Τα πέντε φύλα

by Anne Fausto-Sterling, Γιάγκος Κολιοπάνος (Translator), Στέφανος Ρέγκας (Editor)

"Υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν εξαιρετικά αρρενωποί άνθρωποι εκεί έξω· απλά συμβαίνει μερικοί από αυτούς να είναι γυναίκες. Εξάλλου, κάποια από τα πιο θηλυπρεπή άτομα που γνωρίζω, τυχαίνει να είναι άντρες."

"Γιατί το αρσενικό και το θηλυκό δεν επαρκούν": αυτός είναι ο υπότιτλος των Πέντε φύλων, του διάσημου κειμένου της Αμερικανίδας βιολόγου Ανν Φάουστο-Στέρλινγκ. Ο υπότιτλος αυτός θα μπορούσε κάλλιστα να είναι "γιατί το αρσενικό και το θηλυκό βλάπτουν σοβαρά (την κοινωνία)", όπου "αρσενικό και θηλυκό" σημαίνει μία αυστηρά διπολική αντίληψη για το (βιολογικό και κοινωνικό) φύλο, η οποία, πάνω από είκοσι χρόνια μετά την πρωτότυπη έκδοση των Πέντε φύλων, καλά κρατεί. Με αφορμή το ζήτημα της μεσοφυλικότητας, η Φάουστο-Στέρλινγκ, χωρίς να καταφέρνει να την παραμερίσει πλήρως, καταδεικνύει σε ποιο βαθμό η συγκεκριμένη θεώρηση είναι υπεύθυνη από τη μία για την καταδυνάστευση ατόμων που ακόμη και σήμερα αποκαλούμε "ερμαφρόδιτα" (καθώς και άλλων "ευαίσθητων" κατηγοριών όπως τα διεμφυλικά άτομα) και από την άλλη για τη γενικότερη οριοθέτηση όλων μας, πάντα με γνώμονα το φύλο και τον σεξουαλικό προσανατολισμό. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

64 pages, Paperback

First published January 1, 1993

About the author

Anne Fausto-Sterling is the Nancy Duke Lewis Professor of Biology and Gender Studies at Brown University. She participates actively in the field of sexology and has written extensively on the biology of gender, sexual identity, gender identity, gender roles, and intersexuality.

Reviews

[Ρένα Λούνα · Rating 4 out of 5]

Η Sterling καταπιάνεται με την ίντερσεξ κατάσταση, με ένα θέμα που δεν μπορώ να φανταστώ με πόση άγνοια αντιμετωπιζόταν το 1993. Πρόκειται για ένα τευχίδιο από τις εκδόσεις Τοποβόρος Εξαρχείων με εξαιρετική εισαγωγή και συμπεριληπτική μετάφραση, το οποίο αναφέρει στοχευμένα έργο της καθηγήτριας Sterling, η οποία είναι ειδικευμένη στο θέμα.

Πριν κάποια χρόνια ήρθα σε επαφή με την αδιανόητη συμπεριφορά της κοινωνίας προς την ίντερσεξ ταυτότητα και με όλο μου το προνόμιο και την απόσταση δεν μπορούσα να καταλάβω και πολλά μέσα από κείμενα, ακόμα και εάν μέρος αυτών είναι το middlesex του Ευγενίδη. Μου φαινόταν δυσνόητο, μέχρι που συμμετείχα σε βιωματικό σεμινάριο με ομιλητές που διηγηθήκαν τι ακριβώς σημαίνει η στρογγυλοποίηση της κοινωνίας, τι σημαίνει το αρσενικό ή θηλυκό.

Το μυαλό μου στην αρχή μπορούσε να πάει σε περιθωριοποίηση, μοναξιά, απομόνωση και bulling, αλλά δεν είχα σκεφτεί από πότε ξεκινάει αυτό και πόσο πιο επιθετικό είναι. Υπάρχει ένας λόγος που η λέξη "μίσος" περιγράφει αυτές τις συμπεριφορές και είναι αρκετά κυριολεκτικό. Πρόκειται για καθαρό μίσος σε οτιδήποτε δεν έρχεται για να ταιριάξει ακριβώς και τέλεια σε όσα έχει κατασκευάσει ο δυτικός άνθρωπος. Μάλιστα, ξεκινάει από τη στιγμή της εγκυμοσύνης όπου γιατροί αναγκάζουν (κυριολεκτικά!) μητέρες να διακόψουν τη κύηση γιατί μιλάνε για τερατογένεση. Ξεκινάει όταν το μωρό έρχεται στον κόσμο και οι σοφοί ιατροί σμιλεύουν γενετικά όργανα για να χωρέσουν στον Ιερό Δυισμό τους. Γενετικά όργανα τα οποία θυσιάζονται στο βωμό της πατριαρχίας και τις περισσότερες φορές πετσοκόβονται τα σημεία που μπορούν να δώσουν ευχαρίστηση. Όταν αυτό το παιδί θα αναζητήσει την ταυτότητα του, ο περίγυρος θα είναι ήδη εκεί, για να το απογοητεύσει με κάθε ευφάνταστο, κυνικό και χυδαίο τρόπο.

Η Sterling πρότεινε μια ήδη καθυστερημένη αλλαγή σε συνολικό επίπεδο, στο σύστημα υγείας και εκπαίδευσης η οποία ακόμα παλεύει να έρθει. Είναι αισιόδοξο όμως πως πλέον οι φωνές έχουν πολλαπλασιαστεί, είναι πιο σίγουρες, πιο καθαρές και δυνατές.

[MimbleWimble___ Elli Maria Moutsopoulou · Rating 5 out of 5]

Είναι από τα "μεγαλύτερα" βιβλία που έχω διαβάσει, 65 σελίδων, μεγέθους Α5,
αποτελείται από:
•πρόλογος, Pascale Molinier,
•(άρθρο)"Τα πέντε φύλα" της Fausto-Sterling
•(άρθρο)"Επιστροφή στα 'πέντε φύλα' "
•επανανάγνωση των άρθρων, Noémia Marignier.

Η αρθρογράφος, καταρχάς, θέλησε να καταστήσει σαφή τα, ίσως άγνωστα, όρια μεταξύ των ίντερσεξ/μεσοφυλικών ατόμων.

Το πρώτο δοκίμιό της γράφτηκε το 1993, όμως δεν παύει να είναι επίκαιρο μέχρι και σήμερα, καθώς οι επιστήμες και οι επιστήμον@ δεν είναι αντικειμενικ@ απέναντι στο διαφορετικό ακόμη και στις μέρες μας. Αυτό το πρόβλημα θέλησε, καινοτόμα, να αναδείξει η Fausto-S.

Μια "χούφτα" ανθρώπων καλείται να πολεμήσει το σύνολο των επιστημόνων (βιολόγων, ψυχολόγων, γιατρών κλπ), που δεν είναι ουδέτερ@ ως προς το ζήτημα της μεσοφυλικότητας.
Ζούμε σε μια πατριαρχική κοινωνία, γεμάτη σεξισμό, η οποία αποζητά την ασφάλεια της στην "κανονικότητα" τ@ αλλ@ , αδιαφορώντας για τις δικές τ@ ανάγκες.
Έτσι,
ο κανόνας μιλάει για άντρα και γυναίκα, σαν να μην υπάρχουν άλλα φύλα. Και το τρομερό είναι ότι υπάρχουν, εντελώς φυσικά, κι άλλα φύλα, που οι βίαιες ιατρικές παρεμβάσεις, τα καταπιέζουν ώστε να πειθαρχούν, ώστε να επιτευχθεί η "διμερής ταξινόμηση". Και ενώ, στόχος μας θα έπρεπε να είναι η ψυχολογική υποστήριξη άλλα και η κατάλληλη μόρφωση ώστε σιγά σιγά η κοινωνία να αρχίσει να αγκαλιάζει κάθε τι διαφορετικό, εμείς τρέχουμε να κομματιάσουμε σώματα και να ορίσουμε το φύλο ενός ανθρώπου• χωρίς να τ@ δώσουμε την ευκαιρία να επιλέξει @ ίδι@ αν θέλει να ζει σε ένα σώμα μοιρασμένο, αν θέλει να έχει συγκεκριμένη "ταυτότητα" ή προτιμά να μην χαρακτηριστεί.

Ποια θέση οφείλει, λοιπόν, να έχει η κοινωνία αλλά και η επιστημονική κοινότητα απέναντι σε αυτά τα άτομα; Οφείλουν ή όχι οι γονείς ΝΑ ΣΕΒΑΣΤΟΥΝ και να ακούσουν τα παιδιά τους; Να τα δέχονται όπως η φύση τα έπλασε;

Το βιολογικό κ κοινωνικό φύλο εξαρτώνται από τέσσερις+2 παράγοντες: γενετικό κ κυτταρικό, ορμονικό κ ανατομικό, +απ' το περιβάλλον και την εμπειρία του ατόμου. Δεν γίνεται να χωρίσουμε τον κόσμο σε άντρες κ γυναίκες, γιατί τότε θα πρέπει να ακυρώσουμε την ύπαρξη ανθρώπων κ την ίδια μας τη φύση.

Φαντάσου να υπήρχαν κάποιες εκδόσεις που να είχαν ως στόχο να εκδώσουν βιβλία που οι υπόλοιποι εκδοτικοί δεν αγγίζουν. Φαντάσου να υπήρχε εκδοτικός που δε θα ακολουθούσε τον κανόνα, ούτε καν στα εξώφυλλα του γιατί ακόμα και εκεί θα δημιουργούσε τέχνη.