Jump to ratings and reviews
Rate this book

Ο θείος Αβραάμ μένει πάντα εδώ

Rate this book
Τρεις φωτογραφίες κι ένα χειρόγραφο µε τις χρονολογίες 1931, 1939, 1941-1944 που κληρονοµεί από τη Θεσσαλονικιά γιαγιά της Λούνα, ωθούν την εγγονή Αλίζα να επισκεφθεί τη Θεσσαλονίκη τον Σεπτέµβριο του 2012. Επίσηµη αιτιολογία για το ταξίδι της εικοσιεπτάχρονης µεταπτυχιακής φοιτήτριας ιστορίας στο Πανεπιστήµιο του Τελ Αβίβ, η έρευνα για το µεταπτυχιακό της µε θέµα «Ο βίος και το έργο του Αβραάµ Μπεναρόγια». Η αλήθεια όµως είναι η επιθυµία της να ανακαλύψει τι κρύβουν τόσο οι τρεις φωτογραφίες όσο και οι χρονολογίες που έχει καταγράψει η Λούνα. Και πραγµατικά κρύβονται πολλά και επώδυνα, τα οποία η Αλίζα ανακαλύπτει σταδιακά και µε δυσκολία.

Στο επίκεντρο των ανακαλύψεών της ο µοιραίος έρωτας της Λούνα µε τον αντάρτη Παύλο, ο αιρετικός τρόπος διάσωσής της από το Ολοκαύτωµα, η περιπέτειά της µέχρι να φτάσει στην Παλαιστίνη το 1946. Καθώς η Αλίζα ψάχνει, οι αινιγµατικές χρονολογίες της γιαγιάς της πλαισιώνονται από εικόνες µιας πάλαι ποτέ ευτυχισµένης ζωής στη Salonico, έως την ηµέρα που οι Γερµανοί µπαίνουν στην πόλη. Σ’ αυτές τις εικόνες θέση κατέχει και ο Αβραάµ Μπεναρόγια, καθώς και οι σοσιαλιστικοί εργατικοί αγώνες της Φεντερασιόν στις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα στη Θεσσαλονίκη.

Ένα πολυφωνικό, πολυεπίπεδο, διαχρονικό µυθιστόρηµα για τα πολλαπλά πρόσωπα των συλλογικών ταυτοτήτων, της Μνήµης και προπαντός για τη συµφιλίωση και την παραδοχή των όσων κληρονοµούµε από το παρελθόν και καθορίζουν το παρόν µας. Ένα µυθιστόρηµα για το Ολοκαύτωµα της Θεσσαλονίκης και τα φαντάσµατα των χαµένων σεφαραδιτών Εβραίων που κυκλοφορούν έως σήµερα, αδικαίωτα, στους δρόµους της.

256 pages, Paperback

First published October 1, 2016

20 people want to read

About the author

Έλενα Χουζούρη

11 books3 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
6 (16%)
4 stars
14 (37%)
3 stars
12 (32%)
2 stars
3 (8%)
1 star
2 (5%)
Displaying 1 - 7 of 7 reviews
Profile Image for Georgina Koutrouditsou.
456 reviews
January 4, 2024
Συγκλονιστικό βιβλίο!Η πένα της Χουζούρη είναι τρελά αιχμηρή και δεν χαρίζεται στη λογοτεχνική φαντασία...καθώς η Ιστορία και τα πραγματικά γεγογονότα συναγωνίζονται μέσα σε αυτό το σχετικά σύντομο μυθιστόρημα,αλλά το τόσο δυνατό!

Η συγγραφέας κάνει χρήση ημερομηνιών-κλειδιά για την εβραική κοινότητα της Θεσσαλονίκης και αντλώντας πάρα πολλές πληροφορίες από αντίστοιχες μελέτες προσπαθεί να τα "μπλέξει" ή καλύτερα συνθέσει με τη μυθιστορηματική αφήγηση.
Όμως δεν υπάρχει ένα τετοιο επιθυμητό αποτέλεσμα,με την έννοια της λυρικότητας της λογοτεχνίας.Η συγγραφέας είναι θυμωμένη με όλα όσα έχουν συμβεί (εύλογα),παίρνει θέση και δεν αφήνει τον αναγνώστη να σχηματίσει μια δική του κριτική ματιά.Ωστόσο όλα όσα αναφέρει (από πλευράς γεγογονότων) είναι τόσο αληθινά που ξεπερνούν και τη λογοτεχνική αφήγηση-φαντασία...
Ίσως ο αφηγηματικός τρόπος που επέλεξε να ξενίσει έναν αναγνώστη μη γνώστη της εποχής και των γεγονότων,καθώς ο πλούτος των εικόνων είναι ορμητικός και παρασέρνει πολλά στο πέρασμά του!
Νομίζω ότι ορμώμενη από πραγματικά γεγονότα και αφηγήσεις που έχουν βγει στην επιφάνεια θέλησε να μας μεταφέρει το όλο σκηνικό της εποχής,αλλά το κάνει κάπως "απότομα":το βιβλίο έχει ημερομηνία κλειδί το 2012 και κυκλοφόρησε το 2016.Κάνοντας κάποιος μια αναλογία με την σύγχρονη εποχή και τα γεγονότα που συνέβησαν τότε (100 χρόνια απελευθέρωση πόλης,δημαρχία Μπουτάρη και άνοιγμα διαλόγου με το παρελθόν της πόλης,2014 έκθεση Εβραικού Μουσείο σχετικά με το ρόλο των Εβραίων στην Αντίσταση,άνοδος ΧΑ κ.α) μπορεί να καταλάβει γιατί θέλησε να γράψει ένα τέτοιο μυθιστόρημα.
Είναι ένα έργο που φωτογραφίζει την πόλη της Θεσσαλονίκης,αλλά ταυτόχρονα "σκανάρει" και τους κατοίκους της...
Δεν ζητά εξηγήσεις,αν και το "γιατί" βασανίζει τους ήρωες μέχρι το τέλος.Στόχος της είναι η Μνήμη!Να μην ξεχάσουμε,να μην επαναλάβουμε!
Αξίζει να διαβαστεί και μετά (ή και πριν) να αναζητηθούν ανάλογες μελέτες προς περαιτέρω έρευνα: ενδεικτικά 2 τίτλοι Λέων Α. Ναρ "Ξανά στη Σαλονίκη" εκδ.Πόλις και Γιάννης Καρατζόγλου "Μεσεγγυούχοι & δοσίλογοι και το τέλος της εβραικής επιχειρηματικότητας στην κατοχική Θεσσαλονίκη" εκδ.Επίκεντρο
Profile Image for Maria Altiki.
427 reviews28 followers
May 27, 2017
Πρώτα από όλα να πω ότι αυτό το βιβλίο διαβάζεται ευχάριστα. Περιέχει μια ενδιαφέρουσα ιστορία που λογοτεχνικά είναι σωστά κατασκευασμένη. Αλλά!!
Πιστεύω ότι ένας συγγραφέας όταν γράφει ένα βιβλίο που έχει ιστορικό υπόβαθρο πρέπει να είναι αποστασιοποιημένος και αντικειμενικός αλλά αν μη τι άλλο ξεκάθαρος, περιγράφοντας σωστά και τονίζοντας όλα τις απόψεις και τις γωνίες ενός ιστορικού γεγονότος. Σε τι αναφέρομαι; Η ιστορία του βιβλίου αφορά μια οικογένεια Εβραίων της Θεσσαλονίκης από την υψηλή κοινωνία και μας εξιστορεί την ζωή τους πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο. Αδιαμφισβήτητα οι εβραίοι σαν άνθρωποι έχουν περάσει πολλά. Οι εβραίοι της Θεσσαλονίκης δέχτηκαν μεγάλο πλήγμα, αλλά, όταν γράφεις για όλα αυτά πρέπει να προσέχεις πολύ. Έχοντας διαβάσει και άλλα βιβλία για το συγκεκριμένο θέμα θεωρώ ότι υπάρχουν πολλοί υπεύθυνοι αλλά είναι πια συγκεκριμένοι. Δεν νομίζω ότι είναι πρέπον να ρίχνεις ένα γενικό κατηγορώ προς πάσα κατεύθυνση όπως γίνεται στο βιβλίο. Θεωρώ επίσης ότι δεν είναι πρέπον να βγάζεις τέτοια εμπάθεια αλλά χωρίς να συγκεκριμενοποιείς το που απευθύνεσαι και να μιλάς γενικότερα για τους κατοίκους μιας πόλης. Από όσο γνωρίζω και φυσικά δεν θεωρούμαι ειδήμων στο θέμα, τότε υπήρχαν οι τριεψιλίτες (Εθνική Ένωση Ελλάς) κάτι σαν την Χρυσή Αυγή του σήμερα, υπήρχαν οι δοσίλογοι που μέσα σε αυτούς υπήρχαν και Εβραίοι , υπήρχε η σκοτεινή πλευρά του ραβίνου Κόρετς, δεν μπορείς να τα παρακάμπτεις όλα αυτά και να ρίχνεις ένα κατηγορώ γενικά στους πρόσφυγες. Όλα αυτά με ξένισαν και πιστεύω ότι τελικά ίσως στο συγκεκριμένο βιβλίο στόχευε σε συγκεκριμένο κοινό. Ίσως να ήθελε να γίνει αρεστό μόνο σε κάποιους. Να καλοπιάσει ίσως. Ήθελα να το διαβάσω για να μάθω την ιστορία του Αβραάμ Μπεναρόγια, αλλά δεν την έμαθα. Ήθελα να μάθω τι έγινε στο Κάμπελ αλλά έμαθα ελάχιστα πράγματα. Δεν μπορώ να πω βέβαια ότι δεν μου έδωσε άλλα στοιχεία που δεν ήξερα και είναι κάτι που εκτιμώ. Απλά θεωρώ ότι η συγγραφέας θα έπρεπε να ήταν πιο προσεκτική και πιο ξεκάθαρη.
Profile Image for Ελένη Αθανασίου.
108 reviews15 followers
May 18, 2017
Ενα βιβλίο για την γενεοκτονία των Εβραίων, γεμάτο εμπάθεια για όλες τις άλλες φυλές της Σαλονίκης. Ειλικρινά προσπαθώ να καταλάβω το κίνητρο της συγγραφέως....
Profile Image for Sarah Gk.
84 reviews7 followers
December 22, 2017
Αυτό το βιβλίο μπορεί να είναι απίστευτα ενδιαφέρον και απίστευτα κακογραμμένο ταυτόχρονα. Λέει μια ιστορία που ήθελα να έχω διαβάσει και ήθελα να έχει γραφτεί. Αλλά τη διηγείται με τρόπο απλοϊκό, με γενικεύσεις και συγγραφικές ευκολίες.
Για παράδειγμα, σε έχει προετοιμάσει ότι θα διαβάσεις ένα ιστορικό μυθιστόρημα και μέσα από αυτό θα μάθεις για τη ζωή και τα έργα του Αβραάμ Μπεναρόγια, ιδρυτή της Φεντερασιόν στη Θεσσαλονίκη. Κομματάκι της ιστορίας που ξέρεις από μια φράση όλη και όλη, αν ήσουν μαθητής θεωρητικής κατεύθυνσης στο Λύκειο. Μέχρι εδώ καλά. Είναι κάτι που θέλεις να μάθεις. Διαβάζεις- διαβάζεις το μισό βιβλίο, και για τον Μπεναρόγια τίποτα. Λες δεν πειράζει. Το βιβλίο περιγράφει τη ζωή των σεφαραδιτών εβραίων στη Θεσσαλονίκη, πριν τον πόλεμο, σου δίνει εικόνες, ονόματα δρόμων και ανθρώπων, είναι ωραίο. Και κάπου εκεί στα μέσα του βιβλίου, σκάει μύτη ο Μπεναρόγια και μπαίνει στο μαγαζί με τα υφάσματα του πατέρα της πρωταγωνίστριας οικογένειας, να αγοράσει κάτι. Συναντάει τον παλιό του φίλο, χαίρονται όλοι μαζί, και με την ευκαιρία κάθονται να πιουν ένα ουζάκι και να πουν τα νέα τους. Με κάθε φυσικότητα, σαν έτσι να συμβαίνει πάντα, ο Μπεναρόγια κάθεται και απαγγέλει το βιογραφικό του. Που πήγε, τι έγινε, με ποιους μίλησε, τι έκανε. Σαν να διαβάζει το λήμμα του στη wikipedia ή δεν ξέρω. Αυτό δεν συμβαίνει ποτέ έτσι! Καθίσατε για ούζα, πείτε τα νέα σας. Όχι και καλά τι θυμάσαι ότι έκανες στη ζωή σου, λες και ο άλλος δεν είναι χρόνια φίλος σου και δεν τα ξέρει ήδη.
Ή η πρωταγωνίστρια, γνωρίζει τον έρωτα της ζωή της, που είναι φίλος του αδερφού της, όταν ήταν επτά χρονών. Επτά χρονών παιδάκι! Και αυτός που είναι και μεγαλύτερος, βλέπει το επτάχρονο και το ερωτεύεται και δεν μπορεί να το βγάλει από το μυαλό του, μέχρι που και οι δύο μεγαλώνουν. What?
Πέρα από την πλάκα, υπήρχαν κάποια διάσπαρτα καλά σημεία, κάποιες στρωτά γραμμένες, με αληθοφάνεια γραμμένες παράγραφοι, που με συγκλόνισαν, με συγκίνησαν και με κράτησαν να το διαβάσω ολόκληρο μέχρι το τέλος, και να σκεφτώ ότι το βιβλίο αυτό έπρεπε να έχει γραφτεί και να το έχω διαβάσει. Και αν το λογοτεχνικό ύφος που υιοθετεί δεν είναι το αγαπημένο μου, μικρό το κακό.
Profile Image for Marianna Vasile.
77 reviews7 followers
October 6, 2017
Τι μου έμεινε από αυτό το βιβλίο; Άνθρωπος χωρίς μνήμη δεν είναι άνθρωπος... Ευχάριστες μνήμες, δυσάρεστες μνήμες, ανατριχιαστικές, απάνθρωπες, ότι κι αν είναι πρέπει να ζήσουμε για να τις διατηρήσουμε. Αυτό έκανε και η Λούνα με τα μαλλιά φλόγες...
Ένα βιβλίο στο σύνολο του ευχάριστο και καλά δομημένο, με πολλά σημεία που σε συνεπαίρνουν. Θα διαφωνήσω με προηγούμενες κριτικές που αμφισβητούν την ιστορική εγκυρότητα, την αμεροληψία και τα κίνητρα της συγγραφέως. Θεωρώ ότι παρουσιάζει αντικειμενικά το ολοκαύτωμα των Εβραίων της Θεσσαλονίκης βασιζόμενη σε ιστορικά γεγονότα. Από τη στιγμή όμως που το μυθιστόρημα εξελίσσεται με επίκεντρο παντα μια εβραϊκή οικογένεια, είναι λογικό και επόμενο να βλέπουμε τα γεγονότα από την Εβραϊκή σκοπιά.
Profile Image for Avigail.
1,222 reviews58 followers
January 19, 2019
This book gets from me a 3.75-stars.
When I picked the book, I thought it is the story of Abraham Ben-Aroya, a Jewish socialist, member of the Bulgarian Social Democratic Workers' Party, later leader of the Socialist Workers' Federation in the Ottoman Empire. Benaroya played a vital role in the foundation of the Communist Party of Greece in 1918. The truth has to do very little, and it is the back-story of this story.
The plot story of this book has to do with the story of a family in Thessaloniki (Salonika) before, during and after WWII.
Aliza, our main character is working on her theses for her master, but at the same time she is looking to find out the story of her grandmother's life through three photographs she has to inherit after her grandmom, Luna dies.
As the third generation of Holocaust survivors and a grandchild of a partisan, this book made me think about many things as well as understand many other things.
This book from what I know is published in Greek; it was an ok read for me, especially since we are getting close to the international memorial day of the Holocaust, January 27th.

Profile Image for Ourania Topa.
173 reviews45 followers
July 11, 2019
Το πρώτο βιβλίο της Έλενας Χουζούρη, ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΒΑΡΔΑΡΗΣ (2004), με είχε κουράσει, το δεύτερό της όμως, ΠΑΤΡΙΔΑ ΑΠΟ ΒΑΜΒΑΚΙ (2009) όχι μόνο με αποζημίωσε, αλλά και με κατέπληξε με το ιδιαίτερο λογοτεχνικό του ύφος και με τον τρόπο που απέδιδε την τραγικότητα του ήρωα ως παίγνιο της Ιστορίας. Θεωρώντας το ως μια κορυφαία στιγμή της σύγχρονης ελληνικής πεζογραφίας, πήρα χωρίς δεύτερη σκέψη προς ανάγνωση το Ο ΘΕΙΟΣ ΑΒΡΑΑΜ ΜΕΝΕΙ ΠΑΝΤΑ ΕΔΩ.
Η ιδιαίτερη αφηγηματική τέχνη της συγγραφέως, τα αγαπημένα της θέματα, του αποχωρισμού και της απώλειας, της νοσταλγίας και της μνήμης, και κυρίως της απόλυτης κυριαρχίας της Ιστορίας επί του ατόμου, κυριαρχούν και γοητεύουν και εδώ τον αναγνώστη, ο τελευταίος όμως κάποιες φορές διαισθάνεται πως η συγγραφέας αφήνει αδούλευτες τις σχέσεις των ηρώων, καταφεύγει σε εύκολες λύσεις και βιάζεται να ολοκληρώσει το βιβλίο. (Εξού και τα 3 αστέρια, που αν μπορούσα θα τα έκανα 3.5)
Αντιθέτως, δεν ενοχλήθηκα από τη μηδαμινή παρουσία του ΘΕΙΟΥ ΑΒΡΑΑΜ [ΜΠΕΝΑΡΟΓΙΑ], που προβάλλει ωστόσο στον τίτλο ως πρωταγωνιστής. Στον προσεκτικό αναγνώστη δίνεται πολλές φορές μέσα στη σελίδες του βιβλίου η δυνατότητα να αντιληφθεί πως η προσέγγιση της προσωπικότητας του σημαντικότατου αυτού ανθρώπου για την ιστορία του εργατικού κινήματος στην Ελλάδα αποτελεί μια πρόφαση για την επίσκεψη της σύγχρονής μας ισραηλινής μεταπτυχιακής φοιτήτριας Ιστορίας του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ στην κοιτίδα των σεφαραδιτών εβραίων προγόνων της, τη Σαλονίκη, και αναβάλλεται επιμελώς. Η συγγραφέας με το προσωπείο της ηρωίδας το ομολογεί πολλές φορές και με την έννοια αυτή ο τίτλος λειτουργεί ως συγγραφικό τρικ, που εντέχνως θέλει να πει: ας περιμένει ο θείος Αβραάμ ως θέμα επιστημονικής διερεύνησης. Πριν τη Ιστορία ως Επιστήμη, προέχει η Ιστορία ως Μνήμη. Προέχουν οι ρίζες της οικογένειάς μου και η ιστορία των μελών της στις συγκλονιστικές δύο δεκατίες που προηγήθηκαν και ακολούθησαν τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, προέχει η συνάντηση με την ίδια την πόλη και τις εβραϊκές της μνήμες, μέρος των οποίων αποτελούν και οι σοσιαλιστικοί εργατικοί αγώνες της Φεντερασιόν του Μπεναρόγια.
Και πράγματι, μεγάλη πρωταγωνίστρια του μυθιστορήματος αναδύεται η Σαλονίκη της δεκαετίας του '30 και του '40, μέσα από την ανέμελη καθημερινότητα - και στη συνέχεια την συνταρακτική ανατροπή της - μιας εβραϊκής οικογένειας της gente buena (μεσαίας τάξης) και κυρίως της μεγάλης κόρης, που θα ξεφύγει από τη μοίρα των υπολοίπων για να βρεθεί τελικά στη νεότευκτη εβραϊκή εστία, στην άλλη πλευρά της Μεσογείου. Τα σπαράγματα μνήμης που θα αφήσει πίσω της, φωτογραφίες, συνταγές, τραγούδια και παραμύθια στη διάλεκτο ladino, θα οδηγήσουν την εγγονή της, τη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα, πίσω στη Θεσσαλονίκη, σε μια προσπάθεια να συναρμολογήσει το βίο της γιαγιάς της, επανεντάσσοντάς τη έτσι στη συλλογική μνήμη της γενέθλιας πόλης της. Γιατί, πέρα από την επιδρομή των επώδυνων γεγονότων επί του βίου της, θα ανακαλύψει και αυτό που της έδωσε τη δύναμη να συνεχίσει να ζει:
"Κάθε βράδυ, πριν κοιμηθώ, βγάζω και κοιτάζω τις τρεις φωτογραφίες που έφερα μαζί μου. Καληνυχτίζω τους αγαπημένους μου και κοιμάμαι. Δεν ξέρω αν θα ξαναέρθω στη Σαλονίκη. Ωστόσο, είτε έρθω είτε όχι, η Σαλονίκη είναι μέσα μου. Δεν έχω φύγει ποτέ από αυτήν. Κι όταν λέω αυτήν, εννοώ τη Σαλονίκη που ζήσαμε όλοι μαζί." [σελ.240]
Displaying 1 - 7 of 7 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.