Jump to ratings and reviews
Rate this book

بازمانده‌هایی از فرهنگ دوران جاهلی در تمدن اسلامی

Rate this book

475 pages, Hardcover

Published January 1, 2017

1 person is currently reading
75 people want to read

About the author

Edvard Westermarck

27 books11 followers
Edvard Alexander Westermarck was a Finnish philosopher and sociologist. Among other subjects, he studied exogamy and the incest taboo.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
1 (12%)
4 stars
6 (75%)
3 stars
1 (12%)
2 stars
0 (0%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 2 of 2 reviews
Profile Image for Arman.
360 reviews353 followers
October 3, 2019
وسترمارک کی هست؟

ادوارد وسترمارک(۱۹۳۹-۱۸۶۲) جامعه شناس و فولکلورشناس فنلاندی، از اولین دانشمندانی ست که در کنار مطالعات کتابخانه ای، به پژوهش های میدانی اهمیت داد و سی سال از عمر خود را صرف آن کرد.
وسترمارک نه سال را در مراکش گذراند و به تحقیق درباره عقاید و مناسک مردمان این خطه، بخصوص بربرها گذراند، و کتاب حاضر که هنوز از منابع مهم در حوزه فرهنگ و اعتقادات جوامع اسلامی ست، محصول همین دوره است.

بربرها کی هستن؟

يونانيان به همه مردمان فرهنگ های بيگانه، بربر می گفتند.
بعدها این کلمه به بومیان ساکن شمال آفریقا(با همه تنوع فرهنگی و قوميتی شان) اطلاق گردید.
خاستگاه جغرافیایی و ریشه قومی این مردمان، در هاله ای از ابهام قرار دارد.
از ویژگی بارز بربرها این است که علیرغم نفوذ عرب های مسلمان در میان آنها، هنوز فرهنگ های سنتی و مناسک و عادات عرفی بومی شان را حفظ کرده اند.
امروزه قبایل مراکش را بربرها، قبایل عرب و بربرهای عرب شده تشکیل می دهند.

کتاب چی میگه؟

این کتاب از آثار کلاسیک و پیشگام در زمینه ی مطالعات میدانی انسان شناسی و فولکلور می باشد.
وسترمارک در این کتاب به دنبال این است که با مطالعه رفتارها، مناسک و باورهای دینی و نیز رفتارهای اجتماعی و عرفی بربرهای حالا مسلمان، به ریشه و عمق آن ها دست پیدا کند.
وی بازمانده های اعتقادات و مناسک فرهنگ عربی پيشااسلامی، بربرهاى و قبایل آفریقای پیش از ورود اسلام(به آفریقا)، و نیز اقوام سامی(يهوديان) و فرهنگ رومیان را که هنوز در اعتقادات و رفتارها و مناسک بربرهای مسلمان شده به حیات خود ادامه می دهند، جستجو می کند.

در این مسیر، نویسنده به سه باورداشت جن، چشم بد و نفرين(در فصولی جداگانه) در میان قبایل بربر می پردازد و تلاش می کند تا ببیند که چه جنبه هایی از آنها به دوران پيشااسلامی مربوط می گردند.

در دو فصل بعد، نیز وسترمارک به مفهوم "امر مقدس" یا "برکت"، گستره و مظاهر آن می پردازد و همان روش های فصل های قبل را دنبال می کند.

اما به نظر من، فصل ششم اهمیت بسیار بالایی دارد (و کتاب را بالا کشیده است).
وسترمارک در این فصل به مناسک سال نو، عاشورا و عید قربان می پردازد، و برخلاف فصول پیشین، به خوبی موفق می شود که رد جز به جز اجزای این مناسک و مراسم ها را در فرهنگ های دیگر دنبال کند (و مترجم چقدر خوب توانسته در تعلیقات، مشابهت های انکار ناپذیری بین این مناسک با مناسک و رسومات ایرانیان پیدا کند).


بلوکباشی کی هست؟

کسانی که در زمينه فرهنگ عامه به تحقیق یا مطالعه می پردازند، حتما به اسم علی بلوکباشی برخورده اند.
بلوکباشی با اعتماد به نفس بالای یک محقق پيشکسوت و دانشمند، بر سراغ ترجمه این منبع هنوز مهم رفته است.

وی در ابتدای کتاب، مقدمه ای جامع و کارگشا درباره ی نویسنده و بربرها آورده است (که خلأ اطلاعاتی کتاب درباره فرهنگ و جغرافیای زیستی بربرها را پر کرده است).
متن ترجمه شده نیز روان و بدون دست انداز می باشد و بخوبی از پس یافتن معادل اصطلاحات و نیز تلفظ های دقیق اسامی برآمده است.

و اما راجع به تعلیقات بسیار مفصل، جامع و غنی کتاب؛
بلوکباشی هر مضمونی از کتاب را که نمونه ی مشابهی در میان مناسک و رسومات ایران یافت دارد، در تعلیقات بدان بطور مختصر اشاره کرده است، و موجب می شود که خواننده به ارتباط و یا ریشه ی احتمالا مشترک این مضمون (در دو فرهنگ) به اندیشه فرو برود.

اما این تعلیقات که گاه و بیگاه در متن به آن ها ارجاع داده شده است، موجب سکته و وقفه هایی در خوانش کتاب می شد. بنابراین شاید بهتر بود که مترجم، این تعلیقات را بصورت یک مؤخره در پایان کتاب ارائه می کرد، تا هم همچون یک مقاله، بعدها بتوان به آن استناد کرد، و هم سر و شکلی منسجم تر می گرفتند.


پ ن: دو بخش اول یادداشت، از روی مقدمه مترجم(بلوکباشي) برداشته شده اند.
Profile Image for محمد عطبوش.
Author 6 books284 followers
July 20, 2021
عظيم، لولا أنه يركز على بقايا وثنية البربر في الإسلام
Displaying 1 - 2 of 2 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.