Orewoet

by Emy Koopman

Het is het voorjaar van 1971. Kunstenaar Lucas Brandmeester verovert het hart van de mooie May maar verdwijnt daarna uit het publieke leven. Zijn afwezigheid drijft May tot wanhoop. Zijn beste vriend ruikt echter de kans om eindelijk uit Lucas’ schaduw te stappen.

Het is het voorjaar van 2002. Op de begrafenis van Lucas Brandmeester ontdekt zijn zestienjarige zoon dat Lucas zijn vader was. In zijn pogingen meer te weten te komen moet hij droombeelden aan de kant schuiven en het gestuntel van ouders onder ogen zien.

In Orewoet vertellen een alleenstaande moeder, een teruggetrokken puber en een rasopportunist over hun afwezige geliefde, vader, vriend. Ze proberen de wereld naar hun hand te zetten, maar controle en beheersing leggen het af tegen het soort verlangen dat je binnenstebuiten keert. Orewoet is een indrukwekkende roman over de vloeibare scheidslijn tussen begeerte en waanzin.

Genres: Fiction

256 pages, Paperback

Published September 9, 2016

About the author

Emy Koopman (born 1985) is a Dutch writer, journalist and presenter. She has written for De Groene Amsterdammer, de Volkskrant, de Correspondent and hard//hoofd.

Reviews

[Remco Sleiderink · Rating 2 out of 5]

Not my cup of tea. Dit boek kon mij echt niet overtuigen. Het voelde als een kruising tussen bouquetreeks en potstmodernisme (ja, de auteur heeft stukjes Hadewijch gelezen en nog veel meer, oa De consequenties). Waarom toch uitgelezen? Binnenkort lees ik een scriptie over het boek. Zal ik dan mijn mening herzien of nieuwe inzichten verkrijgen?

[Herman · Rating 4 out of 5]

Ik vond dit een bijzondere en mooie roman. De schrijfstijl is gedurfd en scherp, zeker als Alex aan het woord is, met verwijzingen naar diverse grunge- en metalklassiekers, en een fantastische schets van de gedachtewereld van een dwarse puber. Aan de andere kant vond ik Dirk onuitstaanbaar, maar als personage vormt hij een goed excuus voor het gebruik van ouderwets talige, literaire passages. Dit contrast tussen stijlen was voor mij een hoogtepunt bij het lezen van deze roman.


Het verhaal, waarvan een bizarre liefdesdriehoek de basis vormt, is inventief en meeslepend. Ik had graag iets meer van May/Agatha gezien, het meeste wat we over haar te weten komen lezen we in de brieven van Dirk, waarvan we niet kunnen verwachten dat die nou zo waarheidsgetrouw zijn. Haar dagboeken, die laat in het verhaal hun intrede doen, zijn een frisse adem qua stijl, maar versterken het beeld dat zij niet veel meer dan een smachtende vrouw was toen zij Lucas eenmaal had ontmoet. Gelukkig problematiseert en relativeert zij dat zelf ook al een beetje, zodat het niet één en al hoofse drama wordt.

De roman eindigt redelijk open, met een opzwepende passage waarin de tot waanzin gedreven Alex op zoek gaat naar Lucas, en hem niet vindt. De picardische terts van hoop op een vereniging tussen moeder en zoon voelt logisch en bevredigend, maar had van mij wat dikker aangezet mogen worden.

[Jet van Marle · Rating 4 out of 5]

De zestienjarige Alex moet van zijn moeder mee naar de crematie van een oude vriend van haar en komt tijdens dit afscheid tot de schokkende ontdekking dat de overledene, de kunstenaar Lucas Brandmeester, zijn vader was. Alex kan zijn vader niet langer meer bij elkaar fantaseren en gaat op zoek naar wie zijn vader was en naar zijn eigen identiteit en wordt hierbij gaandeweg tot waanzin gedreven. Hij kan zijn vader alleen nog maar leren kennen door de verhalen van zijn moeder Agatha en van Dirk, een oude vriend van Lucas en Agatha, maar hoe betrouwbaar zijn die verhalen, kun je iemand wel echt leren kennen en is het eigenlijk niet Alex zelf die zijn vader het beste kent, omdat hij op hem lijkt?

Orewoet is een knap opgebouwd boek dat zich in verschillende perioden afspeelt, waarbij vooral van de begin jaren zeventig een mooi beeld wordt geschetst. Doordat de opstandige Alex, de brallerige Dirk en Agatha, die Lucas verafgoodt, ieder in hun eigen vorm en stijl hun verhaal vertellen, komen deze personages echt tot leven. Deze debuutroman van onderzoeksjournalist en literatuurwetenschapper Emy Koopman (1985) boeit van begin tot einde.

[Machteld · Rating 2 out of 5]

Hoewel ik de stem van Alex geloofwaardig vond tot driekwart van het boek, kan ik dit debuut niet meer dan twee sterren geven. De structuur, de thematiek, de relaties tussen personages... het kwam allemaal niet tot leven, deed gekunsteld aan en was hier en daar ronduit ongeloofwaardig. Daar waar Koopman May/Agatha laat spreken over de ontwikkelingen in de psychiatrie, was mijn aandacht toch getrokken. Ik vind het dan ook jammer dat de auteur dit thema niet verder heeft uitgewerkt.

[Rosemarie Van herwaarden · Rating 3 out of 5]

Orewoet is een prachtige debuutroman. De moeder, Lucas en haar zoon Alex zijn prachtig uitgewerkte personages. Je kunt merken dat de schrijfster een groot inlevingsvermogen heeft. Het boek kent een ietwat chaotische structuur doordat verschillende personages verschillende lettertypes krijgen. De verschillende toelichtingen van de personages zelf hadden niet expliciet hoeven te worden gemaakt hierdoor. Het had nar mijn mening een wat gestructureerder verhaal geweest als die meer door elkaar heen liepen. Al met al een heel mooi debuut over de grens tussen verlangen en waanzin. Dat een debutante je zo meekrijgt in de gedachtenwereld van haar personages vraagt om meer!

[Siebe · Rating 2 out of 5]

Orewoet is een knap geconstrueerde debuutroman. Helaas verdrinkt de uitwerking van de interessante thematiek in een overdaad aan verwijzingen. http://www.dereactor.org/home/detail/...

[Peter Boot · Rating 2 out of 5]

Het boek viel me tegen. Je geeft nogal een ambitie aan, als je je boek 'Orewoet' noemt, de term die Hadewijch gebruikte voor mystieke begeerte of extase. En er wordt ons in dit boek wel steeds verteld hoe hopeloos verliefd May is op Lucas, maar navoelbaar wordt het nergens, laat staan dat duidelijk wordt waar de bijzondere diepte van dit gevoel vandaan komt. Wat we ook steeds horen is dat alle vrouwen voor Lucas vallen, maar ook dat is alleen maar een gegeven. May blijft vrijwel het hele boek een verliefde bakvis die haar liefdesproblemen serieuzer neemt dan de lezer kan verdragen. Pas helemaal aan het eind, als ze zich eindelijk begint te bekommeren om haar puberzoon Alex, wordt ze een mens.
Alex is het enige personage in het boek dat wel een zekere authenticiteit heeft. Hij begrijpt wie zijn vader is op het moment dat zijn moeder hem meeneemt naar diens begrafenis. Hij is boos dat hem de kans ontnomen is om zijn vader te leren kennen. In zijn woede gaat hij tot voorbij het randje van de waanzin. Dat is begrijpelijk als we weten dat ook zijn vader een tijd in inrichtingen doorbracht, maar voelt een beetje overdreven. Het slot is mooi.
De laatste hoofdpersoon, Dirk, is een manipulatief en leugenachtig mens. Daarmee kan hij nog wel een geslaagd romanfiguur zijn natuurlijk, maar dan moet de lezer wel een beetje geloven dat hij echt is.
Wat ik jammer vind is dat de episode waar een groot deel van het boek om draait (Lucas verdwijnt, Dirk probeert met een absurd plan bij May in de gratie te komen) uiteindelijk helemaal geen rol speelt in de verwekking van Alex, een gebeurtenis van jaren later. Wat voor functie heeft die hele geschiedenis dan in het boek?
Wel een interessant lijntje was May's aanvankelijke inzet (of wat ze daarvoor aanziet) voor psychiatrische patiënten, en haarlatere constatering dat die beweging het niet makkelijker heeft gemaakt om mensen echt te helpen. Maar dat wordt verder niet uitgewerkt.

[Mieke · Rating 3 out of 5]

Nadat ik heel erg genoten had van 'Tekenen van het universum', ging ik in de bib op zoek naar ander werk van Emy Koopman en kwam zo uit bij 'Orewoet', dat 5 jaar ouder is. Opvallend dat ook hier een obsessieve verliefdheid een belangrijk thema is.
De perspectieven van de 3 hoofdrolspelers (oud-geliefde, zoon en (dubbelhartige) vriend van een dode kunstenaar) worden afgewisseld, wat mij in het begin soms in de war bracht, maar eens je echt in het verhaal zit, is het wel duidelijk wie er aan het woord is. Het door elkaar lopen maakt het boek ook wel echt sterker.
Ik vond dit boek van een ietsje minder niveau dan 'Tekenen...', maar wel nog steeds heel goed. Ik hou echt van haar schrijfstijl.
Een citaat:
"Een beetje realiteitszin, hoe dor wordt het bestaan daarvan. Maar, ja, uiteindelijk is het leven vaker alledaags dan onalledaags, ook het zijne, dat moet wel. Hier, deze plakkerige plek, wat is dit? Uit zulke plakkerige plekken bestaat het leven. Uit boterhammen met kaas en met hagelslag, pluisjes in je navel, haren in het doucheputje, vlekken op je kleren, kapotte wasmachines, lekke banden, voetschimmel, loopneuzen, ouders die ziek worden, artsen, loodgieters, huurbazen, hypotheekverstrekkers, kassameisjes, tramconducteurs, boetes, bijslagen, belastingen, abonnementen, documenten, bewijzen van geboorte en leven en goed gedrag, rijen, heel veel rijen. Is hij daaraan ontsnapt? Ben je daaraan ontsnapt? Als ik me jouw leven voorstel, zie ik jou omringd door onuitstaanbaar coole wezens, in ondraaglijk hippe omgevingen, altijd met een sigaret of een glas drank in je hand, het hele leven een MTV-reclame, het leven zoals Warhol het droomde. Maar kennelijk was het dat niet."
Geweldig!

[Jan Mars · Rating 3 out of 5]

Ingewikkeld verhaal dat op den duur wel erg langzaam wordt verteld, door uiteenlopende vertellers met bijbehorend verschillend perspectief of detail. Het draait in wezen om het vaderschap van Lucas, die in de jaren 80 onder onopgehelderde omstandigheden een kind, Alex, verwekt bij May, die in de eenentwintigste eeuw rechter is en Agatha heet. Die Alex vertelt hoe hij pas bij de begrafenis van Lucas ontdekt dat dat zijn vader is. Een hoop terugblikken later, van May, van Lucas vriend Diederik of Dirk, van Alex, in de vorm van gedachten van de tijdelijke hoofdpersoon of uit dagboeken van May uit 1970, komt de ontknoping: Alex, op zoek naar zijn overleden vader, draait door, krijgt een psychose (net als Lucas twintig of dertig jaar eerder) en wordt door zijn moeder op het strand gerustgesteld. Een wel erg open einde.
Al die overwegingen, van elke verteller, zijn af en toe wel een tikje geëxalteerd, dramatisch, pathetisch, verzonnen, waardoor ik vrij snel mijn belangstelling verlies. Het is mooi opgeschreven, vandaar drie sterren.
Orewoet, overigens, komt bij Hadewich vandaan en betekent 'gek van liefde of verlangen'.

[Marianne · Rating 3 out of 5]

Als debuut is dit een veelbelovend boek. De personages komen in verschillende klankkleur en stijl tot leven in een boek dat qua structuur een beetje druk is naar mijn smaak. Ze dreigt hier en daar wat greep op de situatie te verliezen maar slaagt er toch in om de meeste eindjes op een logische manier samen te laten komen. Er zit flink wat drama in het boek maar nergens wordt het zwart.
Een mooi beeld ook van de jaren '70 en wat er toen zoal gaande was in Nederland. De stem van May is mij het meest sympathiek. Een boek met een nog een aantal losse eindjes op het laatst maar met hoop op een liefdevolle toekomst voor moeder en zoon.
Een schrijfster om te volgen naar mijn persoonlijke mening.

[Esmé Boom · Rating 4 out of 5]

3,5 Meestal denk ik bij Nederlandse romans over driehoeksverhoudingen, het seksuele ontwaken van tieners, moeilijke ouder-kind verhoudingen en tragisch getroubleerde kunstenaars: nee dank, daar zijn er al genoeg van. Toch wist Emy Koopman te verrassen en overtuigen met Orewoet. Intelligent geschreven, over belangrijke thema's. Wat ik vooral heel knap vind, is dat Koopman echt in de huid van haar personages kruipt en de lezer helemaal meeneemt in hun taal en belevenis, zonder daarbij bang te zijn dat de stem van bijvoorbeeld de onsympathieke Dirk lezers af zal schrikken. In het begin even wennen en doorzetten, maar zeker de moeite waard.

[Janneke · Rating 2 out of 5]

I didn't really enjoy this book. There were parts of it that I found really interesting and I loved the premise of the story, but it just came across very sexist. The school assignment I did for this book was about wether the book was sexist and wether males and females were written stereotypically, so I was really focused on it while reading. I probably would have noticed it less if I hadn't been focused on it, but throughout the entire book it seemed like the women were treated more as objects than as human beings, especially in Dirk's parts of the book

[Carla · Rating 3 out of 5]

3,5/5

[Evi · Rating 3 out of 5]

2,5

[Loes · Rating 2 out of 5]

Hm. Voor mij lag het er allemaal iets té dik bovenop. De personages waren zo typisch dat ze karikaturaal werden, waardoor ik niet mee kon gaan in hun beweegredenen.

[Lotte Manders · Rating 4 out of 5]

Blz. 32 - Schoonheid is waarheid
Blz. 247 - Alle religies zijn absurdistisch theater, maar daar zit altijd een kern van waarheid in

[Evelyne · Rating 4 out of 5]

Via en samen met verschillende vertellers, niet allemaal betrouwbaar, leren we kunstenaar Lucas kennen. De stemmen krijgen elk een eigen lettertype, maar dat is helemaal niet nodig, want ze hebben elk een eigen vertelvorm en klankkleur. Vooral die van de moeder is erg goed getroffen. Plus, heerlijk beeld van jaren 70 en de jaren 0!

[Robert · Rating 3 out of 5]

De tweede helft laat May meer aan het woord komen, waarbij er veel interessante inzichten komen. Tevens wordt het zeer spannend door de dramatische ironie in de brieven. En er zijn corpse explosions, boom!

[Fien Van Laere · Rating 4 out of 5]

De debuutroman van een vriendin van mij. Ik kan alleen maar vier sterren geven...

[Kiki · Rating 4 out of 5]

Mooi boek, geschreven vanuit verschillende perspectieven, met een bijzondere schrijfstijl!

[Dolf Wagenaar · Rating 4 out of 5]

Zeer goed geschreven, realistische en geloofwaardige psychologische roman.
Lees mijn uitgebreide recensie hier: http://dewoordenbrouwerij.nl/orewoet-...

[André van Dijk · Rating 3 out of 5]

Hunkerende zielen

Een roman over een tragische driehoeksverhouding in de liefde. Daarmee betreedt Emy Koopman het hoogste literaire podium. Goed geschreven, knap gecomponeerd, maar met een handvol personages die maar niet geloofwaardig willen worden. Drie dolende zielen, hunkerend naar het onbereikbare.

Het verhaal van Orewoet is geconstrueerd rondom de plotseling overleden kunstenaar Lucas Brandmeester. Zijn nogal ongrijpbare voorkomen heeft de hoofdpersonen stuk voor stuk beïnvloed op hun levenspad. Agatha is het grootste slachtoffer, zij wierp zich in de vroege jaren zeventig in Lucas’ armen en is daar nooit meer van losgekomen. Haar zoon Alex komt op de uitvaartplechtigheid tot de ontdekking dat de overledene zijn vader was. En dan is er nog vriend Dirk, een wat klungelige student die vergeefs probeerde Agatha te versieren door zich op papier als Lucas voor te doen.

Drie stemmen
Emy Koopman kiest ervoor haar karakters een eigen stem te geven door ze als verteller op te voeren. Om die aanpak duidelijk te maken heeft ze verschillende vormen bedacht. Agatha laat het verleden lezen als een reeks dagboekfragmenten, terwijl haar zoon Alex als weerbarstige puber in het hier en nu spreekt. Dirk noteert zijn verhaal in briefvorm, een lange geforceerde schuldbelijdenis aan Agatha waarmee hij het verband tussen de onderdelen lijkt te vormen. Deze structuur heeft een riskante bijwerking: de verschillende stemmen moeten de hele geschiedenis dragen en verzanden al snel in een gekunstelde zelfoverschatting. Het resultaat is een obligaat en nogal dik aangezet liefdesdrama.

In de flowerpowerjaren heeft Dirk de aantrekkelijke Agatha het eerst ontdekt. Hij probeert haar te imponeren met zijn belezenheid, maar krijgt weinig respons. Als hij haar voorstelt aan zijn kunstenaarsvriend Lucas slaat de vonk direct over en is Agatha als was in Lucas’ handen. De kunstenaar blijkt een wispelturige minnaar, houdt er andere vrouwen op na en is soms even helemaal uit het zicht verdwenen. Als hij uiteindelijk in een psychiatrische inrichting belandt, is alleen Dirk op de hoogte van zijn verblijfplaats. Agatha wacht smachtend op een levensteken.

Dweperig journaal
Die hunkering, het allesverterende verlangen, wordt door Koopman verbeeld in de titel van deze roman. ‘Orewoet’ komt uit de poëzie van de dertiende-eeuwse mystica Hadewych die daarmee haar aan waanzin grenzende religieuze begeerte onder woorden bracht. Agatha’s onvoorwaardelijke liefde voor Lucas krijgt nergens diezelfde lading. Haar dagboek leest eerder als een dweperig journaal, het verslag van een zelfbewuste jonge vrouw die volledig onder invloed staat van het object van haar verlangen.

… omdat het in mij knettert en springt, van diep in mijn onderbuik tot tegen mijn borstbeen. Mijn god, wat moet ik hiertegen beginnen?

Ook het verbindende relaas van Dirk, de verbitterde maar nog steeds hoopvolle aanbidder van Agatha, heeft geen overtuigingskracht. Met zijn opgeklopte brallerige taal (‘Ik had Keuls water opgespoten en mijn haar voor zover mogelijk gefatsoeneerd.’) wordt hij neergezet als ongeloofwaardige fraudeur die tegen wil en dank zijn liefdesdroom probeert waar te maken.

Het beste in Orewoet zijn de delen waarin zoon Alex zijn puberale onmacht in banen probeert te leiden. De afkeer van zijn moeder, gevoed door het feit dat ze hem zijn vader heeft ontzegd, is door de schrijfster in authentieke klanken vertaald. Alsof Koopman zich daar het beste bij thuisvoelt, de ontregelende boosheid van een jongen die op vaderzoektocht gaat. Alex is in beweging, waar de andere personages een definitieve stilstand laten zien. Hij ontwikkelt zich van gamende tiener tot gedreven adolescent, ontdekt terloops de liefde, en krijgt ondertussen een steeds helderder beeld van zijn bestaan. Dat die gang eindigt in een versmelting met zijn onvindbare vader is een veelbelovend slot van deze debuutroman.

http://8weekly.nl/recensie/hunkerende...
@8WEEKLY/André van Dijk