บทแนะนำสกุลความคิดหลังโครงสร้างนิยม

by ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร, ปิยะวิทย์ เทพอำนวยสกุล (Editor), ธนศักดิ์ สายจำปา (Editor)

หนังสือเล่มนี้จะอธิบายแนวคิดหลังโครงสร้างนิยมได้อย่างเป็นระบบ ผ่านกรอบความคิดของนักคิดชาวฝรั่งเศสผู้โด่งดังในสกุลความคิดนี้ 1. ฌาคส์ แดร์ริดา (Jacques Derrida) 2. ฌาคส์ ลากอง (Jacques Lacan) 3. มิเชล ฟูโกต์ (Michel Foucault) 4. ฌ็อง-ฟร็องซัวส์ ลีโยตาร์ด (Jean-François Lyotard) 5. ชีลส์ เดอเลิซ (Gilles Deleuze) 6. เฟลิกส์ กัตตารี (Félix Guattari)
.
'หลังโครงสร้างนิยม' (Poststructuralism) เป็นสกุลความคิดที่มีอิทธิพลในการปรับเปลี่ยนภูมิทัศน์ทางปัญญา (intellectual landscape) ของโลกวิชาการด้านสังคมศาสตร์และมนุษย์ศาสตร์ในปลายศตวรรษที่ 20
.
แน่นอนว่าเมื่ออ่านหนังสือเล่มนี้จบลง ผู้อ่านย่อมได้รับ 'ผลกระทบในเชิงตัวบท' และกลายเป็น 'อีกคนหนึ่ง' ไม่มากก็น้อย

Genres: Philosophy, Nonfiction

224 pages, Paperback

Published March 1, 2017

About the author

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร เป็นศาสตราจารย์ประจำสาขาการเมืองการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ อดีตผู้อำนวยการโครงการปริญญาเอก คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และนักเขียนประจำนิตยสารวิภาษาเป็นนักวิชาการด้านการเมืองภาคประชาชนและเป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกและผู้เชี่ยวชาญด้านทฤษฎีหลังสมัยใหม่ สัญวิทยา และหลังโครงสร้างนิยม ในวงวิชาการของประเทศไทย ที่ควบคู่ไปกับ นพพร ประชากุล และธเนศ วงศ์ยานนาวา เป็นต้น

งานเขียนของไชยรัตน์ในเรื่องดังกล่าวจัดเป็นงานเขียนภาษาไทยที่บุกเบิกและสำคัญต่อทฤษฎีหลังสมัยใหม่ โดยเฉพาะหนังสือชื่อ "วาทกรรมการพัฒนา" ที่เป็นงานเขียนชิ้นสำคัญที่นำทฤษฎีกลุ่มหลังสมัยใหม่ของนักคิดสกุลฝรั่งเศสอย่าง มิเชล ฟูโกต์ มาใช้อธิบายการพัฒนาในกลุ่มประเทศโลกที่สาม เป็นต้น จัดเป็นงานเขียนยุคแรก ๆ ของการศึกษาแนวคิดหลังสมัยใหม่ในประเทศไทย หนังสือดังกล่าวได้ถูกนำไปใช้เป็นตำราในการเรียนการสอนในระดับบัณฑิตศึกษาหลาย ๆ สาขาในประเทศไทยและถูกนำไปใช้อ้างอิงในวงวิชาการของไทยอยู่มาก ซึ่งมีอิทธิพลต่อการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ ปรัชญา วรรณกรรม สังคมวิทยา มานุษยวิทยา ประวัติศาสตร์ สังคมสงเคราะห์ศาสตร์ ฯลฯ และมีอิทธิพลต่อความคิดนักวิชาการหัวก้าวหน้าหลายท่าน เช่น ยุกติ มุกดาวิจิตร, บัณฑิต จันทร์โรจนกิจ, จันทนี เจริญศรี เป็นต้น

Reviews

['Pak Phrae · Rating 4 out of 5]

Good introduction. I have a feeling that I might delve deeper in the future. Nonetheless, I became through this book. Just as post-structuralists say, the text doesn’t just inform; it constitutes and changes your angles of approach.

I concur and recognize that humanity is shaped by systems over time. Much like inscribing names in sand that will eventually fade with the passage of time. This implies that we do not possess a fixed identity. Each component fulfills its purpose, generating significance through our actions. While I do not revere post-structuralism, I perceive it as a valuable toolkit. They assert that we lack free will, which bears resemblance to Determinism, yet I remain skeptical of that notion. I genuinely believe in the concepts of flame, daimonic drive/Telos, and calling - something that pulls you forward despite chaos, among others. Therefore, it revolves around the field and our respective roles, both human and non-human. This perspective also resonates with my daily life.

Yes, everything is shifting, contingent, relational—but the daimon is what rides the current and knows its direction.
I know both Marxism and post-structuralism/postmodernism challenge the liberal ideal of a sovereign, autonomous individual. However, rather than merely functioning as a node, do not belittle or undervalue the power of humanity, or human forces. The absence of visibility does not equate to non-existence. It is essential to give expression to the Other, to the sublime, remember?
But indeed, we must not accept the concept of individuality without question or naivety. I understand the argument.
So we must go beyond post-structuralism, beyond deconstruct meaning; we must architect it. Like alchemy, Solve et Coagula.