کشفالمحجوب از مهمترین منابع تصوف اسلامی و از کهنترین متون صوفیانهٔ فارسی است. آنچه دربارهٔ خرقه و خرقهپوشی، ملامت و ملامتیان، جمعی از مشایخ قرن پنجم، فرقههای مختلف صوفیه تا آن روز و اصول اعتقادی آنان، حقایق معاملات و آداب طریقت در این کتاب آمده است در زبان فارسی بیسابقه است و در زبان عربی هم منبعی که در این مباحث با آن برابری کند وجود ندارد.
پس جملۀ درویشان بر دو قسمتاند: یکی مقیمان و دیگر یک مسافران و مشايخ را رُضِیَ عنهم سنت آن است که: باید تا مسافران مر مقیمان را بر خود فضل نهند؛ از آنچه ایشان بر نصیب خود میروند و مقیمان به حق خدمت نشستهاند و اندر مسافران علامتِ طلب است و اندر مقیمان امارتِ یافت. پس فضل باشد آن را که یافت و فرو نشست و از طلب بیاسود بر آن کس که میطلبد و مقیمان را باید که مسافران را بر خود فضل نهند؛ از آنچه ایشان اصحاب علایق اند و مسافران از علایق فرد گشته اند و آنان اندر طلب اند و اینان اندر وَفْقَت اند. و باید تا پیران جوانان را بر خود فضل نهند؛ که ایشان اندر دنیا قریب العهد ترند و گناهشان کمتر است و باید تا جوانان پیران را بر خود فضل نهند که ایشان اندر عبادت سابقاند و اندر خدمت مقدم و چون چنین باشد هر دو گروه به یکدیگر نجات یابند و الّا هلاک گردند. ص 161 اين مجموعه دسته بندی مانع " خودمهم بينی " و " كبر " و " قضاوت " می شود و در واقع نوعی " ارزيابی " است تا دسته بندی و بسيار زيبا گفته شده .است *** همی آید که درویشی را با مَلِکی ملاقات افتاد. ملک گفت: حاجتی بخواه گفت : من از بندة بندگان خود حاجت نخواهم گفت: این چگونه باشد ؟ گفت: مرا دو بنده اند که هر دو خداوندان تواند : یکی حرص ، و دیگر امل درويش گنج بخش گزيده كشف المحجوب ، علی بن عثمان هجويری ، انتخاب وتوضيح: دكتر محمود عبادی. تهران : انتشارات سخن 1383 - ص 62