De heel nabije toekomst. Over de hele wereld, van Aalborg tot Zanzibar, vallen mensen plots in slaap. Straten en openbare plaatsen liggen bezaaid met burgers. Is het een terroristische aanslag zonder voorgaande? Is het de natuur die zich wreekt? Niemand kent de oorzaak, laat staan de remedie. Enkele inwoners van een Vlaamse provinciestad die aan het onheil ontsnapten gaan elk op hun manier met de situatie om. Sommigen voelen zich bevrijd, anderen maken van de gelegenheid gebruik om oude rekeningen te vereffenen.
Pest is een zwartkomische roman over het einde van de wereld en hoe daarmee om te gaan.
Een met vaart, (donkere) humor en stijl geschreven conceptalbum over wat er gebeurt in een Zuid-West-Vlaams provincienest als negentig procent van de bevolking plots in slaap valt. Hoe reageren de wakkeren, wat doen ze met die plots ontstane 'vrijheid'? De grote thema's komen aan bod: macht en machtsmisbruik, religie, wraak, moord, de iets natuurlijker dood, migratie, racisme en nog een paar van die zwaarwichtige onderwerpen, maar Joost (ik mag Joost zeggen) schrijft het allemaal speels en haarscherp op. Het boek zit vol verwijzingen naar hedendaagse cultuur: veel rock en pop, veel film, een beetje literatuur. Veel herkenbare figuren uit politiek, cultuur en journalistiek. Een enkele Kortrijkzaan ook. Maar ook zonder die knipoogjes naar de actualiteit leest dit boek als een TGV op kruissnelheid. En onder die toplaag van de vlot vertelde gebeurtenissen zit een diepere grondstoom. Wie aandachtig leest, snapt plots waarom een klein deel van de bevolking aan de slaap is ontsnapt. Een spannend boek dat ontsnapt aan alle clichés van het thriller- of politiegenre.
Schrijven doet hij al langer maar toch is Pest zijn debuutroman. Lang gebroed op het ei dat onlangs is uitgekomen met het verschijnen van Pest, kan Vlaming Joost Devriesere zich auteur noemen. Dat is toch weer iets anders dan journalist en eindredacteur bij Knack.
Het verhaal begint met de voorbereiding van de doop van Stijn Arividius. Als de plechtigheid wordt uitgevoerd en Stijn zijn hoofd wordt ondergedompeld, is hij verbaasd te voelen dat het niet mogelijk is om weer terug boven water te komen. Als het hem uiteindelijk toch lukt zich te ontworstelen aan de neerdrukkende hand, ontdekt hij dat de mensen in zijn omgeving in slaap zijn gevallen. Dit blijft niet alleen beperkt tot het plaatsje Pest waar de plechtigheid snel wordt beëindigd maar over de hele wereld blijken willekeurige mensen plotseling te slapen. Het moment waarop dit speelt is een willekeurige zaterdag om 19:56 uur. Devriesere gaat zich dan door de kleine gemeenschap bewegen en richt zijn focus op een aantal benoemde momenten op de voortgang van het leven bij niet-slapende personen. Dit zijn dan mensen van diverse pluimage in op zichzelf staande situaties dus ook met specifieke reacties, zowel fysiek als verbaal. Op die manier beschrijft hij een aantal situaties met steeds wisselende personages.
Op de keeper beschouwt is Pest eigenlijk een bundel korte verhalen. De auteur beschrijft verschillende situaties met steeds andere personages die onderling geen enkele andere relatie met elkaar hebben dan de massale Slaap. De situaties die hij op deze manier voor het voetlicht brengt zijn wisselend interessant, afhankelijk van het onderwerp. Enige diepgang hebben de personages niet en evolueren is ook niet aan de orde omdat hun ‘optreden’ maar eenmalig is. Op die wijze komen onderwerpen als relatieconflicten, volledige mislukking van levens, borderline, dementie e.d. aan de orde. Beetje sombere onderwerpen die door de auteur ook een beetje in een donkere omgeving zijn neergezet.
Met deze debuutroman laat Devriesere wel zien dat hij beschikt over een goede pen. Maar meer over zijn schrijverscapaciteiten zou te zeggen zijn als hij een roman gepresenteerd had waarin meerdere facetten zoals verdieping van karakters, opzet van een doorlopend plot met een of meerdere verhaallijnen en opbouw van emoties en psychische ontwikkelingen meer plaats hadden gekregen. Daar valt nu weinig meer over te zeggen dan noodgedwongen te wachten tot er zo’n soort verhaal van zijn hand verschijnt. Nu is het eigenlijk vlees noch vis.
In de heel nabije toekomst vallen mensen wereldwijd plots in slaap. Straten en openbare plaatsen liggen bezaaid met slapende mensen. Niemand kent de oorzaak, laat staan de remedie. In negen korte verhalen, die zich allemaal in het dorpje/stadje Pest afspelen, verhaalt Joost Devriesere over de mensen die gespaard zijn gebleven. Hoe gaan zij om met een wereld vol slapers? Een interessante vertelwijze en een toffe premisse. Ik heb genoten van Pest. Ik vond het heel tof om personages uit eerdere verhalen terug te zien, maar had nog wel iets meer raakpunten tussen de verschillende verhalen willen zien. Een uitgebreide recensie volgt.
Als zelf geboren en getogen Kortrijkzaan is het altijd uitkijken naar een boek van een stadsgenoot... Helaas drinken de Kortrijkse auteurs blijkbaar van een andere waterkraan dan de Kortrijkse muzikanten...
Pest is dan ook niet echt een boek, meer een aantal anekdotes die door middel van magere verhaallij(n/m) aan elkaar geplakt zijn. De anekdotes en verwijzingen naar muziek en films (Requiem for a dream, The brown bunny, ...) die ooit alternatief waren, zijn door de jaren heen zo mainstream als de Pest (!) geworden en doen nog verder afbreuk aan het boek. Ook de vele verwijzingen naar Kortrijk zijn eigenlijk eerder flauw dan spitsvondig te noemen...
Tenslotte doet dit soort schrijfsels me geweldig denken aan mijn eigen pogingen tot literaire bezigheden, zo'n 20 jaar geleden... wat ben ik blij dat ik die toen weggegooid heb... iemand had de schrijver hetzelfde moeten aanraden...
Geschift hoe vlot dit boek leest en hoe slaap je zo wakker kan houden! Ik ben er nog niet helemaal uit of ik me zorgen moet maken over de persoon aan wiens brein de situaties die in dit boek op uiterst entertainende wijze verteld worden ontsproten zijn, maar het staat onbetwistbaar vast dat de originaliteit en de frisse schrijfwind die door dit boek waait me halsreikend doen uitkijken naar het volgende boek van Joost!
Een aantal kortverhalen die bij elkaar gehaspeld zijn en waar vooral het clichématig taalgebruik opvalt. Daarnaast zijn er zowat 100 gratuite verwijzingen naar muziek, kunst, ... wat snoeverig overkomt. Moedige poging, maar dat dit boek vier sterren krijgt in de Knack, lijkt mij een bedenkelijke vriendendienst.
*****Als er een scene uit een boek na het lezen ervan blijft nazinderen dan is dat de verdienste van de auteur en dit is wel degelijk het geval in het volledige hoofdstuk” “The trouble with Harry”: origineel, hilarisch en spannend tegelijk, klasse!
****Vlotte schrijfstijl waarin verteller en dialogen elkaar goed afwisselen en je krijgt er meteen een soundtrack bij die je aan trainspotting doet denken. Licht storend zijn soms iets wat te Hollandse woorden voor een Vlaamse schrijver maar sterk voor een debuut.
***Het boek bestaat uit losse verhalen maar toch slaagt de auteur (duidelijk een cinefiel) erin om af en toe die verhalen te linken à la Tarantino of Inarritu al heb ik het gevoel dat er op dat vlak nog meer in zat.
**De echte politieke satire heb ik wat gemist, ik vind het eerder een opsomming dan een echte aankaarting van bepaalde zaken. Waarschijnlijk komt dit door het ( al dan niet bij naam ) vermelden van vooral Kortrijkse BV’s wat voor mij geen meerwaarde voor het boek betekende, integendeel. Natuurlijk is het stukje Dufourmont – Lucien – Bras aardig gevonden maar behalve wat ingewijden heeft niemand dit gesnapt.
*De Knack vergelijkt Pest met “De stad der blinden” en vindt Pest moderner en “het gaat ook niet alleen over politiek”. Hier kan ik (als lusofiel) absoluut niet mee leven. Ik vraag me zelfs af of de Knack-auteur Saramago heeft gelezen. De schrijfstijl van Saramago is immers uniek en subliem maar los daarvan wordt je bij hem als lezer echt in je zetel geplakt naarmate het boek vordert. Ik zoek even een vergelijkingspunt. In beide boeken is er een scene met een gedwongen orale bevrediging. Bij Pest heb je ook als lezer een gevoel van afkeer maar bij Saramago wordt dit zo aangrijpend beschreven dat je bijna zelf gaat overgeven. Het is ongeveer 10 jaar geleden dat ik “Stad der blinden heb gelezen maar toch kan ik me bepaalde passages heel levendig herinneren. Dat maakt het dan ook wereldliteratuur. Maar goed, die ene ster gaat hier niet naar Devriesere maar wel naar Knack!
Nul sterren kan ik gelukkig niet bedenken want dat zou me wel eens zuur kunnen opbreken. Als je niet snapt waarom heb je het boek nog niet gelezen. Doen dus
Ik heb mijn rating aangepast. Een half boek lang had Joost Devriesere me bij mijn nekvel. Want schrijven kan de man. Hij heeft een pen waar velen een puntje aan kunnen zuigen. Dat zijn verhaal een richting uitging waar hij me verloor, lag misschien gewoonweg aan mezelf. Gisteren hoorde ik hem zeggen: als ik geen vier of vijf sterren krijg, dan krijg ik nog liever één of twee dan drie. Drie is zo nietszeggend, vond hij. Zo middelmatig. En hij heeft een punt. Joost is niet middelmatig. Joost kan schrijven. En vroeg of laat komt dat boek van hem waarin ik hem wel kan volgen tot het einde.
Pest was voor mij een ware strijd. Ik moest mij door het boek worstelen om het toch uit te krijgen. Naast mij lag er steevast een blad vol aantekeningen en opmerkelijke quotes dat al snel vol raakte. Ik zal je al waarschuwen, ik vond dit echt geen goed boek.
Wisselende personages
Pest, geschreven door Joost Devriesere, gaat over het Vlaamse stadje Pest. In deze stad (en over de hele wereld) zijn 90 procent van de mensen in slaap gevallen.
Het boek gaat over verschillende personages die op verschillende manieren proberen te overleven. Zo heb je Stijn die in een sekte belandt, Johanna die mishandeld werd, Ruth de journaliste, Harry de filmrecensent die ontvoerd is, Ward die mensen geld aftroggeld op Facebook, Marthe en Sven die de wereld willen verbeteren, Marion en Olaf die in een psychische instelling zitten, Sharon en haar stervende vader en Kloot, die de Klem heeft.
Seksistische personages
Devriesere grijpt steeds terug naar dezelfde personagetypetjes. Er zijn drie verschillende mannelijke ik-personen die het over hun moeilijke financiele situaties hebben en twee (weer mannelijke) personages die verliefd worden op een veel jongere vrouw. In elk hoofdstuk wordt er ook ergens wel eens iets seksistisch gezegd. Dit is misschien de satire die ik nergens vond? Er worden ook twee vrouwen vernoemd die “zo’n frêle gezicht hebben dat ze geen make-up verdragen”. De vrouwelijke hoofdpersonages zijn ook niet om over naar huis te schrijven. De ene beschrijft in detail hoe ze jarenlang mishandeld is en nooit durft weg te gaan, de journaliste stelt ‘domme’ vragen en laat zich bespelen door de mannen, Marthe wordt afgeschilderd als een onwetend jong meisje dat zomaar de politie gelooft (de politie die ze al jaren haat) en Marion wisselt van psychiater-haten naar psychiater-adoreren.
Ik weet niet als het de bedoeling was, maar ik heb mij serieus gestoord aan het personage Stijn. Stijn is een 40jarige man die een nieuw geloof binnenstapt, een soort sekte (dit allemaal voor The Big Sleep). Tijdens zijn doop, die in Thalassa doorgaat, krijg je meer informatie over wie Stijn nu juist is. Zo merkt hij op dat Thalassa een plek is waar “koppels vieren dat ze elkaar al tien jaar of meer de lust om te leven ontnemen”. Ook vertelt hij de lezer over Rachel, een jonge twintiger die al een zoon heeft (Stijn’s gevoel over die zoon is heel duidelijk leesbaar). Meteen na hij Rachel bijna de hel in gewenst heeft voor die zoon, vertelt hij dat ze heel mooi is en “het voorwerp van zijn liefde”. Dan komt er een innerlijke monoloog over hoe lelijk hij wel niet is. De typische heteroman in zijn midlifecrisis, als je het mij vraagt.
Het boek zit vol met zo’n personages. De ene seksistische opmerking na de andere komt je tegemoet. Zinnen zoals “en haar stelten zijn nog altijd even rank als toen hij ze nog zonder verweer uit elkaar mocht duwen” volgen op “sexy is sexy, een gat een gat en de avond nog jong en onbezoedeld”. De flap belooft satire, maar tenzij dit grappig moet zijn heb ik doorheen het hele boek niet veel satire gelezen. Of is het dan eerder “Ik moet eerlijk zeggen dat ik daarnet dacht dat je wilde neuken. En misschien heb je er nu wel zin in. Wat denk je, zullen we ons partnership vieren door het beest met de twee ruggen te maken?”, de woorden van Ward die blijkbaar geen professionele of vriendschappelijke relatie met vrouwen kan hebben.
Ja, er bestaan zo’n mensen in het echt, dat weet ik. Maar moet je daarom élk mannelijk personage in je boek zo maken? Er waren ook veel mannelijke personages die racistische en (extreem) rechtse politieke opmerkingen maakten, waar was dat voor nodig? De enige normale man die er in kwam was de man met de Klem en die zegt niets.
En nu even terug naar Stijn. Die merkt, de eerste keer dat hij zijn spirituele leider Arvik ontmoet, op dat hij een tshirt met een regenboog aan heeft (of, in de woorden van Devriesere, “de kleurige kromming op zijn stuk textiel”). Stijn, altijd de vriendelijkheid zelve denkt dan “alweer zo’n hippe trotse flikker”. Leuke man, die Stijn. Perfecte gesprekspartner ook. Zolang het over vrouwen met frêle gezichtjes en hun zonen gaat.
Taalkundige personages
Dan wil ik het ook even hebben over het taalgebruik. Het boek is vlot geschreven, dat wel, maar ik struikelde zo vaak over de onnodige synoniemen. Als je in de ene zin TV of televisie gebruikt mag je dat in die andere ook, hoor. Dan moet je niet het domme synoniem ‘kijkkast’ schrijven. Ook de zin “terwijl haar traanklieren vocht aanmaken” kan je echt veel simpeler verwoorden. Het geeft het boek alleen maar een fake intelligente gloed. De 16-jarige Marion en Olaf klonken trouwens echt niet als 16-jarigen, zelfs als je rekening houdt met borderline. Ook die weetjes over oorlogen, muziekfestivals of films zijn soms echt onnodig. Zo lijkt het alsof de schrijver vooral te koop wil lopen met zijn intelligentie…
En dan nog het plot zelf. Het plot dat er eigenlijk niet is. De personages hebben amper een reactie op ‘The Big Sleep’ en doen min of meer hetzelfde als ervoor. Haal het verhaal ‘90% van de wereld die slaapt’ uit het boek en je hebt nog steeds hetzelfde saaie verhaal.
Moest het nog niet duidelijk zijn; ik vond dit echt een slecht boek. Toch geef ik nog 2 punten, omdat het concept '90% van de wereld valt plots in slaap' wél interessant is. Maar hoe Devriesere het vorm gegeven heeft dus niet.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Alle punten voor taalvaardigheid, er zitten een aantal heel sterke zinnen en beschrijvingen in dit boek. Helaas voor mij weinig beweging in de verhaallijn, ik miste het kruisen van de verhaallijnen of enige spanning doordat de acties van personages toch (dreigden) tegengewerkt worden.
Graag gelezen, over wat er gebeurt wanneer De Slaap overal mensen overvalt. Via geconnecteerde verhalen wordt een beeld geschapen van het leven zoals het dan zou kunnen zijn, en de verschillende manieren waarop mensen ermee omgaan. Ik heb dit boek graag gelezen, grappige schrijfstijl.
Leest als een trein, recht voor de raap en met scherpe humor. De auteur gaat geen actuele thema's uit de weg en onderhoudt de lezer met een slim geschreven boek. Puik werk voor een debuutroman.
Een bundel kortverhalen met de grootste gemene deler dat ze over een stadje, Pest, gaan, zijn inwoners en een mysterieuze slaapziekte. Ik kijk alvast uit naar zijn volgende roman/bundel.
Fijn om de links met K-town te lezen. We weten allemaal hoe klein het stadje toch nog steeds is. Goede typeringen van mss wel te erg stereotype stereotypen. Doet me qua stijl denken aan Short cuts van Robert Altman, of anyway the wind blows van Tom Barman maar dan in boekvorm. Smeekt eigenlijk naar een verfilming dan zou ik de rode draden die ik nu mss gemist heb wel zien?
Je moet het toch maar doen zo’n debuut! Proficiat Joost!
In feite 0 sterren. Onvoorstelbaar dat dit gepubliceerd en verkocht wordt. Een dr. Oetkerpizza van een boek, het lijkt er op maar smaakt verschrikkelijk. Kandidaat voor slechtste boek dat ik dit jaar las, proficiat.
Ik vond dit echt een slecht boek. Toch geef ik nog 2 punten, omdat het concept van "90% van de wereld valt plots in slaap" wél interessant is. De manier waarop Devriesere het vorm gegeven heeft is dat niet.
Wat een geweldig goed boek. De auteur schetst enkele intrigerende personages tijdens een Saramagoiaanse slaapepidemie. Elk personage is een roman op zich waard. Het boek mocht gerust wat langer duren, zeker na het einde...
De Vlaamse nieuwbakken auteur Joost Devriesere (1972) is tevens journalist, alsook de trotse eigenaar van een “rusteloos hoofd vol zwarte humor”. Hij debuteert met zijn roman ‘Pest’, opgedragen aan zijn vader zaliger. Deze lezer ontving een mysterieuze brief, enkele weken vooraleer het boek verscheen. Een persoonlijke boodschap van een nieuwsgierige burger, met de hand geschreven. Hij ondertekende zijn brief met de cijfers ‘16-5-19-20’, volgens de letters van ons alfabet moest dat dan ‘Pest’ zijn. Een originele insteek en tevens een pittige trigger om uit te kijken naar wat zou volgen.
De nabije toekomst. Wereldwijd vallen bijna alle mensen plots in slaap. Wat gebeurt er toch? Alles valt stil, of toch bijna. Een select groepje inwoners van de Vlaamse provinciestad Pest (zeg maar Kortrijk) ontspringt de slaapdans. De wakkere burgers zien hun kans schoon om eindelijk eens te kunnen doen wat ze zelf willen. Zonder enige controle of reactie van buitenaf. Dat dit niet zonder gevolgen gaat blijven, is zonneklaar. Of toch niet?
Een roman waarin alle losstaande ontmoetingen met wakkere mensen worden ondergebracht in een boek. Of noemt men het bij voorkeur een verhalenalbum, opgebouwd rond hetzelfde topic? “Zijn sowieso al wankele relatie met de Messias liep een nieuwe deuk op toen hij vernam dat verschillende mijnheren pastoors, bisschoppen en andere mannen van de Heer zich jarenlang aan jonge jongens hadden vergrepen. Stijn, die op een warme lentedag in 1984 het heilige vormsel had ontvangen van een monseigneur die later argeloos zou toegeven dat hij een ‘relatietje’ met zijn neef had gehad, verloor zijn laatste sprankeltje geloof in een god en de mensen die hem op aarde vertegenwoordigden.”
Bovenstaande quote uit het boek spreekt boekdelen en is tevens representatief voor dit debuut. De Vlamingen onder de lezers herkennen de monseigneur in kwestie meteen. Trouwens, het blijft niet uitsluitend bij deze ‘heilige’ man. En Stijn dan? Die opteert dan maar voor een sekte.
Joost Devriesere spaart in ‘Pest’ niets of niemand. Belangrijke onderwerpen snijdt de auteur aan met een vlijmscherp mes: het geloof, machtswellust, politiek, de dood (ook moord), rassenhaat… Een mooi aantal zwaar beladen thema’s, uit het leven gegrepen. Hard en donker is het allemaal wel, het wordt toch luchtig en frivool, ook op een spannende wijze neergeschreven. Intelligent opgevuld ook, met flitsen over muziek, film en literatuur. Waarschuwing: om echt te begrijpen waarom niet iedereen in slaap is gevallen, moet je voortdurend bijzonder alert blijven tijdens het lezen. ‘Pest’ is een verrassende mix van non-fictie, sciencefiction, dystopie, thriller en roman. Devriesere kleurt flink buiten de traditionele lijntjes. Top, leve de vernieuwing!
Tsja. Geen roman, maar eigenlijk veel meer een bundel kortverhalen, met een rode draad erdoor geweven. De verhalen zijn bijzonder rolbevestigend of verwachtingspatroonbevestigend, van het archetypische wietrokende en ouderprotesterende puberachtige meisje tot de gekken in het gesticht. De taal zit boordevol clichés en de verhalen tsjokvol voor-de-handliggende plotwendingen. Devriesere heeft veel films en series bekeken, zoveel is inderdaad wel duidelijk. Nu moet hij nog een eigen stem en eigen verhalen vinden. Zoals het nu is, is het maar een ontgoochelend werk. (Hopelijk overkomt mij nu niet hetzelfde als Harry uit het boek.)
Wat gebeurt er wanneer 90% van de wereldbevolking in slaap valt? Dit centrale thema gebruikt Joost Devriesere in zijn debuutroman om de belevenissen te verhalen van de eenzaten die wakker zijn gebleven. Met een flinke dosis zwarte humor ontbloot Devriesere genadeloos de kleine kantjes van de mens, belust op overleven, macht en politiek. Ik smulde van de tientallen verwijzingen naar literatuur, film en muziek. De Pest-afspeellijst op Spotify is trouwens een fijn extraatje. Rock on, Joost!
Wat als bijna alle mensen plots in slaap vallen? Wat doen de overblijvende wakkere mensen? Een heerlijk absurde roman met stuk voor stuk mooie verhalen. Normaal zijn die absurde toestanden totaal niet mijn ding, maar hier heb ik echt van genoten! Gemakkelijk in stukken, als aparte verhalen te lezen.
Het begon goed, bij momenten zeer hilarisch. Na het tweede verhaal kon het me niet meer boeien. Ik denk dat ik ook gepakt werd door de Slaap. Sla(a)p einde ook.
De reeks verhalen haken soms in elkaar, personages komen terug en worden van een andere kant bekeken. Maar het komt ook voor dat de verhalen volledig los staan van de anderen met als enige overeenkomst het feit dat een groot deel van de bevolking slaapt. Een mooi afgerond verhaal is dit zeker niet, maar dat ik ook niet nodig. Het is meer een etaleren van menselijke trekjes die in eenieder van ons aanwezig zijn.
Joost Devriesere schreef een interessante roman, die je tot nadenken dwingt. Met een keur aan boeiende personages al zijn ze niet allemaal even goed uitgewerkt. Al met al blijft dit een zeer aangenaam boek om te lezen, met het juiste evenwicht aan luchtigheid en diepgang.