Karl Marx, antropólogo

by Thomas C. Patterson

Después de haber sido ampliamente rechazada a finales del siglo XX, la obra de Karl Marx está siendo reevaluada por muchos teóricos y activistas. El objetivo de Karl Marx, antropólogo es enfrentarse directamente con los trabajos de Marx, más que con los escritores de tradición marxista posteriores, a fin de huir de las afirmaciones que dependen de lo que algunos aseguran que dijo, o de lo que relatan sus comentaristas, tanto si son simpatizantes como si no.

Marx adoptó una perspectiva crítica dialéctica y planteó una concepción histórica tanto de la naturaleza como de la sociedad humanas. Comenzó a desarrollar una antropología filosófica donde incluyó la organización física de los seres humanos y el conjunto de las relaciones sociales normalmente atribuidas a la naturaleza humana.

Y, a partir de lo que sabemos de su antropología filosófica, analizaremos lo que él hubiera dicho sobre temas o cuestiones de antropología empírica, como la evolución de la humanidad, los orígenes y consecuencias de la comunicación simbólica del lenguaje, y a través de él, el desarrollo de la subjetividad, la formación del Estado y, quizá lo más relevante para nosotros, la cuestión de hacia dónde se dirige la antropología.
Karl Marx, antropólogo es una guía esencial para el pensamiento antropológico de Marx en el siglo XXI.

Genres: Anthropology, Philosophy, Social Science

312 pages, Paperback

First published April 1, 2009

Reviews

[Martin Empson · Rating 4 out of 5]

Thomas Patterson sets out to argue that central to Marx's understanding of the world, history and society was what we might now call anthropology. In one sense this should be no surprise - the study of society and how it changes does after all centre upon an understanding on what makes humans tick.

This is an excellent introduction to Marxist thoughts on history, social organisation and human origins.

Complete Review:

http://resolutereader.blogspot.com/20...

[S h a y a N · Rating 5 out of 5]

کتاب مارکس انسان‌شناس اثر تامس پترسون با ترجمه مهرداد امامی، اثری خواندنی است که دیدگاه‌های کارل مارکس را از زاویه‌ای کمتر بررسی‌شده یعنی علم انسان‌شناسی به تصویر می‌کشد. پترسون در این کتاب نشان می‌دهد که مارکس صرفاً یک فیلسوف اقتصادی یا انقلابی سیاسی نبوده، بلکه دیدگاه‌های عمیقی درباره سرشت انسان، تکامل و نقش تولید در شکل‌گیری جوامع بشری داشته است.

مارکس در این نگاه، انسان را در نقطه تمایزش از حیوانات، موجودی تولیدگر می‌بیند؛ انسان در جایی انسان می‌شود که بتواند برای رفع نیازهای خود تولید کند. اینجاست که ابزارهای تولید، شیوه‌ی کار و در نتیجه شغل و نقش اجتماعی، به عامل تعیین‌کننده‌ی شخصیت انسان بدل می‌شود. مارکس باور دارد که بدن انسان، مثلا دست‌ها، به نحوی تکامل یافته‌اند که بتوانند ابزار بسازند و با محیط کار کنند.

پترسون در ادامه، سیر اندیشه مارکس را از جوامع پیشاسرمایه‌داری و فئودالی تا نظام سرمایه‌داری کنونی دنبال می‌کند. او به درستی به تفاوت اساسی این دو نوع جامعه اشاره می‌کند: در جوامع فئودالی، با وجود نابرابری و نظام ارباب-رعیتی، کشاورزان هنوز نوعی دسترسی محدود به منابع اشتراکی جامعه داشتند و روابط انسانی‌شان بر اساس نقش‌های اجتماعی بود. اما در سرمایه‌داری، این روابط جای خود را به مناسبات کالایی می‌دهند؛ انسان‌ها در این نظام نه تنها از کارشان، بلکه از خود و دیگران نیز بیگانه می‌شوند. مارکس به‌درستی و با نگاهی بسیار تیزبین، ریشه‌های این بیگانگی را در رقابت بی‌پایان برای سود و ارزش کالایی می‌بیند. او نشان می‌دهد که در چنین نظامی حتی سرمایه‌داران هم قربانی نوعی بیگانگی‌اند؛ آن‌ها نیز اسیر منطقی هستند که به روابط انسانی مجال بروز نمی‌دهد.

با این حال و با تمام احترامی که برای مارکس قائلم اما ناتوانی او در ارائه یک مسیر شفاف و عملی برای رسیدن به جامعه‌ی کمونیستی آرمانی بزرگترین نقطه ضعف اندیشه‌های اوست. مارکس صرفاً خواستار اتحاد طبقه‌ی کارگر و سرنگونی نظام سرمایه‌داری است، اما مشخص نمی‌کند که پس از آن دقیقاً چه باید کرد. همین خلأ نظری، در عمل منجر به ظهور رژیم‌هایی چون اتحاد جماهیر شوروی، کره شمالی، کوبا و ونزوئلا شد؛ حکومت‌هایی که اگرچه با ادعای حمایت از پرولتاریا به قدرت رسیدند، اما اغلب به سرکوب شدید، کنترل تمام‌عیار و فاصله‌ گرفتن کامل از آزادی‌های انسانی منجر شدند.

[Lemon Tuk · Rating 5 out of 5]

Probablemente se convierta en un libro que no pare de recomendar a modo de síntesis del pensamiento de Marx desde un enfoque antropológico. Muy bien organizado, redactado y documentado. Incluso desmitifica temas tan fundamentales como el determinismo económico o el obrerismo y aborda problemáticas tan pasadas por alto como la cultura bajo la perspectiva marxista.

[Diego Parejo perez · Rating 5 out of 5]

Uno de los mejores libros para abordar por completo el pensamiento y las ideas de Karl Marx y también de Friedrich Engels. Patterson hace una revisión bibliográfica de más de 500 artículos y libros para mostrar cómo el pensamiento marxista está completamente ligado a la antropología y todo lo que a día de hoy puede aportar a las nueva concepción de una antropología crítica y comprometida, en la que los y las antropólogas dejen de interpretar sólo el mundo y se pongan manos a la obra para transformarlo.