Toen het in 1966 vijfentwintig jaar geleden was dat de nazi-bezetters van Nederland het doorgangskamp Amersfoort (Polizeiliches Durchgangslager) hadden ingericht, schreef Theun de Vries een aantal van zijn treffendste kampverhalen in de vorm van verhalen op. 'De ontsnapping' is het laatste en omvangrijkste van deze oorlogsnovellen, en in veel opzichten ook het meest bemoedigende.
Een jeugdige verzetsman, door de Duitse politie aangeschoten en gearresteerd, worstelt in het kamp met grote zelftucht om genezing. Hij weet dat hem een doodvonnis dreigt, hij weet ook dat zijn taak in het verzet nog niet is afgelopen. Met grote koelbloedigheid bereidt hij een ontsnappingspoging voor.
Het op feiten gebaseerde verhaal verkrijgt onder de hand van de schrijver een nuchtere, epische kracht. De novelle is een realistisch relaas van kamptoestanden en gevangenschap, maar tevens een overtuigende hulde aan de moed en vindingrijkheid van individuele anti-fascisten, die in de bezettingsjaren opstonden om voor hun overtuiging te leven, te vechtend en zo nodig te lijden.
Theunis Uilke de Vries was een Nederlands (Fries) schrijver van vooral historische en sociale romans. Hij was ook actief als dichter, als toneel- en hoorspelschrijver, en hij schreef tevens biografieën en essays.
Hij heeft diverse prijzen gewonnen voor zijn werk. Zo ontving hij in 1962 de P.C. Hooftprijs voor zijn gehele oeuvre.