Οι Κόρες του Ηφαιστείου

by Χρήστος Οικονόμου, Christos Ikonomou

Οι Κόρες του Ηφαιστείου είναι ένα βιβλίο για αλαφροΐσκιωτους ανθρώπους και διπολικές καταστάσεις – φως και σκοτάδι, ποίηση και πραγματικότητα, παρελθόν και μέλλον, πράγματα θνητά και πράγματα αιώνια. Παρεκκλίνοντας από το ρεαλιστικό πλαίσιο των προηγούμενων βιβλίων του, ο Χρήστος Οικονόμου αφηγείται ιστορίες που ακροβατούν στα διαρκώς μεταβαλλόμενα σύνορα μεταξύ του ορατού και του αθέατου κόσμου, ενώ εμπλουτίζει το υπόβαθρο της αφήγησης με πολυάριθμες διακειμενικές αναφορές –άλλοτε ευδιάκριτες, άλλοτε υπαινικτικές– που ξεκινούν από τα απόκρυφα Ευαγγέλια, τα μεσαιωνικά συναξάρια και τις λαϊκές διηγήσεις θαυμάτων και επεκτείνονται στον σύγχρονο μυθοπλαστικό και στοχαστικό λόγο. Άξια προσοχής, επίσης, είναι η πολυπρόσωπη και πολυφωνική παρουσία των γυναικών σε όλα τα διηγήματα της συλλογής. Οι Κόρες του Ηφαιστείου είναι ένα βιβλίο για τις γυναίκες που θέτουν σε κίνηση τα γρανάζια της ιστορίας, για τις γυναίκες που φέρνουν τη λύτρωση, ορμώμενες από την υποδόρια διαίσθηση ότι η ελπίδα ανασταίνεται πάντα τελευταία. Οι Κόρες του Ηφαιστείου είναι ένα αναστάσιμο βιβλίο. Δηλαδή ένα χαρμόσυνο βιβλίο.

224 pages, Paperback

First published October 12, 2017

Reviews

[Eliasdgian · Rating 3 out of 5]

"...έφτιαξαν μαζί πολλές ιστορίες, έφτιαξαν ένα μεγάλο παραμύθι που θα είχε δίκαιο τέλος ή δεν θα είχε καθόλου τέλος, δημιούργησαν μαζί έναν κόσμο που είτε θα είχε χώρο για θαύματα είτε δεν θα υπήρχε καθόλου."

Έναν τέτοιο κόσμο θαυμάτων έφτιαξε στα διηγήματά του ο Χρήστος Οικονόμου. Με πρωθιέρειες στην τελετουργία τις Κόρες του Ηφαιστείου• γυναίκες που μπορεί να χορεύουν ξυπόλητες στη λάβα του ηφαιστείου και να ψιθυρίζουν λόγια σε γλώσσες που λίγοι άνθρωποι κατέχουν και άλλες που δεν είναι γεννήματα φαντασίας• που όλες, όμως, κατευθύνουν τα πράγματα έτσι ώστε να συντελούνται τα μικρά εκείνα θαύματα που στο τέλος κάθε επιμέρους ιστορίας λυτρώνουν τους πρωταγωνιστές τους, αποδεικνύοντας ότι ένας καλύτερος κόσμος και υπάρχει και θ' ανατείλει σύντομα.

Άνισα διηγήματα, μερικά από τα οποία είναι απλώς υπέροχα (με πιο αγαπημένα μου τα "Γάντια για τα χείλια" και "Το άλφα που κάνει το θύμα θαύμα"), ιστορίες που συχνά κινούνται στο μεταίχμιο μεταξύ ρεαλισμού και αφαιρετικής φαντασίας, και που καμιά φορά δείχνουν φορτωμένες πληροφορίες που περισσότερο αποπροσανατολίζουν τον αναγνώστη παρά εξυπηρετούν τη ροή της αφήγησης.

Στην αναπόφευκτη σύγκριση με τις σπουδαίες προηγούμενες δουλειές του Χρήστου Οικονόμου (Κάτι θα γίνει, θα δεις, Το καλό θα 'ρθει από τη θάλασσα), οι Κόρες του Ηφαιστείου είναι το βιβλίο που με συνεπήρε λιγότερο.

[Leonidas Moumouris · Rating 5 out of 5]

Κάποιοι φίλοι μου είπαν κι άλλοι έγραψαν πως ο Οικονόμου που ξέρουμε δεν βρίσκεται σε αυτό το βιβλίο. Ίσως γιατί για πρώτη φορά μέσα στις ιστορίες του κρύβεται ένα μεταφυσικό στοιχείο, ίσως είναι η πρώτη φορά που δεν βυθίζεσαι στην πραγματικότητα με τον σκληρό τρόπο που ξέρει να σε βυθίζει.
Αλλά ο Οικονόμου είναι κι εδώ. Βρίσκεται σε μια πρόταση, σε μια παράγραφο, σε μια αίσθηση, σε ένα συναίσθημα που αν τον έχεις παρακολουθήσει θα το αναγνωρίσεις. Είναι ο ίδιος. Ευτυχώς.
Κι ευτυχώς για έναν ακόμα λόγο. Στα βιβλία του δεν ακολουθεί μανιέρες. δοκιμάζει, αλλάζει, μας προκαλεί να τον ακολουθήσουμε με άλλο βήμα.
Και αυτός είναι ένας ακόμα λόγος που τον εκτιμώ.

[ΠανωςΚ · Rating 4 out of 5]

Όταν άρχισε να το πρωτοδιαβάζει ένας φίλος, λίγες μέρες πριν το πάρω κι εγώ στα χέρια μου, μού είπε: «Αυτός δεν είναι Οικονόμου. Φίλε, δεν ξέρω αν θα σε αρέσει, ειδικά εσένα».

Διαβάζοντας και σχετικά δημοσιεύματα για την έκδοση του βιβλίου, η (μερική) απομάκρυνση του συγγραφέα από τον ρεαλισμό των προηγούμενων δύο συλλογών του και η στροφή του προς κάτι περισσότερο... χμ... πώς να το πω; μεταφυσικό; φανταστικό; με είχε προδιαθέσει αρνητικά. Ωστόσο στον συγκεκριμένο συγγραφέα ήμουν αποφασισμένος να δώσω περισσότερες από μία ευκαιρίες.

Η πρώτη πρόταση του πρώτου διηγήματος (πάντα σημαντική η πρώτη εντύπωση) εξαιρετική. Οι πρώτες σελίδες του πρώτου διηγήματος, εξαιρετικές. Διαφορετικές μεν, εξαιρετικές δε. Η τελική γεύση από το πρώτο διήγημα μέτρια όμως. Οπως και η γενικότερη αίσθηση από το πρώτο ένα τρίτο της συλλογής. Ήταν φανερό πως όσο περισσότερο επέτρεπε ο συγγραφέας στον ρεαλισμό να παρεισφρήσει στα διηγήματά του, τόσο περισσότερο με άρεζαν. Οσο ξέφευγε προς ένα φανταστικο - μεταφυσικό στιλ, ένιωθα αμήχανα. Οταν δε διαπίστωσα και κάποια δείγματα συναισθηματικού εκβιασμού και απλοϊκών συμβολισμών (ευτυχώς σε ένα ή δύο μόνο από τα 12 διηγήματα) εκνευρίστηκα.

Εντούτοις, από τη μέση και μετά τα διηγήματα ήταν όλο και καλύτερα. Υπήρχαν μερικές αστοχίες, αλλά οχι αρκετές ώστε να επαληθευτούν οι φόβοι μου. Ευτυχώς, εντέλει, ακόμη κι ένας άλλος Οικονόμου μού αρέσει.

Θυμάμαι παλιότερα, σε κάποιες δισκοκριτικές, υπήρχε η τάση να βαθμολογείται ξεχωριστά κάθε τραγούδι ώστε να βγει ένας μέσος όρος ως βαθμολογία του δίσκου. Μπήκα στον πειρασμό να κάνω το ίδιο και για τη συλλογή διηγημάτων του Οικονόμου. Δεν το έκανα, γιατί κάποια (όχι πολλά, ένα ή δύο) διηγήματα δεν μου άρεσαν καθόλου, ενώ κάποια άλλα (όχι πολλά, ένα ή δύο) τα βρήκα μέτρια και αν έβγαζα μέσο όρο, η βαθμολόγηση θα ήταν και μπακαλίστικη αλλά και μη ενδεικτική του τελικού ενθουσιασμού που με διακατέχει αυτή τη στιγμή, που μόλις ολοκλήρωσα την ανάγνωση (χώρια που πόσοι έλληνες συγγραφείς γράφουν με αναφορές στους Big Black, τους Smashing Pumpkins και τους Radio Birdman;)

Τριάμισι αστεράκια λοιπόν. Το μισό υπέρ του συγγραφέα, γιατί ακόμη και στις (λίγες, πολύ λίγες) κακές του στιγμές με κάνει να τον συμπαθώ (ακόμη) περισσότερο.

[Xenia Germeni · Rating 4 out of 5]

Ναι αλήθεια μου άρεσαν οι Κόρες..Γιατί υπήρχαν στιγμές που μέσα από αυτές τις ιστορίες αναγνώριζα μερικά στοιχεία του εαυτού μου, της γενιάς μου και του σήμερα, των συζητησεων που φτάνουν στο ταιμλαιν μου στο φουμπου και αρκετα απο αυτα με τα οποια συμφωνωδιαφωνω ή διαφωνωσυμφωνω...Με χιουμορ, φαντασια και μια γευση σαν πικρη σοκολατα, ο Οικονόμου επανέρχεται σε θεματα που των βασανίζουν και στο προηγούμενο βιβλίο του, μόνο που αυτη τη φορα τα διηγηματα του ειναι πιο "θολά" και αποτελουν μικρά βιντεο μιας τεμαχισμένης πραγματικότητας -που φοβαται, τρεμει, ελπιζει, ονειρευεται, χανεται, ρεμβάζει και ονειροπολει, ακροβατόντας μεταξυ ρεαλισμου και νιρβανας. Απο τις ιστοριες ξεχώρισα (χωρις σειρα προτιμησης): Κέβλαρ, υαλόνημα και αγγελική αγάπη, Γάντια για τα χείλία, Το άλφα που κάνει το θύμα θαύμα, Η κόρη του Ηφαιστείου, Όλα τ'αναστημένα άλογα. ΥΓ1 Εάν δεν πιστεύετε στα αγγελούδια μην το διαβάσετε! ΥΓ2 Εάν διαβάζετε οπισθόφυλλα βιβλίων, ανήκε στους πληγέντες και να ξεκινησετε να διαβάζετε μονο βιβλια που στο οπισθοφυλλο θα εχουν ημερομηνια λήξης! ΥΓ3 Εαν νιωθετε λιγο διαφορετικοι ξεκινηστε να διαβαζετε τις κορες, που έχουν και ομορφο αρωμα και θα το βρείτε στις σελιδες του βιβλιου!

[Antonis · Rating 4 out of 5]

Θα μπορούσα να επαναλάβω εδώ σχεδόν αυτούσια την κριτική για το βιβλίο που έγραψε ο ΠάνωςΚ, καθώς συμφωνώ στα περισσότερα μαζί του: μια συλλογή άνιση, με διηγήματα από εκνευριστικά έως αριστουργηματικά, γραμμένα σε ύφος που διακινδυνεύει κάθε στιγμή να κατρακυλήσει στο γελοίο ή το ακατανόητο, αλλά ταυτόχρονα με ευρήματα, φράσεις και σημεία που μένουν επίμονα στη σκέψη σου. Και φυσικά με κάτι που εμένα με τουμπάρει πάντα: ευφάνταστη διακειμενικότητα. Τα διηγήματα της συλλογής συνομιλούν μεταξύ τους, με άλλα βιβλία, με ταινίες, με τη μυθολογία, με τραγούδια και πάει λέγοντας.
Τριάμιση αστεράκια κι εγώ, και το μισό υπέρ του συγγραφέα, επειδή αγαπάει τα άλλα βιβλία και τις λίστες.

[Sevi Salagianni · Rating 2 out of 5]

Ο Οικονόμου μου αρέσει πολύ, αλλά αυτό το βιβλίο το βρήκα μέτριο προς αδιαφορο σε σχέση με τα δύο πρώτα του.