คนเผาถ่าน

by นิมิตร ภูมิถาวร

เมื่อลมอันบ้าคลั่งมันได้แสดงอำนาจเถื่อนของมันอย่างพอเพียงแล้ว พายุฝนก็ไล่ตามมา มันเป็นสายฝนที่สาดมาอย่างหนักหน่วงรุนแรง เม็ดฝนทำให้รู้สึกเจ็บหลังเมื่อไอ้หนูออกไปรองด้วยมือแล้วล้างหน้า เมื่อทั้งลมและฝนมันโกรธกันถึงที่สุด ระบายความโกรธด้วยการทำลายผู้อื่นจนสะใจแล้ว พายุก็หยุดเหลือแต่สายฝนที่ตกอย่างสม่ำเสมอ นุ่มนวล เสียงเม็ดฝนกระทบใบไม้กระทบดิน สลับกับเสียงฟ้าครางเป็นจังหวะ เป็นท่วงทำนองเพลงที่เริ่มจะไพเราะมากกว่าน่ากลัว

230 pages, Paperback

Published January 1, 1979

Reviews

[Duangkamol L. · Rating 5 out of 5]

คนเผาถ่าน
- นิมิตร ภูมิถาวร

หนังสือที่เล่าเรื่องราวชีวิตของตาแม่น (ตา) ไอ้หนู (หลาน) ไอ้ต่าย (หมาสีน้ำตาล) และวัวแก่ 2 ตัวที่ใช้ชีวิตอย่างเรียบง่ายอยู่ในป่า.. ยิงสัตว์แค่พอกิน เก็บไม้ไปเผาถ่าน เก็บสมุนไพรและสานตะกร้าเพื่อนำเอาไปขายในหมู่บ้านสองสามเดือนหน เพื่อนำเงินไปซื้อของใช้สำคัญในการใช้ชีวิตในป่า

ถึงอย่างงั้น ชีวิตอันเรียบง่าย (และไม่เคยสร้างความเดือดร้อนให้ใคร) ในป่าลึกของตาหลานนั้นก็มีอันต้องสะดุดเมื่อเหล่าคนเมืองที่เรียกตนเองว่าผู้มีอารยธรรม ความเจริญ และปัญญา บุกรุกเข้ามาเพื่อหวังที่จะเปลี่ยนแปลงวีถีชีวิต และแสดงให้เห็นว่าสิ่งที่สองตาหลานทำและเป็นอยู่นั้นเป็นเรื่องที่ล่าสมัย เป็นสิ่งที่มนุษย์ยุคหินป่าเถื่อนนั้นทำกัน


🌞🌳 ---- รีวิว ---- 🐦🌛

เป็นหนังสือที่อ่านแล้วทำให้เข้าใจถึงชีวิตที่มีอิสรภาพต่อวัตถุ เงินทอง และอำนาจ.. ความสุขที่หาได้จากสิ่งรอบตัว.. ความร่ำรวยตามธรรมชาติที่โลกสร้างขึ้นมา แล้วก็ยังได้ความรู้มากมายเกี่ยวกับป่า ต้นไม้ พืช สมุนไพร สัตว์ป่า และภูมิปัญญาชาวบ้านในการดำเนินชีวิตตามกฎเกณฑ์ของธรรมชาติ

นอกจากนั้นก็ยังแทรกเนื้อหาเสียดสีสังคมที่เชิดชูเงินทองและอำนาจ ถึงขั้นทำให้มนุษย์นั้นสามารถกลืนน้ำลายตัวเองได้อย่างไม่ลังเลเมื่อเห็นเม็ดเงินก้อนโต ถึงแม้ว่าการกระทำนั้นอาจหมายถึงการทำลายที่อยู่อาศัย และชีวิตของผู้อื่นก็ตาม

ในส่วนของสำนวนการเขียนนั้นก็เพราะมาก และก็ยังมีความภาษาบ้าน ๆ ทำให้รู้สึกเข้าถึงความนึกคิด ความซื่อตรงของตาหลาน.. มีการบรรยายถึงธรรมชาติอย่างละเอียดและสวยงาม ไม่ว่าจะเป็นภูเขาเถาวัลย์ ผักหวานและใบเฟิร์น อีแร้งและอ้น มดปลวกและมิ้มกับฤดูการ เดือนครึ่งดวงกับดาวนำทาง

สุดท้ายนี้อยากจะบอกว่าประทับใจกับหนังสือเล่มบางเล่มนี้มาก อยากชวนให้ลองอ่านเนื้อหา คำคมที่หยิบยกมาด้านล่างนี้เพื่อเป็นภาพประกอบว่าหนังสือเล่มนี้มีเสน่ห์ยังไงค่ะ


📚 ---- เนื้อหา คำคมจากหนังสือบางส่วน ---- 📚

"บ้านใหม่ของเรามีช้างมั้ยตา" ไอ้หนูตื่นเต้น
"มีซี มีเป็นโขลงทีเดียว งายาวลากดินก็ยังมี เสือหมีลิงค่างสารพัด รับรองเอ็งไม่เหงาแน่ ฟังเสียงลิงค่างมันร้องตอนเช้ามืด ไอ้หนูเอ๊ย มันน่าสนุกว่ะ"
ตาหัวเราะเอิ้กอ้าก

.. ป่าข้างหน้าเตียนลงอย่างรวดเร็ว หูแกได้ยินเสียงเครื่องจักรกล เสียงผู้คน เสียงปืนแตกตื่นของนกหนูพากันหลบภัยมนุษย์ ..

".. ผีน่ารักกว่าคนเสียอีก มันไม่เคยทำอะไรใคร คนน่ะซี ข่มเหงรังแกกัน ตามในหมู่บ้านในเมือง เห็นไหม ปล้น ฆ่า รบรากันอยู่ทุกวัน สิ่งที่น่ากลัวที่สุดในโลกนี้คือคน" ตาย้ำคำพูดอย่างหนักแน่น ชีวิตสอนให้แกรู้จักคำพูดนี้

[Mookkie Tos’ · Rating 4 out of 5]

คนเผาถ่าน เล่าเรื่องของตากับหลาน หมาหนึ่งตัว และวัวเทียมเกวียนสองตัวที่ใช้ชีวิตเรียบง่ายในป่า เผาถ่าน หาของป่า ล่าสัตว์เพียงเพื่อยังชีพ ไม่สะสม ไม่เบียดเบียนเกินจำเป็น ชีวิตดำเนินไปตามจังหวะของฤดูกาลและกฎของธรรมชาติ
ความสงบนี้ถูกสั่นคลอนเมื่อรัฐและ “คนเมืองผู้มีอุดมการณ์” เข้ามาทั้งในรูปแบบกฎหมายที่ห้ามเผาถ่าน ห้ามล่าสัตว์ และในรูปแบบของหนุ่มสาวนักพัฒนาที่ต้องการยกระดับคุณภาพชีวิตของคนชายขอบ พร้อมคำสอนเรื่องสุขอนามัย ความทันสมัย และการอนุรักษ์
จุดที่น่าสนใจที่สุดคือความย้อนแย้งของคนที่พร่ำบอกว่าการตัดไม้คือการทำลาย กลับโค่นต้นไม้สร้างบ้านของตนเองเพื่อใช้เวลาอยู่เพียงเดือนเดียว
คนที่พูดถึงการไม่เบียดเบียนธรรมชาติ กลับเข้ามานิยามชีวิตของผู้อื่นโดยไม่ได้อยู่กับมันจริง ๆ
หนังสือไม่ได้ตัดสินว่าใครถูกหรือผิดแต่ตั้งคำถามว่า
ใครมีสิทธิ์นิยามความเจริญ? ความรู้กับความเข้าใจ ต่างกันอย่างไร?
การพัฒนาโดยไม่ฟังชีวิตจริง อาจกลายเป็นการครอบงำรูปแบบหนึ่งหรือไม่?

เล่มนี้ทำให้เกิดการตั้งคำถามว่า
ระหว่างคนที่อยู่กับธรรมชาติอย่างรู้ขอบเขต
กับคนที่พูดถึงการอนุรักษ์ด้วยทฤษฎี
อะไรคือสิ่งที่ควรเรียนรู้ให้ลึกซึ้งกว่ากัน

[Whale Read · Rating 4 out of 5]

ครูที่ลาออกมาเป็นนักเขียนเต็มตัว ร่วมยุคสำนักพิมพ์กับ อาจินต์ ปัญญจพรรค

หนังสือภาษาสวยงาม ชี้ให้เห็นถึงธรรมชาติสวยงามและการดำรงอยู่ในธรรมชาติได้อย่างชัดเจน

หนังสือพูดถึง "ตาแม่น" ชายชราที่ถือเอาป่าใหญ่เป็นบ้านอาศัยกับหลานชาย สองคนชื่อ "ไอหนู"

ตาแม่นเผาถ่านขาย แต่ยังคงกลัว ทางการมาจับอย่างต่อเนื่อง ความรู้สึกังวลปกคลุมไปทั้งเล่ม จากประโยคกำกวมๆ ของ กำนัน
"เผาถ่านมันผิดกฏหมายนาตาแม่น ระวังเค้าจะมาจับเอา"
ทำให้ชีวิตชายชรา รู้สึกไม่มีความสุข

ชีวิตตาแม่นและหลานดำเนินอย่างเรียบๆร้อยๆ อย่างมีความสุขมาจนกระทั่งหนุ่มสาวชาวกรุง 3 คนลูกหลานกำนัน
เข้ามาพักผ่อนเป็นเวลา 1 เดือน

เป็นพวกนักปฏิวัติ ที่ มือถือสากปากถือศีล อ่านแล้วน่าหมั่นไส้
เช่นการตัดไม้ซุงใหญ่ๆ มาทำเป็นบ้านไม้ที่สวยงามหรูหรา อยู่เดือนเดียวแล้วก้ไป

อ่านแล้วสงสารคนธรรมดา ที่หายากอย่างตาแม่น ที่จะต้องสูญหายไปเพราะคนพวกนี้

ตาแม่นเข้าใจหลักธรรมแม้ไม่รู้จัก คำพูดและความคิดจากหนังสือเล่มไหน
ธรรมชาติเป็นผู้สอนให้แกเอง
ย้ำให้เห็นถึงความคิดที่ว่า "เข้าใจ" สำคัญกว่า คำพูดและความคิด
เหมือนเรื่องสิทธารธะเหมือนเรื่องเจ้าชายน้อย

[กำพล สนธิเณร · Rating 4 out of 5]

ตามแม่น กับเจ้าหนู สองตาหลาน ที่ยังใช้ชีวิตอยู่ในป่า แม้จะมีการสร้างที่พักอาศัย แต่ก็มีการย้ายถิ่นฐาน เพื่อกระเถิบหนีสังคมเมืองที่แผ่ขยายลุกพื้นที่ป่ามากขึ้น ดำรงชีพด้วยการเก็บของป่าล่าสัตว์ และมีการทำจักรสารและเผาถ่านนำไปขายแรกเงินซื้อของใช้จำเป็นนานๆครั้ง

ต่อมามีเหตุให้ต้องยุ่งเกี่ยวกับคนจากสังคมเมืองที่เข้ามาพักอาศัยชั่วคราวในป่า ทำให้เห็นข้อแต่ต่างระหว่างทัศนคติของคนเมืองและคนป่า สังคมที่รุดหน้าด้านวัตถุ แต่กลับถอยหลังด้านจิตใจ หนุ่มสาวที่มีอุดมคติที่ดีจากการศึกษาที่สูงกว่า แต่ต้องพ่ายแพ้ต่อเนื้อแท้ขอตัวเอง เพราะเห็นประโยชน์ส่วนตัวสำคัญกว่า