Γράμμα σε έναν νέο ποιητή και άλλα κείμενα

by Virginia Woolf, Θωμάς Σκάσσης (Translator)

Η επιλογή των δέκα χαρακτηριστικών αυτών δοκιμίων της Βιρτζίνια Γουλφ, από τα πολλά που είχε δημοσιεύσει σε εφημερίδες και περιοδικά για να συγκεντρωθούν αργότερα σε συλλογές, έγινε με κριτήριο τη θεματική τους, έτσι ώστε να καλύπτεται ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων της συγγραφής που απασχολούσαν τους λογοτέχνες κατά την εποχή του μεσοπολέμου. Τα δοκίμια του παρόντος τόμου καλύπτουν εκτεταμένη χρονική περίοδο, καθώς γράφτηκαν από το 1919 μέχρι το 1940, και παρατίθενται με χρονολογική σειρά.

Αναφερόμενη στο έργο πολυάριθμων πεζογράφων, ποιητών και κριτικών, όπως του Σαίξπηρ, του Νταν, του Καρλάυλ, του Γκαλζγουόρδυ, της Όστιν, του Ντίκενς, του Μπέννετ, του Τολστόι, του Φλομπέρ, του Προυστ, του Φόρστερ, του Λόρενς, του Έλιοτ, του Τζόυς, του Χέμινγουεϋ κ.ά., η Γουλφ θίγει επίμαχα θέματα της συγγραφής (έμπνευση, θέμα, τεχνοτροπία, ύφος, χαρακτήρες), συγκρίνει τεχνοτροπίες και αναλύει τον κοινωνικό και ιστορικό περίγυρο (κοινωνικές τάξεις, πολιτική, σημαντικά γεγονότα) που επηρεάζει και διαμορφώνει τη συνείδηση των ανθρώπων που γράφουν, επισκοπώντας και αντιπαραθέτοντας με εξαιρετική διαύγεια σημαντικές περιόδους και ρεύματα της λογοτεχνίας. Ιδιαίτερο είναι και το δοκίμιό της Γράμμα σε έναν νέο ποιητή, που δίνει τον γενικό τίτλο στην παρούσα συλλογή, καθώς απαντά στο αιώνιο ερώτημα για τη δυσκολία του να γράψει κανείς ποίηση σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο αναταραχών, κοινωνικών αλλαγών και τεχνολογικής προόδου.

336 pages, Paperback

First published December 1, 2015

About the author

(Adeline) Virginia Woolf was an English novelist and essayist regarded as one of the foremost modernist literary figures of the twentieth century.

During the interwar period, Woolf was a significant figure in London literary society and a member of the Bloomsbury Group. Her most famous works include the novels Mrs. Dalloway (1925), To the Lighthouse (1927), and Orlando (1928), and the book-length essay A Room of One's Own (1929) with its famous dictum, "a woman must have money and a room of her own if she is to write fiction."

Reviews

[Φώτης Καραμπεσίνης · Rating 5 out of 5]

Προτού επιστρέψει στο Μεγάλο Πουθενά (με "πέτρες στις τσέπες" της), η Β. Γουλφ πέρασε από τον μάταιο τούτο κόσμο, συμπληρώνοντας λίγες, πλην όμως εκλεκτές, σελίδες στο μείζον βιβλίο των κοινωνούντων τη Μυθοπλασία.
Καινοτόμος μυθιστοριογράφος (για την εποχή της και, προφανώς, για τη σύγχρονη εποχή των μετρίων και των αναμασημάτων τους), η Β. Γουλφ ουδόλως υπολείπεται και ως δοκιμιογράφος.
Το αποδεικνύει η μικρή αυτή συλλογή των 10 δοκιμίων, με αναφορές στο έργο μεγάλων δημιουργών, τόσο προγενέστερων όσο και συγχρόνων της, μεταξύ άλλων. Προφανώς, δεν είναι όλα τα κείμενα και οι αναφορές εξίσου ενδιαφέροντα για όλους, όμως ο μαγικός αφηγηματικός τρόπος της Ηγερίας του Μοντερνισμού είναι πανταχού παρών.
Υπάρχουν σελίδες που πραγματικά σε κάνουν να ριγείς με το κάλλος και το πάθος τους! Και μόνο ως προς αυτό είναι ελλιπές το "Γράμμα σε έναν νέο ποιητή": τη στιγμή που παραδινόμαστε στη μαγεία, διακόπτεται απότομα λόγω περιορισμένου μεγέθους.
Ευελπιστώ πως κάποια στιγμή (είθε όχι τόσο μακρινή) θα κυκλοφορήσει στη γλώσσα μας κάποιο Omnibus που θα περιέχει το δοκιμιακό της έργο. Προσώρας, απολαμβάνουμε με το σταγονόμετρο το απόσταγμα καλλιτεχνικής διαύγειας, ολύμπιας καθαρότητας και πνευματικής λύτρωσης, προτού ο θόρυβος του ψηφιακού και μη "βαρ-βαρ" μάς επαναφέρει απρόθυμα στην πραγματικότητα.

[Ρένα Λούνα · Rating 5 out of 5]

Τελείως κατανοητό γιατί το Γράμμα σε έναν νέο ποιητή τιτλοφορεί τη συλλογή, πρόκειται για το πιο προσωπικό, ευθύ και αφιερωμένο στη δημιουργία, ενώ τα υπόλοιπα, γεννάνε περισσότερα ερωτήματα, προβληματίζουν περισσότερο, αλλά έχουν λιγότερα στολίδια.

Γνήσια συγκίνηση αποτελούν τα δοκίμια της Βιρτζίνιας Γουλφ, η οποία παραδίδει μαθήματα ευστοχίας, ειλικρίνειας, χιούμορ και αστέρευτης γνώσης για τον λογοτεχνικό κόσμο της εποχής. Με καθαρότητα στη σκέψη και το γνωστό πάθος για τις λέξεις, δομεί έναν δοκιμιακό λόγο με μικρές συγκινητικές νιφάδες λογοτεχνίας για να κρατάει τον αναγνώστη σε εγρήγορση. Το ότι είναι πάνω απ’ όλα μυθοπλάστης, η δοκιμιογραφία της καταλήγει να είναι πλέον κατάλληλη για να ορίσει με αβρότητα και προσοχή τις συγγραφικές ευχάριστες ιδιαιτερότητες αλλά και τις ενοχλητικές εκκεντρικότητες πολλών ανδρικών ονομάτων από συγγραφείς, κριτικούς και θεωρητικούς του λόγου. Την απασχόλησε το πώς γράφει κανείς καλά, πώς ακριβώς ορίζεται ο κριτικός κι εκείνος, με τη σειρά του, τι ορίζει. Μονάχα οι ερωτήσεις της, είναι βάλσαμο στους (εγχμ) ομιχλώδεις καιρούς που ζούμε.

Ζηλευτή διαύγεια, ταλέντο, αλλά κυρίως σκληρή δουλειά. Οι γραμμές ορίων τόσο για κινήματα αλλά και ασκήσεις ύφους που ευγενικά προτείνει και θέτει, σε μια αβέβαιη και μεταιχμιακή περίοδο, καθησυχάζει τον αναγνώστη που νιώθει χάος με τις συγγραφικές λίστες που τις ανοίγει μπροστά του, με ντελικάτες τομές, casually. Μάλιστα, ακόμα καλύτερα: ο τυχεράκιας αναγνώστης, μπορεί να πάρει πάρα πολλές λογοτεχνικές προτάσεις και να ανακαλύψει καινούρια ονόματα. Ο συγγραφέας που αναλώνεται σε λεπτομερείς περιγραφές μπορεί να συνέλθει και να κόψει τους βαρετούς περιπάτους της γλώσσας, ενώ ο συγγραφέας που είναι αφοσιωμένος στο να βρίσκει διασκεδαστικούς τέτοιους περιπάτους, μπορεί να σημειώσει από τη Γουλφ μερικούς καλούς λόγους για να συνεχίσει να υπηρετεί τις εμμονές του, ώστε να το παίζει έξυπνος στους (εγχμ 2) λογοτεχνικούς κύκλους της εποχής μας. Ο δοκιμιογράφος ας προβληματιστεί για τα όρια του λόγου του και τέλος, ο κριτικός, ας πάρει μαθήματα ευαισθησίας αλλά και πρωτοτυπίας, από μια γυναίκα που γεννήθηκε το 1882.

[Searchingthemeaningoflife Greece · Rating 5 out of 5]

[...]Σε έξι σελίδες του Proust βρίσκει κανείς μεγαλύτερη ποικιλία πιο περίπλοκων συναισθημάτων απ' ό,τι σε ολόκληρη την Ηλέκτρα. Εκείνο που μας εντυπωσιάζει στην Ηλέκτρα ή στην Αντιγόνη είναι κάτι διαφορετικό και ίσως πιο εντυπωσιακό: ο γνήσιος ηρωισμός και η απόλυτη αφοσίωση. Ο λόγος για τον οποίο ανατρέχουμε ξανά και ξανά στους αρχαίους Έλληνες, παρά τον μόχθο και τις δυσκολίες που αυτό συνεπάγεται, είναι το ότι εκεί βρίσκει κανείς την αναλλοίωτη, αιώνια και πρωτογενή ανθρώπινη ύπαρξη. Μια ύπαρξη που τη διεγείρουν μεν τα βίαια πάθη, αλλά όταν παρακινηθεί να δράσει εξαιτίας του θανάτου, της προδοσίας ή κάποιας άλλης αρχέγονης συμφοράς, τότε η Αντιγόνη, ο Αίας και η Ηλέκτρα συμπεριφέρονται όπως ασφαλώς θα συμπεριφερόμασταν κι εμείς οι ίδιοι αν είχαμε υποστεί ένα τέτοιο πλήγμα όπως συμπεριφέρονται πάντα οι άνθρωποι. Οπότε έτσι τους κατανοούμε ευκολότερα και πιο άμεσα απ' ό,τι κατανοούμε τους ήρωες του Chaucer στις Ιστορίες του Καντέρμπουρυ. Οι αρχαίοι ήρωες είναι πρωτότυπα, ενώ οι ήρωες του Chaucer αποτελούν παραλλαγές του ανθρώπινου είδους.[...]