Býr Íslendingur hér? Minningar Leifs Muller

by Garðar Sverrisson

Býr Íslendingur hér? er ein áhrifamesta ævisaga síðustu áratuga hér á landi. Hún geymir sögu Leifs Muller, kaupmannssonar úr Reykjavík sem fæddur var 1920 og hélt út í heim kornungur, nokkru áður en seinni heimsstyrjöldin braust út. Í umróti stríðsins var hann svikinn í hendur Gestapo í Noregi, fangelsaður og síðar sendur til Sachsenhausen-fangabúðanna skammt frá Berlín.

Leifur þraukaði til stríðsloka í þessum illræmdu útrýmingarbúðum nasista. Gegndarlaus þrældómur, grimmd, niðurlæging og þjáningar urðu hlutskipti hans þar, og við hryllilegar aðstæður dró hann fram lífið, komst til þroska – og lifði af. Eftir stríð höfðu fáir heima á Íslandi nokkurn skilning á því sem hann hafði gengið í gegnum en hann var illa farinn á líkama og sál eftir vítisvistina; sárin greru aldrei.

Leifur Muller lést sumarið 1988, í þann mund sem Garðar Sverrisson lauk við að rita söguna um fangavist hans fjörutíu árum fyrr, látlausan aðdraganda hennar og áhrifarík eftirmál. Bókin kom út um haustið og vakti gríðarlega athygli enda er upprifjun Leifs einlæg og sláandi, skrifuð af nærfærni og virðingu, og snertir djúpt hvern þann sem les.

292 pages, Paperback

First published November 1, 1988

Reviews

[Arnór · Rating 5 out of 5]

Erindi þessarar bókar er ekki minna í dag en fyrir 30 árum. Hógværð og einlægni Leifs er með ólíkindum - Þessi bók hreyfði virkilega við mér.

[Gunnar Berg Smári · Rating 4 out of 5]

Eins og Leifur sagði sjálfur eru kvikmyndir og sögur um seinni heimstyrjöldina yfirleitt fegraðar, þess vegna finnst mér frásögn Leifs vera ótrúleg.

Hrá, hreinskilin og einlæg.

Leifur sagði einnig að hann hræðist stundum það sem er að gerast úti í heimi, það sem minnir hann á hegðun og hugsunarhátt nasistana. Því er ég sérstaklega sammála núna, 35 árum seinna.

Las nýjustu útgáfu bókarinnar sem innihélt einnig ljósmyndir frá æskunni hans á Stýrimannastígi, fangabúðunum og á eldri árum. Fannst það alveg svakalega áhugavert og þvílíkur kostur við bókina.

4.5 stjörnur.

[Örlygur Smári · Rating 5 out of 5]

Mögnuð bók, ætti að vera skyldulesning.

[Vala Fanney · Rating 4 out of 5]

mjög góð meðmæli frá Kristínu Huldu!

[Kristín Hulda · Rating 5 out of 5]

Ótrúlega, ótrúlega góð og merkileg bók. Margt sem situr eftir. Ekki oft sem maður les svona bækur um WW2, líkt og Leifur bendir á sjálfur eru flestar bækur skrifaðar um eitthvað skáldað fólk sem hélt reisn sinni og samkennd í garð annarra þrátt fyrir pyntingar og hryllilegar aðstæður í fangabúðum nasista. Mjög áhrifamikið að lesa frásögn sem er miklu hrárri og raunsærri. Mæli eindregið með.

[Katla · Rating 4 out of 5]

Ótrúleg frásögn manns sem lifði af fangabúðir nasista í seinni heimsstyrjöldinni. Hún er hreinskilin, falleg en ótrúlega sorgleg. Mæli með

[Snædís Björnsdóttir · Rating 5 out of 5]

Átakanleg og súrrealísk lesning. Ótrúlegt að lesa frásögn samlanda af þessum hryllingi. Mikil auðmýkt og raunsæi í frásögninni.

[Rakel Svavarsdóttir · Rating 4 out of 5]

Mæli með þessari fyrir alla, varúð samt því eg var sobbing á köflum.

[Siggeir · Rating 5 out of 5]

Átakanleg saga af ungum Íslendingi sem lendir í fangabúðum nasista fyrir engar sakir.

[Guðjón Bragason · Rating 5 out of 5]

Það er óhætt að mæla með lestri Jóhanns Sigurðarsonar á þessari átakanlegu bók.

[Ásta Melitta · Rating 5 out of 5]

Hér er skráð frásögn Leifs Muller af ævi sinni. Hann fer ungur maður til náms í Noregi og lendir í fangabúðum nasista í Sachenhausen. Frásögn hans er eftirminnileg og erfitt að lesa um aðstæðurnar í búðunum. Þegar heim er komið hefur Leifur engan til að ræða við um reynslu sína, og ekki farið að ræða um áfallahjálp. Dvölin í búðunum hefur áhrif á hann sem eftir er ævinnar.
4,5 stjörnur, hækka upp í fimm.

[Hugrún Hanna · Rating 5 out of 5]

Las bókina árið 2013 og hún sat í mér heillengi. Saga Leifs, frekar venjulegs manns, verður söguleg þar sem hann lendir illa í klóm Nasista einungis af þeim sökum að vilja fara heim til Íslands frá Noregi. Einhvernveginn er hún þó ekki laus við húmor og einhvers konar lífsvilja sem gerir lesturinn þeim mun líflegri.

[Sigrún Þorbergsdóttir · Rating 5 out of 5]

Átakanleg saga sem er því miður sönn. Ég þurfti reglulega að gera hlé á lestrinum og var og er miður mín yfir lýsingum Leifs á verunni í fangabúðunum. Þvílík mannvonska og grimmd sem nasistar sýndu.

[Kjartan Páll · Rating 4 out of 5]

Skyldulesning.
Sýnir hversu stutt síðan síðari heimsstyrjöldin var og hvað þessar hörmungar eru nálægt Íslendingum.

[Daði Arnarson · Rating 4 out of 5]

Svakaleg bók. Fýla vanalega ekki ævisögur en þessi var frábær.

[Heidrun Hauksdottir · Rating 5 out of 5]

Endurlesin í veikindum 2022. Þessi bók ætti að vera skyldulesning allra í okkar skólakerfi. Mikilvæg áminning um meðvirkni og mannvonsku.

[Freyja Eiríks · Rating 5 out of 5]

Óhugnaleg frásögn út útrýmingabúðum. Þurfti að leggja hana frà mér nokkrum sinnum við lesturinn. Magnaður maður

[Alma · Rating 5 out of 5]

Hlustað á þessa frásögn í annað sinn ! Mögnuð frásögn !

[Sigrún Birna · Rating 5 out of 5]

Einstök frásögn, þessi bók er á topp tíu listanum yfir mínar eftirlætis bækur.

[Erlingur Alfreð · Rating 5 out of 5]

Einstaklega lipurlega skrifuð bók um nöturlegt viðfangsefni sem Leifur virðist hafa tekist á við af æðruleysi. Virkilega lesningarinnar virði.

[Kristinn · Rating 5 out of 5]

Þetta er skyldulesning fyrir alla. Svo einfalt er það.

[Fjola Maria · Rating 5 out of 5]

Búin að vera á listanum síðan 2019, kláruð á einum degi. Ætti að vera skyldulesning í grunnskólum!

[Sveinn Arnarsson · Rating 5 out of 5]

það lýsir bókinni ágætlega að þetta er líklega einn hræðilegasti lestur sem þú getur lesið í íslenskri bók, en likast til sú bók sem allir þurfa að lesa !