Sổ tay viết văn

by Tô Hoài

Là một đứa con tinh thần do chính Tô Hoài chắt chiu, gom góp từ những kinh nghiệm viết lách của mình, Sổ tay viết văn được xem như cuốn sách gối đầu giường dành cho những ai yêu thích chữ nghĩa. Với ông, viết là thành quả lao động vô cùng tận và người viết cần chăm chút, tẩn mẩn từng li từng tí. Như chính lời con trai của ông, nhà báo Nguyễn Phương Vũ, chia sẻ: “Đã từ lâu, từ khi cầm bút, bố tôi là người cẩn thận và luôn có trách nhiệm với câu chữ nên mỗi bản in dù là in lại nhưng ông luôn đọc, cắt gọt, chỉnh sửa, “uốn nắn”, tỉ mẩn như người dệt vải. Khi ông trao lại cho tôi để xử lý nhập liệu với một bản thảo chi chít màu mực, chữ, từ, câu mà ông thêm bớt đan xen ngang dọc. Cha tôi là vậy, sự cẩn trọng, kỹ lưỡng trong nghề viết như mối nợ tình với ông”.

Tô Hoài quan niệm: “Kinh nghiệm viết văn, cả về tư tưởng và cách viết, là kinh nghiệm lao động, do hàng ngày lao động sáng tác mà nảy nở. Nó vô cùng tận. Không thể nói lúc nào hoàn hảo, mỗi bước phấn đấu lại được kinh nghiệm mới. Cứ thế thay đổi và đổi mới mãi, đem lại tiến bộ cho người viết”. Sổ Tay Viết Văn không chỉ là cuốn Bách khoa toàn thư dành cho những người theo đuổi con đường văn chương chữ nghĩa mà nó còn giống như một gợi ý giúp độc giả có thể nhìn nhận, đánh giá khách quan khi thưởng thức bất kỳ tác phẩm nào.

211 pages, Paperback

Published July 1, 2016

About the author

Nhà văn Tô Hoài (1920-2014) là một trong những cây bút văn xuôi tiêu biểu của văn học Việt Nam hiện đại. Ông là tác giả của hàng trăm cuốn sách thuộc nhiều thể loại: Truyện ngắn, tiểu thuyết, bút ký, tự truyện... Trong số đó nổi tiếng nhất là tác phẩm Dế Mèn phiêu lưu ký viết cho thiếu nhi từ những năm trước Cách mạng.

Reviews

[rita · Rating 4 out of 5]

Thấy bất ngờ khi khá ít bạn đánh giá cuốn này. Tác giả Tô Hoài có nhiều tác phẩm trong nhà trường, cuốn này như tự truyện cách ông đã viết ra sao. Một cuốn sách chia sẻ những trải nghiệm hay.

[Ivy Vịt Con · Rating 5 out of 5]

Một cuốn sổ tay có nhiệm vụ như một quyển sách giáo khoa về nghiệp cầm bút, hay chỉ đơn giản là dành cho những bạn muốn viết lách. Mình thích nhất và chắc chắn sẽ đọc đi đọc lại chương “Quan sát, Ghi chép”. Những chia sẻ và ví dụ Tô Hoài gửi gắm trong chương này đều cực kỳ chi tiết, trực quan và dễ hiểu, có giá trị đến tận thời điểm bây giờ. Bên cạnh đó, mình thấy đồng cảm sâu sắc với những chia sẻ của ông trong những năm đầu cầm bút, bốc đồng có, biếng lười có, luôn cho rằng phải hoa mĩ, phải khoe mẽ một bụng chữ thì mới là hay. Qua những lời “thú tội” mà như đọc vị bản thân mình ấy, mình đã học hỏi được rất nhiều điều, kể ra chắc mỏi tay mất.
Thế mới nói viết văn thì ai cũng có thể làm được, nhưng để gửi được những tư tưởng, những trải nghiệm đời sống của bản thân vào trong từng con chữ mà vẫn không khiến người đọc thấy xa lạ, khiên cưỡng là khó vô cùng. Siêu hâm hộ cụ Tô, huhu.

[Nadia | Mon Vàng Vàng · Rating 3 out of 5]

READING CHALLENGE 2021 - 2/2021
An autobiography, biography, or memoir
Sổ tay viết văn của Tô Hoài là một cuốn sách gồm những chia sẻ đầy chân thật của tác giả về nghề nghiệp dùng chữ để kiếm tiền này, cùng những suy nghĩ về những thể loại văn học (đặc biệt là kí) và những ghi chép trong những cuốn sách của tác giả khác để dẫn chứng hay đúc kết lại tất cả. Những mẩu chuyện nhỏ, những chia sẻ và cả những dòng dẫn chứng thể hiện sự chuyên tâm của người viết dành cho tư liệu của tấm sách đã giúp người đọc hiểu hơn về phong cách viết văn của Tô hoài, sự hình thành của lối viết và thế giới quan của ông đối với từng sự vật, sự việc trong cuộc sống xã hội lẫn văn học.

[Kim Thoa · Rating 5 out of 5]

Hơi bất ngờ vì trên goodreads quyển này nhận được ít lượt vote thế. Quyển này hay lắm. Kể cả không phải là dân viết lách thì quyển này cũng rất hay. Nên đọc.

[Ta Tuyet · Rating 3 out of 5]

Hồi tiểu học mình đã bắt đầu đọc "Dế mèn phiêu lưu ký" trong SGK Ngữ văn cấp 2 theo chương trình cũ, xưa xửa xừa xưa của thế hệ 8x. Mình nhớ giấy ngả vàng siêu cũ, in đen trắng chứ không có màu. Hồi đó mình đọc tất cả mọi thứ có chữ trong tầm mắt, có lẽ ấn tượng về Dế mèn quá sâu sắc nên trong cuốn sách này, phần nhắc tới quá trình sáng tác Dế mèn cũng là phần mình thấy ấn tượng nhất. Có thể do thời kỳ sáng tác và cuộc đời của nhà văn Tô Hoài song hành với lịch sử thời đại nên cuốn này có những phần khá giống ghi chép lịch sử, cách mạng.

Về nội dung chính của cuốn sách, có một số ý về việc viết và người viết mà mình khá thích:

1. Nhà văn cần bồi đắp vốn từ dồi dào như cửa hàng bách hoá nhiều mặt hàng, cần gì là có ngay để dùng.

2. Người viết không nên tự ái để có thể tiếp nhận khen chê của người đời.

3. Viết là hành trình bền bỉ, tiểu thuyết hay truyện ngắn đều khó.

4. Xây dựng tâm lý và hình tượng nhân vật cần dựa trên ba mặt trong tình cảm con người: quan hệ gia đình & bè bạn, quan hệ đối với sản xuất, đối với xã hội. Ý này khá thú vị đối với mình, có lẽ sẽ thử ứng dụng xem sao.

[Lê Bảo · Rating 5 out of 5]

Sau khi đọc xong cuốn này. Mình học được nhiề điều về cách viết văn. tác giả gợi ra những thể loại mà người bắt đầu nào cũng đang vướng phải. đồng thời xen lẫn trong đó là tình yêu quê hương, đất nước... Cảm ơn rất nhiều.