Τηρουμένων των αναλογιών: Σεμινάριο Δημιουργικής Γραφής

by Vassilis Alexakis, Βασίλης Αλεξάκης

Αν σου ζητούσα να γράψεις ένα σύντομο κείμενο πάνω σε όποιο θέμα θέλεις, αφήνοντάς σου απεριόριστο χρόνο, μαντεύεις τι θα συνέβαινε: δεν θα έγραφες τίποτε. Αν όμως είχα τη δυνατότητα να σε πιέσω να συνθέσεις μία ιστορία χρησιμοποιώντας αναγκαστικά δέκα λέξεις διαλεγμένες στην τύχη από το λεξικό του Σκαρλάτου Βυζαντίου, έκδοσης του 1851 […] είμαι βέβαιος ότι κάτι θα μου παρέδιδες.
Οι περιορισμοί διευκολύνουν παραδόξως τη γραφή, σε υποχρεώνουν να ξεκινήσεις πριν προλάβεις να σκεφτείς, με αποτέλεσμα να λες πολλές φορές πράγματα που ούτε εσύ δε περίμενες ν’ ακούσεις.
Σου ανοίγουν πόρτες, των οποίων δεν υποψιαζόσουν την ύπαρξη, σαν αυτές που βρίσκονται στις ταινίες τρόμου πίσω από μεγάλες βιβλιοθήκες. Σου επιτρέπουν να λησμονήσεις τους μεγάλους συγγραφείς που διδάχτηκες στο σχολείο ή που διάβασες για το κέφι σου, σε παραδίδουν κατά κάποιον τρόπο στον εαυτό σου. […]
Στον τόμο αυτό δημοσιεύονται όλα τα κείμενα του πρώτου σεμιναρίου δημιουργικής γραφής που έκανα στην Αθήνα, τον Ιανουάριο του 2013 […]. Οφείλω να διευκρινίσω αμέσως ότι δεν δίδαξα απολύτως τίποτε: δεν πιστεύω ότι διδάσκεται η λογοτεχνία, μόνο γράφοντας μαθαίνει κανείς να γράφει. Υπενθύμισα στα μέλη αυτής της πρώτης ομάδας ότι η λευκή κόλλα τούς προσφέρει απεριόριστη ελευθερία και τους ζήτησα να κάνουν χρήση της ελευθερίας αυτής, δηλαδή της φαντασίας τους […]. Ο ρόλος μου ήταν να βρίσκω τα θέματα και να παρακολουθώ την ώρα.
Όμως γρήγορα με παρέσυρε κι εμένα το ρεύμα και στρώθηκα κι εγώ στο γράψιμο, γιατί δεν ξέρω καλύτερο τρόπο να περνά κανείς την ώρα του. Στο τέλος του χρόνου διαβάζαμε όλοι τα κείμενά μας, τα σχολιάζαμε, βγαίναμε έξω να καπνίσουμε, και ξεκινούσαμε μια άλλη άσκηση. Δουλεύαμε νύχτα, οκτώ με έντεκα, σαν διαρρήκτες. Έκανα μάλιστα τη σκέψη ότι η δημιουργική γραφή είναι ακριβώς αυτό, μια επιδρομή στον χώρο της λογοτεχνίας, από την πόρτα υπηρεσίας.

Βασίλης Αλεξάκης

230 pages, Paperback

First published July 1, 2017

About the author

(Greek: Βασίλης Αλεξάκης)

Vassilis Alexakis is a Greek-French writer and self-translator of numerous novels in Greek, his mother tongue, and French.

Reviews

[Bookery'S · Rating 3 out of 5]

Σε αυτό το βιβλίο περιλαμβάνονται οι δημιουργικές εργασίες ενός σεμιναρίου δημιουργικής γραφής. Οι “οδηγίες” δίνονται με τη μορφή 11 ασκήσεων. Άλλοτε είναι συγκεκριμένες λέξεις, άλλοτε τυχαία ονόματα κι επαγγέλματα από εμπορικό κατάλογο, άλλοτε απλώς οι συνθήκες ενός παράδοξου διαλόγου. Οι συμμετέχοντες και συμμετέχουσες καλούνται σε 20-30 λεπτά να αποδώσουν ένα μικρό διήγημα, συνήθως μιας σελίδας και κάτι, υπακούοντας σε ορισμένες συμβάσεις.
Δεν μπορώ να πω ότι το αποτέλεσμα πάντα δικαίωσε τους/τις δημιουργούς. Ορισμένα διηγήματα ήταν πετυχημένα, κάποια άλλα όντως εμπνευσμένα. Όμως υπήρχαν στον αντίποδα κι αρκετά που δεν οδηγούσαν πουθενά. Κάποια πράγματα φαίνονται να μη δουλεύουν σωστά στο χαρτί ή να είναι κάπως στερεοτυπικά δοσμένα.
Ο Βασίλης Αλεξάκης συμμετέχει γράφοντας κι ο ίδιος – κάποια από τα πολύ καλά διηγήματα ανήκουν σε αυτόν. Αλλά αυτό που περισσότερο κρατάω είναι τα λόγια του: “Είναι μια ευκαιρία να απλοποιήσουμε τη σχέση μας με τη λογοτεχνία και να καταργήσουμε τη σοβαροφάνεια. […] Το σεμινάριο δημιουργικής γραφής είναι ένα παιχνίδι: σαν να είμαστε όλοι παιδιά και αποφασίζουμε να παίξουμε γράφοντας.”