Okultyzm i nowoczesność. Studium literaturoznawcze to książka, jakiej do tej pory nie było na rodzimym rynku wydawniczym. Autor wykonał wręcz tytaniczną pracę, by dostarczyć czytelnikowi analizy najbardziej znamiennych ale i też zaskakująco przemilczanych dotychczas informacji na temat tego trwającego przecież od wielu lat mariażu literatury z ezoteryką. Mariażu wielopłaszczyznowego, bo przecież nie chodzi tylko o wplatanie wątków ezoterycznych w ramy fabularne utworów, ale również o ścisłe powiązania pisarzy ze środowiskiem okultystycznym, czy też – co może i najciekawsze – tej ezoteryki przez pisarzy uprawianie. Krzysztof Grudnik doskonale kreśli te powiązania, ukazując fenomenalną znajomość literatury okultystycznej jak i życiorysów pisarzy. Mimo ogromu przypisów, pozycja ta pozbawiona jest pawiego ogona fałszywej erudycji. Wszystko jest tu kompletne a zarazem niezwykle intrygujące. Zachowanie prymatu warsztatu naukowca przy równoczesnym nie zanudzeniu czytelnika to sztuka, której Grudnik może uczyć wielu adherentów tego pola badawczego.
Moi mili to nie będzie typowa recenzja. Opis od wydawcy doskonale określa tę książkę, mianowicie jest to studium i ja bym to kwalifikował jako must read. Już pomijam fakt, że każdy kto ma chociaż delikatne zainteresowanie okultyzmem powinien po to sięgnąć, bo będzie ogromem informacji zachwycony, to osoby średnio zainteresowane tematem też będą zaciekawione i zaskoczone, jak okultyzm jest wszechobecny w codziennym życiu.
Autor wszystkich analiz dokonuje na konkretnych przykładach co jeszcze lepiej obrazuje, jak okultyzm jest zakorzeniony i obecny w naszej codzienności.
Nie będę tutaj przytaczać konkretnych przykładów, bo to raczej bezsensowne powielanie informacji zawartych w książce, a tę powinniście sami przeczytać.
Niezbyt często coś tak jednoznacznie polecam jednak tę książkę, polecam zdecydowanie moi mili, najmilsi moi…
Rozkłada na czynniki pierwsze Okultyzm I jego założenia. Głównie zainteresowało mnie ujęcie w zakresie literatury. Tematyka jest dla mnie arcyciekawa, uwielbiam nurty przełomu XIX i XX wieku, wiele interpretacji dzieł Grabińskiego, Micińskiego i innych, których nie znałem. Nie tylko Polaków. Książkę przerabiałem dosyć sporo bo na bieżąco czytałem bądź dodawałem do swojego czytnika czy biblioteki książki wspominane, uzbierało się ich niemal trzydzieści co uważam za najważniejszy aspekt tej lektury - wzbudziła we mnie niezwykły stopień chęci poznania niemal każdej powieści bądź autora, na którego się powołuje bądź wzmiankuje. Liczę na renesans nurtu powieści okulstycznej, jednak to właśnie jej styl z ponad 100 lat temu jest dla mnie najbardziej magnetycznym i trudno go powtarzać by pozostać wiarygodnym. Wspaniałe opracowanie i przede wszystkim otwierające nieznane mi horyzonty.
"Okultyzm i nowoczesność" jest określona niezwykle trafnie jako studium okultyzmu w kulturze i literaturze końca XIX wieku i początku XX wieku. Autor poświęcił sporo czasu na analizę powiązań wątków okultystycznych w literaturze nie tylko polskiej, ale także i światowej. Myślę, że ta książka powinna zainteresować nie tylko literaturoznawców, ale i wszystkich, tych których, choć odrobinę fascynuje ta tematyka. Niektórzy mogą obawiać się języka jakim napisana jest ta książka. W moim odczuciu mimo ogromu przypisów, książka ta napisana jest bardzo przystępnie. Pochłonęła mnie tak, że nie mogłam się od niej oderwać.
Nie brakuje tu solidnego wprowadzenia w tę fascynującą tematykę. Dowiemy się o metodologii badań nad ezoteryką, dostaniemy dawkę historii i rozróżnienie pojęć ezoteryki, magii i okultyzmu. Autor wykazał powiązania okultyzmu z polityką czy psychoanalizą. Atutem tej książki jest to, że autor nie tylko wyszczególnia i analizuje wątki okultystyczne w literaturze, ale i przedstawia powiązania pisarzy ze środowiskiem okultystycznym, co sprawia, że lektura ta nie jest nudna. Ciekawostki dotyczące życia pisarzy nieraz mnie zaskakiwały.
Zaciekawiły mnie wątki dotyczące mesmeryzmu, przekleństwa okultyzmu, charakterystyki powieści okultystycznej czy okultystyczni detektywi. Przewija się tu cały wachlarz nietuzinkowych pisarzy, takich jak: Aleister Crowley, Helena Bławatska, Stanisław Przybyszewski, Franciszek Mirandola, Stefan Grabiński, Arthur Machen, H. P. Lovecraft, Edward Bulwer-Lytton, Władysław Reymont, Tadeusz Miciński i wiele innych. To zaledwie ułamek tego, co tu znajdziemy. Jestem pod ogromnym wrażeniem poczynionego researchu i erudycji autora. To prawdziwa sztuka przedstawić wiedzę tak konkretnie i zarazem w wciągający sposób.
Po tej lekturze lista książek, które chcę przeczytać urosła. To jedna z najciekawszych książek naukowych jakie zdarzyło mi się przeczytać.