What do you think?
Rate this book
บทแนะนำสกุลความคิดหลังโครงสร้างนิยม
หนังสือเล่มนี้จะอธิบายแนวคิดหลังโครงสร้างนิยมได้อย่างเป็นระบบ ผ่านกรอบความคิดของนักคิดชาวฝรั่งเศสผู้โด่งดังในสกุลความคิดนี้ 1. ฌาคส์ แดร์ริดา (Jacques Derrida) 2. ฌาคส์ ลากอง (Jacques Lacan) 3. มิเชล ฟูโกต์ (Michel Foucault) 4. ฌ็อง-ฟร็องซัวส์ ลีโยตาร์ด (Jean-François Lyotard) 5. ชีลส์ เดอเลิซ (Gilles Deleuze) 6. เฟลิกส์ กัตตารี (Félix Guattari)
.
'หลังโครงสร้างนิยม' (Poststructuralism) เป็นสกุลความคิดที่มีอิทธิพลในการปรับเปลี่ยนภูมิทัศน์ทางปัญญา (intellectual landscape) ของโลกวิชาการด้านสังคมศาสตร์และมนุษย์ศาสตร์ในปลายศตวรรษที่ 20
.
แน่นอนว่าเมื่ออ่านหนังสือเล่มนี้จบลง ผู้อ่านย่อมได้รับ 'ผลกระทบในเชิงตัวบท' และกลายเป็น 'อีกคนหนึ่ง' ไม่มากก็น้อย
.
'หลังโครงสร้างนิยม' (Poststructuralism) เป็นสกุลความคิดที่มีอิทธิพลในการปรับเปลี่ยนภูมิทัศน์ทางปัญญา (intellectual landscape) ของโลกวิชาการด้านสังคมศาสตร์และมนุษย์ศาสตร์ในปลายศตวรรษที่ 20
.
แน่นอนว่าเมื่ออ่านหนังสือเล่มนี้จบลง ผู้อ่านย่อมได้รับ 'ผลกระทบในเชิงตัวบท' และกลายเป็น 'อีกคนหนึ่ง' ไม่มากก็น้อย
- GenresPhilosophyNonfiction
224 pages, Paperback
Published March 1, 2017
About the author
ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร
18 books31 followersไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร เป็นศาสตราจารย์ประจำสาขาการเมืองการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ อดีตผู้อำนวยการโครงการปริญญาเอก คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และนักเขียนประจำนิตยสารวิภาษาเป็นนักวิชาการด้านการเมืองภาคประชาชนและเป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกและผู้เชี่ยวชาญด้านทฤษฎีหลังสมัยใหม่ สัญวิทยา และหลังโครงสร้างนิยม ในวงวิชาการของประเทศไทย ที่ควบคู่ไปกับ นพพร ประชากุล และธเนศ วงศ์ยานนาวา เป็นต้น
งานเขียนของไชยรัตน์ในเรื่องดังกล่าวจัดเป็นงานเขียนภาษาไทยที่บุกเบิกและสำคัญต่อทฤษฎีหลังสมัยใหม่ โดยเฉพาะหนังสือชื่อ "วาทกรรมการพัฒนา" ที่เป็นงานเขียนชิ้นสำคัญที่นำทฤษฎีกลุ่มหลังสมัยใหม่ของนักคิดสกุลฝรั่งเศสอย่าง มิเชล ฟูโกต์ มาใช้อธิบายการพัฒนาในกลุ่มประเทศโลกที่สาม เป็นต้น จัดเป็นงานเขียนยุคแรก ๆ ของการศึกษาแนวคิดหลังสมัยใหม่ในประเทศไทย หนังสือดังกล่าวได้ถูกนำไปใช้เป็นตำราในการเรียนการสอนในระดับบัณฑิตศึกษาหลาย ๆ สาขาในประเทศไทยและถูกนำไปใช้อ้างอิงในวงวิชาการของไทยอยู่มาก ซึ่งมีอิทธิพลต่อการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ ปรัชญา วรรณกรรม สังคมวิทยา มานุษยวิทยา ประวัติศาสตร์ สังคมสงเคราะห์ศาสตร์ ฯลฯ และมีอิทธิพลต่อความคิดนักวิชาการหัวก้าวหน้าหลายท่าน เช่น ยุกติ มุกดาวิจิตร, บัณฑิต จันทร์โรจนกิจ, จันทนี เจริญศรี เป็นต้น
งานเขียนของไชยรัตน์ในเรื่องดังกล่าวจัดเป็นงานเขียนภาษาไทยที่บุกเบิกและสำคัญต่อทฤษฎีหลังสมัยใหม่ โดยเฉพาะหนังสือชื่อ "วาทกรรมการพัฒนา" ที่เป็นงานเขียนชิ้นสำคัญที่นำทฤษฎีกลุ่มหลังสมัยใหม่ของนักคิดสกุลฝรั่งเศสอย่าง มิเชล ฟูโกต์ มาใช้อธิบายการพัฒนาในกลุ่มประเทศโลกที่สาม เป็นต้น จัดเป็นงานเขียนยุคแรก ๆ ของการศึกษาแนวคิดหลังสมัยใหม่ในประเทศไทย หนังสือดังกล่าวได้ถูกนำไปใช้เป็นตำราในการเรียนการสอนในระดับบัณฑิตศึกษาหลาย ๆ สาขาในประเทศไทยและถูกนำไปใช้อ้างอิงในวงวิชาการของไทยอยู่มาก ซึ่งมีอิทธิพลต่อการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ ปรัชญา วรรณกรรม สังคมวิทยา มานุษยวิทยา ประวัติศาสตร์ สังคมสงเคราะห์ศาสตร์ ฯลฯ และมีอิทธิพลต่อความคิดนักวิชาการหัวก้าวหน้าหลายท่าน เช่น ยุกติ มุกดาวิจิตร, บัณฑิต จันทร์โรจนกิจ, จันทนี เจริญศรี เป็นต้น
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 2 of 2 reviews
August 30, 2026
เป็นหนังสือในหมวดงานวิชาการของสนพ. สมมติที่เราได้อ่านของนักเขียนคนนี้เป็นเล่มที่ 2 /(><)
เล่มแรกที่อ่านคือ ‘ว่าด้วยความคิดทางการเมืองของฌาร์คส์ ร็องซีแยร์’ ซึ่งบังเอิญเป็นผู้เขียนคนเดียวกัน (รู้สึกคุ้มค่าที่นั่งตั้งตาอ่านจนจบ แม้หัวจะปวดตุ้บ ๆ T^T)
พอได้มีโอกาสอ่านเล่มนี้เพราะสนใจจจจจจจจจ ก็อยู่ในซีรีส์ ‘การเมือง ปรัชญา และศิลปะฝรั่งเศส‘ ใครจะพลาดด 😩
พอมาอ่านจริง ๆ อ่านง่ายกว่าฌาร์คส์ ร็องซีแยร์ มาก ๆ T^T ส่วนหนึ่งเพราะในเล่มนี้มีการพูดถึงนักคิดหลายคน แนวคิด การประยุกต์ ทฤษฎีหักล้าง มันก็เลยเห็นภาพกว้างมากขึ้น
“… และนี่คือเหตุผลที่ทำให้นักทฤษฎีหลังโครงสร้างนิยมมีความแตกต่างกันมาก เนื่องจากเป็นการเลือกศึกษาผลการทำงานของขีดจำกัดของสิ่งต่าง ๆ ที่แตกต่างกันไปสำหรับนักทฤษฎีแต่ละคน”
ในบท ‘นักคิดและผลงาน’ จะทำให้อ่านแล้วแยกแต่ละคนออกได้ว่าเค้าเหล่านี้มีอิทธิพลต่อด้านไหน แม้กระทั่งพื้นเพการศึกษาก็มีพลต่อศาสตร์ที่เค้าถนัด ในส่วนของเฟลิกซ์ กัตตารีจะมีน้อยหน่อยเพราะมาควบคู่กับชีลส์ เดอเลิซ
และเนื้อหาจะทำให้อ่านง่ายและเห็นภาพของแนวคิดเข้าไปอีกในบท ‘รัฐศาสตร์แนวหลังโครงสร้างนิยม’ เด่น ๆ จะเป็นของไมเคิล เจ. ชาพิโร กับแนวคิด Cinematic Geopolitics จู่ ๆ ก็ได้อ่านวิเคราะห์ภาพยนตร์ในแนวคิดนี้ มีภาพประกอบด้วย ชอบ ๆ
แม้ว่าหนังสือจะชื่อ ‘บทแนะนำสกุลแนวคิดหลังโครงสร้างนิยม’ แต่ก็มีเนื้อหาของ โครงสร้างนิยมและหลังสมัยใหม่นิยมที่ช่วยปูพื้นให้ทำความเข้าใจประวัติความเป็นมาก่อนหลัง
สำหรับเราจุดประสงค์ในการอ่านเล่มนี้ก็ไม่คิดว่าตัวเองจะเข้าใจทั้งหมดหรอก ก็เลยเป็นการอ่านที่ถ้าตัวเองอ่านเล่มนี้จบแล้วได้อะไรกลับไปก็คุ้มค่าแล้ว และผลลัพธ์ก็ได้อะไรกลับไปเยอะเหมือนกันแถมได้ passion ไปอ่านเล่ม ‘แสงสว่าง ปัญญา และการลงทัณฑ์ - ประวัติความคิดฝรั่งเศส’ ที่อยู่ในซีรีส์เดียวกันต่อยาว ๆ เพราะในเล่มนั้นมีการพูดถึงแนวคิดโครงสร้างนิยมของแฟร์ดิน็องด์ เดอ โซซูร์ที่เกริ่น ๆ มาตั้งแต่ต้นเรื่องของเล่มนี้
แล้วก็คิดว่าความสนุก ความเข้าใจ ของเล่มนี้ก็เป็นปัจเจกด้วย ถ้าคนที่เรียนมามาอ่านก็เหมือนเนื้อหางั้น ๆ แต่สำหรับเราที่ไม่ได้เรียนมาฝั่งนี้ เป็นไกด์ได้ดีมาก ๆ T______T/ 👍🏻
จะไปอ่านซ้ำอีกรอบด้วยถ้ามีเวลาเพราะอ่านตอนนี้อ่านแบบ e-book จดโน๊ตไม่สนุกเลย (😞)
“อย่างไรก็ตาม แม้จะเป็นเพียงการ 'แนะนำ' ความคิดของนักคิดเหล่านี้ แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าความคิดของนักคิดเหล่านี้จะสามารถอ่านและทำความเข้าใจได้ง่าย ๆ แต่หากตั้งใจอ่านอย่างจริงจังก็น่าจะได้รับ 'ผลกระทบในเชิงตัวบท' ในลักษณะแบบเดียวกันกับที่ผมได้รับ นั่นคือ เปลี่ยนเราให้เป็นคนอื่นหลังจากอ่านงานเหล่านี้จบลง (และรู้เรื่อง)”
จากคำนำผู้เขียน
เล่มแรกที่อ่านคือ ‘ว่าด้วยความคิดทางการเมืองของฌาร์คส์ ร็องซีแยร์’ ซึ่งบังเอิญเป็นผู้เขียนคนเดียวกัน (รู้สึกคุ้มค่าที่นั่งตั้งตาอ่านจนจบ แม้หัวจะปวดตุ้บ ๆ T^T)
พอได้มีโอกาสอ่านเล่มนี้เพราะสนใจจจจจจจจจ ก็อยู่ในซีรีส์ ‘การเมือง ปรัชญา และศิลปะฝรั่งเศส‘ ใครจะพลาดด 😩
พอมาอ่านจริง ๆ อ่านง่ายกว่าฌาร์คส์ ร็องซีแยร์ มาก ๆ T^T ส่วนหนึ่งเพราะในเล่มนี้มีการพูดถึงนักคิดหลายคน แนวคิด การประยุกต์ ทฤษฎีหักล้าง มันก็เลยเห็นภาพกว้างมากขึ้น
“… และนี่คือเหตุผลที่ทำให้นักทฤษฎีหลังโครงสร้างนิยมมีความแตกต่างกันมาก เนื่องจากเป็นการเลือกศึกษาผลการทำงานของขีดจำกัดของสิ่งต่าง ๆ ที่แตกต่างกันไปสำหรับนักทฤษฎีแต่ละคน”
ในบท ‘นักคิดและผลงาน’ จะทำให้อ่านแล้วแยกแต่ละคนออกได้ว่าเค้าเหล่านี้มีอิทธิพลต่อด้านไหน แม้กระทั่งพื้นเพการศึกษาก็มีพลต่อศาสตร์ที่เค้าถนัด ในส่วนของเฟลิกซ์ กัตตารีจะมีน้อยหน่อยเพราะมาควบคู่กับชีลส์ เดอเลิซ
และเนื้อหาจะทำให้อ่านง่ายและเห็นภาพของแนวคิดเข้าไปอีกในบท ‘รัฐศาสตร์แนวหลังโครงสร้างนิยม’ เด่น ๆ จะเป็นของไมเคิล เจ. ชาพิโร กับแนวคิด Cinematic Geopolitics จู่ ๆ ก็ได้อ่านวิเคราะห์ภาพยนตร์ในแนวคิดนี้ มีภาพประกอบด้วย ชอบ ๆ
แม้ว่าหนังสือจะชื่อ ‘บทแนะนำสกุลแนวคิดหลังโครงสร้างนิยม’ แต่ก็มีเนื้อหาของ โครงสร้างนิยมและหลังสมัยใหม่นิยมที่ช่วยปูพื้นให้ทำความเข้าใจประวัติความเป็นมาก่อนหลัง
สำหรับเราจุดประสงค์ในการอ่านเล่มนี้ก็ไม่คิดว่าตัวเองจะเข้าใจทั้งหมดหรอก ก็เลยเป็นการอ่านที่ถ้าตัวเองอ่านเล่มนี้จบแล้วได้อะไรกลับไปก็คุ้มค่าแล้ว และผลลัพธ์ก็ได้อะไรกลับไปเยอะเหมือนกันแถมได้ passion ไปอ่านเล่ม ‘แสงสว่าง ปัญญา และการลงทัณฑ์ - ประวัติความคิดฝรั่งเศส’ ที่อยู่ในซีรีส์เดียวกันต่อยาว ๆ เพราะในเล่มนั้นมีการพูดถึงแนวคิดโครงสร้างนิยมของแฟร์ดิน็องด์ เดอ โซซูร์ที่เกริ่น ๆ มาตั้งแต่ต้นเรื่องของเล่มนี้
แล้วก็คิดว่าความสนุก ความเข้าใจ ของเล่มนี้ก็เป็นปัจเจกด้วย ถ้าคนที่เรียนมามาอ่านก็เหมือนเนื้อหางั้น ๆ แต่สำหรับเราที่ไม่ได้เรียนมาฝั่งนี้ เป็นไกด์ได้ดีมาก ๆ T______T/ 👍🏻
จะไปอ่านซ้ำอีกรอบด้วยถ้ามีเวลาเพราะอ่านตอนนี้อ่านแบบ e-book จดโน๊ตไม่สนุกเลย (😞)
“อย่างไรก็ตาม แม้จะเป็นเพียงการ 'แนะนำ' ความคิดของนักคิดเหล่านี้ แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าความคิดของนักคิดเหล่านี้จะสามารถอ่านและทำความเข้าใจได้ง่าย ๆ แต่หากตั้งใจอ่านอย่างจริงจังก็น่าจะได้รับ 'ผลกระทบในเชิงตัวบท' ในลักษณะแบบเดียวกันกับที่ผมได้รับ นั่นคือ เปลี่ยนเราให้เป็นคนอื่นหลังจากอ่านงานเหล่านี้จบลง (และรู้เรื่อง)”
จากคำนำผู้เขียน
August 22, 2025
Good introduction. I have a feeling that I might delve deeper in the future. Nonetheless, I became through this book. Just as post-structuralists say, the text doesn’t just inform; it constitutes and changes your angles of approach.
I concur and recognize that humanity is shaped by systems over time. Much like inscribing names in sand that will eventually fade with the passage of time. This implies that we do not possess a fixed identity. Each component fulfills its purpose, generating significance through our actions. While I do not revere post-structuralism, I perceive it as a valuable toolkit. They assert that we lack free will, which bears resemblance to Determinism, yet I remain skeptical of that notion. I genuinely believe in the concepts of flame, daimonic drive/Telos, and calling - something that pulls you forward despite chaos, among others. Therefore, it revolves around the field and our respective roles, both human and non-human. This perspective also resonates with my daily life.
Yes, everything is shifting, contingent, relational—but the daimon is what rides the current and knows its direction.
I know both Marxism and post-structuralism/postmodernism challenge the liberal ideal of a sovereign, autonomous individual. However, rather than merely functioning as a node, do not belittle or undervalue the power of humanity, or human forces. The absence of visibility does not equate to non-existence. It is essential to give expression to the Other, to the sublime, remember?
But indeed, we must not accept the concept of individuality without question or naivety. I understand the argument.
So we must go beyond post-structuralism, beyond deconstruct meaning; we must architect it. Like alchemy, Solve et Coagula.
I concur and recognize that humanity is shaped by systems over time. Much like inscribing names in sand that will eventually fade with the passage of time. This implies that we do not possess a fixed identity. Each component fulfills its purpose, generating significance through our actions. While I do not revere post-structuralism, I perceive it as a valuable toolkit. They assert that we lack free will, which bears resemblance to Determinism, yet I remain skeptical of that notion. I genuinely believe in the concepts of flame, daimonic drive/Telos, and calling - something that pulls you forward despite chaos, among others. Therefore, it revolves around the field and our respective roles, both human and non-human. This perspective also resonates with my daily life.
Yes, everything is shifting, contingent, relational—but the daimon is what rides the current and knows its direction.
I know both Marxism and post-structuralism/postmodernism challenge the liberal ideal of a sovereign, autonomous individual. However, rather than merely functioning as a node, do not belittle or undervalue the power of humanity, or human forces. The absence of visibility does not equate to non-existence. It is essential to give expression to the Other, to the sublime, remember?
But indeed, we must not accept the concept of individuality without question or naivety. I understand the argument.
So we must go beyond post-structuralism, beyond deconstruct meaning; we must architect it. Like alchemy, Solve et Coagula.
Displaying 1 - 2 of 2 reviews