What do you think?
Rate this book
Allah in Europa. Het reisverslag van een ongelovige
Tien jaar na De weg naar Mekka verkent Jan Leyers de islam in Europa. Groeit er zoiets als een Europese versie van de islam? Is dat ook wat moslims zelf willen? En valt het alom heersende wantrouwen jegens de islam te overwinnen? Op zoek naar antwoorden trekt Jan Leyers van Sarajevo naar Brussel. Hij gaat met Bosnische moefti's op bedevaart, maakt een moslimkamp in de Hongaarse poesta mee, wordt wegwijs gemaakt in een Parijse banlieue en gaat in Londen met de voorzitter van een shariaraad op pad.
Hij luistert naar traditionele gelovigen en nieuwe bekeerlingen, naar liberalen en fundamentalisten, naar de stem van de kenner en de stem van de straat. Met de oren van een seculiere westerling die op zijn zeventiende rotsvast geloofde dat de toekomst van Europa er een zou zijn zonder religie en vandaag verbaasd aanziet hoe het opperwezen terrein herovert.
Allah in Europa is het relaas van een tocht door een wereld die zich niet in cijfers of statistieken laat vatten. Een meeslepend avontuur dat ontroert en ontreddert, onthutst en hoop inboezemt.
Hij luistert naar traditionele gelovigen en nieuwe bekeerlingen, naar liberalen en fundamentalisten, naar de stem van de kenner en de stem van de straat. Met de oren van een seculiere westerling die op zijn zeventiende rotsvast geloofde dat de toekomst van Europa er een zou zijn zonder religie en vandaag verbaasd aanziet hoe het opperwezen terrein herovert.
Allah in Europa is het relaas van een tocht door een wereld die zich niet in cijfers of statistieken laat vatten. Een meeslepend avontuur dat ontroert en ontreddert, onthutst en hoop inboezemt.
- GenresNonfictionIslam
472 pages, Paperback
Published March 29, 2018
9 people are currently reading
121 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 9 of 9 reviews
January 12, 2019
This is a very smoothly written travel report, which follows the documentary television series that Jan Leyers (former pop star, now television maker) made in 2017, criss-crossing the various Muslim communities throughout Europe. Of course, this is not a complete overview and Leyers also does not claim to be representative. But it does provide a picture of the great diversity within these different muslim communities.
With Leyers, you have to conclude that there is no clear line to draw in the alignment of the Muslim groups. At first, you have the impression that in countries where Muslims are recognized and given ample space the moderate, more relaxed form of religious experience prevails (as in Bosnia, where Muslims of course are in the majority, but also in Austria and Germany, for example) , and that in countries where they are forced into assimilation and are hardly present in the public space (as in France or Hungary) radicalism predominates. But then you see that in Great Britain, where there is an enormous tolerance towards almost all religions (a tolerance that is very like indifference), that the most radical, antimodernist voices can be heard.
A couple of other things struck me: firstly, some Muslim communities are indeed trying to come to a 'more modern' form of Islam, in which Western liberal values are in some measure integrated. But on the other hand, these more modern communities and voices are harshly criticized and even persecuted by the radical strains in islam. Secondly, even in the more modern commmunities women continue to be pushed to the second plan, and a very ambiguous attitude remains towards non-Muslims. This indicates that there are fundamental incompatibilities that absolutely must be clarified (of course, this is a phenomenon that is also relevant for other religions/churches, and even for some radical atheist ideologies).
I wholeheartedly agree with Jan Leyers that the great debate is not so much between the West and Islam (the famous clash of civilizations), but primarily within the Islam community itself. And also that a modern/European form of Islam can never be imposed from above (and that this is even counterproductive); the Muslim communities must clear out things themselves and they are trying to do that. Perhaps it is a matter of time, but given the radicalization and evolution towards terror (which is partly, but certainly not entirely a consequence of social and political deprivation), we do not have that time. And so I think that democratic regimes absolutely have the right and the duty to give the moderate, rational voices as much room as possible - within a controlled setting - and to discourage and even ward off fundamentalistic voices. By all means, we must get rid of the bitter and unhealthy debate, both in the Muslim community itself as in the anti-islamic camp in the west. I know there certainly are no easy recipes, and it is a trial-and-error process, but there's no way around it; so let reason and pragmatism prevail, on both sides.
With Leyers, you have to conclude that there is no clear line to draw in the alignment of the Muslim groups. At first, you have the impression that in countries where Muslims are recognized and given ample space the moderate, more relaxed form of religious experience prevails (as in Bosnia, where Muslims of course are in the majority, but also in Austria and Germany, for example) , and that in countries where they are forced into assimilation and are hardly present in the public space (as in France or Hungary) radicalism predominates. But then you see that in Great Britain, where there is an enormous tolerance towards almost all religions (a tolerance that is very like indifference), that the most radical, antimodernist voices can be heard.
A couple of other things struck me: firstly, some Muslim communities are indeed trying to come to a 'more modern' form of Islam, in which Western liberal values are in some measure integrated. But on the other hand, these more modern communities and voices are harshly criticized and even persecuted by the radical strains in islam. Secondly, even in the more modern commmunities women continue to be pushed to the second plan, and a very ambiguous attitude remains towards non-Muslims. This indicates that there are fundamental incompatibilities that absolutely must be clarified (of course, this is a phenomenon that is also relevant for other religions/churches, and even for some radical atheist ideologies).
I wholeheartedly agree with Jan Leyers that the great debate is not so much between the West and Islam (the famous clash of civilizations), but primarily within the Islam community itself. And also that a modern/European form of Islam can never be imposed from above (and that this is even counterproductive); the Muslim communities must clear out things themselves and they are trying to do that. Perhaps it is a matter of time, but given the radicalization and evolution towards terror (which is partly, but certainly not entirely a consequence of social and political deprivation), we do not have that time. And so I think that democratic regimes absolutely have the right and the duty to give the moderate, rational voices as much room as possible - within a controlled setting - and to discourage and even ward off fundamentalistic voices. By all means, we must get rid of the bitter and unhealthy debate, both in the Muslim community itself as in the anti-islamic camp in the west. I know there certainly are no easy recipes, and it is a trial-and-error process, but there's no way around it; so let reason and pragmatism prevail, on both sides.
July 27, 2018
Tien jaar na De weg naar Mekka deed Jan Leyers (1958), muzikant, tv-maker en schrijver zijn reis nog eens over maar dan in Europa. Voor zijn televisieserie sprak hij oude, nieuw bekeerde en ex-moslims, kenners en de man en vrouw in de straat aan. In 2017 doorkruiste hij hiervoor met zijn crew Bosnië, Hongarije, Oostenrijk, Frankrijk, Engeland, Zweden, Denemarken, Duitsland en Nederland om tenslotte te eindigen in België. Opnieuw verwerkte hij zijn dagboekaantekeningen ook tot een boek, dat zich trouwens perfect los laat lezen van de reeks die nog vorig jaar werd uitgezonden door zowel Canvas als de VPRO. Hij stelde vragen over thema’s als de man-vrouwverhouding, de hoofddoekenkwestie, de vluchtelingenproblematiek, democratie, de houding tegenover hun godsdienst, etc. Zijn vraagstelling is of er een ‘Europese verlichte islam’ bestaat of zou kunnen ontstaan die meer in lijn ligt met de ‘westerse, verlichte en seculiere maatschappij’. En of moslims dit zelf wel willen. Daarnaast zocht hij uit of het alom heersende wantrouwen tegen de islam te overwinnen is.
Door het concept van de televisiereeks volgt het boek wel hetzelfde stramien waardoor er een vrij repetitieve verteltrant ontstaat en er weinig tot geen verrassingen in het boek zitten, en er tevens een aantal bevindingen van de auteur regelmatig herhaald worden. Bij aankomst op een bepaalde plek interviewt Leyers een aantal personen, ofwel op afspraak ofwel spontaan in verschillende gelegenheden, en dan stelt hij telkens dezelfde soort vragen. Bij de ene Iraanse ex-moslimactiviste komt daar dan kritiek op de wereldwijde moslimgemeenschap, en dan zijn er weer andere meer gematigde moslims die haar daarin tegen spreken. Een Zweedse maatschappelijk assistente wordt bij het assisteren van vluchtelingen eerder naïef afgeschilderd. In Bosnië gaat hij mee op bedevaart met Bosnische moefti’s. In Denemarken interviewde hij de uiterst goed bewaakte Kurt Westergaard, die met zijn cartoons van de profeet Mohamed in 2016 de wereld in brand zette. Leyers is goed in luisteren, en vragen stellen waardoor zijn gesprekspartners op hun gemak zijn en best veel kwijt willen. Hij is geen harde journalist maar zoekt de menselijke verhalen op die zijn gesprekspartners maken tot wie ze zijn. Bovendien beschrijft hij in het boek op een aangename manier de lokale setting waarin de verschillende interviews plaatsvinden. Net zoals in interviews en gesprekken met hemzelf filosofeert hij graag en probeert hij naar oplossingen te zoeken voor de vraagstelling die hij het ganse boek met zich meedraagt.
Een belangrijke vraag is of al die geïnterviewden wel representatief zijn voor hun hele geloofsgemeenschap. Dat dit boek een fractie weergeeft van de opinies uit de moslimgemeenschap, is eigenlijk voor de hand liggend en zou niet tot verbazing mogen leiden. De conclusie van Leyers is uiteraard ook niet wereldschokkend, namelijk dat een meer verlichte islam niet van bovenaf kan worden opgelegd en dat nog vele stenen in het water verlegd zullen moeten om extreem moslimfundamentalisme te bestrijden.
Allah in Europa is een boeiend reisverslag dat de lezer doet nadenken, maar mocht Leyers een andere meer doorlopende verteltrant hebben gehanteerd dan voor zijn reportages met minder herhalingen, had hij misschien nog wat meer pit aan dit boek kunnen geven. Grappig is ook dat de redactie enkele typische ‘Noord-Nederlandse’ woorden in zijn reisverhaal moet hebben gesmokkeld, die hij zelf nooit in de mond zou nemen. Dat kan niet anders dan de Vlaamse lezer die hem kent, opvallen maar is uiteraard de auteur niet aan te wrijven.
Deze recensie verscheen ook als Hebban-recensie, zie: https://www.hebban.nl/recensies/natha...
Door het concept van de televisiereeks volgt het boek wel hetzelfde stramien waardoor er een vrij repetitieve verteltrant ontstaat en er weinig tot geen verrassingen in het boek zitten, en er tevens een aantal bevindingen van de auteur regelmatig herhaald worden. Bij aankomst op een bepaalde plek interviewt Leyers een aantal personen, ofwel op afspraak ofwel spontaan in verschillende gelegenheden, en dan stelt hij telkens dezelfde soort vragen. Bij de ene Iraanse ex-moslimactiviste komt daar dan kritiek op de wereldwijde moslimgemeenschap, en dan zijn er weer andere meer gematigde moslims die haar daarin tegen spreken. Een Zweedse maatschappelijk assistente wordt bij het assisteren van vluchtelingen eerder naïef afgeschilderd. In Bosnië gaat hij mee op bedevaart met Bosnische moefti’s. In Denemarken interviewde hij de uiterst goed bewaakte Kurt Westergaard, die met zijn cartoons van de profeet Mohamed in 2016 de wereld in brand zette. Leyers is goed in luisteren, en vragen stellen waardoor zijn gesprekspartners op hun gemak zijn en best veel kwijt willen. Hij is geen harde journalist maar zoekt de menselijke verhalen op die zijn gesprekspartners maken tot wie ze zijn. Bovendien beschrijft hij in het boek op een aangename manier de lokale setting waarin de verschillende interviews plaatsvinden. Net zoals in interviews en gesprekken met hemzelf filosofeert hij graag en probeert hij naar oplossingen te zoeken voor de vraagstelling die hij het ganse boek met zich meedraagt.
Een belangrijke vraag is of al die geïnterviewden wel representatief zijn voor hun hele geloofsgemeenschap. Dat dit boek een fractie weergeeft van de opinies uit de moslimgemeenschap, is eigenlijk voor de hand liggend en zou niet tot verbazing mogen leiden. De conclusie van Leyers is uiteraard ook niet wereldschokkend, namelijk dat een meer verlichte islam niet van bovenaf kan worden opgelegd en dat nog vele stenen in het water verlegd zullen moeten om extreem moslimfundamentalisme te bestrijden.
Allah in Europa is een boeiend reisverslag dat de lezer doet nadenken, maar mocht Leyers een andere meer doorlopende verteltrant hebben gehanteerd dan voor zijn reportages met minder herhalingen, had hij misschien nog wat meer pit aan dit boek kunnen geven. Grappig is ook dat de redactie enkele typische ‘Noord-Nederlandse’ woorden in zijn reisverhaal moet hebben gesmokkeld, die hij zelf nooit in de mond zou nemen. Dat kan niet anders dan de Vlaamse lezer die hem kent, opvallen maar is uiteraard de auteur niet aan te wrijven.
Deze recensie verscheen ook als Hebban-recensie, zie: https://www.hebban.nl/recensies/natha...
December 21, 2022
Citaat : 'mijn moeder verloren; het land waarvan ik houd en alles aan te danken heb in zijn hart geraakt, en mijn religie krijgt van alles de schuld.'
Review : Tien jaar na zijn reis door de islamitische wereld, verkent Jan Leyers de islam in Europa. Hij trekt van Sarajevo naar Brussel. Onderweg praat hij met Bosnische moefti's, maakt hij een moslimkamp in de Hongaarse poesta mee, passeert in een Parijse banlieue en gaat in Londen met de voorzitter van een shariaraad op pad.
In het najaar van 2017 was er de serie, en er het boek volgde in 2018 en werd bekroond met de E. Du Perronprijs.
Dit is bovendien intussen zijn vierde publicatie in het genre. Zijn gesprekken met moslims van Srebrenica tot Molenbeek worden met een vanzelfsprekend naturel neergezet. In de details steekt hij, zonder overdrijven, de couleur locale. Zijn boek geeft net als de serie een revelerende kijk in de ontwikkeling van de islam in Europa - en gaat over meer dan discussies over de interpretatie van de Koran, de hoofddoekenkwestie, de sharia, de haatpredikers, de Syriëronselaars. Dit is evengoed het verhaal van een moslima die mannen scheert in Sarajevo.
Het hele eerste hoofdstuk van `Allah in Europa' is een staalkaart van wat Leyers op zijn best te bieden heeft. Als een goed geïnformeerde reisbegeleider wipt hij van een detail naar het grotere plaatje en springt hij van het nu naar het verleden `Allah in Europa' is een aangenaam leesbaar reisverslag, dat de lezer ook aanspoort om de diverse stemmen van islamitische gelovigen met open geest tegemoet te treden.
Review : Tien jaar na zijn reis door de islamitische wereld, verkent Jan Leyers de islam in Europa. Hij trekt van Sarajevo naar Brussel. Onderweg praat hij met Bosnische moefti's, maakt hij een moslimkamp in de Hongaarse poesta mee, passeert in een Parijse banlieue en gaat in Londen met de voorzitter van een shariaraad op pad.
In het najaar van 2017 was er de serie, en er het boek volgde in 2018 en werd bekroond met de E. Du Perronprijs.
Dit is bovendien intussen zijn vierde publicatie in het genre. Zijn gesprekken met moslims van Srebrenica tot Molenbeek worden met een vanzelfsprekend naturel neergezet. In de details steekt hij, zonder overdrijven, de couleur locale. Zijn boek geeft net als de serie een revelerende kijk in de ontwikkeling van de islam in Europa - en gaat over meer dan discussies over de interpretatie van de Koran, de hoofddoekenkwestie, de sharia, de haatpredikers, de Syriëronselaars. Dit is evengoed het verhaal van een moslima die mannen scheert in Sarajevo.
Het hele eerste hoofdstuk van `Allah in Europa' is een staalkaart van wat Leyers op zijn best te bieden heeft. Als een goed geïnformeerde reisbegeleider wipt hij van een detail naar het grotere plaatje en springt hij van het nu naar het verleden `Allah in Europa' is een aangenaam leesbaar reisverslag, dat de lezer ook aanspoort om de diverse stemmen van islamitische gelovigen met open geest tegemoet te treden.
March 17, 2021
Must-read als je het mij vraagt. Heel duidelijk en betrokken geschreven over een onderwerp waar ik nog zoveel over te leren heb. Wat een wijsheid en nuance schuilt er ik dit boek.
August 15, 2018
Een ontluisterend boek over gematigde en extremistische moslims, over vooruitstrevende en traditionalistische moslims, over mensen overtuigd van gelijkheid tussen man en vrouw en mensen die vinden dat vrouwen ondergeschikt zijn aan de man, over moslims die meegaan in het verhaal van scheiding tussen geloof en staat en vooral vele moslims voor wie de scheiding uit den boze is, over soennieten en sjiieten....
Hoezeer sommige politieke partijen ons ervan proberen te overtuigen dat een Europese Islam mogelijk is, toch zijn de vele opinies in de Islam over één ding eens: dit bestaat niet en zal er ook nooit komen. De voormalige groot moefti van Bosnië stelde dat men enkel kan spreken van een Islam in Europa. Of zoals de auteur zelf concludeert: Een van buitenaf opgelegde creatie van een Europese Islam lijkt me inmiddels een op te bergen ambitie. Ik heb onderweg niet één moslim ontmoet die daarop zit te wachten.
Het relaas is een meeslepend avontuur dat ontroert, onthutst, verbijstert, verduidelijkt, soms woede oproept maar vooral dat een beeld geeft van de diversiteit en de leefwereld van Moslims in Europa.
Het boek schuwt ook de controverse niet: elke opinie binnen de Islamgemeenschap komt aan bod.
Als uitsmijter en als doordenkertje: "Een sluier is de lijkwade van een vrije samenleving." (Zana Ramadani, feministische activiste, p. 397)
Hoezeer sommige politieke partijen ons ervan proberen te overtuigen dat een Europese Islam mogelijk is, toch zijn de vele opinies in de Islam over één ding eens: dit bestaat niet en zal er ook nooit komen. De voormalige groot moefti van Bosnië stelde dat men enkel kan spreken van een Islam in Europa. Of zoals de auteur zelf concludeert: Een van buitenaf opgelegde creatie van een Europese Islam lijkt me inmiddels een op te bergen ambitie. Ik heb onderweg niet één moslim ontmoet die daarop zit te wachten.
Het relaas is een meeslepend avontuur dat ontroert, onthutst, verbijstert, verduidelijkt, soms woede oproept maar vooral dat een beeld geeft van de diversiteit en de leefwereld van Moslims in Europa.
Het boek schuwt ook de controverse niet: elke opinie binnen de Islamgemeenschap komt aan bod.
Als uitsmijter en als doordenkertje: "Een sluier is de lijkwade van een vrije samenleving." (Zana Ramadani, feministische activiste, p. 397)
September 8, 2018
Te anecdotisch om diepgravend te zijn, maar als staalkaart van de islam in Europa wel informatief. Hoopgevend is het geschetste beeld vaak niet. Ik weet nu wel wie Al-Djahiz (775-868) was en dat hij dacht wat hij dacht is wel weer hoopgevend. #hetkanduswel
https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Al-Dj...
https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Al-Dj...
December 8, 2018
De verhalen van Jan zijn altijd goed. Mooie reizen, prachtige beelden, en gesprekken vol nieuw inzicht. Ik zou zeggen verplichte kost :)
December 4, 2019
Het is goed te merken dat Jan Leyers zich als ongelovige moeilijk kan inleven. Hij blijft een observerende journalist. De interviews van christen Mounir Samuel in God is groot gaan veel dieper.
Dit boek is te dik naar mijn smaak; ik had liever minder interviews gelezen waarin wat meer diepgang zat. Maar het is boeiend om te lezen hoe verschillend Europeanen omgaan met de religie van met name immigranten en welk effect dat heeft.
https://lalageleest.nl/2019/12/04/all...
Dit boek is te dik naar mijn smaak; ik had liever minder interviews gelezen waarin wat meer diepgang zat. Maar het is boeiend om te lezen hoe verschillend Europeanen omgaan met de religie van met name immigranten en welk effect dat heeft.
https://lalageleest.nl/2019/12/04/all...
June 9, 2020
Dit boek raad ik aan iedereen aan die nieuwsgierig is naar de Islam en hoe deze zich voordoet in verschillende landen binnen Europa. De interacties en verhalen die Jan Leyers vertolkt zijn intrigerend en eye-opening!
Displaying 1 - 9 of 9 reviews