De vragen waar ik hoopte antwoord op wilde krijgen voor het lezen van dit boek waren de volgende:
Hoe komen mijn gegevens terecht bij advertentiebedrijven of andere geïnteresseerden?
Deze vraag wordt in het boek zeker beantwoord. Er wordt beschreven wat er gebeurt vanaf het moment dat jij op 'ja' klikt bij de vraag om cookies te mogen gebruiken tot de advertenties die dan op jouw scherm verschijnen, met digitale veilingen om jouw gegevens als tussenstap. Dit vond ik echt interessant, ook omdat ik hier nog nooit iets over had gelezen. Interessant ook om te horen dat websites meerdere versies laten zien aan verschillende mensen, als 'live' experiment om te testen waar je hoe snel op klikt.
Hoe manipuleert dit alles mijn koop- of surfgedrag?
Deze vraag wordt met de dingen hierboven genoemd al wat beantwoord, maar er wordt ook op andere plekken in het boek bij stilgestaan. Het is fascinerend om te horen dat winkels je bijvoorbeeld advertenties voorschotelen, maar deze naast advertenties zetten die totaal niet bij je passen om je minder het gevoel te geven dat je 'in de gaten wordt gehouden'. En dat iedereen andere versies van Google-resultaten ziet (bijvoorbeeld ofwel vliegtickets ofwel geschiedenis bij het zoeken op een land).
Wat heb ik te verbergen / hoe gevaarlijk is het eigenlijk dat anderen veel over je weten?
De titel van het boek is veelbelovend; na dit boek weet ik vast wat ik wel te verbergen heb en waarom het zo belangrijk is mijn gegevens goed te beschermen. Het gaat in het boek zeker ook over hackers en hoe deze jouw gegevens kunnen onderscheppen, je webcams kunnen binnendringen of zelfs via je router of printer toegang kunnen krijgen tot je internet (in hst.2: mijn favoriete hoofdstuk). Ook gaat het over voorbeelden van risicominimalisering vanuit de overheid die invloed hebben op jou op basis van je eerdere gedrag (hst. 5). Maar het gaat weinig over wat nou echt het gevaar is van het manipuleren van jouw keuzes, en ik had graag nog meer willen horen over autonomie-verlies dat enkel kort wordt ingeleid: hoe je bijvoorbeeld door eerdere keuzes in een bubbel beland waar je bijna niet uit kan komen, waardoor dan weer je keuzevrijheid en mening wordt bepaald zonder dat je het doorhebt. De urgentie van privacy die in de inleiding wordt genoemd, die is niet helemaal op me overgekomen. Ik denk dat dat komt omdat het bedrijven zijn die niet geïnteresseerd zijn in het individu maar vaak zelfs algoritmes zijn, waardoor je privacy toch minder geschonden voelt. En ja, het worden ingedeeld in hokjes en keuzes die voor jou worden gemaakt, dat klinkt allemaal angstaanjagend, maar of het genoeg is voor gedragsverandering.. waarschijnlijk niet. Dit is dan ook mijn voornaamste kritiek op het boek.
Wel worden er andere interessante vragen beantwoord in het boek. Zoals het vraagstuk 'privacyparadox': waarom accepteren we eigenlijk zoveel privacy-schending online als je het vergelijkt met privacy-schending offline (zoals iemand die in je spullen staat te neuzen)?
Jammer genoeg vond ik de structuur van het boek niet helemaal logisch en hoop je dat er aan het eind een soort knaller of to-do-list van gegevenbescherming, of goede uitsmijter komt, maar dat vond ik meer een anti-climax. Helaas.
Conclusie: dit boek heeft me zeker geholpen om wat meer te weten te komen over privacy en wat er allemaal met mijn gegevens gedaan kan worden. Ik begrijp erdoor dat het naïef is om te denken dat privacy lijnrecht tegenover veiligheid staat, want soms is privacy-schending juist ook een schending van je privacy (bijvoorbeeld als je gegevens worden onderschept door kwaadwilligen). De leuke anekdotes en journalistieke manier van te werk gaan spreken me aan. Toch: omdat ik al weinig over dit onderwerp wist was het ook makkelijk om me tevreden te stemmen. Het is dan ook weer niet zo ver gekomen dat het me heeft aangezet tot enorme verontwaardiging of motivatie om mijn gedrag te veranderen (ook al is dat misschien ook niet het doel van dit boek, maar meer wat ik hoopte eruit te krijgen). En ik geloof zeker dat er boeken zijn over dit onderwerp die dat wel kunnen. Vandaar de 3 sterren.
QUOTES
"Zo blijven we - omdat het makkelijk is, omdat het gratis is, omdat het efficiënter is, omdat we erin berusten, omdat we het niet weten, omdat we het niet begrijpen of omdat we simpelweg geen keuze hebben - onze privacy belangrijk vinden zonder aan de schending ervan echt wat te kunnen doen."
"De smartphone blijkt een glimmend surveillanceapparaat waar je toevallig ook mee kunt bellen en appen."