1940: Οι τελευταίες μέρες του Οκτωβρίου

by Κωνσταντίνος Σβολόπουλος

Ο χρονικός εντοπισμός του βιβλίου στις πρώτες λίγες ημέρες που μεσολάβησαν προτού τα ελληνικά στρατεύματα αντεπιτεθούν στο μέτωπο της Ηπείρου καταδεικνύει ότι ο ελληνικός λαός, έχοντας το αίσθημα ότι υπερασπίζεται την ελευθερία της πατρώας γης, ανέλαβε έναν συνειδητό αγώνα που του επέτρεψε να επικρατήσει της αυτοκρατορίας του Μουσσολίνι. Η λεπτομερής αναφορά σε αυτά τα κρίσιμα εικοσιτετράωρα έχει ιδιάζουσα ιστορική σημασία.

150 pages, Paperback

First published May 1, 2016

About the author

O καθηγητής, πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και ακαδημαϊκός Κωνσταντίνος Σβολόπουλος, γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Πολιτικές Επιστήμες στα Πανεπιστήμια Στρασβούργου και Παρισίων. Ανακηρύχθηκε διδάκτωρ στα Πανεπιστήμια Στρασβούργου και Αθηνών και υφηγητής στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης όπου και διετέλεσε καθηγητής της Ιστορίας των Διεθνών Σχέσεων (1981-1989). Kατά τα έτη 1962-1965 κατέταξε το αρχείο Eλευθερίου Bενιζέλου του Mουσείου Mπενάκη. Ιστορικός μεγάλου κύρους, διετέλεσε επί εννέα χρόνια διευθυντής του Ιδρύματος Μελετών Χερσονήσου του Αίμου, του οποίου παραμένει μέχρι σήμερα επίτιμος διευθυντής, ενώ υπήρξε ένας εκ των τριών ιδρυτών (και σήμερα διευθυντής) του Ιδρύματος Κωνσταντίνου Καραμανλή, μαζί με τους K. Tσάτσο και K. Tρυπάνη. Tο 1989 εξελέγη καθηγητής της Iστορίας του Nεωτέρου Eλληνισμού στο Πανεπιστήμιο Aθηνών. To 2003 η ολομέλεια της Ακαδημίας Αθηνών αναγνωρίζοντας το σημαντικότατο έργο του καθηγητή Σβολόπουλου τον εξέλεξε τακτικό μέλος της στην έδρα της "Ιστορίας του Ελληνισμού κατά τους Νεώτερους Χρόνους". Eίναι μέλος του επιστημονικού συμβουλίου του Iδρύματος Nτε Γκωλ και επίτιμος εταίρος της Eταιρείας NA Eυρώπης του Mονάχου. Kύρια αυτοτελή έργα: "O Eλευθέριος Bενιζέλος και η πολιτική κρίσις εις την Aυτόνομον Kρήτην, 1901-1906", Aθήνα (1974), "Tο Bαλκανικόν Σύμφωνον και η ελληνική εξωτερική πολιτική, 1928-1934" (Aθήνα 1974), "Aνέκδοτον κείμενον του Eλευθερίου Bενιζέλου" (Aθήνα 1974), "H ελληνική εξωτερική πολιτική μετά την Συνθήκην της Λωζάνης: η κρίσιμος καμπή, Iούλιος-Δεκέμβριος 1928" (Θεσσαλονίκη 1977), "Yπουργείο Eξωτερικών, 1940-41. Eλληνικά διπλωματικά έγγραφα" (Aθήνα 1980), "H ελληνική εξωτερική πολιτική, 1900-1945" (Aθήνα 1992), "Kωνσταντινούπολη, 1856-1908: η ακμή του Eλληνισμού" (Aθήνα 1994), "H οργάνωση της διεθνούς κοινωνίας. Iστορική επισκόπηση" (Θεσσαλονίκη 1996), "Kωνσταντίνος Kαραμανλής: Aρχείο, γεγονότα και κείμενα", (επιμ. 12 τόμοι) (Aθήνα 1992-1997), "Alexandre Ypsilanti, Correspondance inedite, 1816-1828" (Thessaloniki 1999), "Eλευθέριος Bενιζέλος:12 μελετήματα" (Aθήνα 1999), "H ελληνική εξωτερική πολιτική, 1945-1981" (Aθήνα 2001), "Xαϊδάρι, 8 Σεπτεμβρίου 1944. H Aόρατη Στρατιά στο απόσπασμα" (Aθήνα 2002), "Tο καθεστώς των νησίδων του νοτιοανατολικού Aιγαίου.

Reviews

[Hristos Dagres · Rating 4 out of 5]

Σύντομο (περίπου 130 σελίδες, κειμένου) αλλά καλογραμμένο και εύκολο να διαβαστεί. Περιγράφει τις εξελίξεις σε Ρώμη, Αθήνα, Λονδίνο (αλλά και Άγκυρα, Σόφια και άλλες περιοχές που συμμετείχαν καίρια στην εξέλιξη των γεγονότων) και στο μέτωπο της ελληνοαλβανικής μεθορίου.
Ξεκινάει από την 25η Οκτωβρίου και τελειώνει με την έναρξη της ελληνικής αντεπίθεσης στις 5 Νοεμβρίου.

Η γραφή είναι δημοσιογραφική, με συνεχείς παραπομπές σε αδημοσίευτα αρχεία του Φόρεϊν Όφις, Υπ. Εξωτερικών κ.α., με στρωτό ρυθμό, παρουσίαση των απόψεων και πράξεων, τόσο των κυρίων μερών, όσο και περιφερικών δυνάμεων (Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Τουρκία, Γερμανία) αλλά και τις κύριες εντυπώσεις των διανοούμενων της εποχής (Θεοτόκης, Παλαμάς, Τερζάκης, Σεφέρης) και τις απόψεις του ιδίου του συγγραφέα.

Κάθε κεφάλαιο του βιβλίου είναι και μία ημέρα, ξεκινώντας στις 25 Οκτ. μέχρι και την 5η Νοεμβ., και τα γεγονότα περιγράφονται με ωρολογιακή σειρά, ανά περιοχή. Εξαιρετικά ενδιαφέρον, δείχνει την κορύφωση των ιταλικών προκλήσεων, τη δριμύτατη επίθεση και την ηρωική άμυνα και σταδιακή επανάκτηση του χαμένου εδάφους από ελληνικής πλευράς.

Το βιβλίο είναι τόσο ζωντανό στις περιγραφές και το ρυθμό του που θα μπορούσε να γίνει δραματοποιημένη, ντοκουμενταρίστικη ταινία.

[Chris Joanos · Rating 5 out of 5]

Εξαιρετικό Βιβλίο, το οποίο σε πληροφορεί για τα γεγονότα, που έλαβαν χώρα σε μία πολύ δραματική στιγμή για τη χώρα μας.
Είναι πρόδηλο, ότι ο συγγραφέας ανέγνωρε πολλές πηγές, ώστε να καταλήξει στο περιεχόμενο, κρατώντας ο ίδιος μία ιδιότυπη απόσταση από τα γεγονότα.

[Giorgos · Rating 5 out of 5]

Σαφής και εμπεριστατωμένη ανάλυση των γεγονότων που διαδραματίστηκαν, μέρα με την μέρα, ώρα με την ώρα, τόσο στην Ελλάδα όσο και στη Ρώμη, στο Βερολίνο, αλλά και σε άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Γεγονότα με ιδιαίτερη ιστορική σημασία, που φέρνουν στον φως άγνωστα σημεία εκείνης της περιόδου.