What do you think?
Rate this book
Poganka
Jest to opowieść o losach Beniamina, który wpada w sidła miłości i zostaje w zamku pogańskiej Aspazji, zapominając o rodzinie, ojczyźnie i całym świecie. Powieść Żmichowskiej jest jednak czymś więcej niż tylko kolejną wersją moralitetu z elmentami fantatyki, czymś więcej niż historią romantycznego Tannhausera i Pani Venus, gdyż mówi o problemach nieostrego podziału między dobrem i złem, o możliwościach ludzkiego poznania i o złożoności świata i człowieka. Jest to również opowieść-wspomnienie o dawnych czasach, kiedy wszyscy byli razem, kochali się i szanowali, wspomnienie czasów dawnych i idealnych, których nic już nie wróci...
181 pages, Paperback
First published January 1, 1846
23 people are currently reading
800 people want to read
About the author
Narcyza Żmichowska
13 books11 followersA Polish novelist and poet. She is considered to be one of the precursors of feminism in Poland. Also known under her popular nom de plume Gabryella.
Żmichowska's first novel published in 1846 was Poganka (The Heathen), in which she is known to have expressed interest in her friend Paulina Zbyszewska. The book was published by Northern Illinois University Press in 2012 in English translation by Dr Ursula Phillips. Letters to friends and family written by Żmichowska were published in five volumes by Wrocław University in 1960. There, she also expressed interest in a married man, Edward Dembowski, which led to a known scandal. Her correspondence with Bibianna Moraczewska (an unmarried woman by choice like Narcyza) spanning 32 years consisted mostly of intellectual discourses.
Żmichowska's first novel published in 1846 was Poganka (The Heathen), in which she is known to have expressed interest in her friend Paulina Zbyszewska. The book was published by Northern Illinois University Press in 2012 in English translation by Dr Ursula Phillips. Letters to friends and family written by Żmichowska were published in five volumes by Wrocław University in 1960. There, she also expressed interest in a married man, Edward Dembowski, which led to a known scandal. Her correspondence with Bibianna Moraczewska (an unmarried woman by choice like Narcyza) spanning 32 years consisted mostly of intellectual discourses.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 90 reviews
May 19, 2023
Nasz polski Portret Doriana Graya i nie mówcie mi, że nie.
Do tej pory moja ulubiona lektura z okresu romantyzmu, wiwat Żmichowska.
Do tej pory moja ulubiona lektura z okresu romantyzmu, wiwat Żmichowska.
Read
February 26, 2026Szkoda, że o Żmichowskiej się nie pamięta i jej wizję romantyzmu, tak niekrzykliwie i niepozornie wkradającą do wewnątrz narodowowyzwoleńczą truciznę, zaciera się jak nieistotny ślad. A jest to ślad skrzywdzonej wrażliwości, której języka nie powstydziłby się żaden Krasiński, a której analiza autofikcyjna wzbogaciłaby niejeden genderowy dyskurs współczesności. W Pogance miłość jest bezbożna i dewastująca, a sztuka pod jej skrzydłami ogrzewa się, powoli wyrywając jej pióra. Naprawdę piękny jest to kawałek polskiej prozy.
Read
January 13, 2025Narcyza Żmichowska miała najbardziej bolesny lesbian situationship w historii
February 8, 2026
i can fix her
November 7, 2020
Walczę ze wstydem, dlatego przyznanie, że wcześniej o Żmichowskiej Narcyzie nie słyszałam, przychodzi mi bez trudu. Teraz już jestem zafascynowana jej postacią –
dziewiętnastowiecznej pisarki, rozważającej francuskojęzyczną karierę (jak młody Słowacki!); działaczki, feministki i wolnomyślicielki, kobiety niezamężnej, przez co także niezamożnej, dziś śmiało umieszczanej na queerowej mapie. Rozmiar jej osobowości może przysłaniać nieco dzieło, w tym także „Pogankę”. A jest to utwór znakomity, choć może dla człowieka współczesnego mało przystępny ze względu na jego szeroką frazę, kwiecistość i konieczne dla swej epoki niedomówienia. Warto jednak zawalczyć o dostęp do tej wiedzy z własną ignorancją, co poświadczam własnym przykładem (+ uśmieszek lub wykrzyknik, nie zdecydowałam).
dziewiętnastowiecznej pisarki, rozważającej francuskojęzyczną karierę (jak młody Słowacki!); działaczki, feministki i wolnomyślicielki, kobiety niezamężnej, przez co także niezamożnej, dziś śmiało umieszczanej na queerowej mapie. Rozmiar jej osobowości może przysłaniać nieco dzieło, w tym także „Pogankę”. A jest to utwór znakomity, choć może dla człowieka współczesnego mało przystępny ze względu na jego szeroką frazę, kwiecistość i konieczne dla swej epoki niedomówienia. Warto jednak zawalczyć o dostęp do tej wiedzy z własną ignorancją, co poświadczam własnym przykładem (+ uśmieszek lub wykrzyknik, nie zdecydowałam).
August 5, 2023
"Poganka" to opowieść o dzikiej namiętności, o naiwnej, młodzieńczej miłości Pigmaliona do Galatei, a wreszcie o destrukcyjnym wpływie uczucia. Na zrelacjonowaną przez Beniamina historię warto spojrzeć przez pryzmat biografii Żmichowskiej, gdyż niejasna relacja autorki z Pauliną Zbyszewską pozwala na głębsze odczytanie wątku romantycznego, a przede wszystkim zamienia "Pogankę" z przebrzmiałego echa romantyzmu w literacką spowiedź kobiety o złamanym sercu.
Polecam wydanie Biblioteki Narodowej opatrzone wstępem autorstwa Boya-Żeleńskiego.
Polecam wydanie Biblioteki Narodowej opatrzone wstępem autorstwa Boya-Żeleńskiego.
January 12, 2025
SHE HAVE BEEN PEGGING HIM I'M SURE
Pathetic meow meow man and toxic femme fatale supremacy ✨
Pathetic meow meow man and toxic femme fatale supremacy ✨
August 23, 2023
To powinna być lektura szkolna. Wybrałem tę książkę ze względu na zamiłowanie do epoki jaką jest romantyzm oraz ze względu na fakt, iż napisana została przez kobietę. Nie zawiodłem się. Język książki był piękny, treść pełna refleksji, lecz zdania były bardzo złożone przez co ciężko było momentami się skupić. Dlatego daję 4 gwiazdki.
"Dalej niż woda rzeki, którą gonisz, dalej niż niebo, którego chcesz dostać, dalej niż nadzieja, dalej niż niepodobieństwo- dalej jest to braciszku, co nas w życiu opuszcza- co nas kochać przestaje"
"Dalej niż woda rzeki, którą gonisz, dalej niż niebo, którego chcesz dostać, dalej niż nadzieja, dalej niż niepodobieństwo- dalej jest to braciszku, co nas w życiu opuszcza- co nas kochać przestaje"
January 17, 2026
Pierwsza lektura z historii literatury w tym semestrze, o której z czystym sumieniem mogę powiedzieć, że mi się podobała. Na razie daję trzy gwiazdki, ale widzę szansę, że z czasem ocena wzrośnie.
Utwierdzam się w przekonaniu, że dla mnie proza>>>>>poezja, o wiele bardziej odczułam ładunek emocjonalny zawarty w "Pogance" niż w utworach lirycznych. Czuć już też w Żmichowskiej sporą dawkę kolejnej epoki, choć data powstania powieści na to nie wskazuje, i gdzieś bliżej mi do jej oglądu na świat (ale to nadal nie jest taka bliskość-bliskość).
Żałuję trochę, że na zajęciach skupiliśmy się na sztuce/postaci artysty, a nie na miłości, której zagadnienie wydaje mi się w "Pogance" ciekawsze. Tyle nieszczęścia w "miłości" i toksyczności w "relacji" (używam cudzysłowu, bo nie potrafię tego, co było między Aspazją a Beniaminem nazwać pełnoprawną relacją) nie ma w wielu, wielu romansach, w dodatku rzadko są te zjawiska opisane tak kunsztownie.
Na pewno na plus, będę jeszcze bez wątpienia rozmyślać o "Pogance" i zostanie ona ze mną, choćby jako najlepsza lektura z romantyzmu.
Utwierdzam się w przekonaniu, że dla mnie proza>>>>>poezja, o wiele bardziej odczułam ładunek emocjonalny zawarty w "Pogance" niż w utworach lirycznych. Czuć już też w Żmichowskiej sporą dawkę kolejnej epoki, choć data powstania powieści na to nie wskazuje, i gdzieś bliżej mi do jej oglądu na świat (ale to nadal nie jest taka bliskość-bliskość).
Żałuję trochę, że na zajęciach skupiliśmy się na sztuce/postaci artysty, a nie na miłości, której zagadnienie wydaje mi się w "Pogance" ciekawsze. Tyle nieszczęścia w "miłości" i toksyczności w "relacji" (używam cudzysłowu, bo nie potrafię tego, co było między Aspazją a Beniaminem nazwać pełnoprawną relacją) nie ma w wielu, wielu romansach, w dodatku rzadko są te zjawiska opisane tak kunsztownie.
Na pewno na plus, będę jeszcze bez wątpienia rozmyślać o "Pogance" i zostanie ona ze mną, choćby jako najlepsza lektura z romantyzmu.
December 9, 2024
no niezły był ten romantyzm takie się rzeczy działy szalone w powieściach nie wiem jak bardzo ta epoka do mnie przemawia ale książkę czytało mi się dosyć dobrze
chociaż może wątek miłości taki trochę jakby pospieszony? imo mógłby być bardziej opisany
o i wątek o obrazie był ekstra I liked that
żmichowska I know what you are... were...
chociaż może wątek miłości taki trochę jakby pospieszony? imo mógłby być bardziej opisany
o i wątek o obrazie był ekstra I liked that
żmichowska I know what you are... were...
November 7, 2024
I’M IN LOVE❤️❤️ te ukryte sensy, te refleksje, to piękno słowa, ta ponadczasowość i przystępność dla współczesnego odbiorcy. Znakomita 😭😭❤️
January 28, 2025
bardzo mnie to zmęczyło
January 13, 2025
MAMO……….
December 27, 2025
absolutnie fantastyczna
January 20, 2025
„niech z drogi twego życia Bóg artystów usunie”
January 18, 2025
zajebiste, jedna z najlepszych z romantyzmu
December 2, 2024
Tak się kończy jak się facet zakocha w emo toxic babie
March 16, 2019
The Introduction to this novel - which contextualises it within a nascent proto-feminist movement in mid-19th C Poland - is absolutely fascinating, and frames the novel extremely well. The novel itself is one of those books whose value lies more in what it meant for its time and its place, and less for the writing per se - which is rather floridly 19th-C romanticist.
February 1, 2023
"Szatan i Bóg, nienawiść i miłość, czyż to nie dwa oblicza nieskończoności?"
January 25, 2024
Zajebiste
May 28, 2024
narcyza żmichowska oficjalną nową lesbijska ikona za fanfiction ze swojego rozstania z baba
June 19, 2025
11/10
„No, no, dość już tego, dość tego — zawołała Emilia — wstydźcie się moi drodzy, dyskutujecie jak średniowieczni scholastycy nad subtelnością wyrażeń — a tu między nami siedzi człowiek cierpiący i znękany — tu dusza ludzka zamiera i nikt z was jeszcze nie pomyślał, że przede wszystkim, że najpierwej trzeba duszę i człowieka ratować. — Czy miłość taka czy owaka, możecie sobie późnie aż do znudzenia snuć długie rozprawy, lecz czy Beniamin pośród was ożyje? czy macie w sercu skuteczne na jego niemoc słowo? o to już dawno ktokolwiek powinien był się zatroszczyć.”
„No, no, dość już tego, dość tego — zawołała Emilia — wstydźcie się moi drodzy, dyskutujecie jak średniowieczni scholastycy nad subtelnością wyrażeń — a tu między nami siedzi człowiek cierpiący i znękany — tu dusza ludzka zamiera i nikt z was jeszcze nie pomyślał, że przede wszystkim, że najpierwej trzeba duszę i człowieka ratować. — Czy miłość taka czy owaka, możecie sobie późnie aż do znudzenia snuć długie rozprawy, lecz czy Beniamin pośród was ożyje? czy macie w sercu skuteczne na jego niemoc słowo? o to już dawno ktokolwiek powinien był się zatroszczyć.”
May 27, 2024
nic się nie stało w tej książce 0 fabuły a był potencjał
January 26, 2025
Sorry Narcyza, ale jednak wolę "Portret Doriana Graya" niz twoją Aspazję
March 30, 2025
Dla miłośników klasyki z feministycznym i queerowym zacięciem – absolutny must-read!
November 16, 2025
trochę jak dorian grey po roku w polsce i bez gejów
January 26, 2026
absolutnie jestem zakochany w tej powieści (reread do licencjatu)
January 22, 2023
Pragnę przytulić Narcyzę, ikona
July 20, 2025
NARCYZA MOJA KRÓLOWO
„ona była taką, jaką być mogła, gdyby kochała, ona była szczęściem, objawieniem, miłością, a tym młodzieńcem u jej kolan, tym pieszczonym, zachwyconym, tym kochanym, byłem ja.”
Głównym bohaterem „Poganki” jest Beniamin, młody chłopak, wychowywany w miłości, rozpieszczany przez matkę i bardzo wrażliwy na świat. Pewnego dnia trafia do zamku i tam zakochuje się w Aspazji. Jego miłość, jak to miłość romantyczna, jest nagła, silna i wyniszczająca. Bohater kocha tak bardzo, że samego siebie doprowadza do szaleństwa. I tu pojawiają się odwieczne pytania, na które Żmichowska szuka odpowiedzi – czy można było powstrzymać to uczucie? Czy Beniamin miał jakiś wybór?
To jedna z tych książek, które powoli dojrzewają. Historia, którą początkowo ciężko ogarnąć i zrozumieć, dopiero z czasem nabiera większego sensu. Nie doszukuje się tu drugiego dna i nie zamierzam mówić o przesłaniu, bo to nie w moim stylu – książki to dla mnie opowieści o ludziach, nie moralistyczne przypowieści. I może robię to źle, ale wiem, że gdybym większość czasu poświęcała na szukanie sensu i morału, to bardzo szybko bym się znudziła.
Żmichowska była niesamowitą kobietą, o której niestety często się zapomina. W kraju, w którym mężczyźni stawiani są na piedestale za nic (w epoce romantyzmu szczególnie), nie ma miejsca na Narcyzę i jej „kontrowersyjne” spojrzenie na świat, o jej walkę o równą edukację, o wolność i po prostu o godne życie kobiet.
„Poganka” nie jest lekką lekturą, ale bardzo plastyczną. Typowo dla romantyzmu kwiecisty i podniosły język, trudna w odbiorze forma i dużo, dużo, dużo nieszczęśliwej miłość. Warto jednak dać jej szansę, jeśli nie dla samej opowieść to dla Żmichowskiej!
„ona była taką, jaką być mogła, gdyby kochała, ona była szczęściem, objawieniem, miłością, a tym młodzieńcem u jej kolan, tym pieszczonym, zachwyconym, tym kochanym, byłem ja.”
Głównym bohaterem „Poganki” jest Beniamin, młody chłopak, wychowywany w miłości, rozpieszczany przez matkę i bardzo wrażliwy na świat. Pewnego dnia trafia do zamku i tam zakochuje się w Aspazji. Jego miłość, jak to miłość romantyczna, jest nagła, silna i wyniszczająca. Bohater kocha tak bardzo, że samego siebie doprowadza do szaleństwa. I tu pojawiają się odwieczne pytania, na które Żmichowska szuka odpowiedzi – czy można było powstrzymać to uczucie? Czy Beniamin miał jakiś wybór?
To jedna z tych książek, które powoli dojrzewają. Historia, którą początkowo ciężko ogarnąć i zrozumieć, dopiero z czasem nabiera większego sensu. Nie doszukuje się tu drugiego dna i nie zamierzam mówić o przesłaniu, bo to nie w moim stylu – książki to dla mnie opowieści o ludziach, nie moralistyczne przypowieści. I może robię to źle, ale wiem, że gdybym większość czasu poświęcała na szukanie sensu i morału, to bardzo szybko bym się znudziła.
Żmichowska była niesamowitą kobietą, o której niestety często się zapomina. W kraju, w którym mężczyźni stawiani są na piedestale za nic (w epoce romantyzmu szczególnie), nie ma miejsca na Narcyzę i jej „kontrowersyjne” spojrzenie na świat, o jej walkę o równą edukację, o wolność i po prostu o godne życie kobiet.
„Poganka” nie jest lekką lekturą, ale bardzo plastyczną. Typowo dla romantyzmu kwiecisty i podniosły język, trudna w odbiorze forma i dużo, dużo, dużo nieszczęśliwej miłość. Warto jednak dać jej szansę, jeśli nie dla samej opowieść to dla Żmichowskiej!
Displaying 1 - 30 of 90 reviews