Ο στεναγμός των πενήτων: δοκίμια για τον Παπαδιαμάντη

by Σταύρος Ζουμπουλάκης

Ο κόσμος των πενήτων, των φτωχών και κατατρεγμένων, των αδύναμων και ευάλωτων ανθρώπων, είναι ο κόσμος του Παπαδιαμάντη. Ο αλάλητος στεναγμός τους αντηχεί μέσα στα διηγήματά του. Οι καημοί τους δεν έχουν μόνο κοινωνικά αίτια, και γι' αυτό είναι χωρίς τελειωμό. Από τα διηγήματα του Παπαδιαμάντη απουσιάζει η δράση, τα εξωτερικά μεγάλα γεγονότα, η περιπέτεια. Μεγαλώνουν ασύμμετρα όπως το δέντρο, χωρίς αυστηρό σχέδιο, χωρίς ανέλιξη συχνά, και τελειώνουν αθόρυβα. Είναι ρευστά, λυρικά, μια λεπτή πινελιά, ένα αλαφρύ πάτημα, με οξυμμένη αίσθηση και συμμερισμό του ανθρώπινου πόνου, με ειρωνεία που δεν συνθλίβει αλλά συμπαθεί.

Τα δοκίμια του παρόντος βιβλίου προσπαθούν να απαντήσουν στο αδιατύπωτο ερώτημα ποιους λόγους έχουμε να διαβάζουμε σήμερα τον Παπαδιαμάντη. Επιπλέον, συζητούν τον τρόπο του χριστιανισμού του, το μεταφραστικό έργο του, το κατά πόσον η γλώσσα του αποτελεί εμπόδιο για τον σημερινό αναγνώστη, και, τέλος, την πρόσληψή του από εχθρούς και φίλους.

- Αδυσώπητη ζωή. "Το Μυρολόγι της φώκιας"
- Πεπρωμένη νύχτα. "Ο Ξεπεσμένος Δερβίσης"
- Αναπάντεχα Χριστούγεννα
- Το προοίμιο του "Λαμπριάτικου Ψάλτη" και ο κόσμος των διηγημάτων
- Νεράιδες και μαύρα κούτσουρα
- Τρανή έσται γλώσσα μογιλάλων. "Το Χριστός Ανέστη του Γιάννη"
- Χριστιανισμός υπό τους διατόρους ήχους της γκάιντας. "Η Νοσταλγία του Γιάννη"
- Η εκκλησιαστική αρθρογραφία του Παπαδιαμάντη
- Ο Παπαδιαμάντης και ο Μεγάλος Κανόνας. Μια διαφωνία με τον Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλο
- Μυστική συνάντηση κορυφής
-Τριανδρία
- Μετά από εκατόν έντεκα χρόνια. Θωμά Γόρδωνος Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως
- Παπαδιαμάντης μεταφρασμένος "για παιδιά και νέους"
- Ο Παπαδιαμάντης από τα ελληνικά στα ελληνικά
- Παπαδιαμάντης και Δημαράς. Το νόημα μιας απόρριψης
- Ο Ζήσιμος Λορεντζάτος και η Ορθόδοξη ερμηνευτική του Παπαδιαμάντη

192 pages, Paperback

First published May 1, 2016

About the author

O Σταύρος Ζουμπουλάκης γεννήθηκε το 1953 στη Συκιά Λακωνίας. Σπούδασε νομική και φιλολογία στην Αθήνα και φιλοσοφία στο Παρίσι. Δίδαξε πολλά χρόνια στη μέση εκπαίδευση. Από το 1998 ως το 2012 ήταν διευθυντής του περιοδικού "Νέα Εστία". Είναι πρόεδρος, από το 2008, του Δ.Σ. του βιβλικού ιδρύματος "Άρτος Ζωής".

Reviews

[Maximos Nikiforakis · Rating 4 out of 5]

Ἀν αγαπάς τους κόσμους που χτίζει ο Παπαδιαμάντης και τους λησμόνας διαβάζοντας τις αράδες του, αυτά τα δοκίμια ίσως σε βοήθησουν να κατανοήσεις το γιατί νοίωθεις έτσι.
Το δεύτερο μισό του βιβλίου θεωρώ ωστόσο ότι αναλώνεται σε περισσότερο τεχνικοϊστορικοφιλολογικά ζητήματα και ίσως το βαρεθείς ελαφρώς άμα αναζητάς να σκιαγραφήσεις το σύμπαν της γραφίδας του Σκιαθίτη.