Η πτώση: και άλλες ιστορίες

by Friedrich Dürrenmatt, Φρήντριχ Ντύρενματ, Βασίλης Πατέρας (Translator)

Ο τόμος απαρτίζεται από τέσσερα εκτενή διηγήματα, όλα πολυεπίπεδα, αν και κοινός θεματικός άξονας μπορεί να θεωρηθεί η δύναμη της σύμπτωσης που, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, κυριαρχεί στον γκροτέσκο κόσμο του Ελβετού συγγραφέα.

Στην αριστοτεχνική "Πτώση", ένα σφιχτοδεμένο "πολιτικό θρίλερ" που εκτυλίσσεται πίσω από το σιδηρούν παραπέτασμα, σε μια συνεδρίαση της "Πολιτικής Γραμματείας" του Κόμματος, το τρομερό παιδί των ελβετικών γραμμάτων εξετάζει με υποδόριο χιούμορ την επίπτωση του τυχαίου στον ρου της Ιστορίας, προσφέροντας εν παρόδω μια ανατριχιαστικά εύστοχη κριτική του "υπαρκτού σοσιαλισμού" - αν και, όπως έχει επισημανθεί, το μη κατονομαζόμενο Κρεμλίνο είναι απλώς ο σκηνικός διάκοσμος, μιας και η δράση, οι ίντριγκες, ο αγώνας για την επικράτηση θα μπορούσαν κάλλιστα να τοποθετηθούν και στο Πεντάγωνο ή σε οποιονδήποτε άλλο κλειστό κύκλο εξουσίας.

Το "Ο Αμπού Χανίφα και ο Ανάν μπεν Δαβίδ" είναι μια αλληγορία της αραβοϊσραηλινής διένεξης, μια ματιά στην κοινή μοίρα δύο λαών μέσα από τη σουρεαλιστική ιστορία δύο ανθρώπων, ενός Εβραίου και ενός Άραβα, στα όσα (επιφανειακά) τους χωρίζουν και όσα (βαθύτερα) τους ενώνουν.

Ο κόσμος του εγκλήματος και η αποπνικτική Νέα Υόρκη -που σαν να έχει ξεπηδήσει από αστυνομική ταινία της δεκαετίας του '70- αποτελούν το σκηνικό για το υπαρξιακό "νεο-νουάρ" "Σμίθυ", με πρωταγωνιστή έναν "ειδικό" στην εξαφάνιση πτωμάτων...

Τέλος, στον "Θάνατο της Πυθίας", ο Ντύρρενματτ, με προσοχή στη λεπτομέρεια και με την ακρίβεια Ελβετού ωρολογοποιού, επαναφηγείται ιστορίες από τον Θηβαϊκό Κύκλο, παραλλάσσοντάς τις και σκαρώνοντας (δίχως να παραλείπει τους αγαπημένους του υπαρξιακούς και πολιτικούς στοχασμούς) μια διαβολεμένα απολαυστική φάρσα για το είναι και το φαίνεσθαι των πραγμάτων και την τυχαιότητα -ή μη- των γεγονότων.

Η συλλογή αυτή αποτελεί μιας πρώτης τάξης εισαγωγή στο έργο του μεγάλου Ελβετού συγγραφέα και ταυτόχρονα σηματοδοτεί την "επιστροφή" του Ντύρρενματτ στον κατάλογο των εκδόσεων Ροές, με νέες εκδόσεις των -πέντε συνολικά- τίτλων του που είχαν κυκλοφορήσει παλαιότερα αλλά ήταν από καιρό εξαντλημένοι, καθώς και κυκλοφορίες άλλων έργων του, για πρώτη φορά στα ελληνικά.

Genres: Fiction, Short Stories

208 pages, Paperback

First published January 1, 1971

About the author

Friedrich Dürrenmatt (1921 – 1990) was a Swiss author and dramatist.

Dürrenmatt was born in the Emmental (canton of Bern), the son of a Protestant pastor. His grandfather Ulrich Dürrenmatt was a conservative politician. The family moved to Bern in 1935. Dürrenmatt began to study philosophy and German language and literature at the University of Zurich in 1941, but moved to the University of Bern after one semester. In 1943 he decided to become an author and dramatist and dropped his academic career. In 1945-46, he wrote his first play, "It is written". On October 11 1946 he married actress Lotti Geissler. She died in 1983 and Dürrenmatt was married again to another actress, Charlotte Kerr, the following year.

He was a proponent of epic theater whose plays reflected the recent experiences of World War II. The politically active author gained fame largely due to his avant-garde dramas, philosophically deep crime novels, and often macabre satire. One of his leading sentences was: "A story is not finished, until it has taken the worst turn". Dürrenmatt was a member of the Gruppe Olten.

Reviews

[Roula · Rating 4 out of 5]

Πρόσφατα είχα διαβάσει τη συλλογή του Durrenmatt "η βλάβη, το τούνελ και ο σκύλος" και είχα ενθουσιαστεί τόσο που έδωσα στον εαυτό μου την υπόσχεση να αναζητήσω και άλλα έργα του συγγραφέα.. Έτσι, κράτησα την υπόσχεση μου και μου δωρισα 😂😂άλλη μια συλλογή του, με 4 διηγήματα αυτή τη φορά.. Δεν έχω πολλά πράγματα, τουλάχιστον διαφορετικά, να εκφράσω σχετικά με τον συγγραφέα. Μου άρεσε πάρα πολύ και αυτή η συλλογή που περιέχει ένα εξαίρετο, σαρκαστικό πολιτικό θρίλερ, μια σύντομη, αλληγορική ιστορία για τη διαμάχη ανάμεσα σε έναν Εβραίο και έναν μουσουλμάνο, μια ιστορία απόλυτου σκοτεινού μυστηρίου για έναν τύπο που "ξεφορτωνεται" πτώματα και μια άλλη ματιά στην ελληνική μυθολογία και πιο συγκεκριμένα στην Πυθία και τους χρησμους της...
Αυτό που μου αρέσει περισσότερο στις ιστορίες του Durrenmatt, πέρα από τον τρόπο με τον οποίο τις αφηγείται, είναι ότι αποτελούν κατά βάση αλληγοριες που θα μπορούσαν να αφορούν κάθε εποχή, κάθε χώρα, κάθε πρόσωπο.. Οι ιστορίες του έχουν κάτι το πολύ φρέσκο και διαχρονικό. Προβλέπω ότι θα αναζητήσω και άλλα βιβλία του...

[Dagio_maya · Rating 4 out of 5]

"Un vero rivoluzionario, concluse, si liquida sè"

Secondo racconto di Dürrenmatt che leggo.
Autore sapiente nel congegnare tematiche importanti con strutture narrative originali ed una scrittura che non fa una grinza.
In circa sessanta pagine Dürrenmatt mette in scena una riunione del segretariato politico di un ignoto paese monopartitico.
L'oligarchia è composta da quindici uomini, ognuno dei quali viene identificato attraverso una lettera dell'alfabeto.
Il sistema è gerarchico, dunque va dalla A – il capo supremo- alla B – il ministro degli esteri- e così via fino ad arrivare agli insignificanti O – ministro dell'energia atomica- e P- capo dei gruppi giovanili- che partecipano senza diritto di voto.
Se la loro competenza (e dunque autorità) è segnalata da una lettera, la loro identità sociale,invece, non ha riferimenti nominali in senso stretto se non attraverso dei soprannomi che ironicamente danno idea di vizi ed abitudini noti a tutti. Ad esempio, I – ministro della agricoltura- è la ballerina per via dell'abitudine durante le riunioni di parlare sempre del balletto; C – capo della polizia segreta- è la zia di Stato per l'omosessualità; G- l'ideologo- è il santo del tèper l'aspetto monastico e l'originale abitudine di essere astemio. E così via...

"I tredici del segretariato politico disponevano di un potere immane"

Ecco dunque come funziona un oligarchico sistema del terrore:
dinamico nel mettere in atto le cicliche purghe, condanne marziali e tutto ciò che possa modificare la struttura stessa del governo con una ricerca di continuo assestamento.
La seduta del segretariato riflette l'atmosfera generale: il terrore del sospetto serpeggia ed è materia fondante su cui poggiano coalizioni che non fanno altro che rafforzare maggiormente il potere accentratore di A.
Le relazioni tra i componenti, pertanto, si basano su fragili trame: si nutrono di regali e favori che suggeriscono appoggi ma possono mutare al primo soffio di vento.
Stato, rivoluzione, partito sono le tre forze che rappresentano la lotta per il potere.
Essendo la rivoluzione di tipo dinamico, e dunque in continua trasformazione, giocoforza, Stato e Partito devono adeguarsi.

"La caduta" è il fermo immagine su un momento in cui si verifica un imprevisto. La precarietà del sistema non resiste agli ostacoli ed una crisi si risolve aggrappandosi all'ideologia estremizzata che diventa utile strumento per cambiare le carte in tavola.
Come pedine s'una scacchiera......
Consigliato!

[Siti · Rating 5 out of 5]

N è il ministro delle poste di un governo rivoluzionario il cui messaggio di sovvertimento della realtà deve essere ancora imposto alla massa attraverso l’uso della violenza; affinché sia reso possibile l’ordine nuovo occorre infatti che essa, la massa, abbandoni il suo egoismo individualista per abbracciare un significativo bene comune. Il popolo però non sta bene, direi che in tanti, addirittura spariscono, e di essi non si sa niente. Di contro, salda è la struttura del potere che questo nuovo sistema alimenta. N è il tredicesimo, per importanza, ma in realtà neanche lui è stabile nella sua posizione, raggiunta tra l’altro per pura combinazione di eventi. Ci troviamo con lui a un’importante riunione e assistiamo all’arrivo progressivo degli altri membri del direttivo; mentre essi prendono posizione intorno a un tavolo li conosciamo nei loro ruoli ministeriali, nei loro profili professionali, anche tramite il soprannome dato loro dal capo, e soprattutto li inseriamo in un delicato gioco di potere che li vede schierati e, tutti, in bilico. Insomma la società è instabile, il centro del potere lo è ancora di più. L’assenza di uno di loro alla riunione, l’ennesima epurazione del dissidente, mina l’equilibrio precario e dà il via a un necessario sovvertimento e a un nuovo gioco del potere. Qualcuno cadrà, qualcun altro se ne gioverà, la casualità trionferà.

Magistrale racconto dello svizzero, una vera perla, che oltre l’estrema gradevolezza narrativa impiantata su una struttura geometrica, su una nomenclatura nota, su un’estrema spersonalizzazione dei personaggi chiamati con le semplice lettere maiuscolo dell’alfabeto, coinvolge il lettore con la necessità di appuntarsi didascalicamente sigle, ruoli, posizioni, pensieri, collusioni, alleanze e inimicizie, mantenendone desta e tesa l’attenzione per avviarlo alla necessaria riflessione sociopolitica.
Rivoluzione, strutture del potere da essa generate, il potere di per sé: non c’è ideologia che regga, nonostante le buone intenzioni, al limite che il potere porta in sé : è gestito dagli uomini e nel caso del potere generato da rivoluzionari diventa ancora più pericoloso perché mummifica ciò che nasceva per sovvertire creando al suo interno un paradosso di difficile gestione. Ben venga il caos, sembra dirci lo svizzero.

[Salma · Rating 2 out of 5]

كثير من الكتب ما توحي به عناوينها لك هو أجمل ما فيها... لا يمكن لعنوان قصة مترجمة عن الألمانية كهذا أن يمر علي و لا يدخلني في عالم من التخيلات... و كم أجلته و أنا أتأمل رحلة ممتعة... و لكن يا للخيبة! 0
هذه عبارة عن مجموعة قصصية من ثلاث قصص، لمؤلف سويسري شهير...0
الأولى (النفق) و هي تتحدث عن قطار يدخل في نفق يفضي إلى الهاوية و الناس عليه لاهون...0
الثانية (العطل قصة ممكنة الحدوث)، و هي أجمل قصة في المجموعة، مذكرة إياي بفيلم رعب سخيف، و لكن ليس لها منه إلا الفكرة العامة، و لحسن الحظ أنها لم تكن كالفيلم... حيث تقام محاكمة صورية من قبل مجموعة من الحقوقيين المتقاعدين لعابر سبيل نزل عندهم على سبيل التسلية... و نقاشات حول الجريمة و العدالة و هل يعتبر فعلا جرميا ما لا يطاله القانون؟
الثالثة (أبو حنيفة و أنان بن داود)... كانت تعد بقصة مبهرة لولا أنها لم تكن... القصة اعتمدت على واقعة تاريخية... حين حبس المنصور عنان بن دواد لوشاية قادة اليهود به لخلافه معهم حول رئيس طائفتهم، التقى بالسجن الإمام أبي حنيفة النعمان الذي كان المنصور قد حبسه سابقا... و حصلت بينهما صداقة أو كانت قبلا لا أدري، بيد أن عنان بن داود تأثر بالفكر الإسلامي و خاصة بأصول فقه الإمام أبي حنيفة و بالقياس و بعلم الكلام... فنصحه أبو حنيفة بأن يعرض أراءه على الخليفة و يوضح له نهجه العقلاني، فلما أتى الخليفة خبر أفكار عنان أفرج عنه و كانت النصيحة سببا في إنقاذ حياته... و حين خرج أنشأ فرقة القرائين...0
هذه الواقعة بنى عليها دورينمات قصة رمزية... حيث يمثل الإمام أبو حنيفة المسلمين و أنان اليهود و الزنزانة هي (فلسطين) الأرض الموعودة... و كأنهما بقيا محبوسين خمسمئة عام معا كصديقين متقاربين حد التماهي!! ثم أفرج عن أنان تاركا الزنزانة، فتاه في الأرض قرونا لم يرتح بمكان فيها، حتى عاد للزنزانة ثانية، و لكن أبي حنيفة الذي اعتاد وحدته في زنزانته لفترة طويلة لم يتعرف عليه فبادره بالصراع و القتال... و بعد أن أنهك كلا الطرفين... جلسا، فعرف وجه صديقه القديم أخيرا و تصالحا و عادا شيئا واحدا متماهيا يعيشان في زنزانتهما (أرضهما الموعودة)!! 0
الرمزية واضحة... هذا التبسيط الساذج لمنشأ الصراع و لطريقة حله... و توظيف هذه القصة التاريخية للمظلومية المملة الكاذبة... فالواقع بخيرنا أنه لم يـُخرِج أحد اليهودي من الأرض و لطالما كان هناك، و لكن ما فعله أنه خان جوار المسلم و طمع بما في يده فاستجلب صحبه من الخارج فذبحوا الجار المسلم و طردوا أولاده و احتلوا الأرض برمتها... هكذا القصة كما زال يرويها التاريخ للآن...0

و بعيدا عن قصة درونمات المخيبة و توهماته للتاريخ... فإن هناك دلالات جميلة و كثيرة مهمة يمكن استخلاصها من واقعة تاريخية كهذه، بعد أن بات تراثنا ينتقص منه على يد أبنائه قبل من سواهم... أحدها تأثير مناهج علماء المسلمين و مدارسهم على نتاج و كتابات من جاورهم من الديانات الآخرى، فلم يكن عنان وحده كذلك ممن عاصر تلك الفترة... و أخرى علاقة كثير من علماء المسلمين المنفتحة على الآخر... و أهمها أن محنة أبو حنيفة (في رواية أنه توفي بالسجن و في رواية بعد خروجه مباشرة) لم تكن بدعا من محن كثيرة لحقت بكثير من الفقهاء و المحدّثين و العلماء على كافة توجهاتهم، فقد عاشوا الفاقة أو امتحنوا في حياتهم و اتهموا بكافة التهم سواء من السلطة مباشرة أو من سوقة الناس أو من زملائهم الذين حسدوهم فلفقوا لهم التهم و أوغروا صدر الحاكم أو الدهماء عليهم... بعض هذه المحن اشتهرت لأسباب كثيرة منها لأجل أديلوجيات معينة، بحيث أن إبرازها بمعزل عن غيرها يجعل التاريخ مقروءا بطريقة مختلفة عما لو قرئت مع سواها من المحن... و بعضها الآخر طواه النسيان كما طوى أصحابها... سعيد بن جبير، سفيان الثوري، الأئمة الأربعة، فحتى الإمام مالك قد جلد و عذب، و محنة البخاري الذي اتهم في دينه و فر من بلده، و السرخسي الفقيه الحنفي الذي أملى كتابه المبسوط على طلابه من البئر الذي حبس فيه، و محنة الآمدي الذي اتهم في دينه، و العضد الإيجي الذي مات مسجونا، و القاضي التنوخي الذي ألف كتاب (الفرج بعد الشدة)، و محنة العز الذي حبس ثم طرد من دمشق و الفخر الرازي الذي طرد من أكثر من مكان و عانى فقرا مدقعا ... و غيرها الكثير... كان قد جمع جزءا منها أبو العرب التميمي في (كتاب المحن) ليصبر نفسه بقصص من سبقوه و هو الذي قاسى محنة أيضا... و كنت ابتدأت بكتاب التميمي، و كان الاستهلال بقصة سيدنا عمر و اغتياله، فأحزنني الوصف كثيرا، فقررت التوقف عنه حتى وقت يكون أكثر صفاء... بيد أنه كتاب قديم، فالتميمي توفي عام 333هـ و قد حصل الكثير من بعده، فهل هناك من كتاب حديث جمع هذه المحن؟

و لكن هل يعني هذا أن العلماء كانوا منكوبين في تاريخنا هكذا على طول الخط... الجواب هو لا... و إلا لما نشأت حضارة و لا كانت هناك مجالس فكرية و سجالات علمية و تيارات مختلفة و مدارس متنوعة و لا كان كل هذا النتاج، لأن الإنتاج العلمي يحتاج إلى استقرار و أمن و نفقة مادية... و يمكننا أيضا أن نروي قصصا كثيرة عن هؤلاء العلماء و غيرهم و قد أكرموا و احتفي بهم و بنتاجهم من قبل الحكام و الناس... بيد أن التراث ليس شيئا واحدا و لا الدولة الإسلامية كانت قالبا واحدا و على مزاج واحد و توجه واحد على مدى قرون طويلة و في كل بقعة فيها بحيث يمكن اختزالها إلى جملة واحدة تقريرية... فحاكم مدينة يكون محبا للعلم و آخر ليس كذلك، و العالِم الذي كان يـُحارب في مكان كان يستقبل بالحفاو�� في مكان آخر يليه، و العالم الذي شنّعوا عليه في فترة، كان يحتفى فيه في فترة أخرى، و أحيانا يشنع عليه بعد وفاته بينما قد عاش مكرما في حياته، و أحيانا يكون هو قد كاد لغيره في وقت أو تحالف مع السلطة لإبعاد خصومه، فارتد عليه عمله في وقت لاحق أو آلت السلطة لآخر فسقط نجم حظه... و لطالما كان هناك بعض أولئك البعض الذين لا يهنأ لهم بال إلا بالكيد للآخرين... و كان هناك من المتنفذين من يقبل كلمة الحق فيتراجع عن ظلمه و آخر يغضب غضبة شديدة و يزداد ظلما... و لطالما كانت هناك إشكالية بين العالم و محيطه و بين المصلح و مجتمعه و بين الخارج عن السياق و سياقه و بين المهووس بفكرة و ما حوله... تشتد تارة و ترتخي تارة أخرى حسب المزاج العام... و جدير بالذكر هنا فكرة الأمر بالمعروف و النهي عن المنكر الملازمة لهذه الأمة و خاصة علماءها... و التي تجعل التدافع داخلها في حركة مستمرة، كحركات مدنية حية مراقبة للمجتمع من أعلى الهرم إلى أسفله... و هذه ملاحظة ذكية كان ذكرها مايكل كوك في كتابه الأمر بالمعروف و النهي عن المنكر في الفكر الإسلامي...0
المشهد التاريخي كان أكثر غناء و تعقيدا و تداخلا مما يراد تسطيحه بتحليلات حدية ساذجة أحادية تقوم إما على الأبيض أو الأسود...0
و أجد خير وصف له هو ما قاله رسول الله: "خير و فيه دخن". يعني كان الشكل العام خيرا و لكن فيه كدر يجعله غير صاف... 0


نجمتين من خمس، لأجل القصة الثانية و لأجل الحادثة التاريخية التي لم أكن أعرف عنها شيئا قبلا...0


أيلول 2014

[Georgiana 1792 · Rating 3 out of 5]

Un racconto sui giochi politici al potere di una segreteria di partito in un regime totalitario (dietro cui si nasconde probabilmente l'ex URSS). L'atmosfera di dubbio e di sospetto tra i vari componenti che sono identificati in ordine di importanza dalle lettere che vanno da A a O e P, porta a situazioni paradossali, con un finale pieno di ironia.

[M. (they) · Rating 3 out of 5]

Ci troviamo in un ignoto (e altamente equivocabile) paese monopartitico, i cui membri di un ipotetico segretariato politico sono costantemente in lotta fra loro.
Nominati solo con una lettera, una breve descrizione e un nomignolo basato sull'opinione altrui — B, ministro degli Esteri chiamato "l'eunuco" per il suo essere bohémien; C, capo della polizia segreta, "la zia di Stato" a causa dell'omosessualità; e così via —, questi uomini partecipano al controllo attivo e passivo del proprio Stato totalitario, condividendo tuttavia solo l'interesse a mantenerlo statico e dominabile. La politica si rivela dunque come il gioco crudele degli uomini più abili.

Le simpatie e le antipatie che provavano l'uno per l'altro influenzavano le loro decisioni assai più che i conflitti politici e le circostanze economiche a cui si trovavano di fronte [...] la ragione non riusciva a spuntarla.

Avrei voluto catalogare questo libro come distopia, ma la verità è che è tutto fin troppo reale.

[Paola]

Einaudi 1973 cop rigida

[Dejavu · Rating 4 out of 5]

Arrivano in uno stanzone per una riunione figure dalla A alla P che incarnano tutte le cariche più importanti di un paese probabilmente mono partitico a seguito di una rivoluzione. Dürrenmatt fedele alle sue capacità di drammaturgo non ha bisogno di chiamarli per nome, basta un soprannome e qualche caratteristica qua e là per dare impressione al lettore di vizi e virtù di ciascuno. Seguiamo in unica scena la conversazione che verte sulla possibilità o no di sciogliere questo segretariato e aprirsi ad una democrazia parlamentare. Ognuno si scopre, uno solo ammette di aver paura.

Non è un capolavoro, ma è magistrale l’architettura del testo, in sessanta pagine dice tutto senza raccontare nulla di specifico. Un po’ come se fosse possibile simulare la realtà delle dinamiche di potere senza ricorrere ad invettive, nomi, episodi storici reali. Come se vizi e virtù degli uomini di potere siano storicamente sempre i medesimi qualsiasi sia il colore politico d’appartenenza.

[Anna Maria D'Ambrosio · Rating 4 out of 5]

“[…] il colonnello che lo perquisiva le altre volte era calvo e doveva essere in ferie, o l'avevano trasferito, o dimesso, o degradato, o fucilato.”

Così si apre questo libricino, che rende perfettamente l’idea di cosa stiamo iniziando a leggere. Dürrenmatt tratteggia in poco più di 60 pagine le meschinità umane, cosa siamo disposti a fare per avere potere e lo fa rappresentando un gruppo di potenti di un partito al potere che, seduti al tavolo di governo, iniziano pian piano a sbranarsi a vicenda. Grottesco, ironico e profondo, “La caduta” è un altro dei tasselli incredibili del lavoro dello scrittore e drammaturgo svizzero.

[Andrea · Rating 3 out of 5]

Parodia del potere totalitario, con riferimento al terrore sovietico. Tutto si svolge nel corso di una assurda riunione dell'esecutivo, in un crescendo parossistico e teatrale.

[Khaled Hawass · Rating 5 out of 5]

مجموعة قصصية مكونة من ثلاثة قصص مختارة وهم (العطل - النفق - أبو حنيفة وأنان بن داود) الترجمة رائعة جدا وسهلة وأوضحت مفهوم كل قصة.

العطل: هي أطول القصص، بها بعد نفسي واضح، تحكي عن رجل يحدث عطل في سيارته فيضطر للمبيت في أحد البيوت بها رجل عجوز يجتمع مع اصدقائه وبما انهم كانوا يعملون في القضاء فكانوا يمثلون هيئة محكمة ومدعي عام ومحامي وكان صديقنا هو المتهم وحدث به ما حدث.
القصة جميلة وممتعة وليس فقط مسلية بل تكشف عن خبايا النفس وتقول بأننا كلنا مجرمين بحق أنفسنا وبحق الناس بشكل مباشر أو غير مباشر وكلنا نسعي إلي غاية سواء كانت الحصول علي مال أو سلطة أو تحقيق شهوة فنسعي لها وندوس علي كل من يعيقنا من أشخاص وأشياء القصة معبرة جدا ومهمة جدا.
النفق: أما هذه ففي القطار تحدث يدخل نفق ولا يخرج منه القصة بها رمزية مخيفة وتفتح جوانب من النفس بعيدة تعتبر أكثر القصص تشويق ورمزية.
أبو حنيفة وأنان بن داود: هي قصة غريبة بها بعد سياسي واضح عن الصراع العربي الإسرائيلي ففي زمن حكم الخليفة المنصور يقوم بحبس الإمام أبو حنيفة النعمان مع الحبر اليهودي انان بن داود في محبس واحد وعلي هذا الأساس تقوم القصة وتنطلق بخيال الي قرون عديدة حتي الحرب العالمية الثانية.
هذا النوع من القصص هو ما يعطي أهمية لفن القصة حيث انها تدخل الي أعماق النفس وتحلل أفعال الإنسان من كل زواياه وأبعاده المختلفة.

[Francesco Sapienza · Rating 3 out of 5]

Opera breve ma intensa, concisa ma tagliente. Dürrenmatt mette in scena (letteralmente, come fossimo al teatro) più che una storia un congegno narrativo, un meccanismo fatto di complicati ingranaggi: i quindici capi del partito al potere si siedono a un tavolo, si guardano, si adulano, si accusano, si sbranano.

Chiamare i vari ministri non con nomi ma con delle lettere (A, B, C...) li rende quasi eterei e kafkiani, scelta che ho trovato azzeccatissima allo scopo di dar loro una certa universalità. Credo che l'autore, scrivendo, pensasse alle dinamiche del Partito Comunista dell'Unione Sovietica; ma quel che racconta si espande certamente a ogni altra situazione di potere, politico o non politico. Poche parole, dentro a un dialogo, aprono poi un colpo di scena che porta al dramma, alla caduta, e in questo riconosco lo stile glaciale e sottile che fa di Dürrenmatt, a mio avviso, un grande scrittore e narratore dell'animo.

[Padmin · Rating 4 out of 5]

Indicazioni editoriali
Sistemati i personaggi come pedine su una scacchiera, Friedrich Dürrenmatt dà il via a uno dei giochi più raffinati e crudeli, mettendo a nudo le ipocrisie, i sottintesi e le ambiguità delle strutture del potere. Vincolati da sottili fili mentali a una ragnatela che acquista sempre più una dimensione reale, i protagonisti iniziano a sbranarsi a vicenda, rivelando retroscena meschini, scambiandosi accuse, rompendo e creando alleanze. Invece di agire nell'interesse della comunità, ai quindici importa soltanto comandare e ottenere più potere. Non c'è spazio per ideali e valori, dubbi o risentimenti.
Un congegno narrativo di straordinaria precisione e tensione che fa serpeggiare un dubbio nella mente del lettore: e se fosse proprio l'uomo con la sua sconfinata sete di potere a essere incapace di ambire a valori più giusti?

[Klaus Mattes · Rating 5 out of 5]

Stalin, der noch Anfang der fünfziger Jahre loyale Diener und hochrangige Figuren des sowjetischen Politapparats hatte hinrichten lassen, starb 1953 in der Datscha, im kleinen Kreis der möglichen Nachfolger, welche er am Abend davor noch mal zur Sau gemacht hatte. Angeblich starb Stalin an einer Gehirnblutung; wahrscheinlich sogar wirklich, der Mann war 74 Jahre alt. Nachfolger Nikita Chruschtschow enthüllte drei Jahre danach Stalins Verbrechen mit einer Geheimrede vor der Parteiversammlung und leitete die „Tauwetter“-Periode ein. Ähnlich dem späteren Gorbatschow erwies sich Chruschtschow als ein sprunghafter Reformer, der zu oft Karrieristen im KPdSU-Politbüro in ihren Machtstellungen aufscheuchte, die marode Landwirtschaft aber nie in den Griff bekam, die Versorgungslage der breiten Masse also nicht spürbar verbessern konnte. Sein eigener Zögling Leonid Breschnew stürzte ihn im Herbst 1964. Breschnew, inhalts- und visionsleer, stand ab da für die Erstarrung der Sowjetunion, freundlicher ausgedrückt: ihre friedliche Beständigkeit und Berechenbarkeit. Bis zum Herztod 1982 (mit knapp 76) glückte es ihm immerhin, keinen der Rivalen auf den Thron zu lassen.

Im Jahr 1971, als „Der Sturz“ erschien, in dem ein nur mit A benannter Machthaber eines totalitären, sozialistischen Staates während einer Versammlung der 15 mächtigsten Männer in überraschender Einigkeit aller anderen gestürzt wird, B bis P, aber eigentlich doch „versehentlich“, weil das Gerücht aufgekommen war, der sich nur verspätende O wäre von Sicherheitskräften liquidiert worden, A oder auch sein Geheimpolizei-Direktor C begännen eine weitere „große Säuberung“, war Friedrich Dürrenmatts, auf Stalin und Chruschtschow anspielende Parabel über die Brüchigkeit jeder Machtsicherung also in Wahrheit schon „ein Stück von gestern“. Und so ist es dabei geblieben, dass wenn Dürrenmatts größte Werke aufgezählt werden, „Der Sturz“ mehr oder weniger nie genannt wird, zu Unrecht!

Die Idee war dem Schweizer Weltberühmten 1964 gekommen, als man ihn zu einem Russlandbesuch eingeladen hatte. Dem folgte 1967 Dürrenmatts Beteiligung am Schriftstellerkongress in Moskau. Doch bis die Erzählung in den beginnenden siebziger Jahren als Buch erscheinen konnte, waren, trotz Vietnamkrieg, Entspannung und Koexistenz angesagt (Nixon, Mao, Brandt). Was zu Zeiten der akuten Weltkriegsgefahr (Atomraketenstationierung auf Kuba, Invasion in der Schweinebucht) vielleicht ein Hit gewesen wäre, wurde keiner. Allenthalben schrieben die Kritiker dann auch, es müsse sich nicht notwendigerweise um eine Fabel aus Moskau handeln, in Mafia-Clans oder im Pentagon würden die Machtkämpfe bestimmt ähnlich laufen.

Wir haben es mit einem Drama-Plot zu tun: Einheit der Zeit, des Orts, des Personals, des Szenenbilds, lange Reihungen gesprochener Worte (allerdings meist indirekt, also im Konjunktiv). Die Mächtigen der Clique sind von Ehrgeiz und Misstrauen zerfressen und halten sich mittels ihrer Hausmacht und kriminellen Winkelzügen ständig in Schach. Was für Jahre eine Balance der Geängstigten bildete, kippt eines Tages überraschend, weil an sich eher Drittrangige, auch noch aufgrund eines Versehens, glauben, sie sollten an die Wand gedrückt werden. Den Schrecken, den all die vielen anderen bereits erleben mussten, haben sie nur zu gut in Erinnerung behalten. Ein Königsmord. Shakespeare und Dürrenmatts Bewunderung für den Theatergiganten der Renaissance lassen grüßen. Möglicherweise lief das in Moskau im ZK 1953 und 1964 sogar (in etwa) so ab. Ganz genau werden wir das wohl nie mehr erfahren.

Um die Sache als literarisches Stück rund und effektvoll zu machen, kommt Dürrenmatt nicht umhin, etliche Kleinigkeiten zu ändern oder zu vernachlässigen, die in Wirklichkeit durchaus nicht unwichtig waren oder wären. Wer das Treffen überhaupt einberufen kann und wie schnell. Wer Armee, Geheimdienst und Polizei hinter sich hat. (Solche Fragen waren entscheidend sowohl für Chruschtschows wie Putins späteren Aufstieg zur Nummer 1.) Dürrenmatts Spiel braucht einen schnellen, leisen, gemeinschaftlichen Mord, der fast etwas von Agatha Christie und ihres „Mord im Orientexpress“ hat. Auch ist es weder bei der Mafia, im Pentagon, noch in Managerkreisen üblich, dass die kommenden Männer, bevor sie zuschlagen, erst lang und breit mit blendend formulierten Sätzen erklären, warum sie einen Führungsanspruch haben. Und sie töten nicht sofort und mit ihren eigenen Händen - wie Iwan der Schreckliche noch.

Das sei auch heute der Fall: indem das Politische Sekretariat alle Macht an sich gerissen habe, sei die Partei bedeutungslos geworden und könne nicht mehr der Träger der Revolution sein, aber auch das Politische Sekretariat sei nicht mehr imstande, diese Aufgabe zu erfüllen, denn es habe nur noch eine Beziehung zur Macht und keine Beziehung mehr zur Revolution. Das Politische Sekretariat sei von der Revolution abgekapselt. Die Erhaltung seiner Macht sei ihm wichtiger als die Veränderung der Welt, weil jede Macht dazu neige, den Staat, den sie beherrsche, und die Partei, die sie kontrolliere, zu stabilisieren. Der Kampf gegen das Politische Sekretariat sei deshalb für den Fortgang der Revolution unumgänglich. Diese Notwendigkeit müsse das Politische Sekretariat einsehen und seine Selbstauflösung beschließen. Ein echter Revolutionär liquidiere sich selbst, schloß er seine Rede.

Ein ungeheuerliches Ereignis und Friedrich Dürrenmatt hat es nicht dokumentiert, sondern imaginiert. Tagespolitisch interessiert das längst nicht mehr. Literarisch bleibt es stark und überzeugend hinsichtlich einer Durchleuchtung der Autoritätsaspekte des menschlichen Herdenverhaltens. Stilistisch ein Wortrausch, in den man sich anfangs verunsichert und etwas verkrampft hinein wagt, sich irgendwann dem reißenden Sprachfluss dann aber anvertraut und am Ende ein grandioses Erlebnis durchmessen hat.

[Gloria · Rating 4 out of 5]

Dürrenmatt descrive una seduta del segretariato politico di uno stato non precisato, nato dalla rivoluzione che ha spodestato il precedente governo. Con linguaggio asciutto e semplice mette in luce le piccolezze di questi politici che, da portavoce della volontà di cambiamento della nazione, sono diventati incarnazione del potere immobile che mira solo a difendere la propria esistenza e posizione.
I personaggi, senza nome e identificati solo con una lettera dell’alfabeto, si schierano, attaccano, si difendono a turno in un gioco dietro cui è palese la denuncia dei meccanismi ipocriti e opportunisti di tanta parte della politica di qualsiasi governo.
È un libriccino smilzo ma incisivo. Una lettura interessante.

[Simona · Rating 5 out of 5]

Un libro attuale che dovrebbe essere letto a scuola per far comprendere i rapporti di potere ed il significato della libertà. Lucido e spietato come tutti i libri di durrenmatt

[Fredo_Credo · Rating 5 out of 5]

Best short storie ever if you want to read a cabinett meeting gone wrong *nsfl*

Just don't ever get to work late, comrades.

[Francesca · Rating 4 out of 5]

3.5-4/5

[Harris · Rating 5 out of 5]

"μόνο η άγνοια του μέλλοντος κάνει το παρόν υποφερτό"