De volgende minnaressen komen aan de orde: Madame de Montespan, Madame de Maintenon, Madame de Pompadour, Louise de La Vallière, Madame du Barry. In de epiloog aandacht voor hedendaagse minnaressen, als Anne Pingeot (Mitterand) en Camilla Parker-Bowles (Prins Charles).
Dit boek vertelt de verhalen van de belangrijkste maitressen van Lodewijk XIV en Lodewijk XV: Louise de la Vallière, Madame de Montespan, Madame de Maintenon, Madame de Pompadour en Madame Du Barry. Het leven van een maitresse aan het Franse hof was niet gemakkelijk. Eerst moesten ze natuurlijk proberen de gunst van de koning te winnen, daarna was het zaak in de gunst te blijven, en te proberen hun positie op te bouwen. Hoewel de maitresse nooit een officiële functie kreeg, had ze toch heel veel inspraak, zeker nadat ze openbaar erkend werd door de koning. Het was bij de maitresse dat de hovelingen kwamen aanschuiven om iets van de koning te bekomen. Dit was een lucratieve zaak voor de maitresse, want ze liet zich goed betalen voor haar voorspraak. Het is dan ook niet te verwonderen dat er steeds concurrentes op de loer lagen om te proberen haar op te volgen. De maitresse werd dan ook, zogauw men dit aandurfde, het onderwerp van roddels en--echte of fictieve--schandalen. Door de problemen die er geweest waren met de Fronde, had Lodewijk XIV bevolen dat alle edelen aan het hot van Versailles moesten verblijven. Het was daar dus steeds een enorme drukte, er heerste een sterke hiërarchie, en er was weinig privacy. Niets ontsnapte aan de aandacht van de hovelingen. Dit zorgde ervoor dat de koning en zijn maitresse ook weinig tijd enkel met zijn tweetjes konden doorbrengen. In de tijd van Lodewijk XV werd dit alles wel wat soepeler. Er was al heel lang geen sprake meer dat er gevaar was voor de troon, en de edelen waren niet meer verplicht om aan het hof te blijven. Dit had natuurlijk ook zijn invloed op de maitresse. Waar zij voordien bv. (bijna)alles te zeggen had over het amusement aan het hof, en o.a. ook nieuwe modes in kapsel en kleding introduceerde, die iedereen navolgde, had zij veel minder controle nu een groot deel van de hoge stand niet meer aan het hof verbleef, en zijn vertier zocht in de hoofdstad. Nog veel meer wordt er in dit interessante boek verteld, ik vond het echt de moeite waard om te lezen.
Uitstekend werk door de verbanden die tussen verschillende maîtresses worden gelegd door de auteur. De positie was uniek in de mannenwerelden van de 17e en 18e eeuw, waardoor we er waarschijnlijk ook nog steeds door zijn gefascineerd.
In het boek kiest de auteur voor de gewaagde invalshoek om niet chronologisch, maar thematisch te schrijven over de verschillende aspecten van de sociale 'arena' waarbinnen de koninklijke maîtresse zich moest handhaven. Het grote risico daarvan is dat de lezer de rode draad gemakkelijk kwijtraakt door botsende jaartallen. Door elk onderwerp een kop en een staart te geven - een logische opening en sluiting - kan de lezer de rode draad blijven volgen. Het leest minder zwaar om alle maîtresses uit elkaar te moeten houden wanneer er bij elk hoofdstuk een duidelijke deelvraag hoort.
Ook de hoofdvraag blijft goed zichtbaar. De evolutie van de positie van maîtresse is altijd het centrale punt gebleven. Hierdoor voelt het vreemd genoeg ook als een logische overgang wanneer de auteur verschillende koningen door elkaar heen benoemt. Elke maîtresse kreeg immers te maken met dezelfde thema's waar ze op moest reageren, ongeacht de specifieke jaartallen waarbinnen gebeurtenissen plaatsvonden. Door primaire bronnen in de tekst zelf te gebruiken als een manier om een situatie helder te schetsen, kun je je als lezer prima inleven in de verschillende thema's.
Een kritiekpuntje is de afronding van het boek. Deze voelt gehaast en haalt de lezer ook plotseling uit het sprookje van Versailles door allerlei modernere voorbeelden aan te halen. De auteur had als epiloog denk ik beter de scheiding tussen hof en bestuur iets duidelijker kunnen belichten, omdat dit beter bij de rode draad past dan alle voorbeelden uit de eigen tijdsgeest. Deze vertroebelen een mooi verhaal door de plotse introductie van veel nieuwe namen en contexten.
Concluderend, absoluut een aanrader! Het is niet gemakkelijk om een overkoepelend werk te schrijven over de maîtresses van de Franse koningen. Historici hebben doorgaans al moeite met het doorgronden van een enkele maîtresse. De gewaagde invalshoek kon ik zeer waarderen, want deze levert nieuwe inzichten op!
Dit boek heb ik moeten lezen voor studie. Het was echt een goed boek. Ancien Regime is voor mij een van de interessantste periodes uit de Europese/Franse geschiedenis en ik heb veel geleerd van dit boek. Het boek gaat in op bijzondere en complexe gebeurtenissen waarin de maîtresses van de twee absolute monarchen Lodewijk XIV en Lodewijk XV belangrijke rol gespeeld hebben. Hanken geeft een kleurrijk beeld over hun levens en de strubbelingen van het zijn van een maîtresse! Aanrader.