel korte verhaal heb ik nog niet gelezen. Ik durf erom te wedden dat het een heel goed heel kort verhaal is.
Verder ken ik Jente Posthuma niet.
Wil je haar zeggen dat ik het als een compliment bedoel: dat ik denk dat ze een spons is? Als ik haar zou moeten ontmoeten, zou ik zenuwachtig zijn. Volgens mij doet ze veel meer dan je een hand geven, als ze je een hand geeft. Hoelang duurt het woordje goeiedag? In die seconde heeft ze je al bekeken, geroken, gehoord, betast, aangevoeld en in haar hoofd heeft ze je meteen ook — in eenvoudige bewoordingen, maar wel precies goed — met iets vergeleken. Met iets wat we allemaal kennen, maar als zij het neerzet, draait ze het een kwartslag of zet ze het in een andere omgeving en weet ze het bijzonder te maken.
Ik ben onder de indruk van ‘Mensen zonder uitstraling’. Ik ben ook op slag nieuwsgierig naar haar derde boek. Dat zeg ik alleen maar zo, omdat een goeie debutant zijn tweede boek eigenlijk beter zijn derde kan noemen, anders is de druk te groot.
Ik kan het wel eens moeilijk hebben met een boek waarvan de auteur al te zeer lijkt samen te vallen met het hoofdpersonage — zoals hier: de vrouw die dit verhaal vertelt maakt interviews en wil een boek schrijven. Wat die navel betreft is Jente Posthuma hors catégorie. Ze begint haar verhaal niet om het over ik ik ik en mezelf te hebben. Ze raakt me met het relaas van het leven van haar naamloze hoofdpersonage, de dood van haar moeder toen ze kind was, de schets van haar vreemde en mooie vader, de gedachten van de dertiger die de klok hoort tikken als het over kinderen of geen kinderen gaat.
De stem in het debuut van Jente Posthuma zorgt ervoor dat je haar boek gretig en tot het einde uitleest en na de laatste bladzijde als een soort weeskind achterblijft.
Als je je niet kunt voorstellen dat er een wedstrijd bestaat waarvan de prijs is dat je bij iedereen mag binnenkijken, dan moet je dit boek misschien niet proberen. “Overal waar ik wilde mocht ik aanbellen. De mensen die opendeden zouden achteruitdeinzen en zeggen: ’O, de prijswinnaar, gaat uw gang.’ Ik zou op zoek gaan naar de familiefoto’s. (…) Met mijn hand zou ik alle lachende monden bedekken en dan goed naar de ogen kijken.”
Steek je hand uit en zeg: ‘Dag Jente.’ En als die gedachte je stoort, lees dan iets anders.
Deze bespreking en andere tips vindt u onder TIP op www.bartmoeyaert.com.
Verder ken ik Jente Posthuma niet.
Wil je haar zeggen dat ik het als een compliment bedoel: dat ik denk dat ze een spons is? Als ik haar zou moeten ontmoeten, zou ik zenuwachtig zijn. Volgens mij doet ze veel meer dan je een hand geven, als ze je een hand geeft. Hoelang duurt het woordje goeiedag? In die seconde heeft ze je al bekeken, geroken, gehoord, betast, aangevoeld en in haar hoofd heeft ze je meteen ook — in eenvoudige bewoordingen, maar wel precies goed — met iets vergeleken. Met iets wat we allemaal kennen, maar als zij het neerzet, draait ze het een kwartslag of zet ze het in een andere omgeving en weet ze het bijzonder te maken.
Ik ben onder de indruk van ‘Mensen zonder uitstraling’. Ik ben ook op slag nieuwsgierig naar haar derde boek. Dat zeg ik alleen maar zo, omdat een goeie debutant zijn tweede boek eigenlijk beter zijn derde kan noemen, anders is de druk te groot.
Ik kan het wel eens moeilijk hebben met een boek waarvan de auteur al te zeer lijkt samen te vallen met het hoofdpersonage — zoals hier: de vrouw die dit verhaal vertelt maakt interviews en wil een boek schrijven. Wat die navel betreft is Jente Posthuma hors catégorie. Ze begint haar verhaal niet om het over ik ik ik en mezelf te hebben. Ze raakt me met het relaas van het leven van haar naamloze hoofdpersonage, de dood van haar moeder toen ze kind was, de schets van haar vreemde en mooie vader, de gedachten van de dertiger die de klok hoort tikken als het over kinderen of geen kinderen gaat.
De stem in het debuut van Jente Posthuma zorgt ervoor dat je haar boek gretig en tot het einde uitleest en na de laatste bladzijde als een soort weeskind achterblijft.
Als je je niet kunt voorstellen dat er een wedstrijd bestaat waarvan de prijs is dat je bij iedereen mag binnenkijken, dan moet je dit boek misschien niet proberen. “Overal waar ik wilde mocht ik aanbellen. De mensen die opendeden zouden achteruitdeinzen en zeggen: ’O, de prijswinnaar, gaat uw gang.’ Ik zou op zoek gaan naar de familiefoto’s. (…) Met mijn hand zou ik alle lachende monden bedekken en dan goed naar de ogen kijken.”
Steek je hand uit en zeg: ‘Dag Jente.’ En als die gedachte je stoort, lees dan iets anders.
Deze bespreking en andere tips vindt u onder TIP op www.bartmoeyaert.com.
August 10, 2025
There’s no plot, per se – it’s more of a series of anecdotes about the unnamed narrator’s unusual life. I don’t say this as a criticism, just as a heads-up for any readers who prefer a more plot-driven novel. A lot of the chapters of People With No Charisma could stand alone as short stories, which makes it the perfect pick if you need something you can pick up and put down. It is also, of course, very funny and very wry.
My full review of People With No Charisma can be found on Keeping Up With The Penguins.
My full review of People With No Charisma can be found on Keeping Up With The Penguins.
March 18, 2019
Wat een indrukwekkend debuut. Prachtig geschreven, maar o zo triest. Jente Posthuma wist me enorm te raken met Mensen zonder uitstraling.
Mijn complete recensie lees je op Boekvinder.be.
Mijn complete recensie lees je op Boekvinder.be.
August 19, 2025
Jente Posthuma's previous novel "What I'd Rather Not Think About" was shortlisted for the International Booker 2024). The things I appreciated about that novel all come back here: understated humour, understated drama, and yet a very moving reading experience.
The tone and structure (vignettes - it was a bit too fragmentary for me at times) are also very similar.
In her previous novel a sister recounted the story of her brother's suicide. Here, a daughter loses her mother to cancer and has to cope pretty much on her own as her father - despite being a psychiatrist - takes a rather hands off approach. The story really comes to life when the daughter moves to Paris to write a novel and then goes on a roadtrip with her father back to the Netherlands.
I had to laugh a few times, but it also made me sad.
3,5
The tone and structure (vignettes - it was a bit too fragmentary for me at times) are also very similar.
In her previous novel a sister recounted the story of her brother's suicide. Here, a daughter loses her mother to cancer and has to cope pretty much on her own as her father - despite being a psychiatrist - takes a rather hands off approach. The story really comes to life when the daughter moves to Paris to write a novel and then goes on a roadtrip with her father back to the Netherlands.
I had to laugh a few times, but it also made me sad.
3,5
October 18, 2025
My Shelf Awareness review: Dutch writer Jente Posthuma's quirky, bittersweet novel (debuting in the Netherlands in 2016 but her second novel in the U.S.), traces the ripples that grief and ill mental health send through a young woman's life.
A dozen short, episodic chapters present snapshots from a neurotic existence. Although it doesn't occur until the final chapter, the unnamed narrator's mother's death from cancer colors everything. Out-of-wedlock pregnancy derailed her narcissistic mother's acting ambitions and caused her Jehovah's Witness parents to excommunicate her. Though her mother had once starred in a police procedural, she didn't work again until the narrator was eight--and then, just a bit part as a "whore" in a production of Faust. As a child, the narrator was convinced her mother's aborted career was her fault. The feeling that she could never live up to her mother's beauty and charisma follows the narrator into adulthood as she attempts to write a novel, finds a partner, and becomes a mother herself.
Posthuma excels at exploring family dynamics and the aftermath of bereavement. The narrator's father runs a mental institution but struggles with alcoholism and depression. He can't seem to offer his daughter anything more than his standard advice to patients: "to schedule my daily activities into time slots." Despite the melancholy subject matter, the tone is light and the prose and incidents idiosyncratic. It's touching that, even 30 years on, the narrator and her father still memorialize her mother. Deadpan humor meets heartfelt emotion, making this perfect for readers of Patricia Lockwood and Jennette McCurdy.
(Posted with permission from Shelf Awareness.)
A dozen short, episodic chapters present snapshots from a neurotic existence. Although it doesn't occur until the final chapter, the unnamed narrator's mother's death from cancer colors everything. Out-of-wedlock pregnancy derailed her narcissistic mother's acting ambitions and caused her Jehovah's Witness parents to excommunicate her. Though her mother had once starred in a police procedural, she didn't work again until the narrator was eight--and then, just a bit part as a "whore" in a production of Faust. As a child, the narrator was convinced her mother's aborted career was her fault. The feeling that she could never live up to her mother's beauty and charisma follows the narrator into adulthood as she attempts to write a novel, finds a partner, and becomes a mother herself.
Posthuma excels at exploring family dynamics and the aftermath of bereavement. The narrator's father runs a mental institution but struggles with alcoholism and depression. He can't seem to offer his daughter anything more than his standard advice to patients: "to schedule my daily activities into time slots." Despite the melancholy subject matter, the tone is light and the prose and incidents idiosyncratic. It's touching that, even 30 years on, the narrator and her father still memorialize her mother. Deadpan humor meets heartfelt emotion, making this perfect for readers of Patricia Lockwood and Jennette McCurdy.
(Posted with permission from Shelf Awareness.)
June 17, 2025
3.5 maybe. I thought I knew where this book was going—a girl loses her mother at a young age and her father and her must now learn to live without her—and then I blinked and suddenly it was something else and I couldn’t figure out how we got there. It’s a fragmentary story told in chapters that bounce around to different points in the narrator’s life and though there’s humor and it’s often funny, it unfortunately tips over into trying to be quirky for quirky’s sake after a while.
Because we only really see snippets of her life and lack a real through line, the main character herself didn’t feel real. We just accept the weird and quirky things she says and does and don’t necessarily understand how her life gets from one point to the other.
Though Posthuma’s story does come full circle in the end and manages to rise slightly above being just a cobbled together mix of anecdotes, I was reminded of how I felt after reading Raimo’s Lost on Me. It’s a pleasant enough read in the moment, but it has no lasting power. I feel decidedly neutral about it.
Because we only really see snippets of her life and lack a real through line, the main character herself didn’t feel real. We just accept the weird and quirky things she says and does and don’t necessarily understand how her life gets from one point to the other.
Though Posthuma’s story does come full circle in the end and manages to rise slightly above being just a cobbled together mix of anecdotes, I was reminded of how I felt after reading Raimo’s Lost on Me. It’s a pleasant enough read in the moment, but it has no lasting power. I feel decidedly neutral about it.
October 3, 2016
Ik hou van mensen zonder uitstraling. Van doorsnee, doordeweekse, onzichtbare gezichten die je passeert en geen blik waardig gunt. Ik hou van een anekdotische stijl die dit onzichtbare zichtbaar - en vooral leesbaar - maakt en een verhaal geeft. Ik hou ook van mooie stilistische elementen, een boek waarin kaft en inhoud samenkomen. In dit geval letterlijk! Hoe gé-ni-aal is dit bedacht! (Zelf lezen om zelf te ontdekken is de boodschap). Gelukkig is er nog Goodreads die deze pareltjes aan het licht brengt, zodat mensen zonder uitstraling toch een impact mogen maken.
Read
March 30, 2024'Waar ik liever niet aan denk' is mijn favoriet, maar deze is ook heerlijk ❤️
July 14, 2018
Boek zonder uitstraling.
Meer NL dan dit kun je niet krijgen. Sex, drank, drugs, misbruik, verwaarlozing en dat alles binnen de 70 eerste miniatuur bladzijdes van de 172.
Opgegeven; dit gaat echt nergens heen.
Perfecte boek voor leraren NL om leerlingen de eerste twintig jaar niet meer te laten lezen.
Meer NL dan dit kun je niet krijgen. Sex, drank, drugs, misbruik, verwaarlozing en dat alles binnen de 70 eerste miniatuur bladzijdes van de 172.
Opgegeven; dit gaat echt nergens heen.
Perfecte boek voor leraren NL om leerlingen de eerste twintig jaar niet meer te laten lezen.
October 8, 2016
4.5 sterren. wauw, ik zat hier helemaal in. Zeker een aanrader. Wat een simpel en toch een ontzettend goed boek zeg. Binnenkort een recensie op www.adorablebooks.nl
November 20, 2016
Dit boek heb je binnen no time uit, maar daardoor was hij niet minder goed. Een heerlijk verhaal voor tussendoor!
Want to read
December 28, 2025Apprehensive about this one - I loved What I'd Rather Not Think About, but I haven't heard great things about this one! Still giving it a whirl as I think it has a fair chance of making the International Booker Prize longlist next year.
November 28, 2025
Dit boek heeft eigenlijk geen plot, maar is mooi geschreven. Het is triest waardoor het eigenlijk mijn ding zou moeten zijn, maar dat is het niet. Kweenie.
August 18, 2020
***Peope without appearance*** What can I say about this book? I hoped for long that something would happen, but it seems to be a throwing up of words. Not enough depth in the story to be satisfying. Still, it kept me entertained a few hours.
July 27, 2020
Het opgroeien van de hoofdpersoon is behoorlijk complex maar wordt op een luchthartige manier opgeschreven waardoor het erg aangenaam leest. De schrijfstijl is kort maar krachtig en met humor. Naar gelang het verhaal vordert, wordt de tragiek van de hoofdpersoon pas echt zichtbaar. Vooral de jong gestorven moeder heeft hierin een groot aandeel gehad.
Bijzondere ontroering is er in het laatste hoofdstuk. Wat wordt het sterven van de moeder prachtig beschreven, van heel nabij maar zonder enig sentiment. Heel knap.
Bijzondere ontroering is er in het laatste hoofdstuk. Wat wordt het sterven van de moeder prachtig beschreven, van heel nabij maar zonder enig sentiment. Heel knap.
September 21, 2023
Heb me dood gelachen
December 7, 2025
at the chapter level this was a good read - the writing is dry and comedic in a way that made me breathe air out of my nose…but the lack of a strong narrative lets it down. i am normally a fan of disjointed and episodic storytelling although here i felt that there was no clear reason for the narrator to be recounting these specific memories.
April 24, 2023
Verrassend verhaal, al lezend is het wat lastig om te ontdekken wat nu 'de clou' is.
Je slingert heen en weer in de tijd, die flarden zorgen er wel voor dat het einde binnenkomt. Dan begrijp je hoe vormend de dood van moeder moet zijn geweest.
Je slingert heen en weer in de tijd, die flarden zorgen er wel voor dat het einde binnenkomt. Dan begrijp je hoe vormend de dood van moeder moet zijn geweest.
October 31, 2024
Goed hoor! Wat een vlotte stijl! Veel humor ('n paar keer hardop moeten lachen), al is de ik-figuur wel een beetje een gekkie, de vader een onsmakelijke man en het sterven van de moeder pijnlijk. Het begin (de eerste 30 pagina's ofzo) vond ik overdonderend. Het boek blijft boeien tot het eind. Ik heb ervan genoten. 4,5⭐️
June 7, 2023
4.5⭐ Wat een heerlijk boek! Gek op Posthuma's stijl. Omdat deze continue de meest zware, ongemakkelijke situaties op een wat droogkomische (soms wrange) manier beschrijft, voelde het einde wat 'onaf'. Alsof er zo'n zelfde afsluitende zin ontbrak die ze achter elke andere situatie had geformuleerd. En ik had ergens na alle aanloop over de geluiden-OCD een scène over de oorsprong daarvan verwacht, maar die bleef uit. Los van het gekniesoor, een absolute aanrader!
April 1, 2024
Verdrietig verhaal dat droogkomisch en met veel show don’t tell is opgeschreven! Leuk voor tussendoor of tegelijkertijd met een dikke pil.
August 1, 2025
quietly hilarious and sombre all at once.
August 16, 2025
sadly didn’t enjoy this, which is a shame because i loved what i’d rather not think about
April 24, 2024
Mooi, ontroerend, geschreven met een zekere distantie, maar tegelijkertijd raakt het wel. Ik heb ook af en toe hardop gelachen om observaties en gebeurtenissen die eigenlijk helemaal niet grappig waren, maar juist heel verdrietig. Maar ik merk dat ik het ook wel moeilijk vind er verder nog iets zinnigs over te zeggen. Sterke recensie dit!
November 24, 2025
Holly theres a book about you!
Read
November 17, 2016
Stuurloos volwassen worden
‘Die avond in bed staarde ik naar het plafond. Ik besta niet, dacht ik. Ik ben een verzinsel van anderen.’ Veel eigenwaarde geeft debutante Jente Posthuma haar beschouwende hoofdpersoon niet mee. Toch lijkt ze gaandeweg het leven prima aan te kunnen.
Met een moeder als actrice – iemand met uitstraling – en een vader als psychiater kijkt de jonge vertelster met een heldere blik en in afgemeten zinnen naar het verloop van haar leven. Het is de naïeve verwondering van een kind die ongemerkt overgaat in de onzekerheid van de opgroeiende puber. Een groot obstakel in de dagelijkse omgang vormen de geluiden die anderen maken, met name tijdens het eten: ‘De cruesli kraakte tussen zijn kiezen. Het doorslikken van de hap ging gepaard met een duidelijk hoorbaar samentrekken van de keelspieren. Daarna klonken een dof klikje en een zucht’.
In zeer precieze observaties wordt een universum aan ervaringen blootgelegd, terwijl de licht ironische toon prachtig contrasteert met de ernst van de situatie. De moeder is terminaal ziek en blijft tot haar overlijden – en tot ver daarna – als een veeleisende diva over de houding van haar dochter waken. Mensen zonder uitstraling zijn verschrikkelijk, zo verkondigt ze vanaf haar sterfbed, die zijn nog erger dan lelijke mensen. ‘Om haar blij te maken zei ik steeds dat ze de mooiste van de wereld was’, is de weldoordachte reactie van dochterlief.
Geen medelijden
Het is de achteloze stijl waarmee Posthuma haar vertelster een uiterst indringende sfeer laat oproepen. De verschillende indrukken worden aan elkaar geknoopt om zo in twaalf afzonderlijke hoofdstukken een haast terloops beeld van een jong leven te presenteren. Ouders staan op een voetstuk, het gezin is de meest vertrouwde plek ter wereld en daarbuiten is alles nieuw en rijp voor ontdekking en avontuur. Voor deze jongvolwassene ligt de romantiek vervolgens in Parijs, waar een boek geschreven moet gaan worden. Met die zelfverworven onafhankelijkheid blijkt het moeizaam te dealen, de eenzaamheid slaat om in wanhoop en het project mislukt jammerlijk: ‘Verder lag ik te lang op bed, was mijn hoofd te klein vergeleken met de rest van mijn lichaam en at ik overal te veel mayonaise bij. Ondertussen kwam ik niet aan schrijven toe’.
Ondanks de aanhoudende stuurloosheid die Mensen zonder uitstraling gemakkelijk tot een larmoyante bekentenisroman had kunnen maken, houdt Posthuma de teugels stevig in handen. Haar nuchtere registratie roept geen medelijden op, maar wijst telkens vooruit, naar het heden waarin de vertelster een volwassen vrouw en zelf moeder is geworden. Alle toestanden ten spijt – het gemis van een overheersende moeder, de verhouding tot een rouwende vader, de zoektocht naar een betrouwbare partner en een opspelende kinderwens – blijkt het geluk toch maakbaar te zijn. Zo wordt in een zakelijke boodschap meegedeeld: ‘De baby heette Bob’.
De vraag is in hoeverre Jente Posthuma in Mensen zonder uitstraling haar eigen leven als inspiratie heeft genomen. Volgens de schrijfster bestaat het uit een mengeling van persoonlijke ervaringen, bekentenissen van mensen uit haar omgeving en een goed gevoel voor fictie. Zeker is dat met deze ingrediënten een bijzonder boek is gecomponeerd, in een uitgesproken stijl en een meeslepende vorm. Het wachten is op nummer twee.
http://8weekly.nl/recensie/stuurloos-...
@8WEEKLY/André van Dijk
‘Die avond in bed staarde ik naar het plafond. Ik besta niet, dacht ik. Ik ben een verzinsel van anderen.’ Veel eigenwaarde geeft debutante Jente Posthuma haar beschouwende hoofdpersoon niet mee. Toch lijkt ze gaandeweg het leven prima aan te kunnen.
Met een moeder als actrice – iemand met uitstraling – en een vader als psychiater kijkt de jonge vertelster met een heldere blik en in afgemeten zinnen naar het verloop van haar leven. Het is de naïeve verwondering van een kind die ongemerkt overgaat in de onzekerheid van de opgroeiende puber. Een groot obstakel in de dagelijkse omgang vormen de geluiden die anderen maken, met name tijdens het eten: ‘De cruesli kraakte tussen zijn kiezen. Het doorslikken van de hap ging gepaard met een duidelijk hoorbaar samentrekken van de keelspieren. Daarna klonken een dof klikje en een zucht’.
In zeer precieze observaties wordt een universum aan ervaringen blootgelegd, terwijl de licht ironische toon prachtig contrasteert met de ernst van de situatie. De moeder is terminaal ziek en blijft tot haar overlijden – en tot ver daarna – als een veeleisende diva over de houding van haar dochter waken. Mensen zonder uitstraling zijn verschrikkelijk, zo verkondigt ze vanaf haar sterfbed, die zijn nog erger dan lelijke mensen. ‘Om haar blij te maken zei ik steeds dat ze de mooiste van de wereld was’, is de weldoordachte reactie van dochterlief.
Geen medelijden
Het is de achteloze stijl waarmee Posthuma haar vertelster een uiterst indringende sfeer laat oproepen. De verschillende indrukken worden aan elkaar geknoopt om zo in twaalf afzonderlijke hoofdstukken een haast terloops beeld van een jong leven te presenteren. Ouders staan op een voetstuk, het gezin is de meest vertrouwde plek ter wereld en daarbuiten is alles nieuw en rijp voor ontdekking en avontuur. Voor deze jongvolwassene ligt de romantiek vervolgens in Parijs, waar een boek geschreven moet gaan worden. Met die zelfverworven onafhankelijkheid blijkt het moeizaam te dealen, de eenzaamheid slaat om in wanhoop en het project mislukt jammerlijk: ‘Verder lag ik te lang op bed, was mijn hoofd te klein vergeleken met de rest van mijn lichaam en at ik overal te veel mayonaise bij. Ondertussen kwam ik niet aan schrijven toe’.
Ondanks de aanhoudende stuurloosheid die Mensen zonder uitstraling gemakkelijk tot een larmoyante bekentenisroman had kunnen maken, houdt Posthuma de teugels stevig in handen. Haar nuchtere registratie roept geen medelijden op, maar wijst telkens vooruit, naar het heden waarin de vertelster een volwassen vrouw en zelf moeder is geworden. Alle toestanden ten spijt – het gemis van een overheersende moeder, de verhouding tot een rouwende vader, de zoektocht naar een betrouwbare partner en een opspelende kinderwens – blijkt het geluk toch maakbaar te zijn. Zo wordt in een zakelijke boodschap meegedeeld: ‘De baby heette Bob’.
De vraag is in hoeverre Jente Posthuma in Mensen zonder uitstraling haar eigen leven als inspiratie heeft genomen. Volgens de schrijfster bestaat het uit een mengeling van persoonlijke ervaringen, bekentenissen van mensen uit haar omgeving en een goed gevoel voor fictie. Zeker is dat met deze ingrediënten een bijzonder boek is gecomponeerd, in een uitgesproken stijl en een meeslepende vorm. Het wachten is op nummer twee.
http://8weekly.nl/recensie/stuurloos-...
@8WEEKLY/André van Dijk
February 28, 2017
recensie binnenkort op www.leesendroom.jouwweb.nl
September 28, 2016
Het boekennieuws gaat blijkbaar aan me voorbij, opgeslokt als ik ben door de alledaagse waan. Dit boek arriveerde vanuit het niets, als cadeau, om samen te lezen, en inclusief een 'avond met...' Die ontmoeting moet nog plaatsvinden, het boek is uit. En dat is goed. De eerste bladzijde deed me het ergste vrezen - de nuchtere toon, de nietszeggende notities: die voorspelbaarheid - maar algauw raakte ik ontroerd door het grote en kortstondige geluk in het boek en de kleinere mislukkingen die de personages overkomen. Zoveel goede bedoelingen en ambities, zoveel levensecht geworstel en onvermogen. Zo goed opgeschreven, zo gaaf vormgegeven.
January 4, 2017
Het opgroeien, volwassen worden, met de bijbehorende relaties, moederschap en uiteindelijk ook een huwelijk komt voorbij. Een groot deel van het leven van de hoofdpersoon dus. De korte hoofdstukken zijn ingedeeld als korte verhalen. Ze lezen fijn en vlot door. Hoewel er heftige situaties voorbijkomen, blijft de schrijfstijl sober en ingetogen. Alsof de schrijfster bewust op afstand blijft en daardoor de lezer zelf laat ontdekken.
De volledige leeservaring staat op mijn blog :)
De volledige leeservaring staat op mijn blog :)
Displaying 1 - 30 of 176 reviews