De moord op Julien Lahaut: Het communisme als binnenlandse vijand

by Rudi Van Doorslaer, Etienne Verhoeyen

'Terwijl de Koning werd gekroond/riep Senator Lahaut van Luik: 'Leve de Republiek.'/Een paar dagen later belden twee heren bij hem thuis,/en schoten hun revolvers leeg in zijn schedel, zijn schouders/en zijn lever./Niettegenstaande een grondig onderzoek kan het gerecht/de moordenaars niet vinden.'

De voorzitter van de Kommunistische Partij was Kamerlid, geen senator, maar verder permitteert Hugo Claus zich in bovenstaande verzen geen dichterlijke vrijheid: de belangrijkste politieke moord in de Belgische geschiedenis, die op Julien Lahaut, bleef inderdaad tot vandaag (niet toevallig?) onopgelost.

35 jaar na de feiten achterhalen twee historici wie de daders waren op hun zoektocht naar de motieven en opdrachtgevers schilderen zij een fascinerend portret van de anticommunistische 'onderwereld' in België.

Rudi Van Doorslaer is werkzaam op het Navorsings- en Studiecentrum voor de Geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog; Etienne Verhoeyen doet als BRT-medewerker research voor de programmaserie over de tweede wereldoorlog.

233 pages, Paperback

First published January 1, 1985

Reviews

[David · Rating 3 out of 5]

What starts off as an inquest into the murder of a communist party leader in the tiny country of Belgium fans out into a wider documentation of international covert operations against revolutionary and trade-unionist political actors. Far-right militants, both out-and-out fascists who collaborated during world war 2, and the lesser-known rexist-sovereign anti-parliamentary paramilitaries serve as goons, while powerful business interests, aristocratic networks and colonial endeavours (oftentimes entangled) provide the means and support necessary for these groups to act. The authors write from a critical and 'unpolitical' angle, but not a communist one, which provides them with the necessary credibility to make grave claims about the defunct Belgian Christian People's Party and their international secret service benefactors. On the other hand, this leads them to sometimes understate the political nature of these networks, seeing them as apolitical but "anti-totalitarian" guardians of national stability. To their credit, they point out that after World War 2, these networks served to expand American hegemony; on the other hand, they make the case for seeing the blatantly murderous operations in Latin America and Asia as separate from the more civil injunctions in European politics. The historical case of the Greek nationalists is sadly left undiscussed.

Good, thorough work. Belgium does not net too much attention on a global level, so any research on the matter is to be considered, no matter the political deficiencies.