درآمدی به فلسفه ی اخلاق

by R.F. Atkinson, سهراب علوی‌نیا (Translator)

164 pages, Paperback

First published January 1, 1369

Reviews

[I'm Kian · Rating 3 out of 5]

به نظرم کتبی که نقشِ درآمدی به یک شاخه را برعهده میگیرند نباید از طولانی شدن ترسی داشته باشند.وقتی یک شاخه از علم یا فلسفه مورد کنجکاوی ِ یک مخاطب قرار میگیرد بی شک مورد ِ سوال بوده و فرد از سر ِ تفنن و وقت پُر کردن به سراغش نیامده.به نظرم ،کتاب، خیلی موجز بود و سوال های زیادی را پاسخ نمیداد یا نیمه کاره رها میکرد
مورد بعدیی که بی ارتباط با مطلب قبل نیست آنچنان گرایش نداشتن ِ مولف ِ چنین کتابهاییست.چه موافق عقاید شما و چه مخالف.مولف کتاب قطعا شما را را به یاد دوره ی اول فلسفه ی ویتگنشتاین میاندازد.
سخن بعدی در مورد فروتنی نویسنده است.کم نبود جاهایی که نویسنده از "به نظر من" استفاده میکرد یا از این دست عبارات
در آخر ترجمه هم روان بود و البته شاید نیاز به یک ویراستاری هم داشت

[Mey Sam · Rating 3 out of 5]

دومین باری هست که این کتاب رو مطالعه می کنم و فاصله این دو نوبت از 3 سال فراتر می رود. در این مرتبه ی دوم آنچه فراگرفتم متفاوت از آنچیزی بود که قبل از آن از این کتاب در ذهن داشتم.

این کتاب پژوهشی است فلسفی در علم اخلاق.
با این مقدمه ابتدا نویسنده به وجه تمایز علم از فلسفه می پردازد و سپس با تبیین زیرساخت ها و پیش فرض های موجود در کتاب شروع به طرح مسئله های بنیادی نظیر، تعارض ها، علت وجود آن ها و نظرات مرتبط با آن می پردازد. در ادامه به بررسی منشا حسن وقبح اعمال، خاستگاه های دستورات اخلاقی می پردازد.
تا این بخش که 6 فصل از 7 فصل موجود در کتاب را پوشش می دهد آنچه مورد بررسی قرار گرفته مباحثی درون دایره علم/فلسفه اخلاق است. مانند درختی که از ریشه تا ساقه هایش را نویسنده تببین کرده. فصل آخر این کتاب وارد مرز های بیرونی این حیطه شده و به بررسی رابطی اخلاق با علم دین و اجتماع می پردازد. فصلی که از لحاظ موضوع مورد بحث کاملا متفاوت از فصول گذشته است. میوه شیرین این کتاب را میتوان در همان چند صفحه ی انتهایی کتاب یافت.

از مزایای این کتاب نحوه ی تبیین مسائل و برخورد با آن و در ادامه جمع آوری نظرات موجود پیرامون موضوع مورد بحث است.
از هوشمندی های این کتاب و نویسنده می توان به این نکته اشاره کرد که اگرچه با آوردن نظرات متفاوت از متفکران مختلف تلاش به تحلیل و تثبیت مطالب می کند اما از پیشنهاد راه حل و جواب مسئله به شدت خود داری می کند. گاهی فصل را در اوج هیجان تحلیل سوال رها کرده تا ذهن داغ و مشتاق رو به تنهایی راهی وادی مسیر تفکر و مسیر یابی کند. نویسنده این کار را نمی کند مگر زمانی که مطمئن شود توشه ی کافی فکری قبل از آن فراهم کرده باشد.
دگر آنکه نویسنده درگیر حواشی نمیشود به همین دلیل توانسته از عهده ی آنچه در ابتدای کتاب ادعا شده،یعنی نقد و بررسی نظرهای اخلاقی معاصر است برآید. روند کتاب به گونه ای است که از مطالب کاملا بنیادی این عرصه شروع کرده و کتاب را با مطالب نظری و عملی ختم کند.

هرچقدر سازماندهی کتاب مناسب و قابل درک است، متن آن سخت و جانکاه است. در طول مطالعه ی این کتاب حس کوهنوردی را داشتم که به سختی شیب زیادی را به نیتی خاص طی می کند . این حس در تمام طول مطالعه همراه بود و فرآیند مطالعه آن را برای من سخت، انرژی بر زمان بر کرده بود. بارها از بخش هایی از کتاب پریدم تا درگیر چالش های بیشتر ذهنی نشوم. شاید اگر موضوع مورد بحث جذابیتی نداشت کتاب را همان ابتدا رها می کردم.
در طول متن گاهی این احساس پدید می آید که نمیتوان متن را دنبال کرد. مطالعه این کتاب بدون داشتن علم مقدماتی به برخی ابزار ها و مقدمات فلسفی امری بسیار سخت است و البته بخشی از این سختی به جنس مطالب مورد بحث بر میگردد. گاهی آن چنان نویسنده درگیر طرغ مقدمات بحث میشود که اصل ماجرا رو به فراموشی میرود، متن کسل کننده، کسل کننده تر می شود و ادامه مطالعه سخت.


در انتها یادآور این نکته می شوم که خواندن این کتاب کاملا شبیه کوهنوردی است و اگر علاقه به پیاده روی در دشت صاف و زیبا دارید سمت این کتاب نروید و اگر تشنه مشاهده برخی مطالب از قله ای نسبتا مرتفع هستید، کتاب بسیار خوبی برای شروع است. شاید صعود سومی برای من به این قله برای من نیاز باشد.

باقی اضافات است و سخن کوتاه ارجح
تمام.