What do you think?
Rate this book
Zoon van Berlijn
Fabian Richter werd geboren op de dag dat de Muur viel. Voor zijn vader gaven beide gebeurtenissen zicht op een stralende toekomst waarin hij zijn politieke ambities kon botvieren. Maar de idealen van Jakob Richter zijn sindsdien ondergesneeuwd door een al te bekend pragmatisme. Fabian, inmiddels gesjeesd student, dwaalt doelloos door de straten van Berlijn, tot hij wakker geschud wordt door een vastberaden activiste. Aangestoken door haar vurigheid besluit hij zijn leven over een andere boeg te gooien: hij wil de stad behoeden voor een totale uitverkoop. Intussen kondigt de vrouw die het gezin Richter sinds de mentale ineenstorting van de moeder bij elkaar houdt, haar vertrek aan.
255 pages, Paperback
First published August 25, 2018
1 person is currently reading
38 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 12 of 12 reviews
June 21, 2023
j'ai adoré tous les moments où ça parlait des rues et des quartiers et des immeubles de Berlin et j'ai pas aimé tous ceux où il y avait les personnages c'est un peu problématique dans la mesure où c'est un roman et pas un documentaire Arte mais tant pis gros sayer ce livre est un essai d'urbanisme à mes yeux j'oublie tout le reste le vieux mec qui fait sa crise de la cinquantaine son pauvre fils profem à la con là allez salut l'avenue
March 5, 2025
"Zoon van Berlijn" is zo'n boek waar de achterkant helemaal in mijn straatje pastte, en de inhoud vervolgens tegenviel. Elk element - de vader-zoon relatie; de stad; Fabians beloofde ommekeer als hij de "vastberaden activiste" Isa ontmoet- sprak me aan, en ik was erg benieuwd waar het boek heen zou gaan.
Het was even inkomen, doordat er aan het begin veel uitleg werd gegeven over het verleden, de familiegeschiedenis, en de stad. Dit vond ik opzich niet erg, ik las het boek tenslotte ook voor de setting - Berlijn - en daar hoort ook geschiedenis bij. Toen er echter 100 paginas verstreken waren, en deze "1 paragraaf waarin we het heden beschrijven, en vervolgens 4 paginas gewijd aan uitleg"-stijl onveranderd bleek, begon ik me toch af te vragen wat er nog ging gebeuren. Het verhaal in het heden werd ondergesneeuwd door de, soms interessante, maar vaak ook irrelevante uitleg over de stad. Na de tiende keer uitleg over hoe gentrificatie op een bepaald stadsdeel werkt (uiteindelijk allemaal hetzelfde, want dat is het doel van gentrificatie), had ik het echt wel begrepen. Na de vijftiende keer uitleg begon ik me af te vragen of er nog iets anders ging gebeuren.
Door deze overweldigende hoeveelheid "wegzweven van het verhaal", werd het verhaal waar het volgens de achterkant echt om draaide, naar de achtergrond gedrukt. Alle personages waar ik meer over wilde weten (Isa, Paula), konden niet tot hun recht komen, en zeker de hoofdpersonen, Fabian (de zoon) en Jakob (de vader) leken simpelweg onuitgewerkt. Op een gegeven moment wordt er je verteld dat Fabian zo'n grote verandering heeft doorgemaakt, maar ondertussen lijkt dit in zijn gedachtes niet te zien. Hetzelfde geldt voor Jakob. Door de hoeveelheid uitleg en het soms wisselen van perspectieven in dezelfde scène, is het ook onduidelijk wie nou wat vindt, en vanuit welk perspectief (een alwetende verteller?) het boek in het algemeen geschreven is. De algehele stem en stijl van het boek doordringt de individuele stemmen van de personages, waardoor het eerder een soort holle spreekbuizen, of archetypen zijn, dan echte personen.
Ik ben overigens niet tegen archetypen in fictie, ik denk dat zeker in een boek als dit, waar de personages allemaal een andere mening vertolken, het juist goed kan werken, als het maar dikker wordt aangezet. Écht duidelijk wordt gemaakt. Nu zijn de personages steeds net niks, en dat vind ik oprecht jammer, want er zaten zoveel interessante elementen in dit boek die gewoon niet goed tot hun recht zijn gekomen. De focus leek steeds op het verkeerde te liggen en een plot leek ook niet te bespeuren. Het is niet erg als er weinig "plot" zit in een verhaal, ik beplijt niet dat dit een soort verkwanselde marvel-film had moeten zijn waarbij Isa de Reichstag opblaast. Maar als er weinig gebeurt in een verhaal, is het belangrijk dat de personages wel veranderen. Anders is het boek statisch, überhaupt niet echt een verhaal. Dat iets realistisch is betekent niet dat het ook een goed verhaal is.
Als positief punt zou ik wel graag willen benoemen dat de research die over de stad is gedaan ontzettend indrukwekkend is. Over elke straathoek kon wel wat verteld worden, en ik geloofde wel echt dat ik in een complexe stad met complexe inwoners was. Ook de sociale vraagstukken deden me wel nadenken, al ben ik nog steeds van mening dat er wat meer vertrouwen in de lezer gestopt mag worden. Er zaten veel goede elementen in het verhaal, die zeker nog meer aangezet hadden kunnen worden, en de proza was over het algemeen prettig om te lezen. De schrijfster is zeker bekwaam, alleen heeft ze zichzelf een beetje vergeten in dat het boek niet alleen een beschrijving van de stad, maar ook een verhaal moest zijn. De beschrijving van de stad is hierin zeker geslaagd. Het creëeren van levendige, complexe personages iets minder.
Het was even inkomen, doordat er aan het begin veel uitleg werd gegeven over het verleden, de familiegeschiedenis, en de stad. Dit vond ik opzich niet erg, ik las het boek tenslotte ook voor de setting - Berlijn - en daar hoort ook geschiedenis bij. Toen er echter 100 paginas verstreken waren, en deze "1 paragraaf waarin we het heden beschrijven, en vervolgens 4 paginas gewijd aan uitleg"-stijl onveranderd bleek, begon ik me toch af te vragen wat er nog ging gebeuren. Het verhaal in het heden werd ondergesneeuwd door de, soms interessante, maar vaak ook irrelevante uitleg over de stad. Na de tiende keer uitleg over hoe gentrificatie op een bepaald stadsdeel werkt (uiteindelijk allemaal hetzelfde, want dat is het doel van gentrificatie), had ik het echt wel begrepen. Na de vijftiende keer uitleg begon ik me af te vragen of er nog iets anders ging gebeuren.
Door deze overweldigende hoeveelheid "wegzweven van het verhaal", werd het verhaal waar het volgens de achterkant echt om draaide, naar de achtergrond gedrukt. Alle personages waar ik meer over wilde weten (Isa, Paula), konden niet tot hun recht komen, en zeker de hoofdpersonen, Fabian (de zoon) en Jakob (de vader) leken simpelweg onuitgewerkt. Op een gegeven moment wordt er je verteld dat Fabian zo'n grote verandering heeft doorgemaakt, maar ondertussen lijkt dit in zijn gedachtes niet te zien. Hetzelfde geldt voor Jakob. Door de hoeveelheid uitleg en het soms wisselen van perspectieven in dezelfde scène, is het ook onduidelijk wie nou wat vindt, en vanuit welk perspectief (een alwetende verteller?) het boek in het algemeen geschreven is. De algehele stem en stijl van het boek doordringt de individuele stemmen van de personages, waardoor het eerder een soort holle spreekbuizen, of archetypen zijn, dan echte personen.
Ik ben overigens niet tegen archetypen in fictie, ik denk dat zeker in een boek als dit, waar de personages allemaal een andere mening vertolken, het juist goed kan werken, als het maar dikker wordt aangezet. Écht duidelijk wordt gemaakt. Nu zijn de personages steeds net niks, en dat vind ik oprecht jammer, want er zaten zoveel interessante elementen in dit boek die gewoon niet goed tot hun recht zijn gekomen. De focus leek steeds op het verkeerde te liggen en een plot leek ook niet te bespeuren. Het is niet erg als er weinig "plot" zit in een verhaal, ik beplijt niet dat dit een soort verkwanselde marvel-film had moeten zijn waarbij Isa de Reichstag opblaast. Maar als er weinig gebeurt in een verhaal, is het belangrijk dat de personages wel veranderen. Anders is het boek statisch, überhaupt niet echt een verhaal. Dat iets realistisch is betekent niet dat het ook een goed verhaal is.
Als positief punt zou ik wel graag willen benoemen dat de research die over de stad is gedaan ontzettend indrukwekkend is. Over elke straathoek kon wel wat verteld worden, en ik geloofde wel echt dat ik in een complexe stad met complexe inwoners was. Ook de sociale vraagstukken deden me wel nadenken, al ben ik nog steeds van mening dat er wat meer vertrouwen in de lezer gestopt mag worden. Er zaten veel goede elementen in het verhaal, die zeker nog meer aangezet hadden kunnen worden, en de proza was over het algemeen prettig om te lezen. De schrijfster is zeker bekwaam, alleen heeft ze zichzelf een beetje vergeten in dat het boek niet alleen een beschrijving van de stad, maar ook een verhaal moest zijn. De beschrijving van de stad is hierin zeker geslaagd. Het creëeren van levendige, complexe personages iets minder.
September 29, 2018
Volgens mij echt wel een goed boek, maar voor mij verkeerde boek op het verkeerde moment...
December 11, 2019
Zoon van Berlijn draait op het eerste zicht rond een vader-zoon relatie, maar blijkt tegelijk een ruimere maatschappelijke boodschap te bevatten. Karolien Berkvens schetst de ontwikkeling die Berlijn doorgemaakt heeft sinds de val van de muur. Daarbij stelt ze een aantal zeer actuele vragen over leefbaar leven, die van toepassing zijn op alle grote steden. Dit maakt van Zoon van Berlijn een actuele roman die tot nadenken stemt.
Het verhaal van Jakob en Fabian gaat in principe van start met de geboorte van Fabian. Deze heugelijke gebeurtenis vindt plaats op 9 november 1989, tegelijk met de val van de muur. Het is dus een moment dat een nieuw leven inluidt voor Jakob én voor Berlijn, de stad waarin hij woont. Beide gebeurtenissen hebben een versterkend effect op elkaar. Jakob gaat zich interesseren in politiet en mengt zich actief in het maatschappelijk debat. Al gauw speelt hij een cruciale rol in de stadsplanning die van Berlijn opnieuw één consistent geheel moet maken.
De eens zo ambitieuze Jakob is twintig jaar later een gestresseerde vijftiger en het vrolijke kind dat Fabian ooit was, heeft zich diep weggestopt in een apathisch wezen dat de dagen rokend en drinkend doorbrengt. Vader en zoon kunnen iet verder van elkaar staan. De onzichtbare muur tussen hen lijkt onoverwinnelijk. Hoe het zover kunnen komen is, wordt gaandeweg de roman duidelijk. Naar Jakobs gevoel waren ze aanvankelijk wél gelukkig: “Ooit was de familie Richter een normaal gezin: vader, moeder, dochter en zoon. Een gezin uit een reclame, afgezien van het feit dat ze geen hond hadden (en niet altijd lachten). De jaren negentig ware gelukkige jaren geweest. Jaren van voorspoed en vakantie. Afgezien van het feit dat de hereniging van de stad en het land moeizaam verliep. Alles was altijd goed geweest, afgezien van de feiten.”
De twee lagen – het kleine gezin vs de ruimere maatschappelijke context – blijven doorheen de roman behouden. Brekvans creëert een krachtige, overtuigende wisselwerking die diepgang aan de roman geeft. Ze heeft een klare schrijfstijl met realistische dialogen. De uitweidingen voer de geschiedenis en toekomst van Berlijn zijn to-the-point en zijn een meerwaarde in het begrijpen van de ontwikkeling in de vader-zoonrelatie.
Jakob en Fabian komen afwisselend aan bod, elk gevangen in hun eigen zorgen, met een beeld van elkaar dat ze maar moeilijk kunnen bijsturen. De communicatie verloopt dan ook storef en ze vinden nog maar weinig raakvlakken. Terwijl Jakob steeds meer de controle kwijtraakt, krijgt Fabian grip op zijn dagindeling en zijn gevoelens t.o.v. zijn geboortestad. Hun idealen gaan hierdoor steeds meer uit elkaar liggen. Jakob ziet zich genoodzaakt om de bouw van een nieuw, opzichtig winkelcentrum te steunen, een beslissing die Fabian niet kan begrijpen: “Wat gebeurde er met een stad waarin het voor een vuilnisman, een agent, een leraar of een weduwe met een klein pensioen, zoals Ulli’s moeder, een onmogelijke opgave werd om een betaalbare woning te vinden? Van wie was de stad eigenlijk? Van wie was de ruimte? Wie had waar recht op en op hoeveel? Steeds vaker werd wat van iedereen was van één iemand. De publieke ruimte werd opgekocht, volgebouwd of ontmanteld, maar hoe kon een gemeenschap bestaan zonder gedeelde ruimte?” Hoewel de auteur meer sympathie lijkt te hebben voor Fabian, zijn zowel vader als zoon uiteindelijk tragische figuren.
Anders dan veel boeken over Berlijn draait dit boek niet zozeer over de verschillen tussen Oost- en West-Berlijn, maar eerder over de gevolgen die de val van de muur had voor de stad in z’n geheel. Door de eenmaking moest bv. een nieuw centrum gecreëerd worden. Waar dat in andere steden meestal historisch gegroeid is, ging dit in Berlijn gepaard met planning – en dus met financiering en politieke belangen -. De auteur brengt mooi in beeld wat de stad voor de verschillende bewoners betekent. Er is niet één Berlijn, iedereen zoekt er in wat hij of zij belangrijk vindt en steunt vanuit die overtuiging sommige plannen wel of niet. Naarmate burgers hun stem meer laten horen wordt het voor politici belangrijker om rekening te houden met de uiteenlopende ideeën en visies over de stad.
Ik heb Zoon van Berlijn met veel plezier en interesse gelezen. De auteur snijdt een groot aantal relevante onderwerpen aan over het leven in een stad voor individuen en de ruimere ontwikkeling ervan als stad binnen een context van concurrerende steden. De wisselwerking tussen het individu en de stad is belangrijker dan een voor de hand liggende plotlijn over een gebarsten gezin. De personages zijn dan ook niet uitgewerkt zoals in meer traditionele romans, maar dat heeft me op geen enkel moment gestoord.
Het verhaal van Jakob en Fabian gaat in principe van start met de geboorte van Fabian. Deze heugelijke gebeurtenis vindt plaats op 9 november 1989, tegelijk met de val van de muur. Het is dus een moment dat een nieuw leven inluidt voor Jakob én voor Berlijn, de stad waarin hij woont. Beide gebeurtenissen hebben een versterkend effect op elkaar. Jakob gaat zich interesseren in politiet en mengt zich actief in het maatschappelijk debat. Al gauw speelt hij een cruciale rol in de stadsplanning die van Berlijn opnieuw één consistent geheel moet maken.
De eens zo ambitieuze Jakob is twintig jaar later een gestresseerde vijftiger en het vrolijke kind dat Fabian ooit was, heeft zich diep weggestopt in een apathisch wezen dat de dagen rokend en drinkend doorbrengt. Vader en zoon kunnen iet verder van elkaar staan. De onzichtbare muur tussen hen lijkt onoverwinnelijk. Hoe het zover kunnen komen is, wordt gaandeweg de roman duidelijk. Naar Jakobs gevoel waren ze aanvankelijk wél gelukkig: “Ooit was de familie Richter een normaal gezin: vader, moeder, dochter en zoon. Een gezin uit een reclame, afgezien van het feit dat ze geen hond hadden (en niet altijd lachten). De jaren negentig ware gelukkige jaren geweest. Jaren van voorspoed en vakantie. Afgezien van het feit dat de hereniging van de stad en het land moeizaam verliep. Alles was altijd goed geweest, afgezien van de feiten.”
De twee lagen – het kleine gezin vs de ruimere maatschappelijke context – blijven doorheen de roman behouden. Brekvans creëert een krachtige, overtuigende wisselwerking die diepgang aan de roman geeft. Ze heeft een klare schrijfstijl met realistische dialogen. De uitweidingen voer de geschiedenis en toekomst van Berlijn zijn to-the-point en zijn een meerwaarde in het begrijpen van de ontwikkeling in de vader-zoonrelatie.
Jakob en Fabian komen afwisselend aan bod, elk gevangen in hun eigen zorgen, met een beeld van elkaar dat ze maar moeilijk kunnen bijsturen. De communicatie verloopt dan ook storef en ze vinden nog maar weinig raakvlakken. Terwijl Jakob steeds meer de controle kwijtraakt, krijgt Fabian grip op zijn dagindeling en zijn gevoelens t.o.v. zijn geboortestad. Hun idealen gaan hierdoor steeds meer uit elkaar liggen. Jakob ziet zich genoodzaakt om de bouw van een nieuw, opzichtig winkelcentrum te steunen, een beslissing die Fabian niet kan begrijpen: “Wat gebeurde er met een stad waarin het voor een vuilnisman, een agent, een leraar of een weduwe met een klein pensioen, zoals Ulli’s moeder, een onmogelijke opgave werd om een betaalbare woning te vinden? Van wie was de stad eigenlijk? Van wie was de ruimte? Wie had waar recht op en op hoeveel? Steeds vaker werd wat van iedereen was van één iemand. De publieke ruimte werd opgekocht, volgebouwd of ontmanteld, maar hoe kon een gemeenschap bestaan zonder gedeelde ruimte?” Hoewel de auteur meer sympathie lijkt te hebben voor Fabian, zijn zowel vader als zoon uiteindelijk tragische figuren.
Anders dan veel boeken over Berlijn draait dit boek niet zozeer over de verschillen tussen Oost- en West-Berlijn, maar eerder over de gevolgen die de val van de muur had voor de stad in z’n geheel. Door de eenmaking moest bv. een nieuw centrum gecreëerd worden. Waar dat in andere steden meestal historisch gegroeid is, ging dit in Berlijn gepaard met planning – en dus met financiering en politieke belangen -. De auteur brengt mooi in beeld wat de stad voor de verschillende bewoners betekent. Er is niet één Berlijn, iedereen zoekt er in wat hij of zij belangrijk vindt en steunt vanuit die overtuiging sommige plannen wel of niet. Naarmate burgers hun stem meer laten horen wordt het voor politici belangrijker om rekening te houden met de uiteenlopende ideeën en visies over de stad.
Ik heb Zoon van Berlijn met veel plezier en interesse gelezen. De auteur snijdt een groot aantal relevante onderwerpen aan over het leven in een stad voor individuen en de ruimere ontwikkeling ervan als stad binnen een context van concurrerende steden. De wisselwerking tussen het individu en de stad is belangrijker dan een voor de hand liggende plotlijn over een gebarsten gezin. De personages zijn dan ook niet uitgewerkt zoals in meer traditionele romans, maar dat heeft me op geen enkel moment gestoord.
November 12, 2021
Ik houd van boeken die in Berlijn spelen, de stad in het buitenland die ik sinds de jaren zeventig het vaakst heb bezocht. Wat dat betreft zit ik goed. Dit boek gaat over het huidige Berlijn. Natuurlijk komen er personen in voor, maar die staan allemaal in dienst van de perikelen van de stad. Dat laatste maakt wel dat de karakters niet erg uitgediept zijn, of dat hun ontwikkelingen en onderlinge relaties nogal schoksgewijs verlopen. Dat heeft me overigens niet gestoord, omdat de stad zelf de hoofdfiguur is en op een bijzondere manier wordt geportretteerd.
December 11, 2018
Vlot leesbaar boek over een moeizame vader-zoonrelatie en over opgroeien met een afwezige moeder. Een mooi surplus voor liefhebbers van de stad Berlijn is het feit dat er flink wat 'history from within' in de roman verwerkt zit. Het is zeer interessant om te lezen op welke manier de val van de Berlijnse Muur de dagelijkse gang van zaken in het leven een volledige generatie heeft beïnvloed.
Berkvens durft ook vragen te stellen over toerisme en vastgoedspeculatie die steekhouden.
Berkvens durft ook vragen te stellen over toerisme en vastgoedspeculatie die steekhouden.
November 11, 2019
Ik vond de beschouwingen van de twee hoofdpersonages over stadsvernieuwing en de invloed van bouwpromotoren heel interessant. Idem voor de beschrijvingen van Berlijn, de val van de Muur, de invloed hiervan op de mensen,...
Maar ik voelde weinig betrokkenheid bij de personages, had het gevoel dat er meer in zat, zowel met de vader-zoon relatie als de relatie tussen Paula en de andere gezinsleden. Geen van beide werd grondig uitgewerkt vond ik, ik blijf wat op mijn honger zitten.
Maar ik voelde weinig betrokkenheid bij de personages, had het gevoel dat er meer in zat, zowel met de vader-zoon relatie als de relatie tussen Paula en de andere gezinsleden. Geen van beide werd grondig uitgewerkt vond ik, ik blijf wat op mijn honger zitten.
January 5, 2022
Prachtig boek over het leven van een vader en zoon. Hun levens en kijk op het leven zijn enorm verschillend maar in de loop van hun leven groeien ze toch dichter naar elkaar. De derde hoofdpersoon is de stad Berlijn.
March 8, 2020
Goed, interessant en actueel boek over stadsvernieuwing en hoe dit op verschillende types mensen een apart effect heeft. Een ontdekking en een aanrader. 2 Clichés in één zin, ik kan dat.
January 21, 2021
Interessant onderwerp, maar de opbouw van het verhaal is een beetje "one-trick pony" en waar het verhaal aanmoddert, voelt het einde geforceerd en gehaast
May 12, 2019
'En,' zei Fabian, 'het is natuurlijk ook wel bijzonder om op een plek te wonen met zo'n fantastische naam, de Berlin Tower. Dat is voor mij belangrijk, hoe mijn huis heet. Ik heb nu een naamloze woning en dat leeft toch anders.' Michaël Fischer knikte. 'Om nog maar te zwijgen over het feit dat ik nu niet in een vertical village woon. Ik woon nu eerder in een vertical... ja, wat is het, een soort ruïne. A vertical mess...' 'Ik geef u deze brochure mee en dan kunt u alles nog eens rustig nalezen.'
Bovenstaand fragment, waarin Fabian Richter, zoon van de stadsbouwmeester van Berlijn, de draak steekt met een vastgoedverkoper, is tekenend voor de verhouding tussen vader en zoon. De geboorte van Fabian op de dag van de val van de Berlijnse muur, wekt bij zijn vader de ambitie om de geschiedenis van de stad mee vorm te geven. Hij schopt het tot bouwmeester en werkt mee aan de opwaardering van achtergestelde buurten: gentrificatie, een mij tot nu toe onbekende term. Fabian zelf is als twintiger wat op de dool als hij verliefd wordt op een milieuactiviste. Zij opent hem de ogen voor de negatieve effecten van gentrificatie voor de oorspronkelijke bewoners, waardoor hij aan hun kant gaat staan. Schitterend geschreven boek dat Berlijn alle eer aandoet.
Bovenstaand fragment, waarin Fabian Richter, zoon van de stadsbouwmeester van Berlijn, de draak steekt met een vastgoedverkoper, is tekenend voor de verhouding tussen vader en zoon. De geboorte van Fabian op de dag van de val van de Berlijnse muur, wekt bij zijn vader de ambitie om de geschiedenis van de stad mee vorm te geven. Hij schopt het tot bouwmeester en werkt mee aan de opwaardering van achtergestelde buurten: gentrificatie, een mij tot nu toe onbekende term. Fabian zelf is als twintiger wat op de dool als hij verliefd wordt op een milieuactiviste. Zij opent hem de ogen voor de negatieve effecten van gentrificatie voor de oorspronkelijke bewoners, waardoor hij aan hun kant gaat staan. Schitterend geschreven boek dat Berlijn alle eer aandoet.
February 9, 2020
Zoon van Berlijn, de tweede roman van Karolien Berkvens (1986), verhaalt over Jacob Richter en zijn zoon Fabian. Fabian werd in Berlijn geboren op 9 november 1989 – de historische dag dat de Muur viel. Met de val van de Muur groeide Jacobs interesse voor politiek. Ontevreden met zijn baan, maar staande gehouden door zijn politieke ambitie, zag hij een rooskleurige toekomst voor zijn vrouw en kinderen tegemoet. Het noodlot slaat echter toe wanneer zijn vrouw Stephanie mentaal instort waardoor het gezin flink wordt ontwricht.
Berkvens maakt in haar roman verschillende tijdsprongetjes om zo verbanden tussen het heden en verleden te leggen. In de huidige tijd is de familie Richter zo goed als uit elkaar gegroeid. Enkel Paula, de vrouw die de familie Richter sinds Stephanies instorting ondersteunt, houdt het gezin nog enigszins bij elkaar. Jacob moet constateren dat zijn idealen slechts vage schimmen uit het verleden zijn geworden. Hij kampt nog steeds met zijn ambities op het gebied van werk. Fabian, inmiddels eind twintig, doolt doelloos door zijn leven (en door zijn heimat Berlijn). Alleen Fabians zus Clarissa lijkt haar leven na haar moeders breakdown op de rit hebben en studeert vol levenslust in Amerika.
Lees mijn hele recensie op elineschrijfthier.nl. 🙋🏻♀️🌿
Berkvens maakt in haar roman verschillende tijdsprongetjes om zo verbanden tussen het heden en verleden te leggen. In de huidige tijd is de familie Richter zo goed als uit elkaar gegroeid. Enkel Paula, de vrouw die de familie Richter sinds Stephanies instorting ondersteunt, houdt het gezin nog enigszins bij elkaar. Jacob moet constateren dat zijn idealen slechts vage schimmen uit het verleden zijn geworden. Hij kampt nog steeds met zijn ambities op het gebied van werk. Fabian, inmiddels eind twintig, doolt doelloos door zijn leven (en door zijn heimat Berlijn). Alleen Fabians zus Clarissa lijkt haar leven na haar moeders breakdown op de rit hebben en studeert vol levenslust in Amerika.
Lees mijn hele recensie op elineschrijfthier.nl. 🙋🏻♀️🌿
Displaying 1 - 12 of 12 reviews