همچون یک خانه به دوش

by بابک زمانی (Translator)

تاثیرگذارترین ترانه‌های باب دیلن - متن دو زبانه

151 pages, Paperback

Reviews

[Sadra Kharrazi · Rating 3 out of 5]

وقتی باب دیلن جایزه نوبل ادبیات رو برد، خیلی‌ها تو شوک بودن؛ چون همه فکر می‌کردن این جایزه مخصوص نویسنده‌ها، شاعرها یا آدماییه که کتاب می‌نویسن، نه کسی که آهنگ می‌سازه و می‌خونه.
و در مجموع میشه گفت که این انتخاب یکی از بحث برانگیزترین انتخابای تاریخ نوبل بوده و احتمالا خواهد بود

این انتخاب انقدر عجیب بود که وقتی دیلن جایزه رو برد (البته که اولش از پذیرفتنش سر باز زد) گفت که فکر نمی‌کرد آهنگاش یه روزی همچین جایزه‌ای ببرن.

متن ترانه‌هاش واقعا قشنگ و قویه ولی من خودم به شخصه حتی یه آهنگش رو نمیتونم تا انتها گوش بدم؛ اصلا سلیقم نیست

این کتاب سعی کرده یه سری از بهترین ترانه‌های اونو جمع کنه و از مترجم باید به خاطر این ترجمه خوبش تشکر کنم چون واقعا ترجمه شعر و ترانه کار سختیه و به نظرم کار خوبی از آب درومده بود


ترانه همچون یک خانه به دوش که یکی از معروف‌ترین آثار باب دیلنه، به عنوان یکی از بهترین ترانه‌های تاریخ شناخته میشه

روزی روزگاری لباسی زیبا بر تن داشتی
مغرورانه به گداها و بی‌خانمان‌ها کمک میکردی، اینگونه نبودی؟
مردم به تو می‌گفتند: ای عروسک زیبا! مواظب خودت باش تا تباه نشوی
و تو خیال میکردی به سخره ات گرفته‌اند
همیشه بلند بلند قهقهه میزدی
ولی امروز دیگر با صدای بلندسخن نمیگویی...
و دیگر آنچنان غرور نداری...

چگونه است این اوضاع؟
اینکه سرپناهی نداشته باشی
همچون غریبه‌ای بی کس و کار
چگونه است اینکه اکنون همچون یک خانه به دوشی؟

[Tintarella · Rating 1 out of 5]

بعضاً که برای نوشتن در مورد یکی (آدما، آثار) اشتیاق دارم شبیه شب‌های روشن (یا به قول خودمون بایاض گجه‌لر) می‌شم و از قبل از خریدن کتاب در موردش رؤیا می‌بافم... تا وقتی که بخرمش و قطره‌چکاناً، وسط شب و رؤیا بهش دل بدم و ازش قلوه بستونم.
زمانی که نوبل ادبیات رو به باب دیلن دادن (تا همین دیروز فک می‌کردم دو سه سال قبل بوده که نگو هشت سال...) بعضی از رفیقکانِِ اون موقع که خودشون رو مالک عمارت ادبیات می‌دونستن ناراحت شدن که وا اسفاها، چرا به خواننده؟ و من می‌خندیدم چون باب دیلن یه اسطوره‌ی بی‌بدیل توی ترانه‌سراییه، کسی که ترانه رو به یه فرم ناب هنری بدل کرد. هم شعر گفت هم سیاست بازی کرد و وقتی فرزندای عجیب‌الخلقه‌ش رو دید در نهایت خودش رو هم انکار کرد. (یاد فیلم ناب تاد هِینز، من آن‌جا نیستم میوفتم و قسمتِ کِیت بلانشت؛ یهودا)
کسی که اسم مجله رولینگ استون از روی ترانه‌اش برداشته شده و خودِ Like a rolling stone (همچون یک خانه به‌دوش) به عنوان بهترین ترانه‌ی تاریخ راک انتخاب شده، که گروه افسانه‌ای رولینگ استونز اسمشو ازش به امانت گرفته. کسی که به آمریکا تاریخ هدیه داده.
https://www.youtube.com/watch?v=rVMUe...

در حقیقت کل هدفم (از این رویاپردازی و اینا) پرداختن به یکی از ترانه‌های عالی باب دیلن بود که با صدای آسمانی جون بایْز جاودانه شده...
(چهار خط اول به سادگی قلبم رو تکون داد: شاعرانه، مینیمال و پر از باب دیلن-همون پسربچه سیاه‌پوست-زیمرمن (توی God، جان لنون یه دونت بیلیو هم به زیمرمن تقدیم کرده؛ آخرین قبل از بیتلز
https://youtube.com/watch?v=x4tK2ZkHM...
) که یه روز پرید توی قطار و از دست پدر و مادرش فرار کرد. بعد این فرار توی تمام ترانه‌هاش موند، این رها کردن هرچه باقی مونده...)

Farewell, Angelina
The bells of the crown
Are being stolen by bandits
I must follow the sound
The triangle tingles
And the trumpets play slow
But farewell, Angelina
The sky is on fire
And I must go

There's no need for anger
There's no need for blame
There's nothing to prove
Everything's still the same
Just a table standing empty
By the edge of the sea
Means farewell, Angelina
The sky is trembling
And I must leave

The jack and queen
Have forsaked the courtyard
52 gypsies
Now file past the guards
In the space where the deuce
And the ace once ran wild
Farewell, Angelina
The sky is falling
I'll see you in a while

See the cross-eyed pirates sitting
Perched in the sun
Shooting tin cans
With a sawed-off shotgun
And the neighbors, they clap
And they cheer with each blast
But farewell, Angelina
The sky's changing color
And I must leave fast

King Kong, little elves
On the rooftop they dance
Valentino-type tangos
While the make-up man's hands
Shut the eyes of the dead
Not to embarrass anyone
But farewell, Angelina
The sky is embarrassed
And I must be gone

The machine guns are roaring
And the puppets heave rocks
And fiends nail time bombs
To the hands of the clocks
Call me any name you like
I will never deny it
But farewell, Angelina
The sky is erupting
I must go where it's quiet
https://www.youtube.com/watch?v=0Z_nJ...
https://www.youtube.com/watch?v=qcwP2...
.
قبل از هر چیز من تخصص ترجمه ندارم و صرفاً یه علاقمندم...
اولین ترانه‌ای که ترجمه شده بود ترانه‌ی
knockin' on heaven's door
شروع این‌جوریه:
Mama take this badge from me
I can't use it anymore
It's getting dark too dark to see
Feels like I'm knockin' on Heaven's door
آه مادر، این درجه را از من بستان
دیگر به کارم نمی‌آید.
هوا به تاریکی می‌گراید، آن‌قدر که دیگر چشمانم سوی دیدن ندارند
گویی بر در بهشت می‌کوبم

برام عجیب بود که مترجم badge رو «درجه» ترجمه کرده بود. به نظرم «نشان» (همون چیزی که شِریف های قدیم داشتن که بارها تو فیلم‌ها دیدیم واژه‌ی بهتریه.
بعد این:
Knock-knock-knockin' on Heaven's door
بر درِ بهشت می‌کوبم و می‌کوبم

مترجم اول کتاب گفته که من بر خلاف بقیه ترجیح می‌دم کتاب رو شاعرانه‌تر، کلاسیک‌تر ترجمه کنم تا این‌که زبان عامیانه رو انتخاب کنم.
شاعرهای بزرگ معاصر ما هیچ‌وقت از عامیانه سرودن نترسیدن؛ شاملو هیچ‌وقت از نوشتن قوقولی قوقو نترسید، این زیبایی زبانه که به ساحت صدا نفوذ کنه و حس رو شکل بده. به نظرم دو تا «تق تق» نوشتن حس بیشتری منتقل می‌کرد تا می‌کوبم‌های بسیار. جالبه همه‌ی این‌ها اساساً توی ژانر موسیقی «فولک» اتفاق میوفته و باب دیلن کسیه که فولک رو به دنیا معرفی کرده و آثارش به ساده‌گی شاعرانه‌شون معروف‌ان. انگار خود شاعر نفهمیده که نوشته: ناک ناک ناکین آن...
ترانه‌ی دوم: آری، پاسخ در باد است! Wow
:))) بامزه‌ترین جای قضیه هم این بود که مترجم توی like a rolling stone کلمه‌ی tramp رو «دلالِ افیون» ترجمه کرده بود.
و شاهکار مترجم توی Mr. Tambourine man بود که I'm not sleepy رو «من بی‌خوابم» ترجمه کرده بود!
.
اصلاً همه‌ی اینا به کنار، هر کس یه بار باب دیلن گوش بده و لحن‌ش رو بشنوه، اون ساز دهنی دیوونه رو بشنوه، می‌فهمه که دقیقاً همه‌ی اینا در مورد چیه :)
.
به خاطر این کتاب همین‌جوری شانسی توی چند تا از وبلاگ‌ها ترجمه‌ی چندتا ترانه‌ی باب دیلن رو خوندم که خیلی بهتر از ترجمه‌های این کتاب بودند.
.
در نهایت این زیبایی...
https://youtube.com/watch?v=oecX_1pqx...
...
And take me disappearing through the smoke rings of my mind
Down the foggy ruins of time
Far past the frozen leaves
The haunted frightened trees
Out to the windy beach
Far from the twisted reach of crazy sorrow
Yes, to dance beneath the diamond sky
With one hand waving free
Silhouetted by the sea
Circled by the circus sands
With all memory and fate
Driven deep beneath the waves
Let me forget about today until tomorrow

Hey! Mr. Tambourine man, play a song for me
I'm not sleepy and there is no place I'm going to
Hey! Mr. Tambourine man, play a song for me
In the jingle jangle morning I'll come following you

[Nazanin Banaei · Rating 3 out of 5]

همزمان باهاش ترانه‌ها رو توی اسپاتیفای گوش میدادم. لذت وافری بردم و فهمیدم چرا نوبل گرفته.
License to kill
With god on our side
Let me die in my footprints
و محبوب ترینم هم:
One more cup of coffee

[Jude St. Francis · Rating 3 out of 5]

باب دیلن فوق‌العاده‌س! ترانه‌هاش رو باید مثل کتاب خوند.

[Farzaneh · Rating 3 out of 5]

برای منی هیچ شناختی از باب دیلن نداشتم، این کتاب زمینه خوبی برای آشنایی فراهم کرد؛ اما به نظرم ترجمه چندان خوب نبود و می توانست بهتر باشد. این سه ستاره هم بیشتر به خاطر لذتی است که گوش دادن به ترانه ها برایم به همراه داشت.

[امیرمحمد حیدری · Rating 3 out of 5]

از این‌جور کتاب‌ها خیلی خوشم می‌آید چون نشان می‌دهند که چه‌قدر نادانم و چه‌قدر آدم مهم و جذاب هستند که نمی‌شناسم و چه آثاری که نخواندم و نشنیدم و ندیدم. باب دیلن برای من یک اسم بود، اما حالا که فهمیدم چه‌کاره بوده، چطور نوبل گرفته و با خواندن ترانه‌هایش حق را به‌کمیته‌ی داوری نوبل دادم، حس می‌کنم پیشرفت کرده‌ام. ترانه‌های باب دیلن، مملو از عشق و جنگ‌اند، دو مسئله که هرکدام مقدم و تالی یکدیگرند و نتیجه‌اش، هنر است.

[Zoha Mortazavi · Rating 3 out of 5]

Browsed through this one casually for nostalgic poems. Didn't bother with the persian translation honestly.

[Maryam Hosseini · Rating 3 out of 5]

و مگر چند بار آدمی می‌تواند سرش را برگرداند تا وانمود کند چیزی ندیده است؟

Blowin'In The Wind

[Alireza · Rating 5 out of 5]

اگه کتابی به من بدید که یک خط آن متعلق به باب دیلن باشد، آن کتاب‌را خواهم پرستید.