menvatting In het alledaagse taalgebruik wordt narcisme vaak als een scheldwoord gebruikt voor mensen die uitermate tevreden zijn met zichzelf. Onze huidige 'selfie'-maatschappij wordt ook in toenemende mate narcisme verweten. Maar wat is narcisme eigenlijk, en is het terecht dat wij de term zo snel in de mond nemen? Op een heldere manier legt Frans Schalkwijk uit wat wetenschappers onder narcisme verstaan, sinds Sigmund Freud de term in 1914 introduceerde. Tegenwoordig zien we narcisme als een combinatie van een kwetsbaar zelfgevoel, een problematische omgang met emoties en forse problemen in relaties. Dit boek is geschreven voor wie geïnteresseerd is in narcisme en voor wie zichzelf of een ander beter wil begrijpen. Voor die laatsten schreef Schalkwijk, vanuit zijn jarenlange ervaring in zijn eigen praktijk, de hoofdstukken 'Leven met narcisme' en 'Behandeling van narcisme'.
Een duidelijk, goed geschreven en overzichtelijk boek over narcisme. Dit boek geeft je meer kennis en een genuanceerde blik over wat narcisme is (meer dan de frustrerende verschijning van de arrogante topman op tv), en leert je tegelijkertijd een boel over persoonlijkheid en interpersoonlijke dynamiek.
Een aanrader voor iedereen die in de ggz werkt, maar ook voor mensen die te maken hebben met anderen met narcistische trekken. Het leert je ook zijdelings hoe hier mee om te gaan (al is dat niet de hoofdboodschap) en wellicht ook andere perspectieven om er naar te kijken.
Duidelijk en prettig te lezen boek, met genuanceerde informatie. Empathisch geschreven. Een aanrader voor mensen die in de ggz werken (maar ook daarbuiten).
Narcisme lijkt de nieuwe trend van deze tijd. Psychologische tijdschriften staan er vol mee en steeds meer hedendaagse onderzoeken richting zich op de psychische stoornis. Maar er is een verschil tussen het werkelijke narcisme én (doorgeschoten) individualisme. Zoals in het boek mooi uitgelegd, narcisme: “‘Narcisme is geen ziekte waardoor je verliefd naar je spiegelbeeld blijft staren. De tragiek van narcisme zit ’m in het gevoel dat jij de enige bent die jouw ware zelf kan zien.” Narcisme reflecteert een gevoel van eenzaamheid, wat zich verborgen houdt achter een masker van grootheidswaanzin. Dit kan op een vele verschillende manieren tot uiting komen: ziekelijke narcisme, vanzelfsprekende narcisme, waakzaam narcisme, enzv.
Het korte boek omvat de narcistische stoornis, het ontstaan, het leven met, de kenmerken en behandeling. Zoals de meeste boeken van de serie elementaire deeltjes, is het boek geschreven door een expert op zijn vakgebied, aldus nu, narcisme.
Er wordt op een kalme en overzichtelijke manier gepraat over narcisme, wat professioneel over doet komen. Wel zijn er veel feiten verwerkt in een korte 176 pagina’s, waardoor het soms overweldigend kan zijn. Kort en bondig heeft daarbij een nieuwe betekenis.
Zoals de auteur waarschijnlijk bedoeld had, geeft het boek een andere blik op narcisme, althans voor mij. Tevens is het een heerlijk boek om even vlot weg te lezen.
Degelijk boek van een psychotherapeut en psychoanalyticus die op een beperkt aantal pagina's zinnige zaken schrijft over narcisme. Het boek verslikt zich in het begin een beetje in z'n opbouw, maar inhoudelijk vond ik het genuanceerd en leerrijk. De auteur is erin geslaagd om op een toegankelijke manier te schrijven, en gaat verder dan de clichés en ingeburgerde conceptualisering. Vlot geschreven, maar makkelijke lectuur vond ik het niet: af en toe passeerden er psychoanalyses die me boven het hoofd gingen, maar die de complexiteit wel goed illustreren. Aanrader. Met literatuurtips op het einde.
Zeer goed en leesbaar boek. Het vat alle kernelementen van narcisme goed samen en is veel breder dan enkel de narcistische persoonlijkheidsstoornis. Het boek beschrijft de vele uitingen van narcisme en normaliseert veel gedrag in plaats van het te pathologiseren, dit is zeer verfrissend en een prettig contrast met hoe populaire media vaak over dit onderwerp schrijven. Zowel voor professionals als voor leken is dit boek een verrijking, een aanrader!
Interessante nieuwe bevindingen opgedaan. Wel kwam wmb net iets te veel persoonlijke mening van de schrijver naar voren, terwijl het een algemeen thema is. Ik begrijp natuurlijk wel dat boeken nooit volledig objectief geschreven kunnen worden.
Een super toegankelijke, niet-stigmatiserende, empathische, niet overmatig pathologiserende, DSM-kritische en psychoanalytische 😍 duiding van narcisme in haar verschillende verschijningsvormen.
Volgens Schalkwijk ligt een kwetsbaar zelfbeeld ten grondslag aan narcisme, wat naar voren komt in drie kernproblemen: 1) tekortschietende zelfregulatie (grootsheids- of minachtende fantasieën over het zelf of de ander, geen ambivalentie daarin kunnen ervaren) 2) tekortschietende emotieregulatie (weinig schaamte, woede aanvallen, weinig eigen identiteit ervaren, geen verantwoordelijkheid voor het kwetsen van anderen kunnen pakken, overafhankelijkheid van de admiratie van anderen, wraakzuchtigheid) en 3) interpersoonlijke problemen (gebrek aan wederkerigheid in relaties, een weinig-gedeeld beeld van de werkelijkheid, een moeder Teresia complex, anderen onbewust manipuleren, oordelend zijn en anderen gebruikt laten voelen).
Natuurlijk is het onvermijdelijk om dergelijke patronen al lezende te herkennen in jezelf en anderen, kicken we allemaal wel eens op grootheids- of wraakfantasieëen en leeft iedereen - volgens het Freudiaanse kristalprincipe - in bepaalde mate met narcistische patronen. Echter zijn die patronen bij sommige mensen zo onbewust i.p.v. bespreekbaar, zo chronisch i.p.v. sporadisch en zo luid aanwezig i.p.v. een van de vele achtergrondstemmen dat zij en hun naasten er diep onder lijden. Een tragische schets van een grondervaring van narcisme is dan ook "[...] het gevoel dat jij de enige bent die jouw ware zelf kan zien" (p. 16), en dat is gewoon een erg verdrietig en eenzaam beeld.
Schalkwijk schetst een genuanceerd en holistisch beeld van narcisme, belangrijk (denk ik) als tegengeluid voor een pop-psychologisch perspectief waar iedereen die ooit een selfie heeft gepost, of net iets te lang over zichzelf heeft gepraat, kan twijfelen over het overmatig narcistisch zijn. Of (en misschien nog wel erger?) men een nare ex-partner, of een vervelende manager, aan de hand van een checklist wegzet als narcist (wat paradoxaal gezien juist een narcistische acte van de wegzetter kan zijn, wegens een weinig ambivalent beeld van een ander, wraakgevoelens en/of weinig erkenning van het stuk eigen verantwoordelijkheid in een relationele dynamiek).
(Luisterboek). Een kort boekje over verschillende aspecten van narcisme. Ik ben van mening dat narcisme in onze maatschappij erg overschat wordt, aangezien slechts een heel klein percentage van de bevolking daadwerkelijk deze persoonlijkheidsstoornis heeft. Individueel gezien hebben sommigen wellicht trekjes van de stoornis, maar niet in de mate van een full-blown persoonlijkheidsstoornis. Jammer dat dit niet wordt benadrukt, hierdoor blijft het een ‘hot topic’. Misschien zijn een aantal van de (negatief geassocieerde) kenmerken van narcisme juist wel noodzakelijk en adaptief in de huidige maatschappij.. De beschrijving over een tweede vorm van narcisme (narcisme dat niet meteen zichtbaar is) vond ik dan wel weer interessant en vernieuwend.
Its a book that’s really informative and uses good examples. The thing about these books is, is that they’re written very theoretical. That’s why it’s kind off a dry read. This is the book with all the information on narcissism and it serves it’s purpose.
Een goed overzicht over de verschillende vormen van narcisme adhv casus uit de psychotherapie praktijk van Frans Schalkwijk. Het zou interessant zijn als rol van schuldgevoel (itt vernedering en schaamte) nog wat verder wordt belicht en daarbij onderscheid met andere persoonlijkheidsproblematiek.
Goed boekje (iets dikker dan de meeste Elementaire Deeltjes) waarin de nodige voor mij herkenbare situaties uit met name de professionele omgeving worden beschreven. Tegelijk is de erin opgenomen impliciete waarschuwing natuurlijk ook belangrijk: je moet voorzichtig zijn met een te snelle eigen (ondeskundige) diagnose, op basis waarvan je mensen labelt en waarmee je “narcisme” devalueert tot een scheldwoord. Ergo: het geschrevene helpt me om bepaalde ervaringen te duiden, alsmede om daarbij een zekere mate van reserve in acht te nemen.