Rime

by Guido Cavalcanti, Mate Maras (Translator)

"Ako Dante na tome mjestu [De vulgari eloquentia, II, 6], između glasovitih velikih kancona, navodi tu kratku pjesmu [Cavalcanti, Rime, XI] kao primjer uzvišenoga stila, onda se možda može naslutiti da mu je ona bila najdraža među pjesmotvorima nekadašnjega prijatelja. Moralo ga je u takvim stihovima zanijeti nešto strasno i blisko vjeri, smiona britkost u redu riječi, gotovo bahata kratkoća te neprozirnost antiteza. Ali iza te bahatosti skriva se uzburkana uznemirenost kao i stanovita nemoć, naslijeđena iz provansalskoga trobar clus, koja je preko Petrarke postala ishodištem jednoga krajnje subjektivističkoga pjesničkoga stava. U tim redcima izlazi na vidjelo samo ono najosobenije, jedan unutarnji položaj, gotovo monomanski zatvoren u se. Nije obuhvaćen nijedan djelić stvarne zbilje, a nagovještaj povoda ostaje općenit i taman. Sintaktične su sveze jasne, premda nipošto nisu jednake britkosti kao u Dantea; snaga se pjesme ne nalazi u njima, nego u antitetičnim riječima i sadržajima. Upravo kao u provansalskome trobar clus tvorbena se volja iscrpljuje u subjektivistički shvaćenoj pojmovnosti, koja riječima i parovima riječi pridjeljuje neko osebujno ozračje, a ono pak dijalektički očituje unutarnju govornikovu bit. Samo što je Cavalcanti u subjektivnome neusporedivo sigurniji od, primjerice, Arnauta, dijelom zato što je u međuvremenu novi stil uspostavio određenu kodifikaciju pojmova i metafora, koja se daleko prirodnije prilagodila krajnjemu subjektivizmu negoli jezik dvorskoga pjesništva, a dijelom i zato što je smiona i višeznačna pjesnikova osobnost svjesnije i dosljednije prihvatila jedan duhovni oblik, kojega procvat pripada tek znatno kasnijemu vremenu; znakovito je, primjerice, divljenje koje je za nj iskazao Lorenzo de' Medici. Ipak, Cavalcantijev genij, upravo kao i onaj provansalskoga trobar clus, počiva posve na pojmovnoj retorici pučke duhovnosti i nije ni u kakvoj vezi sa sjajem prave antike, kojemu Dante zahvaljuje osjetilnu očevidnost zbiljnoga kao i umijeće gradnje rečenice."

(Erich Auerbach, Dante als Dichter der irdischen Welt, Walter de Gruyter, Berlin und Lepzig, 1929., str. 72. - 73.)

Genres: Poetry, Italian Literature, Literature, Italy

191 pages, Paperback

First published January 1, 1986

About the author

Guido Cavalcanti (c. 1255 – August 1300) was an Italian poet who was a role model for and a very close friend of Dante. His poetry explores the philosophy of love. In June 1300, when the Florentines had become tired of brawling between the Ghibellines and the Guelphs, the leaders of both factions were exiled and Cavalcanti was amongst them. He was sent to Sarzana, where, after only a few months he decided to try to return to Florence. He died of fever in August of the same year on his journey home.

Reviews

[Leonardo Rodríguez · Rating 3 out of 5]

Hermosa supervivencia de la lírica italiana antigua: sólo hace falta un buen traductor para convertirla en una obra contemporánea. El dios de los poetas traductores, se sabe, es Pound. Demostró que traducir poesía es tan exigente y gratificante como dirigir una película basada en texto literario. No lo logra el bien intencionado traductor de estas Rimas pero, aquí y allá, canta el oro sombrío de Cavalcanti (busqué la rima). Hay que agradecer la versión original.

[Anshin · Rating 3 out of 5]

L'amore come continua battaglia del cuore, della mente, dell'anima.

Lagrime ascendon de la mente mia, [...]
che van facendo per li occhi una via
per la qual passa spirito dolente.

[Pablo Sabalza · Rating 3 out of 5]

3/5

Quizá la obra de Cavalcanti palidece ante la de sus contemporáneos al tratar temas similares, pero logra hacerse con una voz propia y distintiva en la manera de abordarlos.

Resulta algo difícil encontrar compilaciones que nos muestren este tipo de textos en su máximo esplendor, pero considero que vale la pena adentrarse en los poemas de este autor para descubrirlas.

[Facundo Melillo · Rating 5 out of 5]

Perché non fuoro a me gli occhi dispenti
o tolti, sì che de la lor venduta
non fosse nella mente mia ventua
a dir: « Ascolta se nel cor mi senti » ?

E una paura di novi tormenti
m’aparve allor, sì crudel’ e aguta,
che l’anima chiamò: « Donna, or ci aiuta
che gli occhi ed i’ non rimagnàn dolenti! »

Tu gli ha’ lasciati sì, che venne Amore
a pianger sovra lor pietosamente,
tanto che s’ode una profonda voce

la quale dice: « Chi gran pena sente
guardi costui, e vedrà lo su’ core
che Morte ‘l porta ‘n man tagliato in croce ».

[Hazel · Rating 5 out of 5]

Guido Cavalcanti, you have my hand in marriage.

[Recensioni in tre parole · Rating 4 out of 5]

Raffinate. Passionali. Melanconiche.

[Guille]

I'm not really sure how to rate translated poetry. Sometimes I even question if it's worth reading (at least some specific poets).

I suspect Cavalcanti wasn't torturing Italian as badly as Masoliver tortured the Spanish to get the rhymes. But then again, he translates a couple of Dante's sonnets at the end and those come off more natural. So who knows what I've just read really.