Ένας έμπορος από την Οδησσό παίρνει όρκο βαρύ να διαδώσει παντού το όραμα της Φιλικής Εταιρείας. Ένας Ελβετός τυπογράφος αφήνει πίσω τη ζωή του για να λάβει μέρος στην Ελληνική Επανάσταση. Ένα αμούστακο αγόρι γίνεται τρανός καπετάνιος. Μια νεαρή Χιώτισσα δίνει τη δική της μάχη, έχοντας για μοναδικό όπλο την πένα της. Ένας Σουλιώτης βοηθάει μια χριστιανή και μια μουσουλμάνα να δραπετεύσουν από το χαρέμι του Αλή Πασά στα Γιάννενα.
Η Ελλάδα φλέγεται, ματώνει, παλεύει να αποτινάξει τον ζυγό της σκλαβιάς από πάνω της.
Κι η Ιστορία εκεί, πάντοτε παρούσα, να καθορίζει τα βήματα όλων, να τους οδηγεί, άλλοτε σωστά και άλλοτε λανθασμένα, να τους χαρίζει χαρές και πίκρες, να γράφει τις σελίδες της ζωής τους πότε με την απελπισία και πότε με τον έρωτα, πότε με τον θάνατο και πότε με την ελευθερία.
«Τι είναι για μένα η Ελλάδα; Να, σαν να τη βλέπω τώρα δα μπροστά μου... Μια γυναίκα λεβέντισσα, μια γυναίκα αρχόντισσα που στέκει περήφανη κι αγέρωχη. Με τη λευκή την πουκαμίσα της, τη χρυσοποίκιλτη φορεσιά της. Μπορώ, θαρρείς, ν’ αγγίξω το υφάδι της. Μία γυναίκα στριμωγμένη στη γωνιά, απ’ όλους σας κυκλωμένη. Μα πάνω της βαστάει λεπίδι, και το ’χει πιότερο να πεθάνει παρά να πέσει στα βρομερά σας χέρια!»
Το ζεύγος των Λίας Ζώτου και Θοδωρή Καραγεωργίου επιστρέφει για μία ακόμα χρονιά μ' ένα ιστορικό μυθιστόρημα, περιεκτικό και ουσιώδες, στοχευμένο και παράλληλα βαθιά συναισθηματικό, που μας ταξιδεύει στα χρόνια μιας πληγωμένης Ελλάδας που παλεύει να σταθεί στο ύψος της. Μιας Ελλάδας που ψάχνει να βρει τη δύναμή της, λίγο πριν την έναρξη της Επανάστασης του 1821, και που δίνει έναν από τους μεγαλύτερους αγώνες της μέχρι να φτάσει στην απελευθέρωσή της και στα πρώτα της χρόνια ως ελεύθερο κράτος, με την έλευση του Όθωνα στη χώρα το 1833. Χρόνια γεμάτα αγωνίες, δυστυχίες, πόνο, αίμα, δάκρυα, προδοσίες, αποχωρισμούς, μα και χρόνια μέσα στα οποία γεννήθηκε η ελπίδα, καλλιεργήθηκε το θάρρος, η πίστη στη δύναμη του ανθρώπου και στο όνομα της ελευθερίας, μα και η αγάπη που όλα τα σκοτώνει και συνάμα όλα τα θεριεύει και τ' ανασταίνει.
Μέσα απ' τις προσωπικές ιστορίες των Ανδρέα, Δροσής, Αϊσέ, Κίτσου, Λούκα, Παναγή, Φώτου, με τον καθέναν απ' αυτούς να δίνει την προσωπική του μάχη για την ατομική του ελευθερία, μα και για την ενίσχυση του αγώνα ενός ολόκληρου Έθνους ενάντια στον κατακτητή του, ξεδιπλώνονται μπροστά στα μάτια μας οι πιο σκοτεινές σελίδες της Ιστορίας της Ελλάδας, αλλά και του Αγώνα που σημάδεψε αυτές. Σελίδες γραμμένες με αίμα που ακόμα κι αν θες να τις ωραιοποιήσεις ή να βρεις την ομορφιά μέσα τους, δεν μπορείς να το κάνεις. Γιατί τίποτα το όμορφο δεν υπάρχει στον πόλεμο, και ακόμα κι εκεί που φαινομενικά υπάρχει αρμονία και συνεργασία, πάντα παραμονεύει το σκότος και η διχόνοια, η άπληστη επιθυμία του ανθρώπου να επιβληθεί έναντι κάποιου άλλου. Τίποτα το λαμπερό, εκτός από τις ένδοξες φιγούρες των ανθρώπων εκείνων που είχαν την ψυχή ν' αφήσουν όλα τ' άλλα στην άκρη, να εξαφανίσουν το εγώ τους και ν' αγωνιστούν για το εμείς.
Οι φιγούρες αυτές δεν είναι άλλες απ' αυτές που έμειναν στο Πάνθεον της Ιστορίας ως ήρωες, ως οι άνθρωποι εκείνοι που θυσίασαν τη ζωή τους ολάκερη, κυριολεκτικά και μεταφορικά, προκειμένου να δουν την αγαπημένη τους -που δεν είναι άλλη απ' την Ελλάδα- ελεύθερη και δυνατή, ν' αναπνέει ξανά κάτω από έναν γαλάζιο ουρανό που όμοιό του δεν μπορείς να βρεις πουθενά. Ήρωες όπως ο Κολοκοτρώνης, ο Καραϊσκάκης, ο Μιαούλης, ο καθένας με τα δικά του ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που τους ξεχώριζαν, όχι μόνο ως επαναστάτες, αλλά και ως ανθρώπους. Γιατί, τελικά, αυτός είναι ένας ακόμα παράγοντας που έκανε να χαραχθούν στη μνήμη μας τα ονόματα και τα πρόσωπά τους. Και όλα αυτά τα στοιχεία, οι συγγραφείς μας, τ' αξιοποιούν στο μέγιστο βαθμό αποτυπώνοντάς τα πάνω στο χαρτί με ρεαλισμό και αλήθεια.
Πάνω στο χαρτί, όμως, αποτυπώνουν και την Ελλάδα του τότε, ταξιδεύοντάς μας στο χώρο και στο χρόνο, συστήνοντάς μας πόλεις που αν και τις γνωρίζουμε στο σήμερα, ανακαλύπτουμε ένα άλλο πρόσωπό τους, εκείνο που είχαν πριν όλα αλλάξουν και "θυσιαστούν" στο βωμό των αλλαγών που φέρνει ο χρόνος που άλλοτε είναι σύμμαχος κι άλλοτε αδυσώπητος εχθρός. Και όπως και με τον ευρύτερο ιστορικό άξονα του βιβλίου, έτσι κι εδώ είναι εμφανές το ότι οι συγγραφείς έχουν μελετήσει εις βάθος και με αρκετή έμφαση στις λεπτομέρειες, αντιλαμβανόμενοι πως η ιστορική αλήθεια από μόνη της, χωρίς να στηρίζεται σε ρεαλιστικές βάσεις και χωρίς να έχει ως φόντο ένα σκηνικό που αναπαραστά την πραγματικότητα του παρελθόντος, δεν μπορεί να σταθεί και να μας βοηθήσει στο να πλάσουμε με τη φαντασία μας εικόνες.
Παραπάνω, ανέφερα την αγάπη, όμως, αν και αυτή υπάρχει ξεκάθαρα στο μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου, δεν αποτυπώνεται στο πρόσωπο ενός μεγάλου έρωτα . Αντίθετα, αν και την βλέπουμε να υπάρχει στις καρδιές των ανθρώπων, έχει ως αποδέκτη την πατρίδα τους, τον Αγώνα, την ελευθερία, τον άνθρωπο γενικότερα και όχι συγκεκριμένα, όχι τουλάχιστον μ' έναν τρόπο που θα επηρέαζε την αντικειμενικότητα. Με απλά λόγια, και για να μην φλυαρήσω ακόμα περισσότερο, η "Η ματωμένη αρχόντισσα" είναι ένα βαθιά ειλικρινές, αληθινό και συνάμα συναισθηματικό ιστορικό βιβλίο, που χωρίς να κουράζει ή να στέκεται υπερβολικά σε λεπτομέρειες που ίσως να μην μας ενδιαφέρουν και τόσο, μας ταξιδεύουν σε μία απ' τις σημαντικότερες ιστορικές περιόδους της Ελλάδας που σημάδεψαν όχι μόνο τα χρονικά της, αλλά και την μετέπειτα ελληνική συνείδηση. Ένα βιβλίο που σίγουρα συστήνω σε λάτρεις -και μη- του είδους.
Το νέο βιβλίο των Λία Ζώτου και Θοδωρή Καραγεωργίου μας μεταφέρει στην επανάσταση του 1821. Ξεκινά λίγο πριν την επανάσταση και ολοκληρώνεται με την έλευση του Όθωνα.
Ένας έμπορος από την Οδησσό, γίνεται μέλος της Φιλικής Εταιρείας και αναλαμβάνει να διαδώσει παντού το όραμα της εταιρείας για μια ελεύθερη Ελλάδα. Στο ταξίδι του αυτό θα βρεθεί στη Χίο, στρατολογώντας όσους μπορεί. Εκεί, θα γνωρίσει μια νεαρή Χιώτισσα που θα δώσει τη δική της μάχη, ενάντια στον εχθρό, ενάντια στη δουλεία και υπέρ της πατρίδας της. Η πένα της θα βοηθήσει τον αγώνα μαζί με εκείνη του φιλέλληνα Ελβετού τυπογράφου, που θα παρατήσει την πατρίδα του και θα μεταβεί στην πολυδοκιμασμένη και χώρα. Ένα νεαρό παλικάρι θα γίνει τρανός καπετάνιος και θα οδηγήσει τα δικά του πλέον παλικάρια σε ένδοξες νίκες, πλάι στους μεγάλους οπλαρχηγούς. Ενώ ένας Σουλιώτης, θα φυγαδεύει μια Ελληνίδα και μια μουσουλμάνα από το παλάτι του Αλή Πασά στα Γιάννενα.
Ένα μωσαϊκό ηρώων που μπορεί να μην τους γράφουν τα κιτάπια της Ιστορίας, δίνουν όμως το σφυγμό της επαναστατημένη Ελλάδας. Άνθρωποι απλοί, καθημερινοί, που δεν κατέχουν αξιώματα, αλλά μοχθούν για μια πατρίδα που πονάει και λαβώνεται. Τα δύσκολα χρόνια του πολέμου με τους Οθωμανούς αλλά και του εμφυλίου, που ποτέ δεν φαίνεται να αφήνει αυτή τη χώρα που τρώγεται εσωτερικά από τη γέννησή της.
Το συγγραφικό δίδυμο δένει απίστευτα καλά και παρουσιάζει ένα αποτέλεσμα που ξαφνιάζει ευχάριστα. Δεν είναι προσκολλημένο στην ιστορία, με την έννοια ότι δεν ξεφεύγει και δεν παρασύρεται να περιγράφει στεγνά ιστορικά στοιχεία που διδάσκεται ο Έλληνας από το Δημοτικό σχολείο. Η έρευνα που έχει γίνει είναι εμφανής, καθώς όλα τα ιστορικά γεγονότα μπαίνουν στη σωστή σειρά και με τους πρέποντες πρωταγωνιστές, υιοθετώντας, κατά περιπτώσεις την ομιλία τους, όπου αυτή είναι γνωστή από ιστορικές πηγές, κάνοντας το κείμενο πιο αληθοφανές.
Παρ’ όλη την αγάπη και τον έρωτα που κρύβει μέσα του αυτό το βιβλίο, δεν είναι απλώς μια ιστορία αγάπης τον καιρό του 1821. Οι πρωταγωνιστές πολλοί και οι ιστορίες τους εξίσου, δίνουν μια όσο το δυνατό πιο ολοκληρωμένη εικόνα της χώρας και των ανθρώπων της και μας θυμίζουν πως αν σταματήσουμε να φαγωνόμαστε μεταξύ μας, θα καταφέρουμε θαύματα!
"Τι είναι για μένα η Ελλάδα; Να, σαν να τη βλέπω τώρα δα μπροστά μου… Μια γυναίκα λεβέντισσα, μια γυναίκα αρχόντισσα που στέκει περήφανη κι αγέρωχη. Με τη λευκή την πουκαμίσα της, τη χρυσοποίκιλτη φορεσιά της. Μπορώ, θαρρείς, ν’ αγγίξω το υφάδι της. Μία γυναίκα στριμωγμένη στη γωνιά, απ’ όλους σας κυκλωμένη. Μα πάνω της βαστάει λεπίδι, και το ’χει πιότερο να πεθάνει παρά να πέσει στα βρομερά σας χέρια!"
Πίστη, αγάπη στην πατρίδα και στο όνειρο, στην ελευθερία και την ανθρωπιά!
1818-1833. Ελλάδα. Ματωμένη αρχόντισσα. Στριμωγμένη στη γωνία αλλά με ένα μαχαίρι σφιχτά στη χούφτα της να ξεσκίζει όποιον την πλησιάζει. Φιλική Εταιρεία, Εθνεγερσία, εμφύλιος, διχόνοιες, σφαγές, ήρωες και προδότες. Οι Λία Ζώτου και Θοδωρής Καραγεωργίου επιστρέφουν με ένα συγκινητικό, ρεαλιστικό, συμπυκνωμένο και τεκμηριωμένο ιστορικό μυθιστόρημα που ζωντανεύει τις καλές και τις κακές στιγμές της Επανάστασης του 1821 και τα πρώτα χρόνια της πατρίδας ως ελεύθερου κράτους μέσα από τα μάτια μιας πλειάδας χαρακτήρων.
Ο Ανδρέας Παππάς, εκπρόσωπος της Φιλικής Εταιρείας, στρατολογεί νέα μέλη ψάχνοντας για τη χαρακτηριστική σπίθα στο βλέμμα του συνομιλητή του, η Δροσή και η Αϊσέ καταφέρνουν να το σκάσουν από το χαρέμι του Αλή Πασά λίγο πριν τον θάνατό του, ο τυπογράφος Λούκας Ένγκερ έρχεται να διαδώσει εντύπως τις ιδέες του Διαφωτισμού και της Επανάστασης στο Ναύπλιο, το κλεφτόπουλο Παναγής, πρωτοπαλίκαρο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, αντρώνεται μέσα από τις μάχες, η Αμαλία αφήνει στις στάχτες της σφαγής της Χίου την οικογένειά της και καταφεύγει στην Ύδρα ενώ ο αδερφός της, Φώτος, ακολουθεί τον στόλο του Μιαούλη κατά των Τούρκων. Με αφορμή λοιπόν αυτά τα πρόσωπα ξεδιπλώνονται οι λαμπρές αλλά και οι κατασκότεινες σελίδες του Αγώνα, οι οποίες παρατίθενται χωρίς ωραιοποίηση ή δικαιολόγηση. Καταγράφονται οι έριδες μεταξύ των κοτζαμπάσηδων και των ναυτικών και όχι μόνο, οι προστριβές στις Εθνοσυνελεύσεις, το μίσος των προκρίτων όταν ο Καποδίστριας θέλησε να μοιράσει τη γη στους φτωχούς, η δίψα για εξουσία που κυριεύει τη θέληση για απελευθέρωση και ενότητα. Και δίπλα σε αυτές τις κατάπτυστες συμπεριφορές αστράφτουν η γενναιότητα του Κολοκοτρώνη, ο ηρωισμός του Μιαούλη, η αθυροστομία του Καραϊσκάκη, η πνευματική εξέγερση του ελληνισμού, η μεταστροφή της Ευρώπης απέναντι στο σχέδιο γέννησης ενός ανεξάρτητου ελληνικού κράτους μετά την ηρωική και ματωμένη Έξοδο του Μεσολογγίου και πολλά άλλα.
Πρωταγωνιστές και δευτεραγωνιστές, ανθρώπινες αντιδράσεις και πράξεις, τα μαύρα και τα λευκά πλακάκια στη σκακιέρα της διπλωματίας, η σταδιακή γνωριμία των πρωταγωνιστών μεταξύ τους με αληθοφανέστατο και καθόλου τραβηγμένο τρόπο, οι έρωτες που γεννιούνται, η σμίλευση του χαρακτήρα από τα γεγονότα που διαδραματίζονται, είναι κάποια από τα θετικά χαρακτηριστικά του μυθιστορήματος που με τράβηξε από την πρώτη σελίδα. Οι συγγραφείς αυτήν τη φορά δε χρησιμοποίησαν έναν μεγάλο έρωτα βάσει του οποίου να ξεδιπλώσουν μια μελετημένη και καλογραμμένη ιστορική και κοινωνική τοιχογραφία, αντιθέτως, με σύντομα και εύληπτα κεφάλαια που μας μεταφέρουν από τη μια σκηνή στην άλλη, απέδωσαν άξια την ιστορική γέννηση του έθνους μας και ενέταξαν σε αυτήν υπέροχες, συγκινητικές και ταυτόχρονα σκληρές ιστορίες αληθινών ανθρώπων, με τις ανατροπές τους, την αγωνία και το απροσδόκητο φινάλε!
Οδησσός, Βιέννη, Γενεύη, Χίος, Μεσολόγγι, Ναύπλιο, Αθήνα, Σούλι, Κέρκυρα, Τριπολιτσά και τόσα άλλα μέρη που ποτίστηκαν από το αίμα του ιδεώδους της ελευθερίας βρήκαν εδώ την καλύτερη εκπροσώπησή τους, με μια πένα αντικειμενική, λυρική, σε ένα μυθιστόρημα με όμορφες και λιτές παρομοιώσεις και ευρηματικότητα. Οι συγγραφείς μελέτησαν καλά τις πηγές τους και τις ενέταξαν αρμονικά σε ένα λογοτεχνικό κείμενο. Μου άρεσε πολύ η αναμέτρηση του Ανδρέα Παππά με τον ανθέλληνα Ύπατο Αρμοστή των Ιονίων νήσων, Θωμά Μαίτλαντ, που παρά την έντονη γραμμή του ανωτέρου του Υπουργού Εξωτερικών, Τζωρτζ Κάνινγκ, εκείνος παρέμενε αυστηρός και άρχοντας των πάντων, οπότε οι διαξιφισμοί που ακολούθησαν με τον εκπρόσωπο της Φιλικής Εταιρείας ήταν ουσιώδεις και χαρακτηριστικοί των δύο διαφορετικών αντιλήψεων. Εξίσου καλογραμμένος ήταν και ο χαρακτήρας του Καραϊσκάκη, που με την ωμότητα της γλώσσας του έδωσε το απαραίτητο κωμικοτραγικό πνεύμα των μαχών στις οποίες πολέμησε σα λιοντάρι.
Θα μπορούσα να γράψω πάρα πολλά ακόμη αλλά δε θέλω να κουράσω ή να αποπροσανατολίσω τον αναγνώστη. «Η ματωμένη αρχόντισσα» είναι η ιδανική αφετηρία για να κατανοήσει κανείς τα γεγονότα που οδήγησαν στην ανεξαρτησία της Ελλάδας, στη δολοφονία του Καποδίστρια και στην έλευση του Όθωνα, χωρίς πολλές κουραστικές λεπτομέρειες. Πρόκειται για ένα συναρπαστικό ιστορικό μυθιστόρημα, γραμμένο με λυρισμό, πόνο και χαρά ενώ οι άνθρωποι που μας συστήνονται ως πρωταγωνιστές και δευτεραγωνιστές σφυρηλατούνται από τα γεγονότα της μοίρας και από τα πάθη της ψυχής τους. Έρωτες στη σκιά της μάχης, εμφύλιος σπαραγμός («αυτή η σκύλας γέννα») και ηρωικές σκηνές συγκροτούν ένα καλογραμμένο κείμενο που συναρπάζει από την πρώτη ως την τελευταία σελίδα.
"Η ματωμένη αρχόντισσα"τιτλοφορείται το τελευταίο μυθιστόρημα του συγγραφικού ζεύγους Ζώτου-Καραγεωργίου.Αν θα το χαρακτήριζα με μια λέξη θα το αποκαλούσα ιστορικό ,καθώς η ιστορία της Ελλάδας στα χρόνια της επανάστασης είναι σε πρώτο πλάνο σε όλο το βιβλίο.Παρατηρούμε τις ζωές ανθρώπων που ο καθένας με σημαντικό ή πιο υποδεέστερο ρόλο χαράζουν τη δική τους σφραγίδα στην αποτίναξη του τούρκικου ζυγού.Μια νεαρή Χιώτισσα,η Αμαλία δίνει την προσωπική μάχη της με όπλο την πένα της.Ο αδερφός της ο Φώτος με απαράμιλλο θάρρος θα γίνει τρανός καπετάνιος που θα δώσει μάχες στη θάλλασσα.Η Δρόση και η Αισέ ,δυο νέες γυναίκες,με τη βοήθεια του Κίτσου του Σουλιώτη σώζονται από το χαρέμι του Αλή Πασά στα Γιάννενα&μια ολοτελα διαφορετκή πορεία τις περιμένει που ούτε τη φαντάζονται.Ένας έμπορος από την Οδησσό ,ο Αντρέας ,παίρνει όρκο βαρύ να διαδώσει το όραμα της Φιλικής Εταιρείας&ένας Ελβετός τυπογράφος ο Λούκας αφήνει την τακτοποιημένη ζωή του για τον αγώνα. Όλα αυτά τα πρόσωπα τα παρακολουθούμε να δίνουν τις μάχες τους με το δικό τους τρόπο για την πατρίδα με συνοδοιπόρο τον έρωτα.Κάποιοι θα ζήσουν μαζί,άλλοι θα πάρουν χωριστές πορείες και άλλοι θα χάσουν τη ζωή τους. Πάντως όλοι τους θα δούμε πως θα αγωνιστούν με νύχια και δόντια και για τη χώρα τους αλλά και για όσα αγαπάνε σε προσωπικό επίπεδο. Το βιβλίο είναι χωρισμένο σε πέντε μέρη.Η αφήγηση ξεκινά με την παρουσίαση των προσώπων με δυναμικό τρόπο και σιγά σιγά σελίδα στη σελίδα τους γνωρίζουμε εις βάθος και αγωνιούμε για τον καθένα.Όλες οι πορείες ζωής είναι άκρως ενδιαφέρουσες και πλήρως εναρμονισμένες με το κλίμα της εποχής και τις ισχύουσες συνθήκες .Τα χρόνια αποτυπώνονται με ρεαλισμό και τα ιστορικά γεγονότα δίνονται άψογα από τους συγγραφείς&δε κουράζουν τον αναγνώστη.Το συγγραφικό δίδυμο έκανε έρευνα με αξιοπρέπεια και χειρίστηκε μια δύσκολη εποχή δεξιοτεχνικά.Ταραχώδεις περίοδοι όπως αυτή της διακυβέρνησης του Καποδίστρια και τη μετάβαση στον Όθωνα δίνονται ακολουθώντας τις πηγές της ιστορίας πιστά και χωρίς αποκλίσεις ,δίχως ασάφειες ή παραλείψεις. Ο ρυθμός της αφήγησης είναι γοργός και οι περιγραφές παραστατικές είτε αφορούν σε μάχες είτε σε καθημερινές στιγμές είτε σε καθαρά ιστορικά στοιχεία.Η γραφή των συγγραφέων με κέρδισε γιατί αν και απλή το εγχείρημα του να γράψουν μαζί ένα ιστορικό βιβλίο στέφθηκε με επιτυχία γιατί δε ξεχωρίζεις ποιος γράφει κάθε κεφάλαιο.Νομίζεις πως ένας είναι ο "μαέστρος της ορχήστρας". Οι ήρωες σκιαγραφήθηκαν άψογα.Τους αισθάνεσαι οικείους,τους συμπονείς και συμπάσχεις.Κάποιοι αντιμετωπίζουν υψηλά ηθικά διλήμματα για το χρέος ,το καθήκον και τον έρωτα .Ακόμα και στη φρίκη του πολέμου δε παύουν να είναι ψυχές με ανθρωπιά και με αισθήματα.Επίσης,μου άρεσε πολύ ο τρόπος που ενώθηκαν στο τέλος οι ιστορίες όλων τους.Έδεσαν όμορφα και με φυσικότητα.Όλα τα πρόσωπα είχαν τσαγανό και μαχητικότητα ανάλογη με την προσωπική τους συμβολή στον αγώνα.Παλεύουν για υψηλά ιδανικά με θάρρος και πείσμα. Κάθε ιστορία ζωής έχει και ένα μήνυμα να μεταδώσει στον αναγνώστη. Ένα ιστορικό μυθιστόρημα χωρίς να πλατιαζει είναι αυτό το βιβλίο.Ένα μυθιστόρημα ύμνος στην Ελλάδα. Στην λεβέντισσα Ελλάδα που σαν αρχόντισσα στέκει αγέρωχη,αν και ματώνει,αλλά παλεύει για να μείνει ελεύθερη.Δε σκύβει το κεφάλι αλλά αντίθετα αγέρωχη κοιτά τον εχθρό στα μάτια και αναμετράται μαζί του.
3,5 αστεράκια για αυτή την πολύ συμπαθητική προσπάθεια των Ζώτου - Καραγεωργίου, που μας μεταφέρει σε μια περίοδο που δεν επιλέγουν πολύ οι μυθιστοριογράφοι σε αντίθεση με άλλες περιόδους που είναι πιο συχνές στην πεζογραφία μας, όπως η Σμύρνη. Είναι πολύ ενδιαφέρον σαν ανάγνωσμα και πιστεύω ότι χρησιμεύει στο να σου γίνονται πιο οικεία τα γεγονότα των πρώτων χρόνων της ελληνικής επανάστασης που δείχνουν με τον πιο έντονο τρόπο τα κακά της φυλής μας, όποια και αν είναι αυτή και με όποιες προσμίξεις έχει καταλήξει σε αυτό που είμαστε πια. Οι ιστορίες των ηρώων ήταν εν πολλοίς συγκινητικές (εξ άλλου το βιβλίο απευθύνεται περισσότερο σε γυναικείο κοινό που αποζητά αυτό το συναίσθημα στην ανάγνωση) και καλοδουλεμένες. Θετικό της ανάγνωσης ήταν και η γλώσσα που ήταν αρκετά πιστή στην εποχή. Όμως, το βιβλίο είχε και τις αδυναμίες του, κάποιες στο συγγραφικό κομμάτι, κάποιες στην έκφραση και κάποιες στην επιμέλεια. Η ιστορία της Δροσής και του Κίτσου είναι ένα παράδειγμα. Δεν μπορώ να διανοηθώ ότι στο Μεσολόγγι του 1925 γινόταν αποδεκτό ένα ζευγάρι που δεν είχε παντρευτεί. Τα ήθη και τα έθιμα της εποχής αλλά ιδίως αυτά του Σουλίου (τόπο καταγωγής του Κίτσου) που επικρατούσαν στο Μεσολόγγι μετά την εποίκησή του από Σουλιώτες αναφορικά με την ηθική των γυναικών και τις σχέσεις των δύο φύλων, ήταν σκληρά και αυστηρά. για παράδειγμα, η μοιχεία είχε ως αποτέλεσμα τη θανάτωση της μοιχαλίδας με εγκλεισμό σε τσουβάλι και πνιγμό. Άνθρωποι με τέτοια ήθη και έθιμα δεν είναι δυνατόν να κάνουν δεκτή την συγκατοίκηση δύο ανθρώπων χωρίς να έχει υπάρξει γάμος, οπότε αν και μου άρεσε η ιστορία ως άνθρωπο που ζει στον 21ο αιώνα, ως αναγνώστη με ξένισε η ιδέα αυτή ως μη ιστορικά σωστή. Στο ίδιο κομμάτι, η ιστορία της Αισέ, ακούγεται λόγο απίθανη. Πως επιβίωσε η Αισέ, η οποία δεν ξέρουμε καν αν μπορούσε να μιλήσει ελληνικά ή μόνο τούρκικα, σε περιβάλλον χωριού που ο ένας ζει στην αυλή του άλλου; σε κάθε περίπτωση δεν μπορούσε να προσαρμοστεί πλήρως στις συνήθειες ενός τέκνου υποδουλωμένων ελλήνων αφού δεν είχε καμμία εμπειρία ως προς αυτό και ούτε και η Δροσή μπορούσε να την καθοδηγήσει αφού είχε μπει στο χαρέμι από τα 10 της χρόνια και η πραγματικότητά της είχε πιο πολύ να κάνει με τον κόσμο του χαρεμιού. Επίσης, αφού είχαν συνεννοηθεί να την αποκαλεί βασιλική, γιατί συνέχιζε να τη φωνάζει Αισέ (και προδόθηκε στον Παναγή); Χωλαίνει η ιστορία. Επίσης, το όνομα Αμαλία ήταν ατυχής επιλογή γιατί καθιερώθηκε στην Ελλάδα μετά από την έλευση του Όθωνα που παντρεύτηκε την Αμαλία. Το όνομα έχει γερμανική ρίζα (η οσία Αμαλία ήταν μοναχή βελγικής καταγωγής) και δεν νομίζω ότι ήταν έστω γνωστό στους έλληνες ορθοδόξους των αρχών του 1800 ώστε να είναι όνομα που θα επέλεγε χιώτικη οικογένεια για την κόρη τους. Τέλος μου έκαναν εντύπωση κάποια λάθη που μάλλον διέλαθαν την προσοχή της επιμέλειας: αυτό που θυμάμαι πιο πολύ είναι ότι σε κάποιο ξενοδοχείο ο Ανδρέας γέμισε την μπανιέρα με νερό!!!! Από που τη γέμισε; άνοιξε τη βρύση; υπήρχαν τέτοιες παροχές το 1825! επίσης, οι συγγραφείς χρησιμοποιούν εκφράσεις που είναι "μοντέρνες" όπως αυτή του "πλακέ" (περιγράφουν ένα δίσκο της Δροσής). Κάπου έλεος! Παρά την κριτική μου (ίσως και λόγω αυτής) είναι ένα από τα βιβλία που μου αφήνουν γενικά καλή εντύπωση και θα ξαναψάξω βιβλία του συγκεκριμένου συγγραφικού ζεύγους.
<<Τι είναι για μένα η Ελλάδα; Να, σαν να τη βλέπω τώρα δα μπροστά μου… Μια γυναίκα λεβέντισσα, μια γυναίκα αρχόντισσα που στέκει περήφανη κι αγέρωχη. Με τη λευκή την πουκαμίσα της, τη χρυσοποίκιλτη φορεσιά της. Μπορώ, θαρρείς, ν’ αγγίξω το υφάδι της. Μία γυναίκα στριμωγμένη στη γωνιά, απ’ όλους σας κυκλωμένη. Μα πάνω της βαστάει λεπίδι, και το ’χει πιότερο να πεθάνει παρά να πέσει στα βρομερά σας χέρια!>>
Το συγγραφικό δίδυμο Λία Ζώτου -Θοδωρής Καραγεωργίου επιστρέφει αυτή τη φορά με ένα ιστορικό ανάγνωσμα που μας μεταφέρει στην Ελλάδα του 1818, στην ''Ματωμένη Αρχόντισσα ''που παλεύει να αποτινάξει τον ζυγό της σκλαβιάς από πάνω της! .Ξεκινά λίγο πριν την επανάσταση του 1821 και ολοκληρώνεται με την έλευση του Όθωνα το 1833. Ένα μυθιστόρημα γεμάτο από εικόνες και πλούσια συναισθήματα. Σφιχτοδεμένη πλοκή που σε παρασέρνει μέσα στο πλούσιο ιστορικό υλικό της και κερδίζει τις εντυπώσεις από την πρώτη σελίδα. Γνωρίζουμε τους ήρωες και μέσα από τις ζωές τους βλέπουμε την εικόνα της Ελλάδας του τότε. Οι ήρωες του βιβλίου πολλοί , ο καθένας με τη δική του συγκινητική ιστορία. Συμπάσχεις στην χαρά τους ,στον πόνο τους, στη λύπη τους, στις απώλειες τους... Ο Ανδρέας ,η Αμαλία , η Δροσή ,ο Κίτσος, ο Λούκας, η Αισέ ,ο Παναγής, ο Φώτος είναι οι''αφανείς''κεντρικοί ήρωες της ιστορίας. Ο αναγνώστης ζει μαζί τους ,μεγάλους έρωτες που γεννιούνται μέσα στην σκιά της μάχης και αφήνουν ανεξίτηλα σημάδια στις ψυχές τους..Κάποιοι επιβιώνουν,κάποιοι λήγουν άδοξα, και κάποιοι ανθίζουν μέσα στα συντρίμμια της Ματωμένης Ελλάδας.
Η Αισέ και ο Παναγής ήταν το ζευγάρι που η ιστορία τους '' μίλησε στην καρδιά μου ''
Ένα εξαιρετικά καλογραμμένο ιστορικό βιβλίο! Συνιστάται ανεπιφύλακτα για τους λάτρεις του Ιστορικού μυθιστορήματος!
Ενα εξαιρετικό βιβλίο που δεν ήθελα να αφήσω απο τα χέρια μου. Μας ταξιδεύει στα δύσκολα χρονια της Ελληνικής Επανάστασης χωρίς να κουράζει καθόλου με περιττές λεπτομέρειες και μακροσκελεις αναφορές ιστορικών στοιχείων. Ακόμα κι αν δεν είστε λάτρεις του ιστορικού μυθιστορήματος ειμαι σίγουρη οτι μετα απ'αυτό το βιβλίο θα γινετε!!!
Όταν ένα από τα αγαπημένα σου δίδυμα συγγραφέων συναντά ένα από τα αγαπημένα σου λογοτεχνικά είδη η επιλογή του συγκεκριμένου βιβλίου δε μπορεί παρά να σε δικαιώσει!
Το διάβασα γιατί με ενδιαφέρει η ιστορική περίοδος και το ιστορικό μυθιστόρημα. Δεν μου φάνηκε πόνημα ανθρώπων που έχουν ενσκύψει πάνω από την ιστορία και πάλεψαν με τις λέξεις.
Ενδιαφέρον βιβλίο για όσους δεν διαβάζουν ιστορία.
Για όσους διαβάζουν ιστορία, υπάρχουν καλύτερα αλλά διβάστε το επίσης για να αποκτήσετε μέτρο.
Βαθμολογία (2/5)
(α) Σαν Λογοτεχνικό έργο έχει πολλά κλισέ και πολύ φτωχή γλώσσα. Η γλώσσα της επανάστασης και οι Αρβανίτες απουσιάζουν σχεδόν εντελώς. Η γραφή αλλά και οι χαρακτήρες είναι στα Νέα Ελληνικά, ίσως για να είναι εύπεπτο για το ευρύ αναγνωστικό κονό. (1/5)
(β) Σαν ιστορικό μυθιστόρημα στέκεται στα γνωστά ιστορικά στοιχεία χωρίς κανένα βάθος στους ιστορικούς χαρακτήρες αλλά και στους χαρακτήρες του μυθιστορήματος. Σχεδόν απουσιάζουν πάθη, λάθη ιδιοτέλειες και μυστικά. Ακολουθεί θα έλεγα την ιστορία που μαθαίνουμε από τα σχολικά βιβλία. (2/5)
(γ) Σαν πλοκή και ιστορία έχει ενδιαφέρον αλλά οι χαρακτήρες της ιστορίας είναι χάρτινοι, χωρίς βάθος. (3/5)
Από το 2013, τότε που κυκλοφόρησε η πρώτη δουλειά των Λία Ζώτου και Θοδωρή Καραγεωργίου που άκουγε στο όνομα «Η εξαφάνιση», ήθελα να διαβάσω κάτι δικό τους. Πολλά συγγραφικά δίδυμα στη χώρα δεν υπάρχουν, όπως δεν υπάρχουν και πολλά βιβλία νεανικής λογοτεχνίας και έτσι κάθε φορά που ανακαλύπτω μια κυκλοφορία με αυτά τα δύο στοιχεία την προσθέτω στη λίστα μου. Τελικά συνέβη ότι και με άλλες περιπτώσεις. Εγώ κάνω σχέδια, ο Θεός γελά, αυτά ανατρέπονται, η ζωή με πηγαίνει σε άλλα μονοπάτια αλλά με ένα περίεργο τρόπο ο νέος δρόμος με φέρνει μετά από καιρό σε σημεία που με ενώνουν με επιθυμίες του παρελθόντος επιτρέποντας μου κάποιες από αυτές να τις πραγματοποιήσω. Αυτή ακριβώς η πορεία ακολουθήθηκε και εδώ. Εγώ μπορεί να πίστευα πως η πρώτη μου γνωριμία με το δίδυμο θα γίνονταν με την «Εξαφάνιση» το 2013 αλλά τελικά ήρθα σε επαφή με τη γραφή και το έργο τους το 2020 με το βιβλίο τους που έχει τίτλο «Η Ματωμένη Αρχόντισσα».
Αν και γράφω την κριτική μου τον Ιούνιο του 2020 το βιβλίο το διάβασα τον Μάρτιο της ίδιας χρονιάς. Τον μήνα εκείνο που η πατρίδα μου γιορτάζει την Επανάσταση του 1821 και τιμά τον αγώνα εκείνο που οδήγησε στη δημιουργία του Ελληνικού Έθνους. "Από τα κόκαλα βγαλμένη των Ελλήνων τα ιερά και σαν πρώτα ανδρειωμένη χαίρε ω χαίρε Ελευθεριά" λέει η στροφή του Εθνικού ύμνου που ο Διονύσιος Σολωμός έγραψε το 1823 κάνοντας αναφορά στην πιο αγαπημένη λέξη όσων μάχονταν τον κατακτητή: στην ελευθερία. Η περίοδος πριν την έναρξη, τα αίτια που ξεκίνησε, οι αγώνες, οι νίκες και οι ήττες, οι οπλαρχηγοί, η Φιλική Εταιρεία, οι Φιλέλληνες, ο Καποδίστριας, τα σχέδια των μεγάλων δυνάμεων όλα αυτά είναι από τα πρώτα πράγματα που μαθαίνουμε ως παιδιά στο σχολείο. Προσωπικά από πολύ μικρή θυμάμαι όχι μόνο τους δασκάλους μου αλλά και τους γονείς μου μεταξύ διαφόρων σημαντικών περιόδων της Ελληνικής ιστορίας να επιλέγουν να μιλήσουν για το 1821. Και ενώ στο σχολείο αλλά και στο σπίτι μου ο αγώνας αυτός είχε προτεραιότητα σε σχέση με άλλους αγώνες στην ελληνική λογοτεχνία δεν είναι και τόσο αγαπητός. Αν κάποιος κάνει μια βόλτα σε ένα βιβλιοπωλείο και ψάξει στη γωνία των ιστορικών μυθιστορημάτων θα βρει πολλά -μα πάρα πολλά- βιβλία για την καταστροφή της Σμύρνης και την προσφυγιά που ακολούθησε. Οι Έλληνες λογοτέχνες λατρεύουν κυριολεκτικά την περίοδο αυτή. Τους αρέσει να γράφουν για τις χαμένες πατρίδες, για την Πόλη και τη Σμύρνη. Επόμενα αγαπημένα θέματα τους είναι η γενοκτονία των Ποντίων και η γερμανική κατοχή. Την Επανάσταση του 1821 για κάποιο λόγο δεν την αγγίζουν. Και καλά τον Μακεδονικό αγώνα ακόμα λιγότερο. Κάνουν σαν να μην συνέβη ποτέ. Και είναι κρίμα γιατί και οι δ��ο αυτοί περίοδοι έκριναν την πορεία της χώρας, τα εδάφη που θα έχει και βασικά η Επανάσταση του 21 δημιούργησε αυτό που σήμερα ονομάζουμε Ελλάδα! Του χρόνου συμπληρώνονται 200 χρόνια από τον ξεσηκωμό των προγόνων μου. Φέτος τον Μάρτιο λίγο πριν την παρέλαση -που δεν έγινε τελικά λόγω της πανδημίας- ήθελα να διαβάσω κάτι που να αφορά το ιστορικό αυτό γεγονός. Δεν αναζητούσα ένα καθαρά βιβλίο ιστορίας, αλλά ένα ιστορικό μυθιστόρημα που οι ήρωες του να ζουν στα χρόνια της επανάστασης. Οι επιλογές δεν ήταν πολλές αλλά δεν άργησα να αποφασίσω αφού με το που είδα πως οι παραπάνω συγγραφείς είχαν γράψει για την περίοδο αυτή αμέσως τους επέλεξα. Και κάπως έτσι η επιθυμία μου να τους διαβάσω έγινε πραγματικότητα!
Μου άρεσε αυτό που διάβασα; Όχι. Άρα θα τραβήξω κόκκινη γραμμή και δεν θα τους ξαναδιαβάσω; Όχι, ξανά. Υπάρχουν άλλοι Έλληνες συγγραφείς που δεν έχω ακυρώσει παρόλο που έχω διαβάσει αρκετά βιβλία τους και τα έχω βαθμολογήσει με ένα και δύο αστέρια. Είμαι αναγνώστρια που δεν διαγράφει κάποιον εύκολα. Αν κάποια στιγμή νιώσω την επιθυμία να διαβάσω κάτι άλλο δικό τους θα το κάνω. Για την ώρα η όρεξη αυτή δεν υπάρχει.
Ματωμένη αρχόντισσα ονομάζεται λοιπόν το βιβλίο τους και στο εξώφυλλο απεικονίζεται μια γυναίκα με άσπρη πουκαμίσα και λεπίδι στο χέρι. Από το οπισθόφυλλο αμέσως γίνεται κατανοητή η ταυτότητα της. Είναι η Ελλάδα που προτιμά να πεθάνει για την ελευθερία από το να σκλαβωθεί. Το εξώφυλλο δεν είναι άσχημο. Βασικά τίτλος, εξώφυλλο και οπισθόφυλλο κάνουν καλά τη δουλειά τους. Τραβούν το μάτι και σε συνδυασμό με το ότι δεν κυκλοφορούν πολλά μυθιστορήματα για την επανάσταση εύκολα κάποιος αναγνώστης του ιστορικού θα βάλει το χέρι στην τσέπη. Τα εξωτερικά χαρακτηριστικά του βιβλίου κρίνονται πετυχημένα. Δεν μπορώ να πω όμως το ίδιο και για τα εσωτερικά. Αυτό που κάποιος θα παρατηρήσει ξεφυλλίζοντας το βιβλίο είναι πως χωρίζεται σε 5 ενότητες με τα κεφάλαια του να είναι μικρά. Κάποια καλύπτουν μόνο μια σελίδα. Έξυπνη σκέψη. Αρκετά ξένα βιβλία του ιστορικού ακολουθούν την ίδια φόρμουλα. Είναι χωρισμένα σε μέρη και έχουν κεφάλαια που μπορείς να τα ολοκληρώσεις σε λιγότερο από πέντε λεπτά. Έτσι ακόμα κι αν δεν αγαπάς αυτό που διαβάζεις επειδή η ροή είναι γρήγορη και αυτά που αναφέρουν οι σελίδες γνωστά, επειδή η γραφή είναι απλοϊκή -μην φοβάστε τη γλώσσα, που και που αναφέρονται λέξεις της εποχής άγνωστες σε εμάς αλλά δεν είναι πολλές ώστε να κουράσουν- και το ίδιο και το ύφος κατά πάσα πιθανότητα θα το ολοκληρώσεις. Αυτό συνέβη και σε εμένα. Δεν δυσκολεύτηκα να το τελειώσω και δεν βαρέθηκα. Οι σελίδες γύρναγαν γρήγορα χωρίς όμως να συνδέομαι στον ελάχιστο βαθμό με τα όσα διάβαζα. Τα βιβλία λένε συγγραφείς και εκδότες σε κάνουν έστω και για λίγο να ξεχνάς τη δική σου πραγματικότητα και να ζεις σε άλλους κόσμους. Το βιβλίο αυτό μαζί μου τον στόχο αυτό δεν τον έπιασε. Αν και είχα όλη την καλή διάθεση να «μεταφερθώ» στα χρόνια της επανάστασης έμεινα κολλημένη στο 2020 διαβάζοντας μηχανικά τα κεφάλαια του για να το ολοκληρώσω και να μην το αφήσω στη μέση.
Οι πέντε ενότητες του αφορούν πέντε χρονικές περιόδους του αγώνα και είναι:
α) 1818-1822: χρόνια πριν την Επανάσταση όταν τόσο στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό γίνονταν ετοιμασίες για αυτή. Το μέρος αυτό δεν έχει πολλά κεφάλαια κι αν κυριαρχεί ένας χαρακτήρας από τους πολλούς που υπάρχουν αυτός είναι ο Ανδρέας Παπάς, φιλικός από την Οδησσό που διψά να δει την πατρίδα ελεύθερη.
β) 1822-1825: Το μεγαλύτερο μέρος είναι αυτό. Ξεκινά με την καταστροφή της Χίου και την έναρξη του αγώνα και φτάνει μέχρι και τα γεγονότα του Μεσολογγίου. Εδώ αποκαλύπτονται σε όλο τους το μεγαλείο οι πολλαπλοί χαρακτήρες του βιβλίου. Ο Ανδρέας που στρατολογεί κόσμο, η Αμαλία η Χιώτισσα που με την πένα της εμψυχώνει τους αγωνιστές, ο Λούκας ο Ελβετός τυπογράφος και φιλέλληνας, η Δροσή και η Αισέ που από το χαρέμι του Αλή Πασά κατέληξαν στο Μεσολόγγι με τον Κίτσο τον Σουλιώτη να τις προστατεύει -όχι δεν έχουμε ερωτικό τρίγωνο μην τρέμετε- και ο Παναγής το κλεφτόπουλο που διψά για το αίμα του εχθρού. Όλοι αυτοί γίνονται μάρτυρες στιγμών που αργότερα θα γραφτούν στα σχολικά βιβλία Ιστορίας. Το ωραίο με την επιλογή των χαρακτήρων είναι πως δεν είναι από τους γνωστούς της Ιστορίας. Οι πρωταγωνιστές είναι άνθρωποι που συμμετείχαν στον αγώνα, βοήθησαν ο καθένας από το πόστο του αλλά που δεν μνημονεύονται στα ιστορικά βιβλία. Αυτό μου άρεσε. Αυτό που δεν μου άρεσε ήταν το ότι δεν είχαν ψυχή. Ήταν χάρτινοι. Μαριονέτες των συγγραφέων. Δεν υπήρχε ουδεμία εμβάθυνση στις προσωπικότητες τους. Κανένα άγγιγμα της ψυχής τους. Ήταν επιφανειακή η παρουσίαση τους. Δεν συνδέθηκα μαζί τους, δεν ενδιαφέρθηκα για εκείνους. Κινούνταν και ζούσαν λες και δίπλα τους δεν γίνονταν μάχες, δεν σκοτώνονταν άνθρωποι, δεν χύνονταν αίμα, δεν γίνονταν επανάσταση! Αρκετά κεφάλαια του βιβλίου μου έδιναν την εντύπωση πως οι χαρακτήρες ζούσαν σε περίοδο ειρήνης! Αν δεν μου έλεγαν σε μια σειρά του κεφαλαίου πως ζούσαν στην πολιορκία του Μεσολογγίου δεν θα το καταλάβαινα! Το θέμα για μένα δεν είναι απλώς να μου πεις με λόγια πως νιώθει ο χαρακτήρας, να μου περιγράψεις τη μάχη ή να με ενημερώσεις για την τοποθεσία της κατοικίας του. Το θέμα είναι τα λόγια να γίνουν συναίσθημα, να με αγγίξουν, να τα νιώσω, να γίνουν εικόνες στο μυαλό μου, να ζωντανέψουν μέσα μου. Τίποτε από αυτά δεν συνέβη. Οι περιγραφές των μαχών; Δεν μου προκάλεσαν την παραμικρή φρίκη. Η πολιορκία του Μεσολογγίου; Δεν μου είπε το παραμικρό. Η καταστροφή της Χίου; Διάβαζα λέξεις στο χαρτί αλλά η καρδιά δεν χτυπούσε δυνατά, δεν αγωνιούσε, δεν ένιωθε. Ήταν απλώς λέξεις στο χαρτί. Στα καθαρά ιστορικά βιβλία ψάχνω το απρόσωπο και απόμακρο ύφος εδώ έψαχνα και το συναίσθημα. Και δεν το βρήκα. Τί βρήκα; Ονόματα στο χαρτί χωρίς καμία ανάπτυξη και προσωπικότητα και μια στείρα περιγραφή στιγμών της επανάστασης χωρίς καμία ανάλυση αυτών. Δεν ζήτησα μακροσκελή αναλυτικό κείμενο αλλά φωτισμό τους όχι απλή αναφορά τους. Επιπλέον η σύνδεση των κεφαλαίων ήταν αδύνατη να μην πω ανύπαρκτη. Το ότι το ένα κεφάλαιο συνέβαινε το 1822 και το αμέσως επόμενο ένα χρόνο μετά, το ότι στο ένα κεφάλαιο βλέπαμε τη Δροσή και τον Κίτσο και στο επόμενο τους αφήναμε και βλέπαμε την Αμάλια και στο επόμενο αφήναμε την Αμαλία και βλέπαμε τον Παναγή κάπου στην Πελοπόννησο και στο επόμενο γυρίζαμε στη Δροσή και στον Κίτσο και τους βλέπαμε ένα χρόνο μετά την τελευταία φορά που τους είχαμε συναντήσει σε άλλη περιοχή ε όλο αυτό με μπέρδευε. Το ότι οι αναγνώστες του βιβλίου ξέρουν τα ιστορικά γεγονότα που αναφέρονται σε αυτό σώζει το ασύνδετο των κεφαλαίων και δεν προκαλεί πονοκέφαλο.
γ) 1826-1827: Το τέλος της επανάστασης και οι συγκρούσεις πολιτικών και οπλαρχηγών. Στο βιβλίο αυτό πέρα από περιγραφή των ιστορικών γεγονότων παρουσιάζονται και ρομαντικά ζευγάρια. Οι πολλοί πρωταγωνιστές του κάποια στιγμή ενώνονται και ζευγάρια σχηματίζονται. Και εδώ το συναίσθημα λείπει. Αν πρέπει όμως να επιλέξω ένα ζευγάρι που να έχει έστω και λίγη χημεία και ενδιαφέρουσα ιστορία αυτό είναι
δ) 1828-1831: Η περίοδος διακυβέρνησης του Καποδίστρια. Οι φίλοι, οι εχθροί, τα έργα του, οι ελπίδες, οι συνωμοσίες και ο μεγαλύτερος εχθρός της χώρας, η ζήλια και η διχόνοια κάνουν την εμφάνιση τους εδώ. Αυτό είναι το πιο αγαπημένο μου μέρος αφού μου αρέσει να διαβάζω για τον Καποδίστρια. Τα υπόλοιπα γεγονότα της Επανάστασης τα έχω διδαχθεί αρκετά, αντίθετα στο σχολείο τον Καποδίστρια τον κάναμε στα γρήγορα. Έτσι τώρα που μεγάλωσα μου αρέσει να στέκομαι στη διακυβέρνηση του.
ε) 1831-1833: Το τέλος του Καποδίστρια και η άφιξη του Όθωνα. Αν εξαιρέσουμε το και την περιγραφή της έλευσης του Όθωνα τα όσα υπόλοιπα συνέβησαν στο μικρό αυτό μέρος δεν μου είπαν το παραμικρό.
Ολοκληρώνοντας τη Ματωμένη Αρχόντισσα μια ερώτηση δημιουργήθηκε στο μυαλό μου. Τελικά τί είναι αυτό το βιβλίο; Ιστορικό μυθιστόρημα; Το κάνει ιστορικό η στείρα περιγραφή γεγονότων της επανάστασης; Αυτών που και τα βιβλία του σχολείου θεωρούν ως τα πιο σημαντικά αυτής; Το ότι δεν έγιναν αναφορές στο πώς φτάσαμε στα γεγονότα αυτά και το ότι πηδούσαμε από το ένα σημαντικό γεγονός στο άλλο, το ότι βλέπουμε όλα αυτά τα γεγονότα αποσπασματικά, το ότι τα κεφάλαια ήταν λέξεις στο χαρτί χωρίς συναίσθημα για μένα όλα αυτά αφαιρούν από το βιβλίο τόσο τον χαρακτηρισμό "ιστορικό" όσο και τον χαρακτηρισμό "μυθιστόρημα". Κι αν δεν είναι ιστορικό μυθιστόρημα τί είναι; Ρομαντική ιστορία; Το ότι εμφανίζο��ται ζευγάρια αλλά το συναίσθημα αγνοείται με οδηγεί να μην το χαρακτηρίζω ούτε ως "ρομαντικό ανάγνωσμα". Τί είναι λοιπόν; Για μένα το βιβλίο πάσχει από κρίση ταυτότητας. Οι συγγραφείς προσπάθησαν να αναφερθούν σε μια τεράστια ιστορική περίοδο -να πω την αλήθεια δεν νομίζω πως έκαναν καμία μεγάλη προσπάθεια για ψάξιμο ιστορικών πηγών. Έγραψαν αυτά που ξέρουμε όλοι μας από το σχολείο. Άντε να ασχολήθηκαν λίγο με τη γλώσσα της εποχής. Αν έκαναν μεγαλύτερη έρευνα λυπάμαι αλλά δεν το αντιλήφθηκα- μπλέκοντας σε αυτήν πολλούς χαρακτήρες και δημιουργώντας μεταξύ τους ερωτικές ιστορίες. Όλα αυτά σε 392 σελίδες χωρίς ψυχή και συναίσθημα.
Τέλος στο ερώτημα γιατί δύο και όχι ένα αστέρι η απάντηση είναι απλή. Πρώτον τα ιστορικά γεγονότα δεν είναι ανακριβή. Και δεύτερον το ζευγάρι έχει μια μικρή χημεία. Δεν το μίσησα το βιβλίο και δεν θα πω σε κάποιον να μην το διαβάσει. Δεν μπορώ να του πω όμως πως μου άρεσε. Αν μου ζητούσε συμβουλή θα του έλεγα να το δανειστεί και να συνεχίσει την έρευνα αγοράς για ένα καλό ιστορικό μυθιστόρημα που να αφορά το 1821.
Στην πρώτη μου αναγνωστική επαφή με το συγγραφικό δίδυμο Λία Ζώτου και Θοδωρή Καραγεωργίου, μόνο καλές εντυπώσεις μου έχουν δημιουργηθεί. Άκουγα από άλλους αναγνώστες πως Η ΜΑΤΩΜΕΝΗ ΑΡΧΟΝΤΙΣΣΑ είναι το πιο ώριμο έργο τους, όσον αφορά και τον τρόπο γραφής και την ίδια την ιστορία. Δυστυχώς δεν έχω προηγούμενη αναγνωστική εμπειρία μαζί τους για να το συγκρίνω με τα υπόλοιπα βιβλία τους, όσον αφορά το δεύτερο σκέλος όμως θα συμφωνήσω απόλυτα! Πρόκειται για ένα βιβλίο με πολύ όμορφη γραφή και λόγο που ρέει αβίαστα. Η δε ιστορία σε ταξιδεύει στον χρόνο, χαρίζοντας σου όμορφες εικόνες και δυνατά συναισθήματα. Το ταξίδι στο παρελθόν μάς υπενθυμίζει το ποιοι είμαστε, πόσα περάσαμε, πόσο δυνατή είναι η ελληνική ψυχή, καθώς και τις θυσίες των προγόνων μας για την ελευθερία. Όλα αρχίζουν γύρω στο 1818 όπου η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από τον Οθωμανικό ζυγό. Υπάρχουν όμως άνθρωποι που αντιστέκονται, που ονειρεύονται το αδύνατο, και μοχθούν για αυτή με κίνδυνο της ζωή τους. Κάποιοι από αυτούς καθώς και οι ιστορίες τους, παρελαύνουν μέσα στις σελίδες του μυθιστορήματος. Πρόκειται για τον Λούκας, έναν τυπογράφο από την Ελβετία, που μαγεμένος από τα συγγράμματα του Κοραή, ταυτίζεται με τους Έλληνες, πουλάει όλα του τα υπάρχοντα, και καταφθάνει στην πατρίδα για να προσφέρει και αυτός τα δέοντα. Είναι ο Παναγής, που από μικρός πολεμάει μαζί με σπουδαίους οπλαρχηγούς, και δεν γνωρίζει τίποτα άλλα εκτός από πόλεμο και θάνατο. Από πολύ νωρίς θα τους δοθεί το χρίσμα του καπετάνιου, θα διαμορφώσει τραχύ χαρακτήρα, και δεν θα σταματήσει στιγμή να μάχεται για δύο πράγματα: Την πατρίδα και τον έρωτα! Η Αμαλία, μία νεαρή κοπέλα από τη Χίο, που έχοντας δει τον αφανισμό των δικών της στη μεγάλη σφαγή του νησιού, μαζί με τον αδερφό της τον Φώτο, θα δώσουν τον αγώνα τους. Η μεν Αμαλία, με την πένα της και ο δεύτερος με το σπαθί του για να δουν κάποτε τον τόπο τους λεύτερο. Ακόμα, είναι η Δροσή και η Αϊσέ. Από μικρές τις άρπαξαν από τους δικούς τους και τις οδήγησαν στο χαρέμι του Αλή Πασά στα Γιάννενα. Ένας άγγελος επί της γης όμως θα βοηθήσει στην απόδραση τους. Οι δυο γυναίκες μέσα από πολλές περιπέτειες, θα βάλουν το δικό τους λιθαράκι στην απελευθέρωση. Επίσης ο Κίτσος, μια ακόμα σπουδαία μορφή του μυθιστορήματος. Πρόκειται για έναν γενναίο Σουλιώτη που από μικρός μαθαίνει τον ξεριζωμό και την απώλεια. Αφοσιώνεται στον αγώνα μέχρι το τέλος του. Και φυσικά ο άνθρωπος που μεταλαμπαδεύει τις ιδέες της επανάστασης, που διαδίδει από τόπο σε τόπο σε Ελλάδα και Ευρώπη, το ύψιστο ιδανικό της ελευθερίας. Δεν είναι άλλος από τον Ανδρέα Παππά, έμπορο από την Οδησσό, που μυημένος στις αρχές της φιλικής εταιρίας, οραματίζεται την απελευθέρωση του τόπου του. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι θα συναντηθούν στο διάβα της ζωής τους, και με κάποιον μοιραίο τρόπο θα ενωθούν. Ένα αξιόλογο ιστορικό μυθιστόρημα, που εκτός από τις ιστορίες των ηρώων, μας δίνει γλαφυρά την αναβίωση της ελληνικής ιστορίας. Σπουδαίες προσωπικότητες της εποχής εμφανίζονται μέσα από τις σελίδες του, αποκτούν φωνή και ζωντανεύουν. Καραϊσκάκης, Κολοκοτρώνης, Μπότσαρης, Κανάρης, είναι μερικοί από αυτούς τους πεφωτισμένους άνδρες. Ένα πολύ ωραίο βιβλίο, με δυνατή και συγκινητική αφήγηση που θα αγγίξει κάθε αναγνώστη.
Καλογραμμένο κείμενο καταρχήν αλλά με κάποιες αστοχίες που ξέφυγαν είτε στην επιμέλεια είτε γιατί θέλησαν οι συγγραφείς να το απλουστευσουν.Αλλωστε δεν είναι συνηθισμένο θέμα όπως η Σμύρνη και ο Πόντος και ως μια πρώτη προσπάθεια να μπεις στο κλίμα είναι αξιέπαινη....αν θες περισσότερα ιστορικά στοιχεία μάλλον πρέπει να αποτανθεις σε άλλου είδους κείμενα,αυτό είναι μυθιστόρημα.... Κατά δεύτερον θα ήθελα να έχουν συνδεθεί πιο γρήγορα οι ήρωες μεταξύ τους γιατί σχεδόν το πρώτο μισό του βιβλίου ήταν ο ένας ήρωας εδώ ο άλλος εκεί κι ο άλλος παραπέρα..... Πάντως θα το πρότεινα να διαβαστεί....
Δε χωράνε λόγια γι' αυτό το βιβλίο! Ειναι ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ! Η γραφή των συγγραφέων ειναι τοσο ομοιογενής, που δεν καταλαβαίνεις ποια κομμάτια έχει γράψει ο ένας και ποια ο άλλος. Οι περιγραφές απλά συναρπαστικές. Σε μεταφέρουν στο χώρο και στον χρόνο. Περιέχονται Ιστορικά στοιχεία που δεν σε κουράζουν.. Και το κυριότερο: τι πλοκή Θεέ μου!! Δεν μπορείς να το αφήσεις απο τα χέρια σου! Το προτείνω ανεπιφύλακτα!