Śmierci z Mistrzem dwojakie gadania... Nieznany drukowany przekaz Rozmowy mistrza Polikarpa ze Śmiercią z 1542 r.

by Wiesław Wydra (Editor), Paweł Stępień (Reviewer)

ŚMIERĆ (nota o książce)
Książka zawiera edycję tekstu zupełnie dotąd nieznanej wersji Rozmowy mistrza Polikarpa ze Śmiercią, drukowanej w Krakowie w 1542 r. Dzieło zostało odnalezione, wraz z innymi unikatowymi drukami polskimi z XVI w., w Bibliotece Uniwersyteckiej w Erlangen. Jego niepełny (498 wersów) tekst dotychczas był znany jedynie z pochodzącego z lat około 1463-1465 rękopisu, który znajdował się w Bibliotece Seminaryjnej w Płocku, lecz zaginął w czasie ostatniej wojny.
Drukowana w 1542 r. humorystyczna wersja tego utworu liczy 916 wersów i składa się z dwóch połączonych ze sobą części: Rozmowy mistrza Polikarpa (Polikarda) ze Śmiercią i opowieści-dialogu „Śmierci z Kmotrem”. Istnieją różnice między przekazem rękopiśmiennym i drukowanym, ale dowiadujemy się wreszcie, jak dalej potoczyła się urwana w płockim rękopisie rozmowa Mistrza ze Śmiercią, i poznajemy jej zakończenie.

MISTRZ (nota o Edytorze)
Wiesław Wydra jest profesorem filologii polskiej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Zajmuje się historią literatury i książki w średniowieczu i w XVI w. oraz edytorstwem tekstów staropolskich.

„Odnalezienie Śmierci z Mistrzem dwojakich gadań jest jednym z najważniejszych wydarzeń w dziejach badań nad polskim średniowieczem”.
Z recenzji prof. dra hab. Pawła Stępnia

165 pages, Hardcover

Published January 1, 2018

Reviews

[Daria]

Co tutaj się wydarzyło….

[Mikołaj Stachowiak]

love it

[Julka163]

Trudno mi oceniać takie książki - może w trakcie studiów się tego nauczę, może nie.

Pamiętam, że w liceum "Rozmowa..." nie zrobiła na mnie wielkiego wrażenia, nie przypominam sobie też, żebyśmy ją jakoś szczególnie dokładnie omawiali, więc teraz do lektury podeszłam z czystą głową i zainteresowaniem. Już sama ta bardziej rozpowszechniona wersja (krótsza, z rękopisu, dokończona przez rekonstrukcję z przekładu ruskiego) jest ciekawa i idealnie ukazuje rozterki, przemyślenia na temat śmierci jakie dotykały ludzi przed tyloma wiekami.
Jednak to wydanie, oprócz tego, że jest dłuższe i zawiera brakujące fragmenty, daje zupełnie perspektywę. Otwiera nowe ścieżki, podaje nowe informacje i na temat samego utworu, i (możliwych) kulisów jego powstania oraz redagowania. Wstęp profesora Wydry jest niezwykle interesujący, po przeczytaniu zrobiłam w domu miniaturowy wykład o rzeczach, których się dowiedziałam.

"Śmierci z Mistrzem dwojakie gadania..." czyta się szybko, co nie jest oczywiste przy utworach średniowiecznych. Dodatkowo objaśnienia wersów i przypisy na sąsiedniej stronie są świetnym pomysłem oraz dużym ułatwieniem. Nie trzeba nic przerzucać, a książka dzięki temu wygląda harmonijnie (to ogólnie piękne wydanie!). Mamy typowe motywy dla średniowiecza: jak żyć, co robić, aby dostąpić zbawienia, czego nie robić, a także kilka obrazowych fragmentów dotyczących równości wszystkich ludzi wobec śmierci. Dla kontekstu średniowiecznych myślenia i twórczości, dla zainteresowanych tą dziedziną i historią literatury (zwłaszcza polskiej) - koniecznie; dla innych, hm, przewrotnie można zapytać, ile osób pamięta i ceni "Rozmowę Mistrza Polikarpa ze śmiercią" z liceum. I w żadnej odpowiedzi nie ma niczego złego.

PS. Dedykacja "Sobie" to najpiękniejsza dedykacja, jaką widziałam. Kochajmy i szanujmy siebie.

[w]

Przepięknie wydana, a jednocześnie funkcjonalna i ciekawa!! Polecam nawet jeśli ktoś nie studiuje polonistyki jak ja i interesuje się tekstem ,,Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią".

[Marta]

Żałuję, że wcześniej nie znałam tej wersji utworu. Chyba zostanie jednym z moich ulubionych średniowiecznych tekstów. Elementarne zobrazowanie motywu danse macabre z pewną dozą komizmu. Autor naprawdę nie zachowywał dla siebie szczegółów, opisując Śmierć.
Genialnie opracowana i pięknie wydana. Dodatkowy plus za załaczenie miniaturowej wersji druku z 1542.

[Iga Kabat]

Wiadomo, że sam tekst jest niezwykle ważny w literaturze polskiej i zajmuje - słusznie - ważną pozycję. Nic dziwnego, bo jest piękny i bogaty. Ale w przypadku tej konkretnej wersji trzeba dodać, że jest ona przepięknie wydana. Chyba najpiękniejsze wydawnictwo w mojej kolekcji.

[Robert]

Cudowny moralitet