In België is homoseksualiteit nooit bij wet verboden. Bij het ontstaan van ons land, stond ‘sodomie’ niet in het strafwetboek. Een reden tot juichen is dat niet, want veel homoseksuelen kwamen via een omweg met de politie in contact. Die interpreteerden de wet op de openbare zedenschennis heel ruim, waardoor homoseksuele mannen geregeld een jaar achter de tralies vlogen. Dat veranderde pas in de tweede helft van de twintigste eeuw. Niet dat België plots een paradijs werd voor mensen met een ‘andere’ seksuele geaardheid. De publieke opinie keurde homoseksualiteit heel lang af en zelfs nu nog is discriminatie courant.
In Voor de mannen getuigen tientallen mannen over hun liefdesleven in tijden van taboe. Het boek is een aanvulling op de gelijknamige documentairereeks die in het najaar op Canvas wordt uitgezonden. Het productiehuis De chinezen stelde meer dan 40 uur interviewmateriaal ter beschikking, wat leidde tot een diepgaand en meeslepend boek.
Er zijn mensen die mij zeggen dat de Gay Pride niet meer nodig is. Ik zeg: jawel, die is wel nog nodig. Al was het maar om te tonen dat diversiteit bestaat.
Review : In België is homoseksualiteit nooit bij wet verboden geweest, maar er waren wel discriminerende wetten (bijvoorbeeld seks bij homo’s op 18 terwijl bij hetero’s op 16) . . De publieke opinie keurde homoseksualiteit heel lang af en zelfs nu nog is discriminatie courant. Kerk en onderwijs droegen heel gretig hun steentje van onderdrukking bij en er was werkelijk heldenmoed voor nodig om je als homoseksueel te uiten. In het boek Voor de mannen Liefde in verdoken tijden 1950-1990 gebaseerd op de gelijknamige documentairereeks, getuigen tientallen mannen over hun liefdesleven in tijden van taboe. Het boek verwoordt heel goed wat het betekende om als holebi te leven in een maatschappij waarin je op alle mogelijke fronten werd uitgespuwd. De zoektocht die je moet voeren als je beseft dat je anders bent. Het besef dat je 'voor de mannen bent'. Het moment dat vele puzzelstukjes uit je jonge jaren en je jeugd plots op zijn plaats vallen. De angst voor de coming-out, bij vrienden, maar vooral bij je ouders, grootouders en naaste familie. De zoektocht naar een partner, voor even of voor het leven. De kinderwens die niet vervult wordt. De zoektocht naar een andere zinvolle 'invulling' van je tijd, als die kinderen er niet zijn. De twijfel, het oordeel, het veroordelen van anderen in je omgeving als je niet 'die typische homo' blijkt te zijn die elk jaar meeloopt in de Gay Pride. Als je, ook als homo samen met je partner, kiest voor 'cocoonen', voor het 'imiteren' van het klassieke gezin... De eerste kentering kwam er pas in 1970, toen Will Ferdy als eerste bekende Vlaming op televisie sprak over zijn “anders zijn”. Het was een shock voor Vlaanderen. Will kreeg veel negatieve reacties, zijn zangcarrière kreeg een flinke deuk, maar zijn moedige getuigenis vormde wel het prille begin van de homo-emancipatie.Dit mooie boek laat ons duidelijk zien dat homo-emancipatie ten koste van veel voorkoombaar leed toch tot een betere wetgeving en meer tolerantie heeft geleid.
Na de prachtige tv-serie 'Voor de mannen', was ik aangenaam verrast om ook het gelijknamige boek terug te vinden in de boekhandel. Het boek leest heel vlot, maar mist ook een beetje diepgang. Het blijft vaak wat te oppervlakkig.
Al zijn de thema's voor holebi's heel herkenbaar. De zoektocht als je beseft dat je anders bent. Het besef dat je 'voor de mannen bent'. Het moment dat vele puzzelstukjes uit je jonge jaren en je jeugd plots op zijn plaats vallen. De angst voor de coming-out, bij vrienden, maar vooral bij je ouders, grootouders en naaste familie. De zoektocht naar een partner, voor even of voor het leven. De kinderwens die niet vervult wordt. De zoektocht naar een andere zinvolle 'invulling' van je tijd, als die kinderen er niet zijn. De twijfel, het oordeel, het veroordelen van anderen in je omgeving als je niet 'die typische homo' blijkt te zijn die elk jaar meeloopt in de Gay Pride. Als je, ook als homo samen met je partner, kiest voor 'cocoonen', voor het 'imiteren' van het klassieke gezin...
Maar ook: heel veel respect en dankbaarheid voor de oudere generatie die vocht voor onze rechten, voor holebirechten. Die zorgden dat we vandaag als holebi's, als we dat willen, kunnen trouwen, een (wettelijk) samenlevingscontract kunnen sluiten, zelfs een kind kunnen adopteren. Holebi zijn... het is ook vandaag nog niet altijd makkelijk. Maar in ieder geval al veel aangenamer en makkelijker dan in de voorbije decennia, dan in de jaren '50, '60 of '70.
Amusant boek omdat er een groot aantal verschillende mensen aan bod komt, maar net iets te oppervlakkig. Het zijn dan ook maar losse interviews zonder echter kadering en de historische duiding is zeer dunnetjes waardoor ze niet altijd 'serieus' overkomt. Het leest allemaal erg vlotjes een uurtje of drie ben je er los doorheen, maar ik vrees dat je de mensen die hun verhaal hebben gedaan al even snel vergeten bent want ze hebben in se weinig écht interessants te vertellen, wat op zich eigenlijk een goed teken is: het was bij ons nog zo slecht niet om homo te zijn, zelfs niet in de jaren '50.
Het is allemaal wat compact en blijft daardoor wat aan de oppervlakte. Maar ik voel vooral veel respect en dankbaarheid voor de mannen uit boek. Dankzij hun inzet, hun engagement kan ik nu samenleven met mijn man, vinden familie, vrienden en collega’s dat de normaalste zaak van de wereld. Bedankt aan Will Ferdy en alle andere.