De apocalyps is zo oud als de wereld. Van de vroegste tijden tot heden heeft de mens zich een beeld proberen te vormen van wat er zou gebeuren als alles ten onder ging. Vroeger keken we bevreesd naar de komst van kometen of de voorspellingen van waarzeggers. Vandaag zijn we bang voor terrorisme, nucleaire dreiging en klimaatopwarming. Soms lijkt het doemdenken weer helemaal terug. Steven Stroeykens onderzoekt of we echt moeten vrezen dat het einde van de wereld zoals we die kennen eraan komt. De moderne scenario's voor de ondergang van de wereld vertonen frappante overeenkomsten met aloude apocalyptische angsten. Steven Stroeykens gaat op zoek naar wat de wetenschap te zeggen heeft. Hoe zou dat einde er echt uit kunnen zien? Moeten we ons zorgen maken over het klimaat, muterende virussen, artificiële intelligentie en planetoïde-inslagen? Of is de angst daarvoor even irrationeel als die van middeleeuwse sekteleden die dachten dat de hemel op hun hoofd zou vallen? Het einde van de wereld is een fascinerende geschiedenis over rampen, angsten en nachtmerries.
Zeer interessant, vlot geschreven boek. Leest als een trein - het is een boek met een wetenschappelijke insteek over het einde van de wereld, de mensheid en ... het heelal. Het is me niet helemaal duidelijk hoe de drie delen (Openbaring - Voorzorg - Speculatie) met elkaar in verband staan maar laat dat de (lees)pret niet drukken. De pen van Steven is vlot, helder, legt duidelijk de diverse punten uit en is genuanceerd waar nodig. Een absolute aanrader.
Het einde der tijden biedt fascinerend materiaal om over te schrijven, te veel eigenlijk voor één boek. Toch probeert wetenschapsjournalist Steven Stroeykens het.
Het resultaat is een tsunami aan weetjes en anekdotes, waarbij het ene doemscenario nog dramatischer is dan het andere. Sneu dat Stroeykens de onheilsvoorspellingen aan zo’n hels tempo afhaspelt dat de lezer op zijn honger blijft zitten.
De auteur wil zowel religieuze als politieke en wetenschappelijke aspecten van de apocalyps belichten. De ene na de andere doemgedachte wordt uit het donker opgeserveerd, eventjes beschenen en daarna weer de vergeetkuil in gekieperd. Tijd om even stil te staan is er niet. Haast u, heren, het is tijd.
De weetjesstoet bevat waanzinnig interessante dingen, maar het geheel oogt als een ratjetoe. Bij wetenschappelijke analyses ontbreekt vaak wat finesse en over de historische feiten wil je gewoon meer weten, bijvoorbeeld over die ene Russische militair die de voorschriften niet volgde en daardoor een kernoorlog voorkomen zou hebben. Idem voor het apocalyptisch schrikbewind van Jan Van Leiden en zijn wederdopers. Zou een vergelijking met het huidige IS daar niet interessanter zijn dan de zijdelingse verwijzing naar het communisme die Stroeykens maakt?
Dit gebrek aan diepgang zou gecompenseerd kunnen worden door de persoonlijke stijl of visie van de auteur, maar dat is niet het geval. Het is begrijpelijk dat de schrijver na het zoveelste doemscenario lichtjes cynisch wordt, maar ook daar doet hij eigenlijk weinig mee.
Ach, Het Einde van de Wereld is best leuk en leest vlot, maar minder ware meer geweest. En als er dan toch een schier uitputtende eindlijst gemaakt wordt, dan is het jammer dat daarbij de poëzie ontbreekt. De wereld eindigt immers niet met een luide knal, maar in jammerlijk gekerm.
Wie de titelpagina bekijkt, zou vermoeden dat het vooral gaat over de allerlei religieuze theoreën over het einde der tijden. Het eerste deel behandelt inderdaad de voorspellingen van evangelist Johannes, maar ook de Maya-'voorspelling' en wat de Germanen vertelden. Het tweede en derde deel zijn meer wetenschappelijk. Ten eerste behandelt de auteur de klimaatopwarming. In het tweede deel gaat het over de impact van het heelal op het leven op aarde: de evolutie van de zon, supernova's, het inkrimpen en uitzetten van het heelal.
Behoorlijk leesbaar boek, een verzameling van eindes-van-de-wereld, zoals de titel doet verwachten. Even hard te verwachten, maar toch wat teleurstellend: het gebrek aan diepgang in het boek. Zo veel verschillende scenario's worden besproken dat er geen plaats is om er wat dieper op in te gaan, wat het boek een beetje reduceert tot een verzameling anekdotes. Jammer, want met wat meer uitgewerkte hoofdstukken of meer aandacht voor detail parallellen tussen de verschillende eindes (nu eerder terloops vermeld, maar super interessant) had het echt een topper kunnen worden
Ondanks het onderwerp is Het Einde van de Wereld: een Geschiedenis een hoogst vermakelijk boek. Stroeykens spit de meest uiteenlopende onderwerpen uit, van nanorobots over artificiële intelligentie tot supernova’s. Dat doet hij als een volleerde Carl Sagan of Neil deGrasse Tyson: wetenschappelijk onderbouwd, maar meeslepend verteld. Nu eens grappig, dan weer bloedstollend.
Af en toe kruipt de auteur ook in de huid van Elon Musk: wanneer hij zijn fantasie de vrije loop laat, komen bijvoorbeeld ook intergalactische reizen tot aan de manen van Saturnus aan bod. Er spreekt veel optimisme uit en rotsvast vertrouwen dat de mensheid – ondanks al zijn follies en gebreken – tot grootse dingen in staat is. In die zin is het boek een uitermate amusante ode aan de wetenschap.