Ο γάτος ντι Μπαλάντσα

by Nino Savarese, Αλόη Σιδέρη (Translator), Μανώλης Χάρος (Illustrator)

Ο Nino Savarese (Έννα 1882 - Ρώμη 1945) υπήρξε μέλος της "La Ronda", μιας ομάδας διανοουμένων που δρούσε στην Ιταλία τις πρώτες δεκαετίες του αιώνα και εξέφραζε τη στροφή προς την παράδοση, αλλά με ένα πνεύμα κριτικό και νεοτεριστικό που απέβλεπε στη δημιουργική αξιοποίηση των παλαιότερων λογοτεχνικών επιτευγμάτων και κυρίως ολόκληρου του γλωσσικού πλούτου.
Ο Savarese αναδείχθηκε αριστοτέχνης της αφήγησης με τις νουβέλες και τα μυθιστορήματά του. Στις μέρες μας μερικοί από τους εκλεκτικότερους Ιταλούς ανακαλύπτουν τον μισοξεχασμένο Σικελό συγγραφέα και διαβάζουν με ιδιαίτερη απόλαυση τα βιβλία του.
Ήρωας του παρόντος βιβλίου ένας γάτος που η μοίρα τον καταδίκασε να είναι άνθρωπος ή ένας πρίγκιπας που μέρα με τη μέρα απογατώνεται : ευτυχισμένο εύρημα των πιο καλών στιγμών του Savarese. Γιατί σε καμιά περίπτωση ο κόσμος δεν φαντάζει τόσο ελκυστικός, τόσο απέραντος και τόσο τρομαχτικός, όσο αν τον δεις με τη ματιά ενός γάτου. Και οι άνθρωποι ποτέ δεν φαντάζουν τόσο ανίσχυροι και τόσο εντυπωσιακά γελοίοι παρόσο όταν έρχονται αντιμέτωποι με την ορμή της άκρας αθωότητας του ζώου.
Σε πρώτη ανάγνωση ο Γάτος ντι Μπαλάντσα (βιβλίο του 1925) είναι ένα παιχνίδι : μια περιπέτεια με σαγηνευτική πλοκή, αλλόκοτα επεισόδια και εκπλήξεις. Σε δεύτερη ανάγνωση είναι ένα παιχνίδι ύφους : μια σάτιρα της ίδιας της παραδοσιακής αφήγησης με αποτύπωση όλων των σχημάτων της. Σε τρίτη ανάγνωση είναι κριτική των τύπων που επικρατούν σε όλες τις κοινωνίες : στο στόχαστρο η φτηνή φιλοσοφία, οι καθιερωμένοι κώδικες συμπεριφοράς, η ευτελής κερδοσκοπία, η επίφαση της επιστημοσύνης, η κούφια μεγαληγορία, η αλαζονεία του ανθρώπου-κυρίαρχου της φύσης, η έσχατη δουλοπρέπεια απέναντι στους ισχυρούς. Και όλ' αυτά ασχολίαστα : να παίζονται μόνο με τη γλώσσα. (Αλόη Σιδέρη)
Η ελληνική έκδοση, σε μετάφραση της Αλόης Σιδέρη, συνοδεύεται από εικόνες και πρωτογράμματα που σχεδίασε ο Μανώλης Χάρος, και αφιερώνεται στα γατιά του ζωγράφου, της μεταφράστριας, της γκαλερί και του εκδότη.

248 pages, Paperback

First published January 1, 1925

Reviews

[Sophia · Rating 3 out of 5]

B.R.A.CE. 2020 Ένας πρίγκηπας αρχίζει και συμπεριφέρεται σαν γάτος και εσύ διαβάζεις ένα παραμύθι αναζητώντας τυχόν προεκτάσεις και προτροπές.

[Effie · Rating 2 out of 5]

B.R.A.CE. 2017 ένα βιβλίο με μια γάτα στο εξώφυλλο (ή ένα ζώο που αγαπάς

2-

[Eva · Rating 3 out of 5]

Μετά τα πρώτα κεφάλαια που γνωρίζουμε τον άνθρωπο που θέλει να είναι γάτος, κάνει μια κοιλιά που όμως είναι αστεία, εγώ που έχω γάτες γέλασα, και μετά επανέρχεται με ένα υπέροχο παραλήρημα που θα αντιγράψω στο ημερολόγιό μου γιατί τα πιστεύω κι εγώ αυτά που λέει ο ντι Μπαλάντσα.

[Mirela · Rating 4 out of 5]

Loved it very much! 🐱🐈🐯x

[Nectar Terzian · Rating 3 out of 5]

Ευχάριστο, πρωτότυπο και παιχνιδιάρικο ανάγνωσμα για έναν πρίγκηπα που έγινε γάτος ή το αντίστροφο.

[Mari Menta · Rating 3 out of 5]

"Il principe Daineo di Ballanza viveva da parecchi anni in una villa del sobborgo e non aveva più messo piede in città né nel palazzo paterno. Aveva in fastidio tutta la gente, anche d’incontrarla per le strade e tutte le cose che essa faceva, anche se egli non dovesse far altro che guardarle. Teneva presso di sé due servitori che avevano imparato a servirlo senza mai lasciarsi vedere [...]. Unica compagnia che Daineo prediligesse era quella dei gatti e non diciamo quanti erano ché difficile sarebbe stato il contarli."
Questo l'incipit del racconto lungo di Savarese che attraverso una favola ironizza ed evidenzia quanto di animalesco sia insito nell'essere umano e quanto di umano nascondano gli animali, nella fattispecie i gatti. Il Principe Daineo improvvisamente, pur rimanendo con le sue fattezze di giovane uomo, prende gli atteggiamenti, le movenze, e pure le modalità di comunicazione "gattesche", smettendo di parlare ed esprimendosi a zampate! I principeschi genitori, sconvolti, lo affidano a un maggiordomo e soprattutto ad un insigne filosofo - il Dott. Gorgia - che lo accompagnino in un viaggio nelle campagne e verso la montagna, ovvero in un viaggio nella natura metafora di un percorso interiore per ritrovare la sua umanità.
Si tratta di un testo molto bello, ironico, scritto "all'antica" come stile (del resto Savarese nacque in Sicilia nel 1882 e mori a Roma nel 1945 e il racconto è del 1925) che piacerà molto a chi ama i gatti: una canzonatura del mito del "Grand Tour", viaggio di iniziazione di rampolli nobili e artisti, un ridicolizzare filosofi e intellettuali che tutto pensano di risolvere attraverso lo studio e il "parlare nobile", quando in fine persino la corte fa carte false pur di avere il bellissimo gatto bianco Dai che affascina tutti con il suo mix di tratti felini e capacità umane!
Consigliato! Voto : 8,5